tz „Biała Księga”

Polityka Ekologiczna

Strategia adaptacji do zmian 

klimatycznych

Ogólna idea adaptacji

 

Biała Ksiega

• Działania w pierwszym etapie do końca 2011:

– Stworzenie rzetelnej bazy wiedzy o zagrożeniach 

i skutkach, najbardziej narażonych regionach UE 
i najskuteczniejszych praktykach adaptacji; 

– uwzględnienie problematyki adaptacji w 

głównych obszarach polityki UE: dotyczących 
m.in.: zdrowia i polityki społecznej, rolnictwa i 
leśnictwa, różnorodności biologicznej, 
ekosystemów i wody, obszarów przybrzeżnych i 
morskich, systemów produkcyjnych i 
infrastruktury technicznej, 

– Wskazanie instrumentów finansowych 

( rynkowe, partnerstwo publiczno-prywatne itd),

– współpraca międzynarodowa

Mechanizm Clearinghouse UE

• zapewni wymianę informacji o najlepszych 

praktykach pomiędzy krajami,  niezbędnych  do 
opracowania strategii krajowej. 

• Podstawę stanowić będą krajowe źródła 

informacji łączące instytucje unijne, krajowe, i 
regionalne a także strategie, polityki, inicjatywy, 
badania itp. 

• M.in. ma określić wspólne definicje, drogi 

oddziaływania,  metody oceny podatnosci, a 
także zapewnić dostęp do wyników badań, 
planów adaptacyjnych oraz udziału partnerów

Formuła Clearing House 

Mechanism 

• Formuła znana pod nazwą Clearing House Mechanism 

(CHM) oznacza system wymiany informacji wg filozofii, 
która zapewnia możliwość swobodnego łączenia informacji 
pochodzących z różnych źródeł, korzystania z nich przez 
zainteresowanych użytkowników a także włączania do 
publicznego obiegu własnych dokumentów, baz danych i 
opracowań analitycznych. 

• System Wymiany Informacji o Różnorodności 

Biologicznej (CHM) w Polsce nawiązuje do istniejących 
na świecie rozwiązań tego typu, a zwłaszcza Clearing 
House Mechanism, funkcjonującego w ramach 
Sekretariatu Konwencji o Różnorodności Biologicznej
.

• Polski system wymiany informacji o różnorodności 

biologicznej (CHM) powstał w Instytucie Ochrony 
Środowiska w Warszawie w 1997 r. i funkcjonuje w ramach 
Konwencji o Różnorodności Biologicznej.

 

Stanowisko Rządu

• decyzja o opracowaniu na 

szczeblu rządowym, działań 
na rzecz adaptacji w tym;

– szacunków kosztów i 

korzyści 

– uzupełnienia istniejących 

strategii społeczno-
gospodarczych

– źródeł finansowania 

opracowania strategii adaptacji 
przez sektory gospodarki, 

cd. Stanowiska Rządu

• Strategie  adaptacji dla najbardziej 

wrażliwych  sektorów i regionów  
mają być opracowane do 2012. 

• Gospodarka wodna, rolnictwo,  leśnictwo,  

ochrona zdrowia, gospodarka wybrzeża, 
Natura 2000,  budownictwo, gospodarka  
przestrzenna i ubezpieczenia

• Koordynacja - Minister Środowiska. W 

pierwszej kolejności: Ministerstwa 
Rolnictwa i Rozwoju Wsi, Infrastruktury, 
Gospodarki, Rozwoju Regionalnego, 
Zdrowia, Pracy i Polityki Społecznej.

Etapy realizacji

1. Przygotowawczy 
2. Ocena podatnosci
3. Określenie kierunków  

strategicznych

4. Plan wdrażania konkretnych działań

Podstawowe problemy i zasady do rozwiązania w 

ramach każdego etapu

• Cele i zasady
• Jak pokonać bariery
• Kto powinie być włączony
• Jakie będzie zaangażowane 

decydentów i podmiotów

• Gdzie szukać informacji i danych

Etap1. Przygotowawczy

Cele i zasady

• Celem jest podjecie decyzji o przygotowaniu strategii 

adaptacyjnej i podpisanie porozumienia (porozumień)  o jej 
realizacji w tym:

– Przyjecie długoterminowego porozumienia decydentów i 

zainteresowanych podmiotów na poziomie lokalnym, 
regionalnym i krajowym lub inna forma realizacji

– Ustalenie horyzontów czasowych strategii
– Zgromadzenie, ocena i udostępnianie niezbędnych 

danych i informacji

– Zapewnienie środków i zespołów eksperckich przez 

uczestników z wszystkich poziomów

– Publiczna informacja o korzyściach z opracowania 

strategii

Etap 1

Identyfikacja uczestników i ich włączenie do procesu

 

• Uczestnikami są zarówno partnerzy strategiczni  

(administracja rządowa i samorządowa), jak i 
reprezentanci grup społecznych, przemysłu i 
biznesu, ew. konsultanci EU

• Uczestnicy procesu powinni być włączeni do 

niego od początku. 

• Na podstawie listy uczestników zostanie 

opracowany kosztorys  oraz ustalenie 
sektorowych zespołów wykonawczych. Pozwoli 
to na przyjecie Porozumienia o przygotowaniu 
strategii sektorowych.

Etap I

Pokonywanie barier

• Środki na opracowanie strategii powinny 

pochodzić z budżetów resortowych, regionalnych, 
partnerów finansowych oraz środków unijnych

• Możliwa sprzeczność interesów 

ekonomicznych w zakresie inwestycji krótko i 
długoterminowych pomiędzy sektorem 
publicznym, biznesem  i lokalnymi 
społecznościami. Jedynym sposobem uniknięcia 
konfliktów lub ich złagodzenia jest uzgadnianie 
tego rodzaju działań z zainteresowanymi 
stronami.

Etap I

Organizacja

• Podstawowym ogniwem zarządzania 

jest Komitet Sterujący. Komitet 
nadzoruje realizacje programu, 
dokonuje okresowych ocen postępu i 
uczestniczy w usuwaniu barier

• Program prowadzi Zespół 

Realizacyjny składający się z 
przedstawicieli badanych 
sektorów/regionów.

Etap 2 Ocena podatności

• Podatność jest funkcją ekspozycji na 

zagrożenie, wrażliwości oraz zdolności do 
adaptacji i w dużym stopniu ma charakter 
lokalny lub najwyżej regionalny.

• Wrażliwość– stopień w jakim system jest 

narażony pośrednio lub bezpośrednio  przez 
zmiany klimatu 

• Ocena polega na analizie oczekiwanego 

wpływu zmian klimatu, ryzyka oraz możliwości 
adaptacyjnych kraju/ sektora/regionu

Etap 2

Cele i zasady

• Cel 

osiaga sie poprzez:

– Wykorzystanie najlepszych dostępnych 

informacji o wpływie zmian klimatu i 
podatności

– Włączenie ekspertów  w celu wykorzystania ich 

wiedzy i doświadczenia

– Uwzględnianie  aktualnej podatności  i zadań

Nie należy:

– Ignorować niepewności zwracając uwagę na 

jakość informacji oraz uwzględnianie ryzyka

– Nie rezygnować z działania z powodu istnienia 

niepewności

Etap 2

Podejscie do problemu

• zidentyfikować czyja podatność ma być 

badana np:

– Obszary (np. Ekosystemy, obszary 

administracyjne i in.)

– Sektory gospodarcze (rolnictwo, przemysł, 

odpady, usługi, woda, zdrowie)

– Grupy społeczne (grupy wiekowe, o niskich 

dochodach, z zagrożonym zdrowiem)

– Krytyczna infrastruktura (elektrownie, szpitale, 

drogi)

 

Etap 2
Warunki klimatyczne przeszłe i przyszłe 

• Zmiana warunków klimatycznych 

– W przeszłości
– Obecnie
– Ważne elementy klimatu okreslone 

przez partnerów

• Scenariusze zmian klimatu dla 

okresu ????

Etap 2

Przełamywanie barier

• Niepewność i złożoność informacji. 

Dostępność informacji i danych   jest zależna od 
współpracy  z partnerami. Konieczne jest 
wykorzystywanie istniejących projektów unijnych 
(np. ADAM, wikiADAPT). Literatura naukowa jest 
mało przydatna dla tych celów.

•  Konsultacje z partnerami Trudności mogą 

wynikać z ograniczonych środków, zgromadzenia 
zainteresowanych osób i instytucji, gotowość do 
współpracy, sprzeczność interesów. 

• Poziom świadomości partnerów i priorytety 

ryzyka Trzeba się liczyc z brakiem zgody na 
proponowane priorytety. Konieczne są 
konsultacje. Decyzja ostateczna jest w rękach 
Komitetu Sterujacego i może uwzględniać aspekty 
polityczne. Niska świadomość może hamować 
działania.

Etap 2 

Partnerzy

• Eksperci techniczni (np. z zakresu 

gospodarki wodnej, strefy wybrzeża, 
rolnicy, planowania przestrzennego, 
leśnictwa, rybołówstwa, energetyki, 
transport, służb ratunkowych, 
zdrowia, szkolnictwa, biznesu, 
ośrodków badawczych i 
uniwersytetów, NGOs i organizacji 
społecznych ).

 

Strategiczny plan adaptacji 

dla sektorów i obszarów 
wrażliwych na zmiany klimatu 
do roku 2020 
z perspektywą do roku 2030 

 Warszawa, grudzień 2012 r. 

Dziękuję za uwagę