RZĄDOWE  PROGRAMY  

SOCJALNE 

 W   POLSCE

PROGRAM  OPERACYJNY  KAPITAŁ  

LUDZKI

Zgodnie z Narodowymi Strategicznymi Ramami 
Odniesienia (NSRO) całość interwencji 
Europejskiego Funduszu Socjalnego w Polsce  na 
lata 2007 -2013 została ujęta w ramach Programu 
Operacyjnego Kapitał Ludzki .

Cele programu 

:

 umożliwienie pełnego wykorzystania potencjału 
zasobów ludzkich poprzez wzrost zatrudnienia i 
potencjału adaptacyjnego przedsiębiorstw i ich 
pracowników,

 podniesienie poziomu wykształcenia 
społeczeństwa,

 zmniejszenie obszarów wykluczenia społecznego,

 wsparcie budowy struktur administracyjnych 
państwa.

Priorytety  PO Kapitał Ludzki

Program składa się z 9 priorytetów, 
realizowanych równolegle na poziomie 
centralnym i regionalnym

-Priorytet I:

  Zatrudnienie i integracja 

społeczna

- 

Priorytet II

: Rozwój zasobów ludzkich i 

potencjału adaptacyjnego przedsiębiorstw 
oraz poprawa stanu zdrowia osób 
pracujących;

-Priorytet III

: Wysoka jakość systemu 

oświaty;

-Priorytet IV 

Szkolnictwo wyższe i nauka;

-Priorytet V:

 Dobre rządzenie

-Priorytet VI

: Rynek pracy otwarty dla 

wszystkich;

-Priorytet VII

: Promocja integracji społecznej;

-Priorytet VIII

: Regionalne kadry gospodarki;

-Priorytet IX: 

Rozwój wykształcenia i 

kompetencji w regionach

PROGRAM  WIELOLETNI 

„POMOC  PAŃSTWA  W ZAKRESIE  DOŻYWIANIA

”

Został ustanowiony  ustawą z dnia 29 grudnia 2005 
r..
 Ma obowiązywać  do 2013 r. 

Cele Programu

:  

  wsparcie gmin w wypełnianiu zadań własnych o 
charakterze obowiązkowym        w zakresie 
dożywiania dzieci oraz zapewnienie posiłku osobom 
jego pozbawionym, szczególnie 
z terenów  o wysokim bezrobociu oraz wiejskich;

 długofalowe działanie w zakresie poprawy stanu 
zdrowia dzieci i młodzieży poprzez ograniczenie 
zjawiska niedożywienia;

 upowszechnianie zdrowego stylu żywienia;

poprawa poziomu życia  osób i rodzin o niskich 
dochodach;

rozwój w gminach bazy żywieniowej.

Formy działania  Programu:

 posiłek,

świadczenie pieniężne w postaci zasiłku 
celowego na zakup posiłku  lub żywności,

 świadczenie rzeczowe w postaci 
produktów żywnościowych.

Powyższa pomoc przyznawana jest w 
oparciu o przyjęte w ustawie o pomocy 
społecznej kryterium dochodowe (do 
150%), czyli 715, 50  zł dla osoby 
samotnie gospodarującej  oraz  526, 50 zł 
dla osoby w rodzinie.

Na realizację Programu gmina może otrzymać
 dotację, jeżeli udział środków własnych 
gminy wynosi nie mniej niż 40% 
przewidywanych kosztów realizacji  
Programu.

Dotacje przyznaje wojewoda na wniosek 
wójta (burmistrza, prezydenta).

Łączne nakłady na finansowanie Programu w 
całym okresie jego realizacji  wyniosą nie 
mniej niż 
   6.000.000 tys. zł
 

Finansowanie Programu

PROGRAM „AKTYWNE  FORMY  

PRZECIWDZIAŁANIA  WYKLUCZENIU  

SPOŁECZNEMU” 

Układ rodzajowy aktywnych form pomocy

1. Instytucjonalne aktywne formy pomocy
-

Centra Integracji Społecznej,

-

Kluby Integracji Społecznej,

-

Organizacje pozarządowe, spółdzielnie socjalne

2. Indywidualne aktywne formy pomocy: kontrakt 

socjalny, program zatrudnienia socjalnego, program 
wychodzenia z bezdomności, programy zatrudnienia 
wspieranego

3. Programowe aktywne formy pomocy: prace 

społecznie użyteczne, roboty publiczne, staż i inne formy 
aktywizacji zawodowej

Cele  Programu na lata 2011-2015

:

1) wzmocnienie tendencji do tworzenia 
lokalnego partnerstwa na rzecz organizowania 
na obszarze gmin przedsięwzięć 
wykorzystujących  aktywne formy pomocy,
2) wzmocnienie współpracy między ośrodkami 
pomocy społecznej, urzędami pracy, 
podmiotami usług reintegracji społecznej i 
zawodowej  a lokalnymi przedsiębiorcami,

3) stworzenie ogólnopolskiej platformy 
współpracy 
i konsultacji  MPiPS z podmiotami 
realizującymi zadania wynikające z ustawy o 
zatrudnieniu socjalnym,
4) stworzenie ogólnopolskiej platformy 
prezentowania oraz promowania dobrych 
praktyk aktywnych form pomocy

Program Wspierający  Powrót Osób 

Bezdomnych do Społeczności

Cele Programu

Cel programu  ma charakter uzupełniający wobec 

ustawowych obowiązków samorządów  gmin w zakresie 

przeciwdziałania bezdomności. Chodzi o inspirowanie władz 

gminnych oraz innych podmiotów do stosowania 

wszechstronnych metod pomocy i zwalczania bezdomności w 

wymiarze:
Pomocy doraźnej w sytuacjach kryzysowych - 

 stosowania usług 

interwencyjnych do przeciwdziałania sytuacji zamieszkiwania „na ulicy” 

przez dłuższy czas;

cd.

 Integracji społecznej i wychodzenia z 
bezdomności - 

stosowania indywidualnych programów 

wychodzenia z bezdomności dla wzmocnienia potencjału 
każdej osoby bezdomnej wraz z przywróceniem jej na rynek 
pracy;

 Prewencji  bezdomności – stosowania działań 
wpisanych w pracę socjalną  ukierunkowana na 
pobudzanie świadomości w zakresie czynników 
prowadzących  do bezdomności tj. uzależnienia, 
przemoc domowa, choroby psychiczne, 
niepełnosprawność czy bezrobocie.

Realizacja Programu
-

 

wyznaczanie corocznie przez MPiPS kilku celów 

szczegółowych oraz powierzanie ich realizacji  
podmiotom, których projekty będą wybierane w 
drodze otwartego konkursu ofert.

PROGRAM „ŚWIETLICA – DZIECI-PRACA”

NA RZECZ WSPARCIA DZIECKA I RODZINY W GMINIE 

W LATACH 2011-2015

Istota Programu

Program realizowany od 2005 roku w obszarze 
pomocy społecznej. Wspiera inicjatywy 
samorządów gmin i organizacji pozarządowych na 
tworzenie nowych świetlic socjoterapeutycznych. 
Świetlice są traktowane jako  miejsce organizacji 
zajęć dla dzieci i młodzieży  
z rodzin dysfunkcyjnych, a także jako miejsce 
organizowania różnych form zatrudnienia 
subsydiowanego (np. staże, prace społecznie 
użyteczne)

Nowe podejście do Programu na lata 2011---
2015

Uwzględniając występowanie takich problemów w 

realizacji Programu jak: brak specjalistów do 

prowadzenia zajęć z dziećmi, brak możliwości 

przeprowadzenia prac remontowych w istniejących 

podobnych placówkach (klubach, ogniskach 

wychowawczych), brak możliwości uczestnictwa 

rodziców i innych członków rodziny

MPiPS zdecydował się dokonać merytorycznych korekt 
w Programie

Obecnie głównym celem Programu jest 

rozpowszechnianie i promowanie 
działalności
 placówek wsparcia dziennego 
dla dzieci  i młodzieży  z rodzin 
dysfunkcyjnych
 dla likwidowania barier realnego 
zagrożenia 
wykluczeniem społecznym,
 w tym wspierania dzieci z rodzin 
z problemem alkoholowym. 

Program ma inspirować samorządy 
gminne oraz organizacje pozarządowe do 
tworzenia, odbudowywania i 
podtrzymywania działalności ognisk 
wychowawczych, świetlic 
środowiskowych, klubów młodzieżowych.

Realizatorzy  Programu:

Promotorem Programu jest Minister 
Pracy i Polityki Społecznej a w 
województwach Marszałkowie Województw 
 i Regionalne Ośrodki Polityki Społecznej.

Adresatami Programu są  samorządy 
gmin oraz ich jednostki organizacyjne 
pomocy społecznej, a także organizacje 
pozarządowe  ( wtym spółdzielnie 
socjalne), jak również lokalni partnerzy: 
PUP, centra i kluby integracji społecznej

         

Program  Solidarność pokoleń

    

Działania dla zwiększenia aktywności 

zawodowej 
                           osób w wieku 50+

Program przyjęty przez Radę Ministrów w 
2008 r. 

Prezentuje podejście międzypokoleniowe, co 
oznacza,
 że podejmowane działania odnoszą się do 
promowania dostępu do zatrudnienia przez 
cały okres uczestnictwa 
w rynku pracy.

Głównym celem jest inicjowanie działań na 
rzecz osób dojrzałych przez instytucje 
publiczne lub finansowane ze środków 
publicznych (takich jak budżet państwa czy 
EFS).

Cele Programu ukierunkowane 

na działania na rynku  pracy

1. Poprawa warunków pracy, promocja 

zatrudnienia pracowników po 50. roku życia i 
zarządzanie wiekiem

2. Poprawa kompetencji i kwalifikacji pracowników 

po 50. r. ż.

3. Zmniejszenie kosztów pracy związanych z 

zatrudnianiem pracowników po 50. r. ż.

4. Aktywizacja bezrobotnych lub zagrożonych 

utratą pracy po 50. r. ż.

5. Aktywizacja zawodowa osób 

niepełnosprawnych

6. Zwiększenie możliwości zatrudnienia kobiet 

przez rozwój odpowiednich usług

7. Wydłużenie efektywnego wieku emerytalnego