Przeciwwskazania do szczepień
i powikłania poszczepienne
Monika Grajczyk, Monika Gontarz
Przeciwwskazania do szczepień
i powikłania poszczepienne
Monika Grajczyk, Monika Gontarz
Szczepionki – podawać
czy nie?
Przeciwskazania do szczepień wg. ACIP
Reakcja alergiczna na
szczepionkę
Przeciwskazania do szczepień wg. ACIP
Szczepionki z żywymi
drobnoustrojami u osób z
upośledzoną odpornością
Przeciwskazania do szczepień wg. ACIP
Encefalopatia, która wystąpiła po
podaniu szczepionki z komponentą
krztuścową
Przeciwskazania do szczepień wg. ACIP
Szczepionki z żywymi wirusami u
kobiet w ciąży
Sytuacje wymagające
szczególnej ostrożności
Nie należy opóźniać szczepienia
w przypadku wystąpienia łagodnej
choroby dróg oddechowych lub innej
ostrej choroby o lekkim przebiegu
z gorączką lub bez niej.
Sytuacje wymagające
szczególnej ostrożności
Osoby czasowo zwolnione ze szczepienia
z powodu ostrej choroby o umiarkowanym
lub ciężkim przebiegu należy zaszczepić
jak najszybciej po wyzdrowieniu i po
wykluczeniu przeciwwskazań.
Sytuacje wymagające
szczególnej ostrożności
Należy zebrać dokładny wywiad dotyczący
reakcji po wcześniejszych szczepieniach,
szczególnie zawierających komponentę
krztuścową.
(Przyszły) lekarzu!
Oceń sytuację!
Powikłania
poszczepienne
Niepożądane odczyny
poszczepienne (NOP) to wszystkie
negatywne reakcje organizmu na
podaną szczepionkę. Szczepienia
budują odporność na wiele chorób,
tak zwaną pamięć odpornościową,
ale mogą także wywołać pewne
dolegliwości a także poważne
powikłania.
Klasyfikacja NOP
ciężkie– odczyny zagrażające życiu, które mogą
wymagać hospitalizacji w celu ratowania zdrowia,
prowadzić do trwałego ubytku sprawności fizycznej lub
umysłowej, kończą się śmiercią;
poważne– charakteryzują się dużym nasileniem
objawów w postaci znacznego obrzęku kończyny, silnego
zaczerwienienia, wysokiej gorączki, zwykle nie wymagają
hospitalizacji, nie prowadzą do trwałego uszczerbku dla
zdrowia i nie stanowią zagrożenia dla życia;
łagodne– nie mają szczególnie dużego nasilenia,
charakteryzują się występowaniem miejscowego obrzęku
kończyny, silnego miejscowego zaczerwienienia lub
gorączki.
Przyczyny NOP
działanie samej szczepionki (np.
uczulenie na jej składnik),
nieprawidłowe podanie szczepionki,
inna przyczyna, przypadkowo
występująca w tym samym czasie,
co szczepienie.
Rodzaje odczynów
poszczepiennych
Odczyny miejscowe
Odczyny ze strony ośrodkowego
układu nerwowego
Inne niepożądane odczyny
poszczepienne
Miejscowe i ogólne odczyny
poszczepienne
obrzęk, zaczerwienienie i bolesność
sącząca się przetoka nad węzłem
chłonnym
ropień bakteryjny bądź jałowy
powiększenie węzłów chłonnych
Odczyny poszczepienne
ośrodkowego układu nerwowego
poliomyelitis poszczepienne
wywołane wirusem szczepionkowym
(porażenie lub niedowład wiotki z
objawami utrzymującymi się 60 lub
więcej dni)
encefalopatia
drgawki
Odczyny poszczepienne
OUN
zapalenie mózgu
zapalenie opon mózgowo-
rdzeniowych
zespół Guillain-Barre (symetryczny
niedowład o ostrym początku,
gwałtownie postępujący z
zaburzeniami czucia)
Pozostałe niepożądane
odczyny poszczepienne
bóle stawowe
wstrząs anafilaktyczny – natychmiast po podaniu
szczepionki
gorączka powyżej 39 °C
epizod hipotensyjno-hiporeaktywny (jest to
charakterystyczny stan po szczepieniu DTP, w
którym niemowlę przez pewien okres (10 minut
do 36 godzin) ma obniżone ciśnienie tętnicze
(stany hipotonii do zapaści naczyniowej
włącznie), obniżone napięcie mięśniowe, nie
przyjmuje posiłków i nie nawiązuje kontaktów z
otoczeniem);
Pozostałe niepożądane
odczyny poszczepienne
nieutulony ciągły płacz (utrzymujący się powyżej
3 godzin płacz lub krzyk o znacznym nasileniu i
wysokim tonie, pojawiający się przeważnie 6–18
godzin po szczepieniu),
uogólnione zakażenie prątkiem BCG
małopłytkowość,
posocznica, w tym wstrząs septyczny,
zapalenie jąder
zapalenie ślinianek
Źródła:
„Epidemiologia i profilaktyka chorób
zakaźnych” Jadwiga Jośko-Ochojska
http://www.mp.pl/szczepienia/artyk
uly/wytyczne/show.html?id=71734
Dziękujemy za uwagę!