Uprawa 

roślin w 

gospodarstw

ie 

ekologiczny

m

Czym jest rolnictwo 

ekologiczne?

Rolnictwo ekologiczne jest sposobem uprawy roli, 

w którym wykorzystuje się naturalne metody i 

środki produkcji. Oparta jest ona na środkach 

nieprzetworzonych technologicznie, pochodzenia 

biologicznego i mineralnego. Mimo że 

pracochłonna i wymagająca dużej wiedzy, 

przynosi wiele satysfakcji, a przede wszystkim 

rośliny są najwyższej jakości. Aby uprawy można 

było nazwać ekologicznymi, należy zachować 

Zasady Produkcji Ekologicznej, powinny być one 

także zgodne z odrębnymi przepisami 

dotyczącymi nawozów i środków ochrony roślin.

Priorytety w uprawie roślin

Podczas prowadzenia ekologicznej uprawy 

roślin, niezbędnym jest zapewnienie 

roślinom odpowiednich warunków rozwoju. 

Należą do nich:

Pielęgnacja gleby
Stosowanie organicznych nawozów
Odpowiednia pielęgnacja roślin, np. 

poprzez stosowanie ściółki

Ochrona przed szkodnikami

Pielęgnacja gleby

Rośliny pobierają składniki pokarmowe 

korzeniami z ziemi, dlatego też wiele uwagi 

poświęcamy pielęgnacji gleby. Powinna ona 

być spulchniona, dobrze przepuszczająca 

wodę i odpowiednio użyźniona. Dzięki 

spulchnianiu tworzymy przestrzeń dla korzeni 

i dobre warunki dla organizmów żyjących w 

glebie. Rozkładają one części roślin i kompost, 

którym uzupełniamy w miarę potrzeb zasoby 

składników pokarmowych. Jednocześnie 

powstają w glebie trwałe grudki, dzięki 

którym jest ona pulchna i przewiewna.

Nawozy

 Pełnowartościowe dla roślin, oraz nie zużywające energii i 
surowców, są tak zwane nawozy organiczne- są to odpady 

roślin oraz odchody zwierzęce. Rolnicy i ogrodnicy zajmujący 

się uprawami ekologicznymi używają wyłącznie nawozów 

organicznych. 

Kompost

Jako nawóz podstawowy 

stosujemy kompost. Jest on 
najpierw pożywieniem dla 
organizmów żyjących w 
ziemi, a ponieważ one stale 
użyźniają glebę, (np. 
dżdżownica) kompost 
równocześnie poprawia jej 
jakość. Pobrane z kompostu 
z grubsza rozłożone odpadki 
są w ziemi dalej 
przerabiany przez 
organizmy tam żyjące. W 
ten sposób są uwalniane 
ważne dla młodych roślin 
substancje odżywcze. 

Gnojówka zielona

Niekiedy nie wystarcza ilość 

składników dostarczana im 
przez kompost, dlatego, w 
takim przypadku 
korzystamy z kolejnego 
nawozu organicznego, jakim 
jest gnojówka zielona. 
Zawierają one niewiele 
substancji odżywczych, lecz 
są one rozpuszczone w 
wodzie, przez co mogą być 
bezpośrednio przyswajane 
przez rośliny. 

Walka ze szkodnikami

Uprawa roślin podoba się także szkodnikom, takim 

jak ślimaki, czy stonki. W pobliżu miejsca upraw 

warto sadzić drzewa i krzewy, które są 

schronieniem dla pożytecznych stworzeń. Dla 

ptaków żywiących się owadami, takich jak sikory, 

piegże, pleszki ogrodowe, czy rudziki, są one 

naturalnym miejscem lęgu, w tym zaś okresie 

życia ptaki polują na gąsienice i inne szkodniki, 

które lubują się w naszych uprawach. Warto 

także pamiętać w których miesiącach kwitną 

nasze drzewa, ponieważ ich kwiaty, których 

barwa i nektar przyciągają wiele pożytecznych 

stworzeń, jak gąsieniczki lub muchówki. 

Środki ochrony roślin

Niezbędne jest przygotowanie rolników do 

podejmowania działań zapewniających skuteczną 

ochronę ich plonów oraz zapoznanie ich z 

dostępnym arsenałem istniejących środków 

mogących znaleźć zastosowanie w tym procesie. 

Podstawowe działania mające na celu ochronę 

roślin w gospodarstwach ekologicznych obejmują: 

1. ograniczanie występowania chwastów; 
2. ochronę roślin przed chorobami oraz
3. ochronę roślin przed szkodnikami. 

Każdy z tych obszarów dysponuje specyficznym dla siebie 

zakresem środków.

Produkcja roślinna

Żyzność i biologiczna aktywność gleby musi 

być utrzymywana lub podwyższana, w 

pierwszej kolejności poprzez uprawę roślin 

strączkowych, roślin na nawozy zielone lub 

roślin głęboko korzeniących się, w 

odpowiednim wieloletnim płodozmianie. W 

skali gospodarstwa udział roślin 

motylkowatych w płodozmianie powinien 

zapewnić równowagę azotu dla 

późniejszych upraw, bez potrzeby 

wprowadzania środków z zewnątrz,

Dziękuję za 

uwagę!!!

Prezentację 

przygotował: 

Krzysztof Literski

Materiały zebrane w 

większości z forów 

ogrodniczych, 

Wikipedii, oraz 

pracy naukowej, 

dot. Rolnictwa 

ekologicznego.