Podział substancji 
naturalnych

Substancje naturalne dzielą się 
na metabolity 

:

•

PODSTAWOWE

•

WTÓRNE

Podstawowe :

SUBSTANCJAMI PODSTAWOWYMI SĄ 
METABOLITY WYSTĘPUJĄCE PRAWIE WE 
WSZYSTKICH ROŚLINACH. SPEŁNIAJĄ ONE 
FUNKCJE :

•

ODŻYWCZA 

•

BUDULCOWA 

•

ENERGETYCZNA

Do substancji podstawowych należą :



Tłuszcze 



Białka



Chlorofil



Kwasy nukleinowe



Węglowodany

Substancje wtórne :

Powstają podczas wyspecjalizowanej materii 
dlatego nie spełniają funkcji w życiu rośliny. Ich 
występowanie ogranicza się do niewielkich grup 
systematycznych roślin np. :



Glikozydy



Garbniki



Saponiny



Terpeny 

Właściwości fizykochemiczne cukrów 
:



W zależności od warunków w jakich występują, 
przyjmują różne formy przestrzenne np. 
łańcuchowe.



Związki cukrowe wykrywa się za pomocą reakcji 
Molischa.



Alkoholowy roztwór w obecności związków 
cukrowych barwi się na czerwono lub czerwono – 
fioletowo.



Są najważniejszymi substancjami roślinnymi, 
które stanowią materiał budulcowy w komórkach 
roślinnych ( celuloza, chemiceluloza, pektyny ) , 
energetycznymi ( glukoza ) , zapasowymi 
( skrobia, glikogen )

Podział węglowodanów:

•

CUKRY PROSTE – MONOSACHARYDY.

•

DWUCUKRY – DISACHARYDY

•

KILKUCUKRY -  OLIGOSACHARYDY

•

WIELOCUKRY - POLISACHARYDY

Monosacharydy

Liczba atomów węgla stanowi podstawę 
podziału cukrów prostych na :

•

Triozy – aldehyd glicerynowy

•

Tetrozy 

•

Pentozy – ryboza, deoksyryboza

•

Heksozy – glukoza, fruktoza, galaktoza

•

Heptozy

Dwucukry :

Przykładem są :



Maltoza ( cukier słodowy ) – glukoza + glukoza



Laktoza ( cukier mleczny ) – glukoza + 
galaktoza



Sacharoza ( cukier trzcinowy/buraczany ) – 
glukoza + fruktoza

Polisacharydy:

Składają się z do kilkudziesięciu cząstek 
cukrów prostych połączonych wiązaniem 
glikozydowym.



Celuloza ( błonnik )



Skrobia



Glikogen



Chityna



Pektyna 

Koniec 

Dziękuje za uwagę 

Szczepańska Aleksandra kl. 
I Farmacji.