Wyzwania i zagrożenia 

bezpieczeństwa 

międzynarodowego początku XXI 

wieku 

terroryzm, proliferacja 

broni masowego rażenia.

Opracowała Julia Syzova

Bibliografia:



S. Wojciechowski , Terroryzm na początku XXI 

wieku. Pojęcie, istota i przyczyny zjawiska, 
wyd. Branta ,2011.



T. Białek, Terroryzm manipulacja strachem, 

Studio EMKA, Warszawa 2005,



The European Union Counter Terrorism 

Strategy, 30 November 2005.



Strona ABW, artykuł „Przeciwdziałanie 

proliferacji BMR.

Terroryzm

Słowo „Terroryzm” pochodzi od 
słowa „Terror” z języka 
łacińskiego,
 co oznacza „strach”. 

Terroryzm wczoraj a dziś.

Współcześnie 

terroryzm stał się 

często używaną 

formą walki 

"słabszych" 

obywateli wobec 

"silnego" państwa. 

Stosowany jest na 

wszystkich 

kontynentach, we 

wszystkich 

rejonach świata.

Europejskie organizacje 

terrorystyczne

Czerwone Brygady (Brigate Rosse)

ETA (Kraj Basków i Wolność)

IRA (Irlandzka Armia Republikańska)

Al-Kaida

Uznana za najniebezpieczniejszą strukturę o charakterze 
terrorystycznym, kierowana przez Osamę bin Ladena, 
Al-Kaida ma za zadanie walczyć z „krajem diabła”, czyli 
USA. Podnosi również hasła przeciwko istnieniu Izraela.
„Bazę” tworzą pojedyncze, kilkuosobowe komórki, 
sterowane odgórnie. 

Walka z terroryzmem.

Rzeczpospolita Polska jest członkiem ONZ, 
NATO, Unii Europejskiej i Rady Europy, a 
także bierze udział w procesie OBWE. 
Podlega ona obowiązkom wynikającym z 
przyjętego w prawno międzynarodowych 
regulacjach modelu zwalczania 
terroryzmu. 

Poliferacja

Silne rozrastanie się czegoś, 
gwałtowny rozwój, 
rozmnażanie się, bujny 
rozrost, rozprzestrzenianie 
się, odradzanie się

Zjawisko przemytu, transferu, 
rozprzestrzeniania broni 
masowego rażenia. 

ogólnie

wg. politologii

Współczesne środki walki przeznaczone do rażenia organizmów żywych 
i częściowo sprzętu bojowego na ogromną (masową – stąd nazwa) 
skalę, tzn. na wielkich obszarach. Stosowany jest skrót: broń ABC (od 
pierwszych liter: 

atomowa

, 

biologiczna

, 

chemiczna

) lub broń NBC 

(nuklearna, biologiczna, chemiczna).

Obowiązuje bezwzględny zakaz używania którejkolwiek z 
wyżej wymienionych broni. Jej użycie jest sprzeczne z 
prawem ludzkości i normami prawa międzynarodowego.

!

Broń masowego rażenia

Aspiracje władcze 
państw „słabych”

Ogólno światowy 
wyścig zbrojeń

Chęć pokazania 
własnej siły i 
niezależności

Rozwój 
techniki

Globalizacja

Trudniejszy dostęp do 
korzystania zasobów 
naturalnych 

Popyt na broń 
masowego rażenia

Stosunkowo 
prosty sposób 
zarobku

Rozwój organizacji 
terrorystycznych

współpraca prowadzona przez 
państwa nieprzewidywalne w 
zakresie rozwoju broni 
masowego rażenia

Przyczyny proliferacji:

Zagrożenia bezpieczeństwa 

narodowego 

Stwarzające niebezpieczeństwo dla życia, zdrowia, 
warunków bytu, mienia, i środowiska oraz 
destrukcji( destabilizacji) organizacji życia
społecznego i państwowego, a także zniweczenia 
( osłabienia)
możliwości rozwoju.

Regulacje prawne ograniczające 

proces proliferacji



Układ o nieproliferacji broni jądrowej (NPT)



PSI - Proliferation Security Initiative (inaczej 

Inicjatywa Krakowska)



* GMO: broń masowego rażenia- 

(Organizmy genetycznie zmodyfikowane zagrażają zdrowiu 
człowieka z trzech powodów: pojawieniem się nowotworów 
złośliwych, reakcji alergicznych i oporności na antybiotyki.)



Agencja Bezpieczeństwa Wewnętrznego jest 

jedną z instytucji opiniujących wnioski o 
wydanie zezwolenia na międzynarodowy obrót 
towarami podwójnego zastosowania. 



Ponadto ABW jest jedyną w Polsce służbą 

specjalną o uprawnieniach śledczych, która 
ma ustawowy obowiązek rozpoznawania, 
przeciwdziałania i zwalczania przestępstw 
związanych z proliferacją. 

Wkład Polski w działania 

zapobiegające proliferacji

Należy oczekiwać, że w związku z utrzymującym się 
wysokim poziomem transferu technologii, programy 
broni masowego rażenia oraz środków jej 
przenoszenia w państwach budujących tę broń, 
mogą osiągać coraz wyższy stopień zaawansowania, 
co w konsekwencji umożliwi im uniezależnienie się 
od pomocy z zagranicy. 

Perspektywa przyszłości:

Dziękuję za uwagę.