background image

Introduction to EU law – 

Legal basis and scope of 

EU  competences –

Podstawy prawne i zakres 

kompetencji Unii

Jerzy Jendrośka

1

background image

Content

• Status of European Union
• Principle of conferal and division of 

competences between  EU and Member 
States

• Principles

– Subsidiarity
– Proportionality
– Loyal co-operation

• Admission to and withdrawal from EU

Jerzy Jendrośka

2

background image

Treść

• Podstawy prawne i status Unii
• Zasada przyznania i podział kompetencji 
• Zasady

– Pomocniczości (subsydiarności)
– Proporcjonalności
– Lojalnej współpracy

• Przystąpienie i wystąpienie z Unii

3

Jerzy Jendrośka

background image

Article 1 of the Treaty on the European Union 

By  this  Treaty,  the  HIGH  CONTRACTING 

PARTIES 

establish 

among 

themselves 

EUROPEAN UNION, hereinafter called "the Union" 
on  which  the  Member  States  confer  competences 
to attain objectives they have in common. 

This Treaty marks a new stage in the process of 

creating an ever closer union among the peoples of 
Europe,  in  which  decisions  are  taken  as  openly 
as  possible  and  as  closely  as  possible  to  the 
citizen. 

The  Union  shall  be  founded  on  the  present 

Treaty and on the Treaty on the Functioning of 
the  European  Union  
(hereinafter  referred  to  as 
"the  Treaties").  Those  two  Treaties  shall  have  the 
same  legal  value.  The  Union  shall  replace  and 
succeed the European Community.

Jerzy Jendrośka

4

background image

Artykuł 1 Traktatu o Unii 

Europejskiej

Niniejszym  Traktatem  WYSOKIE  UMAWIAJĄCE 

SIĘ  STRONY  ustanawiają  między  sobą  UNIĘ 
EUROPEJSKĄ,  zwaną  dalej  „Unią”,  której  Państwa 
Członkowskie 

przyznają 

kompetencje 

do 

osiągnięcia ich wspólnych celów. 

Niniejszy 

Traktat 

wyznacza 

nowy 

etap 

w procesie  tworzenia  coraz  ściślejszego  związku 
między  narodami  Europy,  w którym  decyzje 
podejmowane 

są 

z możliwie 

najwyższym 

poszanowaniem 

zasady 

otwartości 

i jak 

najbliżej obywateli.

Podstawę  Unii  stanowi  niniejszy  Traktat  oraz 

Traktat  o funkcjonowaniu  Unii  Europejskiej 
(zwane  dalej  „Traktatami”).  Oba  te  Traktaty  mają 
taką  samą  moc  prawną.  Unia  zastępuje  Wspólnotę 
Europejską i jest jej następcą prawnym

.

5

Jerzy Jendrośka

background image

Status of EU

• European Union

– remains  to  be  an  international 

organization 

– has legal personality 

(EU enjoys  the most 

extensive  legal  capacity  accorded  to  legal 
persons  under  MS  national  laws;  it  may  acquire 
or  dispose  of  
movable  and  immovable  property 
and may be a party to legal proceedings)

– replaces European Community
– does not include Euroatom 

• No more „pillars”!
• Common Foreign and Security Policy 

– still treated specially

Jerzy Jendrośka

6

background image

Nowy status UE

• Unia 

– jest organizacją międzynarodową
– ma osobowość prawną 

(zdolność prawną 

i zdolność 

do 

czynności 

prawnych 

o najszerszym 

zakresie 

przyznanym 

osobom 

prawnym  przez  ustawodawstwa  krajowe  Państw 
Członkowskich;  może  nabywać  lub  zbywać 
mienie 
ruchome i nieruchome oraz stawać przed 
sądem
)

– zastępuje Wspólnotę Europejską
– nie obejmuje Euroatomu (TEWEA)

• Likwidacja systemu filarowego
• Specjalny  status    Wspólnej  Polityki 

Zagranicznej i Bezpieczeństwa (WPZiB)

7

Jerzy Jendrośka

background image

Relations of EU and Member States 

- principles

• Focused on law- and policy-making:

– Principle of conferral,
– Principle of subsidiarity,
– Principle of proportionality.

• Focused on application:

– Principle  of  sincere  cooperation 

(loyalty principle).

Jerzy Jendrośka

8

background image

Unia a państwa 

członkowskie - zasady

• Podczas tworzenia prawa i polityki  

UE:

– Zasada przyznania
– Zasada pomocniczości 
– Zasada proporcjonalności

• Podczas implementacji:

– Zasada lojalnej współpracy

9

Jerzy Jendrośka

background image

Art.5.2 TEU – the principle of 

conferral

• the  Union  shall  act  only  within  the 

limits  of  the  competences  conferred 
upon it

• (by whom)  by the Member States 
• (where) in the Treaties 
• (what  for)  to  attain  the  objectives  set 

out therein.

Competences  not  conferred  upon  the 

Union  in  the  Treaties  remain  with  the 
Member  States  
(presumption  of  MS 
competence). 

Jerzy Jendrośka

10

background image

Zasada przyznania (art. 5.2 

TUE)

• Unia  działa  wyłącznie  w  granicach 

kompetencji przyznanych jej 

• (przez 

kogo) 

przez 

Państwa 

Członkowskie 

• (gdzie) w Traktatach 
• (po  co)  do  osiągnięcia  określonych 

w nich celów.

Wszelkie  kompetencje  nieprzyznane  Unii 

Traktatach 

należą 

do 

Państw 

Członkowskich  (presumpcja  kompetencji 
Państw Członkowskich).

Uniwersytet Opolski, WPiA

11

background image

Division of competences 

between EU and Member 

States

• Competences of the EU

– Exclusive competences  of  EU (art.3 TFEU)
– Shared competences (Art.4 TFEU)
– Support and coordination (Art.6 TFEU)
– Competences  in  common  foreign  and  security 

policy  –  specific  rules  and  procedures  (art.24 
TEU)

• Competences  of  the  Member 

States

– Specifically  indicated  in  the  Treaties  (e.g. 

Art.4.2  TEU:  „

…national  security  remains  the 

sole responsibility of each Member State

”)

– All  competences  not  conferred  upon  the  EU 

remain with the Member States (Art. 4.1 and  
5.2 TEU)

Jerzy Jendrośka

12

background image

Podział kompetencji między 

Unią a państwami 

członkowskimi

• Kompetencje Unii:

- Kompetencje wyłączne Unii (art. 3 TFUE)
- Kompetencje dzielone (art. 4 TFUE)
-  Działania  Unii  wspierające,  koordynujące  i 

uzupełniające  działania  państw  członkowskich  (art  6. 
TFUE) 

Kompetencje 

sferze 

wspólnej 

polityki 

zagranicznej  i 

bezpieczeństwa  –  odrębne  reguły  i 

procedury (art. 24 TEU).

• Kompetencje państw członkowskich:

wyraźnie wymienione  (np. zasadnicze uprawnienia 

państw w   WPZiB i PWBiS),

-  wszystkie  inne  kompetencje  nie  wymienione 

wyraźnie  w  Traktatach  z  zasady  należą  do  państw 
członkowskich 

(domniemanie  kompetencji  państw 

członkowskich)

13

Jerzy Jendrośka

background image

Exclusive competences of 

EU – rules  (Art. 2.1 TFEU)

When  the  Treaties  confer  on  the 

Union  exclusive  competence  in  a 
specific  area,  only  the  Union  may 
legislate
  and  adopt  legally  binding 
acts, the Member States being able to 
do  so  themselves  only  if  so 
empowered by the Union or for the 
implementation
 of Union acts. 

Jerzy Jendrośka

14

background image

Artykuł 2 TFUE - 

kompetencje wyłączne

1. Jeżeli  Traktaty  przyznają  Unii 

wyłączną  kompetencję  w  określonej 
dziedzinie, 

jedynie 

Unia 

może 

stanowić  prawo  oraz  przyjmować 
akty  prawnie  wiążące,  natomiast 
Państwa Członkowskie mogą to czynić 
wyłącznie  z  upoważnienia  Unii  lub 
w celu wykonania aktów Unii.

15

Jerzy Jendrośka

background image

Exclusive competences of 

EU – areas  (Art. 3 TFEU)

• customs union; 
• the  establishing  of  the  competition  rules 

necessary  for  the  functioning  of  the 
internal market; 

• monetary  policy  for  the  Member  States 

whose currency is the euro; 

• the  conservation  of  marine  biological 

resources  under  the  common  fisheries 
policy; 

• common commercial policy.

Jerzy Jendrośka

16

background image

Kompetencje wyłączne Unii 

(Art.3 TFUE)

• unia celna; 
• ustanawianie 

reguł 

konkurencji 

niezbędnych  do  funkcjonowania  rynku 
wewnętrznego;

• polityka  pieniężna  w  odniesieniu  do 

Państw  Członkowskich,  których  walutą 
jest euro;

• zachowanie 

morskich 

zasobów 

biologicznych  w  ramach  wspólnej  polityki 
rybołówstwa;

• wspólna polityka handlowa.

17

Jerzy Jendrośka

background image

Shared Competences – 

rules (Art. 2.2 TFEU)

When the Treaties confer on the Union a 

competence shared with the Member States 
in  a  specific  area,  the  Union  and  the 
Member States may legislate and adopt 
legally binding acts
 in that area. 

The  Member  States  shall  exercise  their 

competence to the extent that the Union 
has not exercised its competence.
 

The  Member  States  shall  again  exercise 

their  competence  to  the  extent  that  the 
Union  has  decided  to  cease  exercising 
its competence. 

Jerzy Jendrośka

18

background image

Art.2 TFUE - kompetencje 

dzielone

2. Jeżeli  Traktaty  przyznają  Unii  w 

określonej  dziedzinie  kompetencję  dzieloną  z 
Państwami  Członkowskimi,  Unia  i  Państwa 
Członkowskie  mogą  stanowić  prawo 
i przyjmować  akty  prawnie  wiążące  
w  tej 
dziedzinie. 

Państwa  Członkowskie  wykonują  swoją 

kompetencję  w  zakresie, w jakim Unia  nie 
wykonała swojej kompetencji. 

Państwa Członkowskie ponownie wykonują 

swoją kompetencję w zakresie, w jakim Unia 
postanowiła 

zaprzestać 

wykonywania 

swojej kompetencji.

19

Jerzy Jendrośka

background image

Shared Competences – 

principal areas (Art. 4 

TFEU)

• internal market; 
• social policy, for the aspects defined in this Treaty; 
• economic, social and territorial cohesion; 
• agriculture and fisheries, excluding the conservation of 

marine biological resources; 

• environment; 
• consumer protection; 
• transport; 
• trans-European networks; 
• energy; 
• area of freedom, security and justice; 
• common safety concerns in public health matters, for the 

aspects defined in this Treaty

Jerzy Jendrośka

20

background image

Kompetencje dzielone - art 

4 TFUE

• rynek wewnętrzny;
• polityka społeczna w odniesieniu do aspektów 

określonych w niniejszym Traktacie;

• spójność gospodarcza, społeczna i terytorialna;
• rolnictwo i rybołówstwo, z wyłączeniem zachowania 

morskich zasobów biologicznych; 

• środowisko naturalne;
• ochrona konsumentów;
• transport;
• sieci transeuropejskie; 
• energia;
• przestrzeń wolności, bezpieczeństwa i sprawiedliwości;
• wspólne problemy bezpieczeństwa w zakresie zdrowia 

publicznego w odniesieniu do aspektów określonych w 
niniejszym Traktacie.

Uniwersytet Opolski, WPiA

21

background image

Support and coordination 

competences – rules  (Art. 2.5 

TFEU)

In certain areas and under the conditions 

laid  down  in  the  Treaties,  the  Union  shall 
have  competence  to  carry  out  actions  to 
support,  coordinate  or  supplement  the 
actions  of  the  Member  States,  without 
thereby  superseding  their  competence 
in these areas

Legally binding acts of the Union adopted 

on the basis of the provisions of the Treaties 
relating  to  these  areas  shall  not  entail 
harmonisation
  of  Member  States'  laws  or 
regulations. 

Jerzy Jendrośka

22

background image

Kompetencje koordynujace - 

art 2.5 TFUE

W niektórych dziedzinach i na warunkach 

przewidzianych  w  Traktatach,  Unia  ma 
kompetencję 

zakresie 

prowadzenia 

działań 

celu 

wspierania, 

koordynowania  lub  uzupełniania  działań 
Państw  Członkowskich,  nie  zastępując 
jednak 

ich 

kompetencji 

tych 

dziedzinach.

Prawnie  wiążące  akty  Unii  przyjęte  na 

podstawie 

postanowień 

Traktatów 

odnoszących się do tych dziedzin nie mogą 
prowadzić  do  harmonizacji  przepisów 
ustawowych 

wykonawczych 

Państw 

Członkowskich.

Jerzy Jendrośka

23

background image

Support and coordination 

competences – areas  (Art. 2.5 

TFEU)

• protection and improvement of human 

health; 

• industry; 
• culture; 
• tourism; 
• education, vocational training, youth and 

sport; 

• civil protection; 
• administrative cooperation

Jerzy Jendrośka

24

background image

Kompetencje koordynujace 

- art 6 TFUE

• ochrona i poprawa zdrowia ludzkiego;
• przemysł;
• kultura;
• turystyka;
• edukacja, kształcenie zawodowe, młodzież 

i sport;

• ochrona ludności; 
• współpraca administracyjna.

25

Jerzy Jendrośka

background image

Art. 5.1

The  limits  of  Union  competences 

are  governed  by  the  principle  of 
conferral

The  use  of  Union  competences  is 

governed 

by 

the 

principles 

of 

subsidiarity and proportionality

Jerzy Jendrośka

26

background image

Art.5.1 - kompetencje Unii

Granice kompetencji Unii wyznacza 

zasada przyznania

Wykonywanie  tych  kompetencji 

podlega  zasadom  pomocniczości  i 
proporcjonalności
.

27

Jerzy Jendrośka

background image

Subsidiarity principle – Art.5.3 

TEU

Under  the  principle  of  subsidiarity,  in 

areas  which  do  not  fall  within  its 
exclusive  competence,  the  Union  shall 
act only if 
and in so far as:
- the  objectives  of  the  proposed  action 

cannot  be  sufficiently  achieved  by 
the  Member  States,  
either  at central 
level or at regional and local level, but 

- can  rather,  by  reason  of  the  scale  or 

effects  of  the  proposed  action,  be 
better achieved at Union level

Jerzy Jendrośka

28

background image

Zasada pomocniczości - 

definicja

Unia  podejmuje  działania  tylko 

wówczas  i  tylko  w  takim  zakresie,  w 
jakim cele zamierzonego działania:
nie  mogą  zostać  osiągnięte  

sposób wystarczający  przez Państwa 
Członkowskie  
i

- jeśli  ze  względu  na  rozmiary  lub 

skutki 

proponowanego 

działania 

możliwe jest lepsze ich osiągnięcie 
na poziomie Unii.

Uniwersytet Opolski, WPiA

29

background image

Subsidiarity principle - 

application

• Subsidiarity  principle  applies  to  all 

competences  of EU:

– exclusive  competences  (by  virtue 

of  the  Treaty,  no  need  to  justify 
each legislative act)

– other  competences  (justification 

needed  for  each  legislative  act  – 
art. 5 Protocol no2)

Jerzy Jendrośka

30

background image

Zasada pomocniczości – 

zakres zastosowania

• Zastosowanie  do  kompetencji  wyłącznych 

Unii 

– zastosowana  określając  kompetencje  Unii  w 

ramach negocjacji Traktatu 

– nie  trzeba  każdorazowo  udowadniać  w 

uzasadnieniu 

do 

każdego 

aktu 

prawa 

pochodnego

• Zastosowanie do kompetencji dzielonych –

art.5.3 TUE 

– trzeba 

każdorazowo 

 

udowadniać 

uzasadnieniu 

do 

każdego 

aktu 

prawa 

pochodnego

31

Jerzy Jendrośka

background image

Proportionality principle – 

art. 5.4 TEU

Under 

the 

principle 

of 

proportionality,  the  content  and 
form 
of Union action shall not exceed 
what  is  necessary  to  achieve  the 
objectives of the Treaties

The  institutions  of  the  Union  shall 

apply  the  principle  of  proportionality 
as  laid  down  in  the  Protocol  on  the 
application  of  the  principles  of 
subsidiarity and proportionality. 

Jerzy Jendrośka

32

background image

Zasada proporcjonalności - 

art.5.4 TUE

Zgodnie  z  zasadą  proporcjonalności 

zakres  i  forma  działania  Unii  nie 
wykraczają poza to, co jest konieczne 
do osiągnięcia celów Traktatów.

Instytucje 

Unii 

stosują 

zasadę 

proporcjonalności 

zgodnie 

Protokołem  w  sprawie  stosowania 
zasad 

pomocniczości 

proporcjonalności.

33

Jerzy Jendrośka

background image

Proportionality principle in 

practice

• Applies to all  competences of the Union
• Proportionality  test  –  whether,  for 

achieving  the  objective  at  issue,  the 
proposed measure is:

– adequate
– necessary
– not excessive (least restrictive alternative principle)
– proportionate 
– non-discriminatory

• Case      C-284/95  Safety  Hi-Tech  (HCFC  not 

halons, principle of high protection)

Jerzy Jendrośka

34

background image

Zasada proporcjonalności w 

praktyce

• Stosuje  się  do  wszystkich  aktów  prawa 

pochodnego  (również  w  ramach  kompetencji 
wyłącznych UE)

• Test – czy dla osiągnięcia celu zaproponowane 

środki są:

–  

właściwe 

–  niezbędne
– nie nadmiernie uciążliwe
– proporcjonalne do wagi celu
– niedyskryminujące

• Forma aktu prawnego
• Sprawa    C-284/95  Safety  Hi-Tech  (HCFC  a  nie 

halony, zasada wysokiego poziomu ochrony)

35

Jerzy Jendrośka

background image

Principle of sincere 

cooperation – art.4.3 TEU

Pursuant to the principle of sincere cooperation, the 

Union  and  the  Member  States  shall,  in  full  mutual 
respect,  assist  each  other  in  carrying  out  tasks 
which flow from the Treaties

The  Member  States  shall  take  any  appropriate 

measure, general or particular, to  ensure fulfilment 
of  the  obligations  
arising  out  of  the  Treaties  or 
resulting from the acts of the institutions of the Union. 

The Member States shall facilitate the achievement 

of the Union's tasks and  refrain from any measure 
which  could  jeopardise  the  attainment  of  the 
Union's objectives. 

Jerzy Jendrośka

36

background image

Art.4 .3 - zasada lojalnej 

współpracy

Zgodnie  z  zasadą  lojalnej  współpracy  Unia  i 

Państwa  Członkowskie  wzajemnie  się  szanują 
udzielają  sobie  wzajemnego  wsparcia  w 
wykonywaniu 

zadań 

wynikających 

Traktatów.

Państwa  Członkowskie  podejmują  wszelkie 

środki  ogólne  lub  szczególne  właściwe  dla 
zapewnienia 

wykonania 

zobowiązań 

wynikających  z  Traktatów  lub  aktów  instytucji 
Unii.

Państwa Członkowskie ułatwiają wypełnianie 

przez  Unię  jej  zadań  i  powstrzymują  się  od 
podejmowania  wszelkich  środków,  które 
mogłyby  zagrażać  urzeczywistnieniu  celów 
Unii.

37

Jerzy Jendrośka

background image

Admission to EU and 

withdrawal from EU

Any  European  State  which  respects  the 

values  referred  to  in  Article  2  and  is 
committed to promoting them may apply to 
become  a  member  of  the  Union  (Art.50 
TEU). 

Any  Member  State  may  decide  to 

withdraw  from  the  Union  in  accordance 
with  its  own  constitutional  requirements 
(Art. 49 TEU). 

Jerzy Jendrośka

38

background image

Przystąpienie i wystąpienie 

z UE

Każde  państwo  europejskie,  które 

szanuje  wartości,  o  których  mowa  w 
artykule 2, i zobowiązuje się je wspierać, 
może  złożyć  wniosek  o członkostwo 
w Unii (Art 49 TUE).

Każde  Państwo  Członkowskie  może, 

zgodnie 

ze 

swoimi 

wymogami 

konstytucyjnymi, 

podjąć 

decyzję 

wystąpieniu z Unii (Art 50 TUE).

39

Jerzy Jendrośka


Document Outline