Transport lotniczy jako 

źródło emisji 

zanieczyszczeń 

powietrza.

Gałąź transportu powietrznego, w którym środki 
transportu stanowią statki powietrzne z kategorii 
samolotów i śmigłowców. Jest najnowocześniejszą i 
najbardziej dynamicznie rozwijającą się gałęzią 
transportu. Opiera się na skomplikowanych środkach 
lokomocji, nawigacji i obsługi naziemnej oraz wymaga 
dużych nakładów kapitałowych i wysoko 
wykwalifikowanych kadr. Transport lotniczy pozwala na 
bardzo szybkie dotarcie do wyznaczonego celu i jest 
jednym z najbezpieczniejszych środków transportu.

Transport lotniczy.

Transport lotniczy w znacznym stopniu przyczynia 
się do efektu cieplarnianego i do zanikania powłoki 
ozonowej. Emisja spalin z silników lotniczych jest 
bardzo groźna na wysokościach 15-20 kilometrów, 
gdyż emitowane tlenki azotu powodują kataliczny 
rozpad ozonu oraz emitowany dwutlenek siarki 
zmienia przeźroczystość powietrza. Również loty 
na wysokościach 12-14 km częściowo przyczyniają 
się do zmiany stanu atmosfery w tej czułej strefie.

Transport a środowisko.

Transport lotniczy to sektor, w którym zużycie paliwa i 
emisje dwutlenku węgla rosną najszybciej. O tym jak 
wielkie ilości szkodliwych substancji dostają się do 
atmosfery świadczy ilość paliwa spalanego przez samolot 
podczas jednej godziny lotu np.: Boeing 737-500 - 5 ton, 
Boeing 767-200 - 6 ton, ATR 72 - 0,4 tony. Są to liczby 
ogromne, biorąc pod uwagę, jak wiele samolotów każdego 
dnia lata nad ziemią. Postępowi ludzkości nieodzownie 
musi towarzyszyć rozwój transportu. Nie zdołamy go 
powstrzymać. Jedynym sposobem na zmniejszenie emisji 
zanieczyszczeń i szkodliwego wpływu na środowisko jest 
jego ciągłe udoskonalanie i unowocześnianie. 

Transport a środowisko.



Tlenki siarki (SO2, SO3) - w środowisku podlegając 
reakcji chemicznej z parą wodną znajdującą się w 
powietrzu spadają w postaci kwaśnego deszczu. 
Kwaśne deszcze wpływają niszcząco na florę, 
gleby, wody powierzchniowe, jak również ich 
negatywnemu działaniu podlegają elementy 
metalowe i elewacje budynków. Tlenki siarki są 
bezpośrednim produktem spalania siarki zawartej 
w paliwie. 



Tlenki azotu (NOx) - Podobnie, jak tlenki siarki mają 
swój udział w tworzeniu się kwaśnych deszczy.

Zanieczyszczenia gazowe:



Tlenek węgla (CO) - jest gazem niezwykle 
toksycznym, powoduje niedotlenienie organizmu.



Wielopierścieniowe węglowodory aromatyczne 
(WWA) - są substancjami kancerogennymi, 
należą do nich benzen, toluen, ksylen i 
nienasycone węglowodory cykliczne. 



Substancje smoliste – mają działanie 
rakotwórcze.



Węglowodory alifatyczne.



Benzopiren.



Fluor.

Zanieczyszczenia gazowe:



Pary metali - obecność metali ciężkich w glebie zakłóca jej 
procesy biochemiczne. Pary metali ciężkich zawartych 
szczególnie w węglu w procesie spalania ulatniają się i razem 
z innymi zanieczyszczeniami przedostają się do atmosfery. 



Gazy cieplarniane - obecność tych gazów w atmosferze 
powoduje, iż nadmiar ciepła nie wydostaje się z Ziemi w 
przestrzeń kosmiczną w takim stopniu, jak powinien. Wynika 
to ze zmiany składu chemicznego atmosfery. Efekt ten jest 
nazywany cieplarnianym, lub szklarniowym ze względu na 
fakt, iż promienie słoneczne dostają się przez warstwę 
atmosfery bez przeszkód, natomiast zatrzymywane jest przez 
atmosferę zbyt dużo ziemskiego ciepła. 

Zanieczyszczenia gazowe:



W 2008 roku Komisja Europejska wprowadziła 
limity emisji spalin dla linii lotniczych, zaliczając je 
do największych „trucicieli” środowiska. Powinny 
one podlegać takim samym ograniczeniom emisji 
spalin co zakłady chemiczne, elektrownie węglowe 
czy huty stali. Obecnie zanieczyszczenie powietrza 
generowane przez linie lotnicze stanowi około 3 
procent emisji dwutlenku węgla w Europie, ale 
według prognoz, odsetek ten może się zwiększyć 
do 13 procent w 2030 roku.

Limity emisji spalin dla linii 

lotniczych



Wśród celów priorytetowych wymienia się redukcję do 
2020 roku emisji CO2 o 50% w przeliczeniu na 
pasażerokilometr, a gazów NOx o 80% (podczas startu i 
lądowania, zgodnie z definicją ICAO). Wskazuje się 
również na konieczność ograniczenia emisji 
niespalonych węglowodorów oraz tlenku węgla o 50%, a 
także na redukcję hałasu.



Drugi obszar działań odnosi się do podniesienia 
efektywności systemów zarządzania ruchem i 
przestrzenią powietrzną.



W trzecim strumieniu działań planuje się włączenie 
przewoźników lotniczych do systemu handlu emisjami.

Program „Clean Sky”



Największe światowe firmy produkujące samoloty, 
czyli Boeing i Airbus zapowiadają wprowadzenie na 
rynek w najbliższych latach nowoczesnych 
samolotów charakteryzujących się mniejszym 
zużyciem paliwa (dzięki obniżonej wadze, 
poprawionej aerodynamice i zastosowaniu 
nowoczesnych silników), a przez to zredukowaną 
ilością emitowanych spalin, oraz zredukowaną 
emisją hałasu.

Działania na rzecz ograniczenia 

emisji spalin: 



Również po stronie przewoźników można zauważyć 
podejmowanie działań mających na celu ograniczenie 
negatywnego wpływu na środowisko naturalne. Są oni tym 
szczególnie zainteresowani ze względu na obniżenie kosztów 
operacyjnych związanych ze zużyciem paliwa. Zużycie paliwa 
ograniczane jest przede wszystkim dzięki wprowadzaniu do 
eksploatacji nowoczesnych, oszczędnych samolotów. Duże 
znaczenie ma również masa startowa statku powietrznego, 
dlatego przewoźnicy dążą do jak największego jej 
ograniczenia, np. poprzez instalowanie na pokładzie jak 
najlżejszego wyposażenia oraz poprzez zmniejszenie rezerw 
paliwa potrzebnego do wykonania określonego lotu.

Działania na rzecz ograniczenia 

emisji spalin:

Wbrew obiegowym opiniom lotnictwo nie jest wyjątkowo 
nieprzyjazną środowisku gałęzią transportu. W 
rzeczywistości w porównaniu do innych środków transportu 
generuje ono podobne lub mniejsze ilości (na 
pasażerokilometr) szkodliwych substancji do atmosfery w 
porównaniu z transportem samochodowym czy kolejami 
wysokich prędkości. Dzieje się tak, ponieważ przewoźnicy 
lotniczy są szczególnie zainteresowani utrzymaniem jak 
najwyższego wskaźnika wykorzystania miejsc w samolocie  
— u efektywnie działających przewoźników wynosi on 
nawet powyżej 80%, podczas gdy dla samochodu wartość 
tego współczynnika rzadko przekracza 40%. 

Transport lotniczy a lądowy.

Dziękuję z uwagę 