Rola bajek w kształceniu i wychowaniu dzieci i młodzieży

Od najdawniejszych czasów ludzie
opowiadali sobie różne historie i historyjki,
aby ubarwić sobie życie, lepiej zrozumieć
pewne sprawy oraz stosunki
międzyludzkie…

Bajka to nieodzowny element dzieciństwa
każdego dziecka.
Kiedyś opowieści miały kształtować
charakter młodego człowieka.

Bajka, czy baśń?

Bajka – gatunek powstał w starożytnej Grecji, okolice VI w p.n.e.; jest to

krótki utwór literacki zawierający morał (pouczenie), może być
wierszowana, czasem żartobliwa. Morał może znajdować się na
początku lub na końcu utworu albo wynikać z jego treści. Istotną
cechą bajki jest alegoryczność. Bohaterami bajek mogą być ludzie, a
także zwierzęta, przedmioty i zjawiska, które uosabiają typy ludzkie,
cechy charakteru lub przeciwstawne poglądy i stanowiska.

Baśń (często mylona z bajką, krótkim wierszowanym utworem) – jeden

z fantastycznych gatunków epickich, zazwyczaj niewielkich rozmiarów,
odwołujący się zwykle do folkloru. Dominują w niej elementy
fantastyki, opowiada o siłach nadprzyrodzonych, cudownych
zdarzeniach, nadnaturalnych postaciach i zjawiskach. Jedną z
ważniejszych cech baśni jest nieokreślony czas i miejsce akcji.
Zawiera ludową mądrość, przedstawia wierzenia ludowe i magiczne;
baśń może być osnuta na podaniach, legendach.

„Każdy, kto ma do czynienia

z dziećmi, wie, że

uwielbiają one baśnie. Kto

umie je opowiadać, ma

klucz do dziecięcych serc.”

Irena Słońska

Funkcje



kształcąca,



wychowawcza,



poznawcza,



terapeutyczna,



emocjonalna.

Bajki animowane

W XX wieku słowo „bajka” może
oznaczać nie tylko utwór literacki, ale
także film animowany. W dzieciństwie
uczyłam się życia nie tylko z książek,
ale też z kreskówek. Najczęściej były
to „Smurfy”, „Muminki” lub „Bolek i
Lolek”. W opowiastkach tych,
bohaterowie także musieli
pokonywać przeciwności i walczyć ze
złem.

Podsumowanie

Bajka jest narzędziem służącym
nadrzędnemu celowi, jakim jest edukacja.

Może pomóc we wprowadzeniu ważnych
treści wśród śmiechu i zabawy.

Odgrywa istotną rolę wykreowaniu
osobowości człowieka, gdyż ma ogromny
wpływ na dziecko w okresie, gdy się ona
kształtuje  pod warunkiem, że
posługujemy się nią zgodnie z
edukacyjnym modelem wzajemności.

Bajkoterapia

Rodzaje:



Relaksacyjna – posługuje się wizualizacją i ma na celu
wyciszenie, uspokojenie, odprężenie mięśni, relaks.



Psychoedukacyjna – jej celem jest wprowadzenie
pozytywnych zmian w zachowaniu dziecka. Wspiera proces
wychowawczy przekazując wzory dobrych zachowań,
poszerza samoświadomość, uczy radzenia sobie z trudną
sytuacją.



Psychoterapeutyczna – ma dłuższą i bardziej rozbudowaną
fabułę, a głównym jej celem jest: dowartościowanie dziecka,
danie wsparcia, zrozumienia i akceptacji. Ma również za
zadanie przekazać wiedzę o sytuacji lękotwórczej i wskazać
sposoby radzenia sobie z nią.

My też możemy pomóc dziecku!

Każdy rodzic może być autorem bajki
terapeutycznej dla swojego dziecka. Gdy
tylko malec wykazuje swoim zachowaniem
lub werbalizuje konkretny problem, warto
się temu przyjrzeć i na potrzeby chwili
stworzyć własną bajkę.

„Kotek !”

Bajka jest po to, aby..



jak w lustrze pokazać dziecku, co się z nim dzieje,
odzwierciedlić jego myśli, uczucia, zachowania,



zamodelować możliwe rodzaje nowych zachowań
obrazowo, „miękko”, przykuwając uwagę dziecka
opowieścią  w ten sposób budząc motywację do
działań, otworzyć je na nowe rozwiązania,



zmienić perspektywę patrzenia na to, co trudne i
nie do pokonania, wzbudzić zasady, ożywić
doświadczenia, wspomnienia, uczucia,



odnaleźć kroplę nadziei, otuchy i wiary, które bez
względu na wiek są każdemu potrzebne.

„Bajka jest po to, aby jak w

kufrze pełnym różnych

skarbów zmagazynować w

nieświadomości dziecka taki

przekaz i przesłanie, które

może okazać się ważne w

przyszłości, wzmocnić

intuicję słuchającego, bo

czasami to, co ważne

przychodzi do nas jako

fantazja, przenośnia,

symbol, jako że te elementy

są integralną częścią naszej

psychiki.”

Document Outline