Prawo cywilne . Czynność
prawna. Treść. Forma.
Prawo cywilne . Czynność
prawna. Treść. Forma.
Zdarzenie prawne polegające na złożeniu
oświadczenia woli ze skutkiem prawnym
Rodzaje czynności prawnych:
Jednostronne i dwustronne
Jednostronnie zobowiązujące i dwustronnie
zobowiązujące
Konsensualne i realne
Zobowiązujące i rozporządzające
Odpłatne i nieodpłatne
Czynność prawna
Swoboda formy czynności prawnych jako zasada
Rodzaje form czynności prawnych
Skutki niezachowania wymaganej formy
czynności prawnej
Ad solemnitatem
Ad probationem
Ad eventum
(W projekcie zmian w k.c. zasady dotyczące formy
pisemnej odnosza się też do formy
dokumentowej, art. 73, 76, 77 §2 k.c.)
Forma czynności prawnych
Art. 77 ind .2 Dokumentem jest nośnik
informacji umożliwiający jej odtworzenie
Art.77 ind.3 Do zachowania formy
dokumentowej czynności prawnej wystarcza
złożenie oświadczenia woli w postaci
dokumentu, w sposób umożliwiający
ustalenie osoby składającej oświadczenie
Forma dokumentowa. Projekt
zmian w k.c.
Art. 78 ind. 1
§1.
Do zachowania formy elektronicznej czynności prawnej
wystacza złożenie oświadczenia woli w postaci
elektronicznej, opatrzonej podpisem elektonicznym
umożliwiajacym identyfikacje osoby składajacej
oświadczenie oraz wykrycie każdej poźniejszej zmiany
treści takiego oświadczenia
§ 2
Oświadczenie woli w postaci elektonicznej jest
równowazne z oswiadczeniem woli złozonym w fomie
pisemnej, chyba że ustawa lub czynność prawna
zastrzega inaczej.
Forma elektroniczna . Projekt
zmian w k.c
Art. 81§ 2. pkt 2 … w razie znakowania
czasem dokumentu w postaci elektronicznej
– od daty znakowania czasem
Forma pisma z data pewną.
Projekt zmian w k.c.
To instytucje wskazujące w jakich okolicznościach niektóre
stany psychiki lub wiedzy człowieka towarzyszące
składaniu oświadczeń woli mają wpływ na ważność
czynności prawnej (dotyczą sfery aktu woli a nie jej
przejawu).
Zgodnie z k.c. należą do nich:
stan wyłączający świadome albo swobodne powzięcie
decyzji bądź wyrażenie woli- art. 82 k.c. – bezwzględna
nieważność
Pozorność art. 83 k.c.- bezwzględna nieważność
Błąd art. 84 k.c. względna nieważność
Podstęp art. 86 k.c. względna nieważność
Groźba art. 87 k.c. względna nieważność
Wady oświadczeń woli.
Zgodnie z art. 56 k.c. czynność prawna
wywołuje skutki nie tylko w niej wyrażone,
lecz również te, które wynikają z ustawy , z
zasad współżycia społecznego i z ustalonych
zwyczajów.
Treść stosunku
cywilnoprawnego
W zakresie określonym przepisami prawa, tj.
w sferze regulacji przepisów dyspozytywnych,
podmioty mają swobodę decydowania o
treści czynności prawnych.
art. 353
(ind
1) k.c. strony zawierające umowę
mogą ułożyć stosunek prawny według swego
uznania, byleby jego treść lub cel nie
sprzeciwiały się właściwości\ naturze\
stosunku, ustawie ani zasadom współżycia
społecznego.
Swoboda kształtowania treści
czynności prawnej
Składniki istotne przedmiotowo i
podmiotowo
Składniki nieistotne
Warunek (art. 89-94 k.c.) i termin ( art.110-
116 k.c.)
Wyłączenie warunku: ustawowe (np. art.
157 § 1 k.c.), wynikające z charakteru
czynności prawnej ( zawarcie małżeństwa)
Składniki czynności
prawnej
Przedstawicielstwo: działanie w cudzym
imieniu i na cudzy rachunek
Przedstawiciel musi działać na podstawie
umocowania - art. 95§2 k.c. Umocowanie
może wynikać:
z ustawy - jest to przedstawicielstwo
ustawowe
z jednostronnego oświadczenia woli
reprezentowanego - jest to
pełnomocnictwo.
Przedstawicielstwo ( art. 95-108
k.c.)
rodzice są przedstawicielami ustawowymi
dzieci ( art. 98 k.r.o)
opiekun jest przedstawicielem ustawowym
osoby ubezwłasnowolnionej całkowicie
(art.13§2 k.c.)
kurator jest przedstawicielem ustawowym
osoby ubezwłasnowolnionej częściowo
(art.16§2 k.c.)
Przedstawicielstwo
ustawowe
Kryterium podziału stanowi treść pełnomocnictwa.
Pełnomocnictwo ogólne: umocowanie do czynności
zwykłego zarządu(art.98 zd.1 k.c.)
Pełnomocnictwo rodzajowe: umocowanie do dokonywania
określonej kategorii czynności prawnych ( art. 98 k.c. zd.
drugie)
Pełnomocnictwo szczególne- umocowanie do indywidualnie
oznaczonej czynności( art. 98 zd. drugie in fine k.c.)
Umocowanie może w zasadzie dotyczyć każdej czynności
prawnej, chyba że ma ona ściśle osobisty charakter ( wynikać
to może z właściwości czynności prawnej lub z ustawy - np.
944§2 k.c.- sporządzenie lub odwołanie testamentu)
Rodzaje pełnomocnictwa
Pełnomocnikiem może być
1.
osoba fizyczna, mająca co najmniej
ograniczoną zdolność do czynności
prawnych- art. 100k.c.
2.
osoba prawna
3.
ułomna osoba prawna
Udzielenie pełnomocnictwa
1. Działając w charakterze pełnomocnika pełnomocnik musi
oświadczyć, że działa w imieniu mocodawcy, osoba
reprezentowana także powinna zostać wskazana
2.Pełnomocnik może ustanowić dla mocodawcy innych
pełnomocników tylko wtedy, gdy umocowanie takie wynika z:
treści pełnomocnictwa
z ustawy
ze stosunku prawnego będącego podstawa
pełnomocnictwa( art. 106 k.c.)
3.Pełnomocnik co do zasady nie może być drugą stroną
czynności prawnej
Zasady działania
pełnomocnika
Osoba, która dokonuje czynności prawnej w cudzym imieniu bez
umocowania, albo z przekroczeniem zakresu umocowania:
Skutki
umowa - będzie ważna , gdy zostanie potwierdzona przez mocodawcę
( art. 103 §1k.c.)
czynność jednostronna
będzie nieważna, bądź
będzie ważna po potwierdzeniu przez mocodawcę jeżeli ten komu
zostało złożone oświadczenie woli w cudzym imieniu wiedział, że dana
osoba nie ma stosownego umocowania i mimo to zgodził się na jej
działanie ( art. 104 k.c.)
Działanie po wygasnięciu umocowania art. 105 k.c.
Falsus procurator
okoliczności wskazane w treści pełnomocnictwa( np. upływ
czasu, dokonanie czynności)
utrata przez pełnomocnika zdolności do czynności prawnych
śmierć pełnomocnika lub mocodawcy, chyba że w
pełnomocnictwie inaczej zastrzeżono z przyczyn
uzasadnionych treścią stosunku prawnego będącego
podstawą pełnomocnictwa ( art101 §2 k.c.)
odwołanie pełnomocnictwa; mocodawca może odwołać
pełnomocnictwo w każdym czasie i bez szczególnego
uzasadnienia, chyba że się tego zrzeknie z przyczyn
uzasadnionych treścią stosunku prawnego będącego
podstawą pełnomocnictwa.
Wygaśnięcie umocowania.
Art. 109(1) – 109 (9)
Rodzaj pełnomocnictwa udzielanego przez
przedsiębiorcę podlegającego wpisowi do
rejestru przedsiębiorców, obejmującego
umocowanie do wszelkich czynności
sadowych i pozasądowych, jakie są
związane z prowadzeniem przedsiębiorstwa.
Prokura
Art.117 k.c.
Przedawnieniu ulegają roszczenia
majątkowe Upływ terminu przedawnienia
nie powoduje wygaśnięcia roszczenia
Po upływie terminu przedawnienia dłużnik
może się skutecznie uchylić od zaspokojenia
wierzyciela
Przedawnienie roszczeń
Terminy przedawnienia – art. 118, 442, 125
k.c.
Zawieszenie i przerwanie biegu terminu
przedawnienia art. 121 , 123,124 k.c.
Terminy zawite: ich upływ powoduje
wygaśnięcie uprawnienia i jest
uwzględniany z urzędu.