Hałas – co to takiego?
Nieodzowną częścią naszego życia są dźwięki,
które odgrywają dwojaką rolę:
Są pożądane
Są niepożądane
Przez hałas rozumiemy dźwięki o dowolnym
charakterze akustycznym, niepożądane w danych
warunkach i dla danej osoby
Miarą hałasu, jest poziom dźwięku wyrażony w
decybelach (dB):
• poziomy dźwięku niższe od 45 dB w dzień są dla
człowieka mało uciążliwe;
• hałas o poziomach dźwięku 65-70 dB jest uciążliwy
i – niestety – typowy dla naszego życia codziennego
Źródła hałasu
przemysł ciężki,
przemysł maszynowy,
przemysł lekki,
przemysł budowlany,
przemysł chemiczny
hałas komunikacyjny(drogowy, kolejowy i lotniczy)
Praca, dom, miejsce odpoczynku
centra handlowe, miejsca rozrywki
Na działanie hałasu przekraczającego wielkość 85 dB
narażone są osoby pracujące w górnictwie, przemyśle
maszynowym, hutniczym, stoczniowym,
motoryzacyjnym, budowlanym, fonograficznym i
innych.
Szkodliwe cechy hałasu
równoważny poziom dźwięku A (dla hałasu nieustalonego) lub poziom dźwięku A
(dla hałasu ustalonego) przekraczający 80 dB; bodźce słabsze nie uszkadzają
narządu słuchu nawet przy długotrwałym nieprzerwanym działaniu
hałas impulsowy ; charakteryzuje się on tak szybkim narastaniem ciśnienia
akustycznego do dużych wartości, że mechanizmy obronne narządu słuchu
zapobiegające wnikaniu energii akustycznej do ucha nie zdołają zadziałać,
ciągła ekspozycja na hałas jest bardziej szkodliwa niż przerywana; nawet
krótkotrwałe przerwy umożliwiają bowiem procesy regeneracyjne słuchu,
długi czas działania hałasu; skutki działania hałasu kumulują się w czasie;
zależą one od dawki energii akustycznej, przekazanej do organizmu w określonym
przedziale czasu,
widmo hałasu z przewagą składowych o częstotliwościach średnich i wysokich.
Hałas o takim widmie jest dla słuchu bardziej niebezpieczny, niż hałas o widmie, w
którym maksymalna energia zawarta jest w zakresie niskich częstotliwości; wynika
to z charakterystyki czułości ucha ludzkiego, która jest największa w zakresie
częstotliwości 3 ÷ 5 kHz,
szczególna, indywidualna podatność na uszkadzający wpływ działania hałasu;
zależy ona od cech dziedzicznych oraz nabytych np. w wyniku przebytych chorób.
Podział hałasu ze względu na
poziom dźwięku:
poniżej 35 dB
35-70 dB
70 - 85 dB
85-130 dB
powyżej 130 dB
Uszkodzenie ucha
Długotrwałe oddziaływanie hałasu na narząd słuchu powoduje
zmiany patologiczne i fizjologiczne w narządzie słuchu. Zmiany
patologiczne dotyczą głownie procesu odbioru fal
dźwiękowych w narządach słuchu i powodują nieodwracalne
ubytki słuchu. Zmiany fizjologiczne spowodowane działaniem
hałasu to przede wszystkim zjawisko maskowania, polegające
na tym, że z kilku tonów o różnych częstotliwościach słyszymy
tylko ton silniejszy, gdyż ton słabszy jest zagłuszany.
Rozróżnia się trzy stopnie uszkodzenia narządu słuchu w ostrym
urazie akustycznym(hałas impulsywny):
• Lekki, objawiający się szumem, zawrotem głowy, które ustępuje
w ciągu kilku dni,
• Średnio ciężki - występują drobne zmiany w błonie
bębenkowej, szumy, upośledzenie słuchu, przy czym objawy te
mogą pozostać stale,
• Ciężki, odznacza się dużymi zmianami błony bębenkowej i
kosteczek słuchowych, występuje upośledzenie słuchu, a nawet
głuchota.
Hałasy z przedziału 35 - 70 dB
zmęczenie, obniżenie czułości narządów zmysłów
na bodźce, powodują zaburzenia snu
hałas o poziomie 70 - 85 dB
jest przyczyną bólów głowy i zaburzeń nerwowych
hałas z przedziału 85 - 130 dB
zaburzenia wielu układów , m.in. układu krążenia i
układu pokarmowego
hałas o poziomie dźwięku przekraczającym
130 dB
- nudności , zaburzenia równowagi oraz zmiany w
obrazie krwi. Może być przyczyną chorób organów
wewnętrznych człowieka, a nawet spowodować
ich zniszczenie poprzez wywoływanie drgań tych
narządów
