Leki układu
oddechowego
Lek.med. Krzysztof Marosz
Lek.med. Magdalena Michalska
Leki układu
oddechowego
Lek.med. Krzysztof Marosz
Lek.med. Magdalena Michalska
Leki Wykrztuśne
Przez swój mechanizm drażniący pobudzają
gruczoły oskrzelowe do wydzielania płynnej
wydzieliny,któą łatwiej usunąć w odruchu
kaszlowym niż lepką wydzielinę zapalną.
Dzielą się na różne grupy. Ze względu na ich
słabe działanie są stosowane w miesznkach,
które zawierają leki z różnych grup.
Efedryna
Sympatykomimetyk (pobudza receptory α
oraz β)
Zmniejsza przekrwienie błony śluzowej, dzięki
czemu zmniejsza powstawanie wydzieliny
Rozkurcza mięśnie gładkie
Działając na OUN poprawia samopoczucie
chorego
Stosując preparaty zawierające efedrynę (zw.
Tussipect) należy pamiętać o ludziach z
chorobami serca (zaburzenia rytmu serca)
Efedryna
Poprzez swoje pobudzające działanie na OUN
przypomina działanie amfetaminy, chociaż
jest ono słabsze
Przez to działanie produkty zawierające
efedrynę bywają nadużywane, a ich
przewlekłe stosowanie może prowadzić do
uzależnienia
Leki wykrztuśne o działaniu
odruchowym
Działanie polega na drażnieniu błony śluzowej
żołądka co powoduje wzrost wydzielania
wodnistego śluzu, przez gruczoły oskrzelowe
emetyna (korzeń wymiotnicy)
saponiny
kwas benzoesowy
Przeciwwskazane w chorobie wrzodowej żołądka
Leki wykrztuśne działające na gruczoły
oskrzelowe
Leki po podaniu doustnym wydzielają się przez
gruczoły oskrzelowe, pobudzając produkcje
wodnistego śluzu.
jodek potasu KJ
Cechuję się dużą skutecznością, lecz ma dużo
działań niepożądanych i nie można go łączyć z
innymi lekami
Dz. Niepożądane: obrzęk ślinianek, zaburzenia
żołądkowo-jelitowe, wyprysk skórny,
niedoczynność tarczycy
Leki wykrztuśne działające na gruczoły
oskrzelowe
Leki działające słabiej niż jodek potasu, ale
mające mniej działań niepożądanych
Kreozot
działa bardzo podobnie jak KJ, minusem jest
nieprzyjemny smak syropów go zawierających
Olejki eteryczne - sosnowy, miętowy,
eukaliptusowy, terpentynowy
stosowane jako cukierki, pastylki do ssania
słabo działają doustnie, dużo lepsze działanie
podczas inhalacji
Leki Sekretolityczne
Najczęściej upłynniają samą wydzielinę
zapalną. Zmniejszają zawartość mukoprotein
w wydzielinie dróg oddechowych. Obecnie leki
sekretolityczne (mukolityczne) jako bardziej
skuteczne i wykazujące mniej działań
niepożądanych są częściej podawane niż
klasyczne leki wykrztuśne
Leki mukolityczne
Acetylocysteina (ACC)
Bromheksyna (Flegamina)
Ambroksol (Mucosolvan, Deflegmin) –
metabolit bromheksyny
Stosowanie doustnie, dożylnie i w inhalacjach
Leki przeciwkaszlowe
Leki przeciwkaszlowe hamują odruch kaszlu,
ale nie likwidują jego przyczyny np. stanu
zapalnego. W obecności zapalnej wydzieliny w
drogach oddechowych zahamowanie kaszlu
może spowodować przejście zapalenia na
tkankę płucną. W takiej sytuacji należy
stosować leki wykrztuśne lub sekretolityczne.
Dzielimy je na działające ośrodkowo oraz
obwodowo
Leki przeciwkaszlowe o działaniu
ośrodkowym
Działają bezpośrednio na ośrodek oddechowy
w rdzeniu przedłużonym.
Najsilniej działającą tutaj grupą leków są
opioidy
Niebezpieczeństwo uzależnienia, tolerancji
Nieopioidowe leki przeciwkszalowe ośrodkowe
są dużo mniej skuteczne, ale wykazują dużo
mniej działań niepożądanych-
pentoksyweryna (TOCLASE)
Leki przeciwkaszlowe o działaniu
ośrodkowym
Morfina- stosowana tylko w przypadku
zagrożenia życia- np. uraz klatki piersiowej
Kodeina
Dekstrometorfan
Stosowane często w preparatach złożonych
(+lek p/bólowy, +p/gorączkowy, +efedryna)
Działania niepożądane: zaparcia,
nudności,wymioty, senność, działanie
euforyczne
Leki przeciwkaszlowe o działaniu
obwodowym
oxeladin
osłaniające rec. w błonie słuzowej gardła
śluzy roślinne, pektyny
Działają osłaniająco błony śluzowe. Skuteczność
znikoma.
Inne leki hamujące układ
oddechowy
barbiturany
blokery receptora H1
przeciwdepresyjne
etanol
benzodiazepiny (szczególnie w połączeniu
z alkoholem)
Doxapram
stymuluje ośrodek oddechowy
wskazania — pooperacyjna depresja ośrodka
oddechowego
przeciwwskazania — stan astmatyczny
przedawkowanie leków hamujących ośrodek
oddechowy