background image

Bazy Danych - wstęp

Katedra Technologii Informacyjnych

Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu

ul. Mansfelda 4  60-854 Poznań

www: http://www.kti.ae.poznan.pl

Wszelkie prawa zastrzeżone

background image

Dane vs Informacje

• Dane - „Surowe” 

fakty

 

przedstawiające 

cechy 

opisywanych obiektów 

(biznesowych)

• Informacja – 

efekt przetwarzania 

danych

, przedstawia 

znaczenie 

ukryte w danych

background image

Baza danych

• Baza danych jest 

logicznie powiązanym zbiorem 

danych 

posiadającym określoną strukturę, która 

opisuje 

wybrany fragment rzeczywistości.

• Baza danych jest projektowana, budowana i wypełniana 

danymi dla 

określonych celów

. Ma 

określoną grupę 

użytkowników 

korzystających w określony sposób z 

zawartej w niej informacji.

• Baza danych jest 

pojęciem ogólnym

. Może być w postaci 

kartoteki przechowywanej w szafie, jaki i komputerowej 

bazy danych, gdzie dane przechowywane są na twardym 

dysku.

background image

System Zarządzania Bazą 

Danych

• System zarządzania bazą danych (SZBD) jest 

zbiorem programów 

(środowiskiem) 

umożliwiającym 

efektywne przetwarzanie 

bazy danych

.

• SZBD jest oprogramowaniem ogólnego 

przeznaczenia ułatwiającym procesy 

definiowania, konstruowania i 

przetwarzania

 baz danych dla różnych aplikacji.

• Przykłady SZBD: MS Access, MS SQL Server, 

Oracle Database, MySQL

background image

Pole, Rekord (krotka)

• Pole jest elementarną strukturą danych 

zawierającą 

wartość danego atrybutu 

(cechy) 

opisującego obiekt. 

• Rekord (Krotka ) jest 

zbiorem pól 

opisującym 

obiekt.

Atrybut:

Imię

Wartość:

Jan

Atrybut:

Imię

Nazwisko

Wiek

Wartość:

Jan

Kowalski

23

background image

Tabela

• Tabela jest 

zbiorem rekordów 

(krotek)

Atrybut:

Imię

Nazwisko

Wiek

Wartość:

Jan

Kowalski

23

Wartość:

Zdzisław

Malinowsk

i

25

Wartość:

Bronisław

a

Nowak

54

background image

Meta-dane

• W bazie danych znajdują się obiekty 

danych i obiekty meta-danych

• Obiekty meta-danych zawierają 

informacje o strukturze i 
semantyce danych

• Meta–dane – dane o danych

background image

SQL

• SQL (Structured Query Language) jest 

standardowym 

językiem zapytań 

do obsługi bazy danych.

• Przykład polecenia SQL: 

– Tabela Pracownicy

– Zapytanie:

SELECT imie, nazwisko FROM pracownicy WHERE wiek < 30

– Wynik:

Jan, Kowalski 
Zdzisław, Kowalski

Atrybut:

Imię

Nazwisko

Wiek

Wartość:

Jan

Kowalski

23

Wartość:

Zdzisław

Malinowski

25

Wartość:

Bronisława

Nowak

54

background image

Modelowanie związków encji

background image

Modelowanie danych i  

projektowanie bazy danych

• Rzeczywistość
• Model Rzeczywistości

– Graficzna reprezentacja struktur danych ze 

świata rzeczywistego

– Model Związków Encji (MZE) jest prezentowany 

na Diagramie Związków Encji (DZE)

• Model Bazy Danych (Projekt Bazy Danych)

– Implementacja modelu świata rzeczywistego w 

systemie bazy danych

background image

Składowe Modelu Związku 

Encji

• Encje
• Atrybuty
• Związki

background image

Encja (1)

• Dowolna rzecz, dla której zbierane są dane
• Obiekty fizyczne

– Klienci biura maklerskiego
– Urzędy skarbowe
– Spółki akcyjne

• Obiekty Abstrakcyjne

– Uczestnictwo w Walnym Zgromadzeniu 

Akcjonariuszy

– Własność spółek

background image

Encja (2)

• Reprezentowana na DZE jako 

prostokąt

• Nazwa – liczba pojedyncza
• Podczas przekształcania encji na 

projekt bazy danych, encja staje 
się tabelą

• Każda encja jest opisana przez 

zbiór atrybutów opisujących jej 
właściwości

background image

Atrybut (1)

• Cecha encji
• Atrybuty encji klient:

– Id
– Last name
– First name
– SSN
– Phone number
– Email address

background image

 Atrybut (2)

• Klucz podstawowy (wymagany, 

unikalny atrybut identyfikujący 
rekord)

– #

• Atrybuty wymagane

– *

• Atrybuty opcjonalne

– ○

background image

 Związek

• Opisuje powiązania pomiędzy encjami; w 

większości przypadków dwoma

• Związek między dostawcą a produktem

–  “dostawca może dostarczać wiele produktów, a każdy 

produkt jest dostarczany przez jednego dostawcę”

• Jest reprezentowana na DZE jako linia
• Nazwa – czasownik w formie czynnej lub biernej

background image

Rodzaje związków

• Jeden-do-wiele (1:M)

• Wiele-do-wiele (M:N lub M:M)

• Jeden-do-jeden (1:1)

background image

Związek Jeden-do-Wiele 

(1:M)

• Malarz maluje wiele różnych obrazów, ale 

każdy obraz jest namalowany przez tylko 
jednego malarza

• Malarz maluje Obraz

background image

Związek Wiele -do-Wiele 

(M:M) 

• Związek Wiele-do-Wiele (M:N lub M:M)

– Student może uczestniczyć w wielu kursach, a 

każdy kurs może obejmować wielu studentów

– Student uczestniczy w Kursie

background image

Związek Jeden-do-Jeden 

(1:1) 

• Związek Jeden-do-jeden (1:1)

– Każdy sklep jest zarządzany przez jednego 

pracownika, a każdy menadżer sklepu (który 
jest pracownikiem) zarządza tylko jednym 
sklepem

• Pracownik zarządza Sklepem

background image

Przykład – rynki kapitałowe

• Spółka jest zarządzana przez jeden 

Zarząd, dany Zarząd zarządza jedną 
spółką (1:1). 

• Zarząd zwołuje wiele (w różnych 

terminach) Walnych Zgromadzeń 
Akcjonariuszy, a dane WZA jest zwołane 
przez jeden Zarząd (1:M). 

• Akcjonariusz uczestniczy w wielu WZA, a 

WZA odbywające się w konkretnym dniu 
obejmuje wielu Akcjonariuszy (M:M).


Document Outline