background image

DYSKRYMINACJA NA RYNKU 

PRACY 

I W ŻYCIU PUBLICZNYM

background image

DEFINICJA DYSKRYMINACJI

Dyskryminacja- jest to pewna forma 
wykluczenia społecznego, objawiająca 
się poprzez traktowanie danej osoby 
mniej przychylnie, niż innej w 
porównywalnej sytuacji ze względu na 
jakąś cechę, np. płeć, wiek, 
niepełnosprawność, pochodzenie, 
wyznanie.

background image

DEFINICJA DYSKRYMINACJI

Dyskryminacja

POŚREDNIA

BEZPOŚREDN
IA

Przejawem dyskryminacji są także:

● 

działania zachęcające inną osobę do naruszania zasady 

równego traktowania

● 

zachowania naruszające godność, poniżające lub 

upokarzające pracownika, np. molestowanie seksualne lub 
mobbing

background image

DYSKRYMINACJA

W 2004 roku definicja dyskryminacji 
została wpisana do Kodeksu Pracy 
(rozdział IIa,  „Równe traktowanie w 
zatrudnieniu”, art. 18, par. 3 i 4),  a tym 
samym zaczęła oficjalnie obowiązywać. 
W KP wskazuje się czym jest 
dyskryminacja bezpośrednia i 
pośrednia i zakazuje obydwu jej form.

background image

TYPY DYSKRYMINACJI

Ze względu na rasę, narodowość lub 
pochodzenie etniczne

Ze względu na płeć

Ze względu na orientację seksualną

Ze względu na wiek

Ze względu na niepełnosprawność

Ze względu na stan zdrowia

Ze względu na religię, wyznanie, 
światopogląd

background image

JAKIE GRUPY SĄ NAJBARDZIEJ DYSKRYMINOWANE NA 
RYNKU PRACY?

background image

DYSKRYMINACJA ZE WZGLĘDU NA RASĘ,

NARODOWOŚĆ LUB POCHODZENIE ETNICZNE W ŻYCIU PUBLICZNYM

 

dyskryminacja w dostępie do dóbr i usług świadczonych publicznie m.in. 
odmowa sprzedaży towaru lub świadczenia usług przez sprzedawcę lub 
usługodawcę z powodu uprzedzeń rasowych;

odmowa wstępu osobie o odmiennym pochodzeniu etnicznym do 
restauracji, kawiarni, dyskoteki, hotelu, odmowa obsługi w banku, w salonie 
fryzjerskim itp.;

odmowa przyjęcia do szpitala, przychodni lub gabinetu lekarskiego 
motywowana pochodzeniem etnicznym;

osiedlanie osób należących do mniejszości narodowych lub etnicznych w 
określonych miejscowościach lub w dzielnicach, określane mianem 
„gettoizacji”;

złe traktowanie, włączając w to naruszanie nietykalności cielesnej, 
kierowanie obraźliwych słów, wyśmiewanie z powodu przynależności 
rasowej i etnicznej.

 

background image

DYSKRYMINACJA ZE WZGLĘDU NA RASĘ, NARODOWOŚĆ 

LUB POCHODZENIE ETNICZNE  W PRACY

odmowa przyjęcia do pracy (zatrudnienia) 
osoby należącej do określonej mniejszości 
narodowej lub etnicznej, ze względu na 
przynależność do danej mniejszości, mimo 
że posiada ona równorzędne lub wyższe 
kwalifikacje w porównaniu z innymi 
kandydatami;

dyskryminacja w miejscu pracy (np. mobbing 
w miejscu pracy, pomijanie danej osoby w 
ścieżce awansu zawodowego itp.);

background image

DYSKRYMINACJA ZE WZGLĘDU NA PŁEĆ W PRACY

Najczęściej spotykane przejawy dyskryminacji 
ze względu na płeć to:

odmowa zatrudnienia kobiety ze względu na 
możliwość zajścia w ciążę w okresie zatrudnienia;

przyznanie kobiecie niższego niż mężczyźnie 
wynagrodzenia za wykonanie pracy o tej samej 
wartości;

molestowanie seksualne w miejscu pracy przez 
przełożonego lub współpracownika.

niechęć udzielaniu urlopu macierzyńskiego lub 
wychowawczego ojcom

background image

DYSKRYMINACJA ZE WZGLĘDU NA PŁEĆ W ŻYCIU 

PUBLICZNYM

Wstęp do miejsc publicznych wyłącznie 
dla osób o określonej płci

Opłaty w lokalach uzależnione od płci

Kompetencje ludzi uzależnione od 
płci(wszelkiego rodzaju stereotypy)

background image

DYSKRYMINACJA ZE WZGLĘDU NA ORIENTACJĘ SEKSUALNA NA RYNKU PRACY

Najczęściej spotykane przejawy 
dyskryminacji:

Tworzenie gorszych warunków pracy dla 
osoby homoseksualnej

Uporczywe pomijanie danej osoby w ścieżce 
awansu zawodowego

Mobbing w miejscu pracy

background image

DYSKRYMINACJA ZE WZGLĘDU NA ORIENTACJĘ 
SEKSUALNĄ W ŻYCIU PUBLICZNYM

Najczęściej spotykane przejawy dyskryminacji:

stereotypowe utożsamianie osób nieheteroseksualnych z 
danymi problemami zdrowotnymi, np. zakażeniem HIV, 
niechęć w udzieleniu pomocy medycznej

niechęć w udzieleniu pomocy medycznej

niechętne udzielanie pomocy ofierze napadu motywowanego 
orientacją seksualną

nierówny dostęp do mieszkania komunalnego, pomocy 
społecznej

postrzeganie związków osób tej samej płci jako z zasady mniej 
ważnych

background image

DYSKRYMINACJA ZE WZGLĘDU NA WIEK W ŻYCIU 
PUBLICZNYM

Opieka zdrowotna:

odmawianie leczenia osób starszych uzasadniane ich 
zaawansowanych wiekiem

utrudnianie dostępu osób starszych do określonych usług lub 
udzielanie niejasnych informacji o oferowanych świadczeniach

Usługi finansowe:

nachodzenie seniorów, często w ich własnych domach, przez 
handlowców i akwizytorów.

Ubezpieczenia:

odmawianie ubezpieczenia osób starszych na czas podróży 
uzasadniane ich zaawansowanym wiekiem

Ubezpieczenia społeczne:

utrata niektórych zasiłków po przekroczeniu wieku emerytalnego

Dostęp do dóbr:

pojawiające się na rynku atrakcyjne oferty i okazje dotyczące zakupu 
dóbr i usług są bardzo często niedostępne dla osób starszych.

background image

DYSKRYMINACJA ZE WZGLĘDU NA WIEK NA RYNKU 

PRACY

Zatrudnienie i praca:

zmuszanie osób starszych do przejścia na emeryturę wbrew 
ich woli

nieprzyjmowanie do pracy z powodu wieku

 zmuszanie do podjęcia nisko płatnej i tymczasowe pracy

uniemożliwianie korzystania ze szkoleń zawodowych, w 
których uczestniczą młodsi pracownicy

 odmawianie wypłaty odprawy przysługującej z tytułu 
redukcji personelu

 prześladowanie i poniżanie przez młodszych 
współpracowników

background image

WSKAŹNIK AKTYWNOŚCI ZAWODOWEJ OSÓB W WIEKU 
55-64 W 2002 ROKU

background image

DYSKRYMINACJA ZE WZGLĘDU NA 
NIEPEŁNOSPRAWNOŚĆ NA RYNKU PRACY

Najczęściej spotykane przejawy dyskryminacji:

odmowa zatrudnienia ze względu na ułomność w przypadku, gdy 
nie jest wymagana na danym stanowisku pełna sprawność fizyczna 
lub psychiczna, a osoba niepełnosprawna ma kwalifikacje na takie 
stanowisko

przyznanie osobie niepełnosprawnej niższego wynagrodzenia za 
taką samą pracę, jaką wykonuje osoba pełnosprawna

typowanie na szkolenia umożliwiające podnoszenie kwalifikacji 
zawodowych i przez to awans zawodowy wyłącznie osób 
pełnosprawnych, a pomijanie osób niepełnosprawnych

odmowa zarejestrowania działalności gospodarczej osoby 
niepełnosprawnej z powołaniem się na ograniczenie jej sprawności

background image

DYSKRYMINACJA ZE WZLĘDU NA 

NIEPEŁNOSPRAWNOŚĆ W ŻYCIU PUBLICZNYM

Krzywdzące wyzwiska skierowane do 
osób niepełnosprawnych

Brak akceptacji dzieci 
niepełnosprawnych w szkołach 

Brak dostępu przez osoby 
niepełnosprawne do niektórych miejsc 

Osoby niepełnosprawne fizycznie 
często mylone są z osobami ułomnymi 
umysłowo

background image

DYSKRYMINACJA ZE WZGLĘDU NA STAN ZDROWIA W 

PRACY I ŻYCIU PUBLICZNYM

Dyskryminacja ze względu na stan zdrowia 
- nieuzasadnione różnicowanie sytuacji lub 
praw w przypadku osoby chorej, zarówno 
somatycznie i psychicznie – w 
porównywalnej sytuacji z osobą zdrową; 
nierówne traktowanie, prawnie 
nieusprawiedliwione i nieuzasadnione 
obiektywnymi przyczynami. Często dotyczy 
osób chorujących przewlekle.

background image

DYSKRYMINACJA ZE WZGLĘDU NA RELIGIĘ WYZNANIE I 

ŚWIATOPOGLĄD W PRACY 

pracodawca nie może żądać od pracownika lub kandydata 
na pracownika ujawnienia jego przekonań dotyczących 
religii, wyznania lub światopoglądu,

uzależnienie zatrudnienia od wyznawania lub niewyznawania 
określonej religii (nie dotyczy to zatrudnienia nauczyciela 
religii lub katechety w szkole),

odmowa awansowania lub zwolnienia pracownika z pracy w 
związku z wyznawaną przez niego religią,

odmowa zwolnienia od pracy w dni będące świętami 
religijnymi w celu uniemożliwienia pracownikowi 
uczestniczenia w obrzędach religijnych;

pracodawca wymaga od kandydata do pracy określenia 
wyznawanej religii.

background image

DYSKRYMINACJA ZE WZGLĘDU NA RELIGIĘ ,WYZNANIE 

LUB ŚWIATOPOGLĄD W ŻYCIU PUBLICZNYM

brak możliwości wyboru w szkołach zajęć etyki w zamian za 
lekcje religii

zawieszanie prawa rodzicielskich uwagi na nadmierną 
religijność rodziców

 osoby wyznające daną religię często kojarzone są z 
cechami istniejących w środowisku stereotypów

Dyskryminacja ze względu na światopogląd - zachodzi, gdy 
osoba traktowana jest gorzej niż inna w podobnej sytuacji 
ze względu na swój światopogląd; pozornie neutralny 
przepis, kryterium lub praktyka stawiają ją w szczególnie 
niekorzystnej sytuacji w porównaniu do innej, chyba że 
zostało to obiektywnie uzasadnione słusznym celem, a 
środki są odpowiedn

background image

JAK ROZUMIESZ DYSKRYMINACJĘ NA RYNKU PRACY?

background image

JAKIE DZIAŁANIA MOGĄ PRZYCZYNIĆ SIĘ DO 
STOSOWANIA POLITYKI RÓWNYCH SZANS I 
AKTYWIZACJI BIERNYCH ZAWODOWO GRUP 
SPOŁECZNYCH?

background image

STRATEGIA ZWALCZANIA DYSKRYMINACJI NA RYNKU 
PRACY

długoterminowe inwestycje w edukację i szkolenia, które 
przygotowują osoby do sprostania wymaganiom rynku pracy

reformy strukturalne, wspierające szybszy i bardziej 
zrównoważony wzrost ekonomiczny, a zarazem zwiększone 
zapotrzebowanie na pracowników, i tworzenie bardziej 
konkurencyjnego środowiska, które skłania menadżerów do 
porzucenia praktyk dyskryminacyjnych

 odpowiednie jednostki, które zajmują się prawem 
antydyskryminacyjnym powinny być wzmacniane, a w przypadku 
braku indywidualnych skarg, powinny same kontrolować 
przedsiębiorstwa i karać przedsiębiorców jeśli zostaną 
udowodnione nieprawidłowość


Document Outline