PFRON Państwowy Fundusz Rehabilityacji Osób Niepełnosprawnych

PFRON

Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych

jest  funduszem  celowym.  Utworzony  został  na  mocy
ustawy  z  dnia  9  maja  1991r.  o  zatrudnianiu  i  rehabilitacji
zawodowej  osób  niepełnosprawnych.  Aktualnie  działa  na
mocy  Ustawy  z  dnia  27  sierpnia  1997  r.  o  rehabilitacji
zawodowej

społecznej

oraz

zatrudnianiu

osób

niepełnosprawnych, którego środki przeznaczane są na
rehabilitację

zawodową

społeczną

osób

niepełnosprawnych oraz ich zatrudnianie.

PFRON tworzy własne programy pomocowe. Obecnie

realizowanych jest kilkanaście programów skierowanych
przede

wszystkim

indywidualnych

osób

niepełnosprawnych.

Środki PFRON przeznaczane są między innymi na:



rekompensatę pracodawcom podwyższonych kosztów związanych z zatrudnianiem osób
niepełnosprawnych (dofinansowanie do wynagrodzeń),



refundację pracodawcom kosztów przystosowania, adaptacji i wyposażenia miejsc
pracy osób niepełnosprawnych,



dofinansowanie tworzenia i funkcjonowania warsztatów terapii zajęciowej oraz
zakładów aktywności zawodowej,



zlecanie organizacjom pozarządowym i fundacjom realizacji zadań z zakresu
rehabilitacji zawodowej i społecznej osób niepełnosprawnych,



współfinansowanie projektów systemowych realizowanych ze środków pomocowych
Unii Europejskiej,



wspierane indywidualnych osób niepełnosprawnych poprzez:

◦

udzielanie dotacji na rozpoczęcie działalności gospodarczej, rolniczej lub wniesienie
wkładu do spółdzielni socjalnej,

◦

refundację składek na ubezpieczenia społeczne dla osób prowadzących działalność
gospodarczą, niepełnosprawnych rolników oraz rolników zobowiązanych do opłacania
składek za niepełnosprawnego domownika,

◦

dofinansowanie: likwidacji barier architektonicznych w komunikowaniu się i
technicznych, zakupu sprzętu rehabilitacyjnego, przedmiotów ortopedycznych i
środków pomocniczych oraz turnusów rehabilitacyjnych,

◦

finansowanie aktywnych instrumentów rynku pracy dla osób zarejestrowanych jako
bezrobotne lub poszukujące pracy (szkolenia, staże, itp.),

◦

pomoc finansową dla studiujących osób niepełnosprawnych.

◦

programy PFRON

Nie istnieje jedna, powszechnie uznana definicja niepełnosprawności.

Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) wprowadza następujące pojęcia
niepełnosprawności, uwzględniając stan zdrowia człowieka:



Niesprawność (impariment) - każda utrata sprawności lub
nieprawidłowość w budowie czy funkcjonowaniu organizmu pod
względem psychologicznym, psychofizycznym lub anatomicznym;



Niepełnosprawność (disability) - każde ograniczenie bądź niemożność
(wynikające z niesprawności) prowadzenia aktywnego życia w sposób lub
zakresie uznawanym za typowe dla człowieka;



Ograniczenia w pełnieniu ról społecznych (handicap) - ułomność
określonej osoby wynikająca z niesprawności lub niepełnosprawności,
ograniczająca lub uniemożliwiająca pełną realizację roli społecznej
odpowiadającej wiekowi, płci oraz zgodnej ze społecznymi i kulturowymi
uwarunkowaniami.

Niepełnosprawność

definicja



Obniżona sprawność sensoryczna

(zmysłowa) – brak, uszkodzenie lub

zaburzenie funkcji zmysłowych (są to m.in. osoby niewidome, słabowidzące,
głuche, słabosłyszące, z zaburzeniami percepcji wzrokowej i słuchowej);



Obniżona sprawność intelektualna

– upośledzenie umysłowe, demencja

starcza;



Obniżona sprawność funkcjonowania społecznego –

zaburzenia

równowagi nerwowej, emocjonalnej oraz zdrowia psychicznego;



Obniżona sprawność komunikowania się

– utrudniony kontakt słowny

(zaburzenia mowy, autyzm, jąkanie się);



Obniżona sprawność ruchowa

– osoby z dysfunkcją narządu ruchu

(wrodzoną lub nabytą)



Mózgowe porażenie dziecięce

(uszkodzenia mózgu płodu);



Obniżona sprawność psychofizyczna z powodu chorób
somatycznych

– np. nowotwory, guz mózgu, cukrzyca)

Rodzaje niespełnosprawności

Znaczny

Umiarkowany

Lekki

Odpowiada

orzeczeniu lekarza

orzecznika ZUS o całkowitej

niezdolności do pracy

i niezdolności do

samodzielnej egzystencji;

orzeczeniu lekarza

orzecznika ZUS

o niezdolności do

samodzielnej egzystencji

orzeczeniu lekarza

orzecznika ZUS

o całkowitej

niezdolności do pracy

orzeczeniu lekarza

orzecznika ZUS

o częściowej

niezdolności do pracy

I grupie inwalidów

II grupie inwalidów

III grupie inwalidów

orzeczeniu o stałej albo

długotrwałej niezdolności do

pracy w gospodarstwie

rolnym uprawniającej do

zasiłku pielęgnacyjnego

orzeczeniu o stałej albo

długotrwałej

niezdolności do pracy

w gospodarstwie

rolnym

Stopień niepełnosprawności osoby zainteresowanej orzeka się na czas określony lub na
stałe. Decyduje ocena możliwości poprawy funkcjonowania osoby zainteresowanej.

Stopnie niepełnosprawności

Do znacznego stopnia niepełnosprawności zalicza się osoby:
1. niezdolne do pracy i wymagające, w celu pełnienia ról

społecznych, stałej lub długotrwałej opieki i pomocy innych osób w
związku z niezdolnością do samodzielnej egzystencji.

2. zdolne do pracy w warunkach pracy chronionej i wymagające, w

celu pełnienia ról społecznych, stałej lub długotrwałej opieki i
pomocy innych osób w związku z niezdolnością do samodzielnej
egzystencji.

Zaliczenie do znacznego stopnia niepełnosprawności osoby
zainteresowanej, nie wyklucza możliwości zatrudnienia tej osoby u
pracodawcy niezapewniającego warunków pracy chronionej w
przypadkach:



przystosowania przez pracodawcę stanowiska pracy do potrzeb
osoby niepełnosprawnej;



zatrudnienia w formie telepracy.

Znaczny stopień

niepełnosprawności

Do  umiarkowanego  stopnia  niepełnosprawności  mogą  być  zaliczone  trzy  grupy  osób  z
naruszoną sprawnością organizmu tj.:
   1. niezdolne do pracy,
   2. zdolne do pracy jedynie w warunkach pracy chronionej,
      3.  wymagające  czasowej  albo  częściowej  pomocy  innych  osób  w  celu  pełnienia  ról

społecznych.

Ważne:
Zaliczenie do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności osoby zainteresowanej nie
wyklucza możliwości zatrudnienia tej osoby u pracodawcy niezapewniającego warunków
pracy chronionej w przypadkach:



przystosowania przez pracodawcę stanowiska pracy do potrzeb osoby niepełnosprawnej,



zatrudnienia w formie telepracy.

Umiarkowany stopień

niepełnosprawności

Do lekkiego stopnia niepełnosprawności zalicza się osoby:

1. o naruszonej sprawności organizmu, powodującej w sposób istotny obniżenie
zdolności do wykonywania pracy, w porównaniu do zdolności, jaką wykazuje osoba
o podobnych kwalifikacjach zawodowych z pełną sprawnością psychiczną i fizyczną;

2. o naruszonej sprawności organizmu, mające ograniczenia w pełnieniu ról

społecznych dające się kompensować przy pomocy wyposażenia w przedmioty
ortopedyczne, środki pomocnicze lub środki techniczne.

Lekki stopień

niepełnosprawności

O niepełnosprawności orzekają:



powiatowe/miejskie zespoły do spraw orzekania o niepełnosprawności – jako pierwsza
instancja;



wojewódzkie zespoły do spraw orzekania o niepełnosprawności – jako druga instancja;

Postępowanie orzecznicze, służące ustaleniu niepełnosprawności lub stopnia

niepełnosprawności, co do zasady jest zespołowe i dwuinstancyjne. Oznacza to, że w
posiedzeniu  składu  orzekającego  zespołu  powiatowego  i  wojewódzkiego  uczestniczy
co  najmniej  dwóch  specjalistów  –  członków  zespołu  orzekającego,  z  których  co
najmniej  jednym  jest  lekarz  sprawujący  jednocześnie  funkcję  przewodniczącego
składu  orzekającego.  Drugim  członkiem  składu  orzekającego  może  być  pedagog,
psycholog, pracownik socjalny, doradca zawodowy albo inny lekarz.

Orzeczenia innych organów (np. KRUS, wojskowych komisji lekarskich lub komisji

lekarskich MSWiA) wydane po 31 grudnia 1997 r. nie stanowią podstawy do uznania
osoby za niepełnosprawną w rozumieniu Ustawy o rehabilitacji.

Kto orzeka

o niepełnosprawności?

Wydanie orzeczenia następuje na wniosek.

Druk wniosku o wydanie orzeczenia osoba zainteresowana otrzymuje w siedzibie właściwego miejscowo

powiatowego zespołu. W zależności od przyjętego przez powiatowy zespół sposobu organizacji pracy
możliwe jest także uzyskanie wniosku drogą pocztową lub pobranie go ze strony internetowej zespołu.

Kto może złożyć wniosek o wydanie orzeczenia?



osoba zainteresowana;



przedstawiciel ustawowy osoby zainteresowanej (dotyczy to przede wszystkim dzieci oraz osób
ubezwłasnowolnionych);



kierownik ośrodka pomocy społecznej, ale za zgodą osoby zainteresowanej lub jej przedstawiciela
ustawowego.

Gdzie składa się wniosek?
Wniosek

składa

się

powiatowym/miejskim

zespole

spraw

orzekania

o niepełnosprawności właściwym dla miejsca stałego pobytu osoby zainteresowanej lub właściwym dla
miejsca pobytu w przypadku osób:



bezdomnych;



przebywających poza miejscem stałego pobytu ponad dwa miesiące ze względów zdrowotnych lub
rodzinnych;



przebywających w zakładach karnych i poprawczych;



przebywających w domach pomocy społecznej i ośrodkach wsparcia w rozumieniu przepisów o pomocy
społecznej.

Miejscem stałego pobytu jest miejscowość, w której wnioskodawca zamieszkuje pod oznaczonym

adresem z zamiarem stałego przebywania.

KTO I GDZIE SKŁADA WNIOSEK

O WYDANIE ORZECZENIA

I JAK PRZEBIEGA ORZEKANIE?

Co zawiera wniosek?



imię i nazwisko dziecka, przedstawiciela ustawowego dziecka lub osoby
zainteresowanej;



datę i miejsce urodzenia dziecka lub osoby zainteresowanej;



adres zamieszkania lub pobytu dziecka albo osoby zainteresowanej;



numer dowodu osobistego lub innego dokumentu potwierdzającego ich
tożsamość oraz numer PESEL;



określenie celu, dla którego niezbędne jest uzyskanie orzeczenia;



dane dotyczące sytuacji społecznej i zawodowej dziecka lub osoby
zainteresowanej

–

przypadku

wniosku

orzeczenie

niepełnosprawności lub stopniu niepełnosprawności;



oświadczenie osoby zainteresowanej lub przedstawiciela ustawowego
dziecka o prawdziwości danych zawartych we wniosku.

Wnioskodawca bierze udział w posiedzeniu

składu orzekającego.

Podczas posiedzenia przeprowadza się badanie – ocenę stanu zdrowia

osoby  zainteresowanej  lub  dziecka  oraz  dokonuje  się  oceny
funkcjonowania  osoby  przede  wszystkim  w  sferze  fizycznej,
psychicznej i społecznej. O terminie rozpatrzenia wniosku zawiadamia
się  zainteresowanego  lub  jego  przedstawiciela  ustawowego  nie
później niż na 7 dni przed jego rozpatrzeniem. Niestawienie się osoby
zainteresowanej na posiedzenie powoduje pozostawienie sprawy bez
rozpatrzenia.  Jeżeli  jednak  okoliczność  niestawienia  się  jest
usprawiedliwiona  ważnymi  przyczynami  lub  zdarzeniami  losowymi
(nagła  choroba,  wypadek  itp.),  przewodniczący  zespołu  na  wniosek
osoby zainteresowanej wyznacza nowy termin rozpatrzenia sprawy.

Termin rozpatrzenia wniosku

Wniosek powinien być rozpatrzony nie później niż w ciągu 1 miesiąca

od  dnia  jego  złożenia.  W  przypadkach  bardziej  skomplikowanych
spraw  wniosek  powinien  być  rozpatrzony  nie  później  niż  w  ciągu  2
miesięcy  od  daty  jego  złożenia.  O  każdym  przypadku  niezałatwienia
sprawy  w  wyżej  wymienionych  terminach  powiatowy  zespół
obowiązany jest zawiadomić wnioskodawcę, podając przyczyny zwłoki
i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Do terminów nie wlicza
się  okresów  zawieszenia  postępowania  oraz  okresów  opóźnień
spowodowanych  z  winy  strony  albo  z  przyczyn  niezależnych  od
organu.

Do wnoszenia wpłat na PFRON zobowiązani są:



pracodawcy,  u których  stan  zatrudnienia  wynosi  co  najmniej  25
pracowników  w przeliczeniu  na  pełny  wymiar  czasu  pracy
i równocześnie  nie osiągają  minimum 6%  wskaźnika  zatrudnienia
osób niepełnosprawnych;



publiczne i niepubliczne uczelnie, wyższe szkoły zawodowe,
publiczne i niepubliczne szkoły, zakłady kształcenia nauczycieli
oraz

placówki

opiekuńczo-wychowawcze

i resocjalizacyjne,

których wskaźnik zatrudnienia osób niepełnosprawnych nie osiąga
minimum  2%  (w  tym  przypadku  wskaźnik  stanowi  sumę
wskaźnika  zatrudnienia  osób  niepełnosprawnych  i  podwojonego
wskaźnika  wychowanków,  uczniów,  studentów  lub  słuchaczy
będących  osobami  niepełnosprawnymi  i  uczących  się  lub
studiujących w ramach ogólnie obowiązujących w danej jednostce
regulaminów nauczania lub studiowania).

Kto wnosi opłaty,

a kto jest z nich zwolniony?

Wpłat na PFRON nie wnoszą:



pracodawcy, którzy osiągają wymagany minimum 6% wskaźnik
zatrudnienia osób niepełnosprawnych przy stanie zatrudnienia na
poziomie 25 pracowników w przeliczeniu na pełny wymiar czasu pracy.



publiczne i niepubliczne jednostki organizacyjne niedziałające w celu
osiągnięcia zysku, których wyłącznym przedmiotem prowadzonej
działalności jest rehabilitacja społeczna i lecznicza, edukacja osób
niepełnosprawnych lub opieka nad osobami niepełnosprawnymi.



pracodawcy prowadzący zakłady będące w likwidacji oraz te, co do
których ogłoszono upadłość,



państwowe i samorządowe jednostki organizacyjne będące jednostkami
budżetowymi, zakładami budżetowymi albo gospodarstwami
pomocniczymi, instytucje kultury oraz jednostki organizacyjne zajmujące
się statutowo ochroną dóbr kultury uznanych za pomnik historii osiągające
6% wskaźnik zatrudnienia osób niepełnosprawnych,



państwowe i niepaństwowe szkoły wyższe, wyższe szkoły zawodowe,
publiczne i niepubliczne szkoły, zakłady kształcenia nauczycieli oraz
placówki opiekuńczo-wychowawcze i resocjalizacyjne, w których wskaźnik
zatrudnienia osób niepełnosprawnych wynosi 2%.

Kto wnosi opłaty,

a kto jest z nich zwolniony?

Etap pierwszy

Najpierw należy ustalić liczbę pracowników zatrudnionych ogółem w przeliczeniu
na pełny wymiar czasu pracy.
Ustalając liczbę pracowników, nie uwzględnia się – jeżeli nie są to osoby
niepełnosprawne – osób:
1) zatrudnionych na podstawie umowy o pracę w celu przygotowania

zawodowego,

2) przebywających na urlopach wychowawczych,
3) nieświadczących pracy w związku z odbywaniem zasadniczej lub zastępczej

służby wojskowej,

4) będących uczestnikami Ochotniczych Hufców Pracy,
5) nieświadczących pracy w związku z uzyskaniem świadczenia

rehabilitacyjnego,

6) przebywających na urlopach bezpłatnych, których obowiązek udzielenia
określają odrębne ustawy (nawet dwudniowy urlop bezpłatny pracownika obniża
wskaźnik zatrudnienia ogółem).

Sposób ustalania składki na PFRON

Etap pierwszy – c.d.

Należy pamiętać, że zgodnie z art. 2a ustawy o rehabilitacji
zawodowej

i społecznej

oraz

zatrudnianiu

osób

niepełnosprawnych, osobę niepełnosprawną wlicza się
do stanu zatrudnienia osób niepełnosprawnych
począwszy od dnia przedstawienia pracodawcy
orzeczenia potwierdzającego jej niepełnosprawność.

Sposób ustalania składki na PFRON

Etap drugi

Następnie należy ustalić liczbę pracowników odpowiadającą różnicy między

zatrudnieniem zapewniającym osiągnięcie wymaganego wskaźnika zatrudnienia osób
niepełnosprawnych a rzeczywistym zatrudnieniem osób niepełnosprawnych według
następującego wzoru:

6% x liczba zatrudnionych pełnoetatowych pracowników ogółem – (3 x liczba etatów

osób niepełnosprawnych w stopniu znacznym ze szczególnymi schorzeniami + 2 x
liczba etatów osób niepełnosprawnych w stopniu umiarkowanym ze szczególnymi
schorzeniami + liczba etatów osób niepełnosprawnych ogółem)

Rodzaje szczególnych schorzeń określa rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej

z 18 września 1998 r. w sprawie rodzajów schorzeń uzasadniających obniżenie
wskaźnika zatrudnienia osób niepełnosprawnych oraz sposobu jego obniżania.

Sposób ustalania składki na PFRON

Etap trzeci

Wynik otrzymany w etapie drugim należy pomnożyć przez 40,65 % przeciętnego

miesięcznego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w poprzednim kwartale.

Wzór ogólny :

Kz = 40,65% x Pw x (Zo x 6% - Zn)

gdzie:
Kz - kwota zobowiązania
Pw - przeciętne wynagrodzenie w poprzednim kwartale
Zo - zatrudnienie ogółem w przeliczeniu na pełny etat
Zn - liczba zatrudnionych pracowników niepełnosprawnych w przeliczeniu na pełny
etat

UWAGA!
Dla publicznych i niepublicznych uczelni, wyższych szkół zawodowych, publicznych i
niepublicznych szkół, zakładów kształcenia nauczycieli oraz placówek opiekuńczo -
wychowawczych i resocjalizacyjnych wskaźnik zatrudnienia osób niepełnosprawnych
uprawniający do zwolnienia z wpłat na PFRON wynosi 2%.

Sposób ustalania składki na PFRON

Przykład

Pracodawca w kwietniu 2014r. zatrudniał 30 osób w przeliczeniu na pełne etaty. W tym
okresie nie zatrudniał pracowników niepełnosprawnych.

Ustalenie wskaźnika zatrudnienia osób niepełnosprawnych:

30 osób × 6% = 1,8 etatu

Oznacza  to,  że  przy  zatrudnieniu  na  poziomie  30  etatów  wskaźnik  zatrudnienia
pracowników  niepełnosprawnych  powinien  być  na  poziomie  minimum  1,8  etatu.
W związku z nieosiąganiem wymaganego poziomu zatrudnienia osób niepełnosprawnych
pracodawca zobowiązany jest do wniesienia opłaty na konto PFRON.
Do  wyliczenia  należnej  kwoty  należy  przyjąć  przeciętne  miesięczne  wynagrodzenie  za
okres  sprawozdawczy:  marzec,  kwiecień,  maj  2014  r.  w  kwocie    kwocie  3.823,32 zł,
podane na stronie:

http://www.pfron.org.pl/pl/wplaty-obowiazkowe-pra/zalatwianie-spra
w-w-kw/252,Przecietne-wynagrodzenie.html

Kz = 0,4065 × 3.823,32 zł × (30 × 0,06 - 0) = 2797,52 zł

Istnieje możliwość obniżenia należnych wpłat na PFRON w przypadku dokonania zakupu usługi,
z wyłączeniem handlu, lub produkcji od pracodawcy zatrudniającego co najmniej 25
pracowników w przeliczeniu na pełny wymiar czasu pracy, który osiąga wskaźnik zatrudnienia
osób niepełnosprawnych będących:

osobami

niepełnosprawnymi

zaliczonymi

znacznego

stopnia

niepełnosprawności lub

osobami

niewidomymi,

psychicznie

chorymi

lub

upośledzonymi

umysłowo

bądź

osobami

z całościowymi

zaburzeniami

rozwojowymi lub epilepsją - zaliczonymi do umiarkowanego
stopnia niepełnosprawności



w wysokości co najmniej 30%.



Wskaźnik zatrudnienia osób niepełnosprawnych to przeciętny miesięczny udział
procentowy osób niepełnosprawnych w zatrudnieniu ogółem, w przeliczeniu na pełny
wymiar czasu pracy.

Aby  móc  skorzystać  z obniżenia,  nabywca  musi  w terminie  uregulować  należność  za
zrealizowaną produkcję czy usługę. Za datę uregulowania należności uważa się datę obciążenia
rachunku bankowego nabywcy na podstawie polecenia przelewu. Niezwłocznie po uregulowaniu
należności sprzedający przekazuje nabywcy informację o kwocie obniżenia.
Należna  kwota  obniżenia  wpłaty  na  Fundusz  wyliczana  jest  przez  sprzedającego  jako  iloczyn
wskaźnika  wynagrodzeń  niepełnosprawnych  pracowników  sprzedającego,  zaliczonych  do
znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności i wskaźnika udziału przychodów.

Możliwości obniżenia należnej wpłaty

Sposób wyliczenia kwoty obniżenia zobrazować można wzorem:

Ko = [(Sw : Ln) × (Zrz - Zws)] × [Pw : Po]

gdzie:
Ko - kwota obniżenia,
Sw  -  suma  wynagrodzeń  pracowników  ze  znacznym  bądź  umiarkowanym  stopniem
niepełnosprawności -pomniejszonych o należne od nich składki na ubezpieczenia społeczne,
Ln - liczba pracowników niepełnosprawnych ogółem w przeliczeniu na pełny wymiar czasu pracy,
Zrz - rzeczywiste zatrudnienie wszystkich niepełnosprawnych pracowników,
Zws-  zatrudnienie  niepełnosprawnych  zapewniające  osiągnięcie  6%  wskaźnika  zatrudnienia  osób
niepełnosprawnych,
Pw  -  przychód  ze  sprzedaży  własnych  usług,  z wyłączeniem  handlu  lub  produkcji  sprzedającego,
zrealizowanych  w danym  miesiącu  na  rzecz  pracodawcy  zobowiązanego  do  wpłat,  który  uzyska
informację,
Po  -  przychód  ogółem  uzyskany  w danym  miesiącu  ze  sprzedaży  własnej  produkcji  lub  usług,
z wyłączeniem handlu

Jeżeli kwota obniżenia będzie przewyższała wartość zrealizowanej produkcji lub usługi,
obniżenie  wpłaty  przysługuje  tylko  do  wysokości  kwoty  określonej  na  fakturze.
Natomiast  w przypadku,  gdy  kwota  obniżenia  przewyższy  wysokość  80%  wpłaty  na
Fundusz,  do  której  zobowiązany  jest  nabywca  w danym  miesiącu,  wówczas  różnicę
należy  zaliczyć  na  poczet  obniżenia  wpłat  w kolejnych  miesiącach.  Przy  czym  należy
pamiętać,  że  niewykorzystana  kwota  obniżenia  wpłaty  może  być  uwzględniana  we
wpłatach przez 12 miesięcy, licząc od daty uzyskania informacji o jej przysługiwaniu.

Przykład

Sprzedający "DĄB" Sp. z o.o. w maju br. zatrudniał 30 osób ogółem, z tego wszystkie osoby

były niepełnosprawne (w tym 4 osoby ze znacznym stopniem niepełnosprawności, 17 osób
z umiarkowanym stopniem niepełnosprawności oraz z ww. schorzeniami szczególnymi, 9
osób z lekkim stopniem niepełnosprawności). Firma osiąga więc wskaźnik w wysokości co
najmniej 30% osób wymienionych w art. 22 ust. 1 ustawy o rehabilitacji.

Za maj br. wartość wynagrodzeń osób ze znacznym i umiarkowanym stopniem

niepełnosprawności (bez składek ZUS) wyniosła 30.100 zł. W tym miesiącu przychód ze
sprzedaży usługi zrealizowanej na rzecz pracodawcy zobowiązanego do wpłat na PFRON
(nabywca "LAS" Sp. z o.o.) wyniósł 15.000 zł.

Przychód ogółem ze sprzedaży własnych usług za maj br. wyniósł 78.760 zł.
Dane do wzoru:
Sw = 30.100 zł,
Ln = 30,
Zrz = 30,
Zws = 1,8,
Pw = 15.000 zł,
Po = 78.760 zł.
Wysokość ulgi dla "LAS" Sp. z o.o. za maj 2013 r. wynosi 5.375,84 zł, zgodnie

z wyliczeniem:

[(30.100 zł : 30) x (30 - 1,8)] x (15.000 zł : 78.760 zł) = 1.003,33 zł x 28,2 x 0,19 zł

= 5.375,84 zł.

Możliwość obniżenia 6% wskaźnika zatrudnienia osób niepełnosprawnych ma miejsce w przypadku
zatrudnienia niepełnosprawnych ze schorzeniami szczególnie utrudniającymi wykonywanie pracy. Jako takie
traktować można wyłącznie:



chorobę Parkinsona,



stwardnienie rozsiane,



paraplegię, tetraplegię, hemiplegię,



znaczne upośledzenie widzenia (ślepotę) oraz niedowidzenie,



głuchotę i głuchoniemotę,



nosicielstwo wirusa HIV oraz chorobę AIDS,



epilepsję,



przewlekłe choroby psychiczne,



upośledzenie umysłowe,



miastenię,



późne powikłania cukrzycy.

Schorzenie szczególne pracownika musi zostać potwierdzone orzeczeniem bądź zaświadczeniem od lekarza

specjalisty.

Wskaźnik obniżający wyliczany jest według wzoru:

WO = (3 × ZS + 2 × US) × 100% : ZOG

gdzie:
WO - wskaźnik obniżający,
ZS - zatrudnienie w przeliczeniu na pełny wymiar czasu pracy pracowników zaliczonych do znacznego stopnia
niepełnosprawności, u których stwierdzono w/w schorzenie,
US - zatrudnienie w przeliczeniu na pełny wymiar czasu pracy pracowników zaliczonych do umiarkowanego stopnia
niepełnosprawności, u których stwierdzono w/w schorzenie
ZOG - zatrudnienie pracowników ogółem w przeliczeniu na pełny wymiar czasu pracy

Możliwość obniżenia 6% wskaźnika

Przykład

Pracodawca zatrudnia ogółem 100 pracowników w przeliczeniu na pełny wymiar

czasu pracy, z tego jedna osoba pracuje na 0,5 etatu i legitymuje się znacznym
stopniem niepełnosprawności, a druga na 0,5 etatu i legitymuje się
umiarkowanym stopniem niepełnosprawności. Osoby niepełnosprawne posiadają
schorzenia szczególne (jedna osoba jest niewidoma, a druga ma stwardnienie
rozsiane). Schorzenia te obniżają wskaźnik zatrudnienia osób niepełnosprawnych
o 0,025, zgodnie z wyliczeniem:

(3 × 0,5 + 2 × 0,5) x 100% : 100 = 2,5 etatu

Aby ustalić liczbę etatów osób niepełnosprawnych, jaką powinien zapewnić

pracodawca, żeby być zwolnionym z wpłat na PFRON, należy od 6 (liczby etatów
wymaganej, aby pracodawca osiągał co najmniej 6% wskaźnik) odjąć 2,5 (liczbę
etatów odpowiadającą wskaźnikowi obniżającemu).

W wyniku obniżenia wymagana liczba etatów osób niepełnosprawnych wynosi 3,5.

Pracodawcy zobowiązani do wpłat oraz zwolnieni z wpłat na PFRON

zobowiązani są do rejestracji w systemie PFRON.

Aby zarejestrować pracodawcę, należy wypełnić stosowny dokument

zgłoszeniowy:



deklarację DEK-Z dla pracodawcy zobowiązanego do dokonywania wpłat -
zatrudniającego co najmniej 25 pracowników w przeliczeniu na pełny wymiar
czasu pracy (etaty) i nieosiągającego odpowiedniego wskaźnika zatrudnienia
osób niepełnosprawnych,



informację INF-Z dla pracodawcy zwolnionego z dokonywania wpłat
spełniającego

wymogi

dotyczące

zatrudnienia,

kształcenia

osób

niepełnosprawnych

lub

prowadzenia

działalności

rzecz

osób

niepełnosprawnych określonych w ustawie.

Deklaracja DEK-Z oraz informacja INF-Z składana jest w formie papierowej

jedynie,  gdy  pracodawca  występuje  o  nadanie  numeru  w  rejestrze  PFRON
(zgłasza  się  do  rejestracji).  W  formie  dokumentu  aktualizacyjnego  deklarację
DEK-Z  lub  informację  INF-Z  składa  się  tylko  w  przypadku  zmian  danych
ewidencyjnych.  Należy  przesłać  je  do  Wydziału  Wpłat  Obowiązkowych  Biura
PFRON listem.

Zarejestrowanemu pracodawcy nadawany jest identyfikator zwany "numerem

w rejestrze PFRON„. O nadaniu numeru w rejestrze PFRON, Fundusz informuje
pracodawcę listownie. Brak nadanego numeru w rejestrze PFRON nie zwalnia
pracodawcy z obowiązku terminowego deklarowania i dokonywania wpłat.

Rejestracja pracodawcy

w systemie e-PFRON

Termin wnoszenia wpłat

Pracodawca zobowiązany jest dokonać wpłaty na PFRON w terminie do dnia 20.
następnego  miesiąca  po  miesiącu,  w którym zaistniały  okoliczności  powodujące
powstanie  obowiązku  wpłat.  W tym  też  terminie  należy  wysłać  przez
teletransmisję danych do PFRON stosowne deklaracje, z których będzie wynikać
kwota wpłaty.
W sytuacji  kiedy  termin  ten  będzie  przypadał  w sobotę  bądź  w dzień  ustawowo
wolny od pracy, przy jego ustalaniu stosuje się art. 12 § 5 Ordynacji podatkowej.
Wówczas za ostatni dzień terminu uważa się następny dzień po dniu lub dniach
wolnych od pracy.

Zaległości we wpłatach na PFRON

Brak w terminie należnej wpłaty traktowany jest jako powstanie zaległości
podatkowej. Pracodawca, wpłacając zaległą kwotę, zobowiązany jest dodatkowo
naliczyć odsetki, które obecnie (tj. od lipca 2013 r.) wynoszą 10 %. Naliczyć
je należy od dnia następnego po dniu upływu terminu, w którym należało
dokonać wpłaty.

Dofinansowanie z PFRON

Komu i kiedy się należy?

Dofinansowanie do wynagrodzeń osób niepełnosprawnych

Pracodawcy zatrudniającemu osoby niepełnosprawne i spełniającemu określone kryteria
takie jak:

• prowadzenie zakładu pracy chronionej,

• zatrudniającym co najmniej 25 pracowników w przeliczeniu na pełny wymiar czasu pracy i
osiągającym wskaźnik zatrudnienia osób niepełnosprawnych w wysokości co najmniej 6%,

• zatrudniającym (w przeliczeniu na pełny wymiar czasu pracy) mniej niż 25 pracowników,

• którzy nie mają zaległości w zobowiązaniach wobec PFRON przekraczających ogółem 100
zł,

• którzy w przypadku prowadzenia działalności gospodarczej nie znajdują się w trudnej
sytuacji ekonomicznej, według kryteriów określonych w przepisach prawa Unii Europejskiej
dotyczących udzielania pomocy publicznej,

• na których w przypadku prowadzenia działalności gospodarczej nie ciąży obowiązek
zwrotu pomocy, wynikający z wcześniejszych decyzji Komisji Europejskiej uznających
pomoc za niezgodną z prawem oraz ze wspólnym rynkiem,

• którzy w przypadku prowadzenia działalności gospodarczej, nie przekroczyli kwoty 10 mln
euro rocznej pomocy na zatrudnienie pracowników niepełnosprawnych;
przysługuje miesięczne dofinansowanie do wynagrodzenia pracownika niepełnosprawnego
zatrudnionego na podstawie umowy o pracę, o ile pracownik ten został ujęty w ewidencji
niepełnosprawnych prowadzonej przez PFRON.

Dofinansowanie do wynagrodzeń osób

niepełnosprawnych

Wysokość

dofinansowania

jest

uzależniona

wysokości

minimalnego wynagrodzenia, stopnia niepełnosprawności i rodzaju
zakładu: pracodawca z wolnego rynku czy zakład pracy
chronionej.

UWAGA!

marca

2011

miesięczne dofinansowanie nie
przysługuje

pracowników

zaliczonych do umiarkowanego
lub

lekkiego

stopnia

niepełnosprawności, którzy mają
ustalone prawo do emerytury.

Zwrot kosztów przystosowania stanowiska pracy dla osoby

niepełnosprawnej

Pracodawcy zatrudniającemu osobę niepełnosprawną przez okres co najmniej 36 miesięcy
przysługuje zwrot poniesionych wydatków:

•  na  adaptację  pomieszczeń  w  związku  z  dostosowaniem  tworzonych  lub  istniejących
stanowisk pracy do potrzeb osoby niepełnosprawnej,
•  zakup  lub  dostosowanie  urządzeń  oraz  technologii  ułatwiających  wykonywanie  pracy  lub
funkcjonowanie w zakładzie pracy osoby niepełnosprawnej,
•  zakup  i  autoryzację  oprogramowania  na  użytek  niepełnosprawnych  przystosowanych  do
potrzeb ich niepełnosprawności,
•  koszty  poniesione  na  rozpoznanie  przez  służby  medycyna  pracy  wyżej  wymienionych
potrzeb osób niepełnosprawnych.

Zwrot poniesionych wydatków w celu przystosowania stanowiska pracy jest możliwy jedynie,
gdy jest związany z zatrudnieniem bezrobotnej osoby niepełnosprawnej skierowanej do pracy
przez Powiatowy Urząd Pracy, lub która jest bezrobotna, lub niepracującej osoby
niepełnosprawnej poszukującej pracy osobiście.

Pracodawca może również skorzystać z tego rodzaju dofinansowania na pracownika, który
uległ wypadkowi w czasie trwania stosunku pracy, jednak tylko wówczas, gdy wypadek ten nie
był spowodowany przez pracodawcę lub pracownika w związku z naruszeniem przepisów
prawa pracy.

Maksymalna

wysokość

pomocy

przystosowanie

jednego

stanowiska

wynosi

dziesięciokrotność przeciętnego wynagrodzenia.

Zwrot

kosztów

wyposażenia

stanowiska

pracy

dla

osoby

niepełnosprawnej

Pracodawcy, który prowadzi działalność przez co najmniej 12 miesięcy i nie znajduje się w
trudnej sytuacji ekonomicznej (kryteria są określone w przepisach), przysługuje zwrot
kosztów z tytułu wyposażenia stanowiska pracy osoby niepełnosprawnej (spełniającej
takie same warunki, jak opisane w punkcie dotyczącym przystosowania stanowiska pracy
dla osoby niepełnosprawnej).

Maksymalna wysokość zwrotu poniesionych kosztów nie może przekroczyć 15-krotność
przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej za poprzedni kwartał.

Zwrot kosztów poniesionych za zorganizowanie szkolenia dla osoby

niepełnosprawnej

Pracodawca  ma  możliwość  skorzystania  z  dotacji  na  szkolenie  osób  niepełnosprawnych.
W  takim  przypadku  poniesione  koszty  szkolenia  zatrudnionych  osób  niepełnosprawnych
mogą  być  refundowane  w  wysokości  do  80%,  nie  więcej  jednak  niż  do  wysokości
dwukrotnego  przeciętnego  wynagrodzenia  na  jedną  osobę.  Wysokość  zwrotu
poniesionych  kosztów  zależy  też  od  rodzaju  szkolenia  oraz  wielkości  pracodawcy.  Zwrot
kosztów następuje na warunkach i w wysokości określonej w umowie zawartej pomiędzy
starostą a pracodawcą.

Rozpoczęcie działalności gospodarczej

Osoby niepełnosprawne zamierzające rozpocząć działalność gospodarczą mają prawo do
uzyskania dotacji na rozpoczęcie działalności.

Przy  rozpatrywaniu  wniosku  o  dotację  brane  są  pod  uwagę  między  innymi  przewidywane
efekty  ekonomiczne  przedsięwzięcia,  zapotrzebowanie  lokalnego  rynku,  kalkulację
wydatków  niezbędnych  na  uruchomienie  działalności  oraz  kwalifikacje  osoby
niepełnosprawnej.  Duże  znaczenie  ma  tu  też  wkład  własny  oraz  wysokość  posiadanych
środków PFRON przeznaczonych na ten cel w danym roku.

Przedstawienie danych w powyższym zakresie ma na celu ocenę prawdopodobieństwa
prowadzenia danego rodzaju działalności w okresie 24 miesięcy od jej rozpoczęcia.

Prowadzenie działalności gospodarczej

Osoba niepełnosprawna prowadząca działalność gospodarczą, ma prawo do refundacji
obowiązkowych składek na ubezpieczenie społeczne (emerytalna, rentowa). Jednak
wysokość refundacji jest uzależniona od posiadanego stopnia niepełnosprawności:

• 100% - dla osób ze znacznym stopniem niepełnosprawności,
• 60% - dla osób z umiarkowanym stopniem niepełnosprawności,
• 30% - dla osób z lekkim stopniem niepełnosprawności.

Do refundacji ma prawo również niepełnosprawny rolnik lub rolnik zobowiązany do opłacania
składek za niepełnosprawnego domownika składki na ubezpieczenia społeczne rolników
(wypadkowe, chorobowe, macierzyńskie, emerytalno-rentowe).

Warunkiem otrzymania refundacji jest opłacenie składek terminowo i w całości.

Finansowanie

studiów

podyplomowych,

szkoleń,

starzy,

oraz

przygotowania zawodowego dorosłych osób niepełnosprawnych

Ustawa  o  rehabilitacji  przewiduje  możliwość  dofinansowania  dokształcania  się  dla  osób
niepełnosprawnych  ze  środków  PFRON.  Jednak  dofinansowanie  to  przysługuje  tylko  osobom
spełniającym określone kryteria:
• aktualnie są bezrobotne,
•  poszukują  pracy  i  nie  pozostają  w  zatrudnieniu  i  nie  są  zarejestrowane  w  Powiatowym
Urzędzie Pracy,
• będące w okresie wypowiedzenia umowy o pracę z przyczyn niedotyczących pracowników.

Szkolenie osób niepełnosprawnych może odbywać się w placówkach szkolących lub w
specjalistycznych ośrodkach szkoleniowo-rehabilitacyjnych. Koszty szkolenia obejmują nie tylko
należność przysługującą jednostce szkolącej, ale także koszty:
• ubezpieczenia od nieszczęśliwych wypadków,
• zakwaterowania i wyżywienia w części albo w całości,
• przejazdu na szkolenie, w tym koszt przejazdu przewodnika lub opiekuna osoby zaliczonej do
znacznego stopnia niepełnosprawności,
• usług tłumacza języka migowego, albo lektora dla niewidomych, lub osoby towarzyszącej
osobie niepełnosprawnej ruchowo zaliczonej do znacznego stopnia niepełnosprawności,
• niezbędnych badań lekarskich, psychologicznych, diagnostycznych i usług rehabilitacyjnych.

Osoba niepełnosprawna nie ponosi kosztów szkoleń z wyjątkiem sytuacji, gdy nie ukończyła
szkolenia z własnej winy. W takim przypadku jest zobowiązana do zwrotu kosztów. Jednak nie
musi tego robić, jeżeli powodem nieukończenia szkolenia było podjęcie pracy.

Dofinansowanie likwidacji barier architektonicznych i technicznych dla

osób niepełnosprawnych

Realizacja  powyższych  zadań  ma  na  celu  umożliwienie  lub  w  znacznym  stopniu  ułatwienie
osobie niepełnosprawnej wykonywanie podstawowych, codziennych czynności lub kontaktów
z  otoczeniem.  Pisemny  wniosek  o  dofinansowanie  likwidacji  wyżej  wymienionych  barier
osoba  niepełnosprawna  składa  w  powiatowym  centrum  pomocy  rodzinie  właściwym  dla
miejsca  zamieszkania.  O  dofinansowanie  likwidacji  barier  architektonicznych  mogą  ubiegać
się  osoby  niepełnosprawne,  które  mają  trudności  w  poruszaniu  się.  Dofinansowanie  w
komunikowaniu  się  i  technicznych  przysługuje  osobom  niepełnosprawnym,  które  w  ciągu
trzech lat przed złożeniem wniosku nie uzyskały już dofinansowania na te cele.

Dofinansowanie likwidacji barier komunikacyjnych
Dofinansowanie do zakupu sprzętu komputerowego

Osoba niepełnosprawna może otrzymać ze środków PFRON dofinansowanie do 80% kosztów
nabycia sprzętu, jednak nie więcej niż 15-krotność przeciętnego wynagrodzenia. W
przypadku dofinansowań w ramach likwidacji barier w komunikowaniu się nie obowiązuje
kryterium dochodowe wykluczające z możliwości otrzymania pomocy.

Dofinansowanie zakupu sprzętu rehabilitacyjnego

Osoby niepełnosprawne mogą zaopatrzyć się w sprzęt rehabilitacyjny, który jest zalecony przez
lekarza specjalistę i użytkować go w swoich domach. Dofinansowanie mogą otrzymać dzieci i
dorośli.

Osoba niepełnosprawna może ubiegać się o dofinansowanie zakupu sprzętu, jeżeli przeciętny
miesięczny dochód na osobę w rodzinie, w rozumieniu przepisów o świadczeniach rodzinnych, nie
przekracza kwoty:
• dla osoby samotnej 65% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia
• dla osoby we wspólnym gospodarstwie domowym 50% przeciętnego miesięcznego
wynagrodzenia na jedną osobę w gospodarstwie domowym.
Wysokość dofinansowania wynosi do 60% kosztów zakupu sprzętu, nie więcej jednak niż wysokość
pięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia.

Dofinansowanie

zakupu

przedmiotów

ortopedycznych

oraz

środków

pomocniczych

Dofinansowanie przedmiotów ortopedycznych i środków pomocniczych można uzyskać zarówno z
PFRON jak i NFZ. Wysokość uzyskanego dofinansowania może być częściowa lub nawet wynieść
100% poniesionych wydatków. Natomiast warunkiem przyznania dofinansowania jest kryterium
dochodowe, wymienione w punkcie dot. dofinansowania w sprzęt rehabilitacyjny.

Wysokość dofinansowania dla dzieci oraz młodzieży uczącej się i nie pracującej do 24 roku życia
wynosi 150% wyliczonego przez NFZ limitu plus udział własny (jeżeli taki jest wymagany).

W przypadku osób dorosłych wysokość dofinansowania do aparatów słuchowych wynosi 80%
kwoty limitu + udział własny, z wyjątkiem osób aktywnych zawodowo, korzystających z refundacji
do dwóch aparatów słuchowych: 150 % limitu NFZ + udział własny. Przy pozostałych sprzętach,
wysokość dofinansowania wynosi 150% limitu NFZ oraz udział własny, jeżeli jest wymagany.

Dofinansowanie

turnusów

rehabilitacyjnych

dla

osób

niepełnosprawnych

Dofinansowanie turnusu rehabilitacyjnego przysługuje osobie niepełnosprawnej
wówczas, gdy została skierowana przez lekarza prowadzącego oraz spełnia kryterium
dochodowe wymienione w punkcie dot. dofinansowania w sprzęt rehabilitacyjny, a
organizator turnusu spełnia określone kryteria.

Dofinansowanie pobytu na turnusie rehabilitacyjnym jej opiekuna, pod warunkiem że,
wniosek lekarza kierujący na turnus rehabilitacyjny zawiera wyraźne wskazanie wraz z
uzasadnieniem konieczności pobytu opiekuna. Z takiego dofinansowania osoby mogą
skorzystać tylko raz w roku kalendarzowym (pod uwagę bierze się datę rozpoczęcia
turnusu).

QUIZ

Pracodawca może być zwolniony z opłat na PFRON przy

odpowiednim wskaźniku, jeśli:

a) zatrudnia min. 50 pracowników w przeliczeniu na

pełny wymiar czasu pracy

b) zatrudnia min. 25 pracowników w przeliczeniu na

pełny wymiar czasu pracy

c) zatrudnia min. 5 pracowników w przeliczeniu na

pełny wymiar czasu pracy.

QUIZ

Pracodawca może być zwolniony z opłat na PFRON przy

odpowiednim wskaźniku, jeśli:

a) zatrudnia min. 50 pracowników w przeliczeniu na

pełny wymiar czasu pracy

b) zatrudnia min. 25 pracowników w przeliczeniu

na pełny wymiar czasu pracy

c) zatrudnia min. 5 pracowników w przeliczeniu na

pełny wymiar czasu pracy.

QUIZ

Zatrudnienie zapewniające osiągnięcie wymaganego

wskaźnika zatrudnienia osób niepełnosprawnych
określa formuła:

a) 6% x liczba zatrudnionych pełnoetatowych

pracowników ogółem

b)40,65% x liczba zatrudnionych pełnoetatowych

pracowników ogółem

c)6% x liczba wszystkich pracowników (bez względu na

wymiar pracy)

QUIZ

Zatrudnienie zapewniające osiągnięcie wymaganego

wskaźnika zatrudnienia osób niepełnosprawnych
określa formuła:

a) 6% x liczba zatrudnionych pełnoetatowych

pracowników ogółem

b)40,65% x liczba zatrudnionych pełnoetatowych

pracowników ogółem

c)6% x liczba wszystkich pracowników (bez względu na

wymiar pracy)

QUIZ

Osiągnięcie minimum 2% wskaźnika zatrudnienia osób

niepełnosprawnych zwalniającego z wpłat na PFRON
dotyczy:

a) pracodawców zatrudniających minimum 25 pracowników

w przeliczeniu na pełny wymiar czasu pracy

b) publicznych i niepublicznych uczelni, wyższych szkół

zawodowych, zakładów kształcenia nauczycieli oraz
placówek opiekuńczo-wychowawczych i resocjalizacyjnych,

c) pracodawców prowadzących zakłady będące w likwidacji

oraz te co do których ogłoszono upadłość.

QUIZ

Osiągnięcie minimum 2% wskaźnika zatrudnienia osób

niepełnosprawnych zwalniającego z wpłat na PFRON
dotyczy:

a) pracodawców zatrudniających minimum 25 pracowników

w przeliczeniu na pełny wymiar czasu pracy

b) publicznych i niepublicznych uczelni, wyższych

szkół zawodowych, zakładów kształcenia nauczycieli
oraz placówek opiekuńczo-wychowawczych i
resocjalizacyjnych,

c) pracodawców prowadzących zakłady będące w likwidacji

oraz te co do których ogłoszono upadłość.

QUIZ

Termin wniesienia wpłaty na PFRON przez pracodawcę

następuje:

a) w terminie do dnia 30 następnego miesiąca po miesiącu w

którym zaistniały liczności powodujące powstanie obowiązku
wpłat,

b)w terminie do 20 dnia następnego miesiąca po miesiącu w

którym zaistniały okoliczności powodujące powstanie
obowiązku wpłat,

c) w terminie do dnia 20. tego samego miesiąca, którym

zaistniały okoliczności powodujące powstanie obowiązku wpłat.

QUIZ

Termin wniesienia wpłaty na PFRON przez pracodawcę

następuje:

a) w terminie do dnia 30 następnego miesiąca po miesiącu w

którym zaistniały liczności powodujące powstanie obowiązku
wpłat,

b)w terminie do 20 dnia następnego miesiąca po

miesiącu w którym zaistniały okoliczności powodujące
powstanie obowiązku wpłat,

c) w terminie do dnia 20. tego samego miesiąca, którym

zaistniały okoliczności powodujące powstanie obowiązku wpłat.

QUIZ

Osoba niepełnosprawna prowadząca działalność gospodarczą, ma

prawo do refundacji obowiązkowych składek na ubezpieczenie
społeczne (emerytalna, rentowa). Wysokość refundacji jest
uzależniona od posiadanego stopnia niepełnosprawności. Ile wynosi
refundacja?

a) 30% - dla osób ze znacznym stopniem niepełnosprawności,

100% - dla osób z umiarkowanym stopniem niepełnosprawności,
60% - dla osób z lekkim stopniem niepełnosprawności

b) 100% - dla osób ze znacznym stopniem niepełnosprawności,

60% - dla osób z umiarkowanym stopniem niepełnosprawności,
30% - dla osób z lekkim stopniem niepełnosprawności

c) 30% - dla osób ze znacznym stopniem niepełnosprawności,

60% - dla osób z umiarkowanym stopniem niepełnosprawności,
100% - dla osób z lekkim stopniem niepełnosprawności.

QUIZ

Osoba niepełnosprawna prowadząca działalność gospodarczą, ma prawo

do refundacji obowiązkowych składek na ubezpieczenie społeczne
(emerytalna, rentowa). Wysokość refundacji jest uzależniona od
posiadanego stopnia niepełnosprawności. Ile wynosi refundacja?

a) 30% - dla osób ze znacznym stopniem niepełnosprawności,

100% - dla osób z umiarkowanym stopniem niepełnosprawności,
60% - dla osób z lekkim stopniem niepełnosprawności

b) 100% - dla osób ze znacznym stopniem niepełnosprawności,

60% - dla osób z umiarkowanym stopniem niepełnosprawności,
30% - dla osób z lekkim stopniem niepełnosprawności

c) 30% - dla osób ze znacznym stopniem niepełnosprawności,

60% - dla osób z umiarkowanym stopniem niepełnosprawności,
100% - dla osób z lekkim stopniem niepełnosprawności.

Document Outline