background image

POMIAR  KĄTA 
PIONOWEGO

background image

SPIS  TREŚCI

1.

Co to jest kąt pionowy.

2.

Kąt wysokości – alfa.

3.

Kąt zenitalny.

4.

Instrumenty do pomiaru kątów pionowych.

5.

Pomiar kątów pionowych.

6.

Dziennik pomiarów kątów pionowych.

7.

Zastosowanie pomiaru kątów pionowych.

8.

Błąd indeksu.

background image

KĄT  PIONOWY

Kąt pionowy 

zwany również wertykalnym jest to 

kąt mierzony w płaszczyźnie pionowej 

instrumentu, pomiędzy kierunkiem poziomym 

a kierunkiem położenia osi celowej, albo 

pomiędzy kierunkiem pionowym a kierunkiem 

osi celowej.

background image

KĄT  PIONOWY

W pierwszym przypadku kąt ten nazywamy kątem 

wysokości lub nachylenia (alfa), a w drugim kątem 
zenitalnym (z).
Cechą charakterystyczną kątów pionowych jest to, że 
jedno z ramion kąta pozbawione jest konkretnego 
punktu celowania(horyzont lub zenit). Pomiar kąta 
pionowego wymaga więc ścisłego ustalenia kierunku 
pionowego lub poziomego.  Musimy mieć także 
możliwość każdorazowego odczytania położenia osi 
celowej na specjalnym pionowym kole podziałowym, 
stanowiącym jeden z zasadniczych elementów teodolitu.

background image

KĄT  NACHYLENIA - 

ALFA

Kąt nachylenia (alfa) 

zwany 

też kątem horyzontalnym 
(pochylenia) jest to kąt 
zawarty pomiędzy 
płaszczyzną horyzontu 
instrumentu, czyli 
płaszczyzną poziomą 
przechodzącą przez oś 
obrotu lunety- h, a osią 
celową lunety teodolitu. 
Poziome ramię kąta alfa 
powstaje jako krawędź 
przecięcia poziomej 
płaszczyzny horyzontu 
instrumentu i pionowej 
płaszczyzny kolimacyjnej 
punktu celu

background image

KĄT  

ZENITALNY

Kąt zenitalny

, mierzony od linii pionu, jest 

mniejszy od 90 stopni, jeżeli oś celowa znajduje 

sie nad powierzchnią horyzontu, a większy od 

90 stopni, jeżeli cel znajduje się poniżej tej 

płaszczyzny. Kąt zenitalny jest więc zawsze 

dodatni i przybiera wartości od 0-180 stopni.

Między kątem zenitalnym (z) a kątem wysokości 

(alfa) zachodzi zależność:

z=90 stopni – alfa.

background image

INSTRUMENTY  DO  

POMIARU KĄTÓW   

PIONOWYCH

TEODOLI

T

background image

INSTRUMENTY  DO  

POMIARU KĄTÓW   

PIONOWYCH

TACHIMET

R

background image

POMIAR  KĄTÓW  

PIONOWYCH

Kąty pionowe mierzy się w płaszczyźnie pionowej 

przechodzącej przez stanowisko pomiarowe i cel.

Jedno ramię kąta jest ustalone i powinno pokrywać się z 

pionem miejsca obserwacji. Drugie ramię wyznacza oś 
celowa w momencie obserwacji. Na podziałce kątowej 
rejestruje się tylko odczyt dla drugiego ramienia kąta. 
Dla pierwszego ramienia przypisana jest zerowa 
wartość.

background image

DZIENNIK 

POMIARÓW KĄTÓ 

PIONOWYCH

background image

ZASTOSOWANIE  

POMIARU  KĄTÓW  

PIONOWYCH

Jeżeli przez pomiar kątów pionowych i 

wzajemnych odległości określimy różnice 
wysokości pewnej liczby punktów 
geodezyjnych, to tą drogą, znaną niwelacją 
trygonometryczną, uzyskamy sieć punktów 
wysokościowych.

Jeżeli jednocześnie wyznaczamy przez 
pomiary kątów poziomych , kątów pionowych, 
oraz długości linii położenie przestrzenne 
poszczególnych punktów sieci, tj. wyznaczymy 
w układzie przestrzennym współrzędne x,y,z, 
to uzyskamy tzw. sieci przestrzenne punktów 
geodezyjnych.

background image

ZASTOSOWANIE  

POMIARU  KĄTÓW  

PIONOWYCH

Pomiary kątów pionowych szczególnie często są 

wykorzystywane przy pomiarach 
inwentaryzacyjnych i realizacyjnych, jak 
również przy pomiarach odkształceń w 
budownictwie przemysłowym, mieszkaniowym 
oraz wszelkiego rodzaju budowlach 
inżynierskich. Stosowane są wcięcia 
przestrzenne wstecz i w przód oraz różne inne 
konstrukcje przestrzenne.

background image

BŁĄD INDEKSU

Błąd indeksu – błąd wynikający z błędnego 

położenia miejsca zera na limbusie koła pionowego.

Wszystkie teodolity i tachimetry mogą być obarczone 

błędem indeksu. Błąd ten jest możliwy do 
wyeliminowania poprzez pomiar w dwóch 
położeniach lunety lub – co pozwala zaoszczędzić 
czas – redukując kierunki o wartość błędu 
wyznaczonego na podstawie kąta zenitalnego 
pomierzonego wcześniej w dwóch położeniach 
lunety.

background image

WYZNACZANIE BŁĘDU 

INDEKSU

background image

BIBLIOGRAFIA

http://wszystkoogeodezji.blogspot.com/2011/03/kat-pionowy-zastosowanie-przy-pomiarach.ht
ml

http://www.google.pl/imgres?q=dziennik+pomiar%C3%B3w+k%C4%85t
%C3%B3w+pionowych&um=1&hl=pl&client=firefox-
a&sa=N&rls=org.mozilla:pl:official&biw=1440&bih=744&tbm=isch&tbnid=6CLegeO1EQ7FG
M:&imgrefurl=http://www.zgapa.pl/data_files/referat_9547.html&docid=gfvs8rFqpOB5gM&im
gurl=http://www.zgapa.pl/data_content/referaty/html/9547/pg_0003.png&w=770&h=1088&e
i=baHDTtqxFI6ZhQf81L38DQ&zoom=1&iact=rc&dur=480&sig=106697664985633373398&
page=1&tbnh=168&tbnw=119&start=0&

ndsp=23&ved=1t:429,r:0,s:0&tx=54&ty=106

http://pl.wikipedia.org/wiki/B%C5%82%C4%85d_indeksu


Document Outline