background image

BIOSYNTEZA 
AMINOKWASÓW
EGZOGENNYCH

                       Michalina 
Kaj

background image

   

Aminokwasy

endogenne                               
egzogenne

-muszą być dostarczone z pożywieniem, 
ponieważ organizm ludzki i zwierzęcy nie ma 
zdolności do syntezy tych związków z innych 
składników lub też syntetyzuje je w ilości 
niewystarczającej w stosunku do potrzeb 
organizmu. 
-źródłem aminokwasów egzogennych jest 
rozpad białek pokarmowych( pod wpływem 
działania enzymów proteolitycznych takich jak 
pepsyna, trypsyna, chymotrypsyna, elastaza, 
aminopeptydaza i karboksypeptydaza)
 -fenyloalaninaizoleucynaleucyna
walinametioninatreoninatryptofan
lizyna oraz histydyna.
- Obecność aminokwasów egzogennych w 
białku określa jego wartość biologiczną. 
(pełnowartościowe - zawierające w swoim 
składzie wszystkie aminokwasy egzogenne w 
odpowiednim stosunku i odpowiednich 
ilościach oraz białka niepełnowartościowe - 
głównie roślinne, które w swoim składzie nie 
mają wszystkich aminokwasów egzogennych).

-aminokwasy, które organizm może 
syntetyzować samodzielnie

background image

nazwa polska

nazwa 

angielska

skrót

Fenyloalanina Phenyloalanin

e

Phe

Izoleucyna

Isoleucine

Ile

Leucyna

Leucine

Leu

Lizyna

Lysine

Lys

Metionina

Methionine

Met

Treonina

Threonine

Thr

Tryptofan

Tryptophan

Trp

Walina

Valine

Val

Histydyna

Histidine

His

background image

Fenyloalanina jest jednym z 
aminokwasów aromatycznych, który 
w organiźmie człowieka odpowiada 
za przekazywanie sygnałów między 
komórkami nerwowymi w 
centralnym układzie nerwowym. 

-Aminokwas ten łącznie z tyrozyną i 
treoniną należą do aminokwasów 
glukoketogennych (może 
przekształcać się do propionylo-S-
CoA lub pirogronianu, które są 
substratami procesu 
glukoneogenezy lub też rozpadać się 
do glicyny i acetylo-S-CoA.).

FENYLOALANIN

A

background image

Fenyloalanina posiada dwa enancjomery, z których tylko forma "L" 
występuje naturalnie, zaś formę "D" można otrzymać tylko w sztuczny 
sposób i nie jest ona przyswajana przez organizmy żywe.

L-izomer jest aminokwasem egzogennym, tzn. organizm człowieka i 
wielu gatunków zwierząt nie jest w stanie go sam syntetyzować, lecz 
musi on być obecny w przyjmowanym pożywieniu. Nadmierny poziom 
fenyloalaniny w mózgu może powodować obniżenie poziomu 
serotoniny. Prowadzi to do zaburzeń emocjonalnych takich jak depresja. 
Sztuczny środek słodzący – aspartam, spożywany w nadmiernych 
ilościach może u niektórych osób spowodować wzrost stężenia 
fenyloalaniny we krwi. Jednorazowe spożycie dużej ilości fenyloalaniny 
może mieć działanie przeczyszczające.

Genetycznie uwarunkowana, wrodzona choroba metaboliczna o nazwie 
fenyloketonuria, powoduje, że osoby na nią chorujące nie mogą we 
właściwy sposób metabolizować fenyloalaniny, co jest powodem 
wzrostu jej stężenia we krwi. Nadmiar fenyloalaniny ma toksyczne 
działanie na niektóre struktury mózgu i może doprowadzić do 
nieodwracalnych uszkodzeń. Z tego względu każdy noworodek jest 
badany na obecność tego zaburzenia metabolicznego i w wypadku jego 
stwierdzenia stosuje się dietę restrykcyjną mającą na celu zmniejszenie 
ilości fenyloalaniny we krwi.

background image

     

BIOSYNTEZA  

FENYLOALANINY

.

background image

BIOSYNTEZA  FENYLOALANINY C.D

background image

Tryptofan jest heterocyklicznym α-

aminokwasem zawierającym pierścień 
indolowy. 

     -związek o wielokierunkowych 

szlakach przemian w trakcie których 
dochodzi m.in. do uwolnienia alaniny- 
aminokwasu glukogennego lub 
powstania glutaranu, który 
przekształca się w ciało ketonowe. 

      -jest substratem, z którego powstaje 

serotonina, która pełni funkcję 
neuromediatora w ośrodkowym 
układzie nerwowym. 

      -Co ciekawe metabolizm bakteryjny 

przekształca tryptofan zawarty w treści 
jelitowej w produkty gazowe takie jak 
indol czy skatol, które są ważne do 
podtrzymania perystaltyki jelit.

TRYPTOFAN

background image

BIOSYNTEZA TRYPTOFANU

background image

WALINA , LEUCYNA I 

IZOLEUCYNA  

Walinaizoleucyna i leucyna to aminokwasy o 
rozgałęzionych bocznych łańcuchach węglowych, będące 
pochodnymi pirogronianiu. 
- Łańcuchy te nie oddają ani też nie przyłączają protonów, nie 
uczestniczą również w tworzeniu wiązań jonowych i 
hydrofobowych.
-aminokwasy hydrofobowe, które w środowisku wodnym 
zachowują się jak kropelki oleju. 
-główną funkcją biologiczną tych aminokwasów jest 
pobudzanie biosyntezy białek , jak również zwiększanie 
wydzielania niektórych hormonów anabolicznych. 

background image

Walina jest egzogennym aminokwasem 
wytwarzanym przez rośliny. Spotykana 
jest w postaci substancji krystalicznej, 
nierozpuszczalnej w eterze dietylowym, 
trudno rozpuszczalnej w etanolu oraz 
słabo rozpuszczalnej w wodzie. Jest 
niezbędna w procesie wytwarzania 
energii, wpływa na gospodarkę 
hormonalną i reguluje metabolizm.

background image

BIOSYNTEZA WALINY I LEUCYNY

background image

BIOSYNTEZA WALINY

background image

BIOSYNTEZA LEUCYNY

background image

BIOSYNTEZA IZOLEUCYNY

background image

METIONINA

Metionina 

- zawiera w swojej budowie siarkę, 

- jest nie tylko ważnym składnikiem białek, 

ale również pełni rolę przenośnika i dawcy 
czynnych grup metylowych. 

- Dodatkowo metionina jest jednym z 

substratów uczestniczących w biosyntezie 
sperminy i spermidyny, które to poliaminy 
pobudzają biosyntezę kwasów 
nukleinowych, jak również regulują 
aktywność szeregu enzymów np. kinaz 
białkowych.

background image

TREONINA

Treonina jest pierwszym poznanym 
aminokwasem egzogennym. 
-W swojej budowie posiada dwa 
asymetryczne atomy węgla, dlatego 
też może występować w czterech 
formach stereoizometrycznych.
-Treonina jest aminokwasem 
glukoketogennym.
-Produkty o dużej zawartości treoniny 
to twaróg, drób, ryby, mięso, 
soczewica, i ziarno sezamowe.

background image
background image

LIZYNA I HISTYDYNA

Lizynę i histydynę zaliczamy do 
grupy aminokwasów zasadowych. 
-Ich łańcuchy boczne zawierają grupy 
wiążące protony - odpowiednio grupę 
aminową lizyny, pierścień 
imidazolowy histydyny. 
-często nazywamy zasadami 
heksonowymi, ponieważ zawierają po 
sześć atomów węgla.

lizyna

background image

-Lizyna jest niepolarnym aminokwasem o 
charakterze zasadowym, jednym z najbardziej 
rozpowszechnionym w przyrodzie.
 -Należy ją dostarczać z pożywieniem ze 
względu na to, że niemożliwa jest jej 
bezpośrednia synteza w organizmie człowieka. 
Występuje w postaci krystalicznego proszku, 
łatwo rozpuszczalnego we wodzie. Jest zawarta 
w białkach roślin i zwierząt oraz stanowi 
niezbędny składnik białek budulcowych, 
szczególnie w mięśniach i kościach.
- Ponadto poprawia koncentrację umysłową, 
łagodzi objawy przeziębienia, grypy oraz 
opryszczki. Jej niedobór powoduje m.in. 
Anemię i wypadanie włosów oraz objawia się 
zmęczeniem i rozdrażnieniem.

background image

BIOSYNTEZA LIZYNY

background image

BIOSYNTEZA 

HISTYDYNY

background image

Źródła:

1.

www.biocarta.com

2.

www.e-biotechnologia.
pl

3.

www.rozanski.ch

4.

www.cbimo.zut.edu.pl

background image

Dziękuję za uwagę 

       

Michalina Kaj


Document Outline