background image

Środki do nawilżania i 

natłuszczania skóry

Gr II

Zdrowie publiczne

background image

Płaszcz hydrolipidowy to 
szczególne połączenie wody 
oraz tłuszczów chroniące skórę 
przed bakteriami (w jego skład 
wchodzą również zrogowaciałe 
komórki powstające w procesie 
złuszczania oraz substancje 
wytwarzane w czasie 
rogowacenia). Prawidłowe 
funkcjonowanie osłony jest 
możliwe jedynie przy 
odpowiednim nawilżeniu. 

background image

Substancje nawilżające

• aminokwasy - dzięki niewielkim rozmiarom bez trudu przedostają się w 

głąb rogowej warstwy skóry gdzie działają nawilżająco

•  mocznik - to jedna z najlepiej nawilżających naturalnych substancji, 

dodatkowo posiada on zdolności keratolityczne, czyli zdolność 
redukowania grubości warstwy rogowej skóry, a tym samym pobudzania 
naturalnego procesu nawilżania i odparowywania nadmiaru wody

•  alfa-hydroksykwasy i ich sole (mleczany) - doskonale sprawdzają się 

nie tylko jako nawilżacze dla skóry, pozwalają zwalczyć problem bardzo 
suchej i łuskowatej skóry, a także wzmacniają jej barierę ochronną

•  pyrolidonowy kwas karboksylowy (PCA) - ta niewielka cząsteczka nie 

tylko poprawia nawilżenie, ale i ujędrnia, wygładza oraz uelastycznia skórę 
nie powodując jej podrażnienia

•  Wśród naturalnych substancji nawilżających znajdują się również jony 

sodu, wapnia, potasu, magnezu, fosforanów, chlorków oraz 
amoniaku, kwasu moczowego, glukozaminy, kreatyniny
.

• związki higroskopijne, tworzące na powierzchni skóry rodzaj filmu, czyli 

cienkiej warstwy ochronnej zapobiegającej utracie wody. Taki ochronny 
film tworzą między innymi oleje roślinne oraz woski

background image

Jak nawilżyć skórę

• Do mycia należy używać tylko łagodnych żeli bądź emulsji do 

kąpieli, które nie zmieniają naturalnego pH skóry. 

• Preparaty do pielęgnacji ciała należy nakładać od razu po 

kąpieli, ponieważ rozgrzana skóra lepiej chłonie substancje 
odżywcze. Dopiero po około 30 minutach od kąpieli 
odbudowuje się tłuszczowa warstwa naskórka, mająca na celu 
ochronę przed dalszą utratą wody.

• Należy pamiętać o tym, że skóra ma zdolność wchłaniania 

substancji odżywczych zawartych w kremach tylko przez około 
20-30 minut od momentu zaaplikowania preparatu. Po upływie 
tego czasu skóra nie reaguje już aktywnie na te składniki.

• Skóra może wchłonąć tylko określoną ilość składników 

aktywnych. Krem powinno się nakładać na skórę równomiernie, 
cienką warstwą, wmasowując go delikatnymi, głaszczącymi 
ruchami.

background image

Natłuszczanie 

Emolient – w kosmetyce preparat 
natłuszczający skórę. Wytwarza na jej 
powierzchni warstwę umożliwiającą 
zatrzymanie nawilżenia. Niektóre firmy 
produkują kosmetyki, które są reklamowane 
jako "emolienty" lub mają to słowo w nazwie 
handlowej. Jest to grupa biologicznie 
obojętnych środków do stosowania 
zewnętrznego. Odgrywają one podstawową rolę 
w zapobieganiu i leczeniu nadmiernej suchości 
skóry poprzez swoje działanie nawilżające, 
przeciwzapalne, pośredni przeciwświądowe. 

background image

Pod względem technologicznym, 
emolienty to najczęściej emulsje typu 
woda w oleju lub olej w wodzie. 
Uzupełniają obecne w skórze lipidy 
międzykomórkowe oraz substancje 
wiążące wodę w skórze, tworza 
warstwę okluzyjną (ochronną) na 
skórze. Występują w postaci kremów, 
emulsji, lotionów, olejków do kąpieli.

background image

Do tej grupy należą dermokosmetyki 
takie jak:
• Emolium, 
• Oceanic Oillan, 
• Oilatum, 
• La Roche-Posay, 
• Pharmaceris .

background image

Pozwalają one natłuścić skórę i wytworzyć na jej 
powierzchni, warstwę, która ogranicza parowanie 
wody i zatrzymuje ją w komórkach. Nadaje skórze 
gładki i śliski wygląd, wchłania wilgoć z 
otoczenia, dzięki czemu skóra jest ciągle 
nawilżana. Emolienty najczęściej występują w 
trzech postaciach i w zależności od formy pełnią 
różne funkcje. Jako lotion, czyli kosmetyki o 
mlecznej konsystencji, jedynie zatrzymują wodę 
w skórze. Maści nadają jej gładkości. Najbardziej 
skuteczne są te w postaci kremu. Nawilżają, 
wygładzają oraz zatrzymują wodę w komórkach.

background image

Preparaty kosmetyczne

• Mleczko kosmetyczne lub śmietanka 

kosmetyczna: jest to emulsja o/w lub w/o (śmietanka 
to bardziej tłusta odmiana mleczka), zawiera wyciągi 
roślinne,  mleczko jest zwykle delikatne w działaniu

• Krem do demakijażu: nie odtłuszcza nadmiernie 

skóry, niektóre kremy do demakijażu chronią skórę 
przed nadmierną utratą wody. Skład oparty jest 
głównie na bazie delikatnie działających olejków i 
ekstraktów roślinnych.

• Pianka do demakijażu/żel do mycia twarzy

posiada takie same właściwości jak krem do 
demakijażu

• Tonik kosmetyczny: to wodna zawiesina lub roztwór 

zawierający ekstrakty roślinne, w zależności od składu 
tonik może mieć działanie łagodzące, ściągające, 
odświeżające, tonizujące. 

background image

Kremy to kosmetyki do pielęgnacji i ochrony skóry, 
stosuje się je bezpośrednio na skórę. Kosmetyki te 
mają formę stałej lub półstałej emulsji wodno-
tłuszczowej. Kremy to najliczniejsza grupa wyrobów 
kosmetycznych. Ze względu na skład i przeznaczenie 
kremy dzielą się na:
• Nawilżające (polecane do każdej cery)
• Półtłuste (zwykle mają bardziej bogaty skład)
• Przeciwzmarszczkowe (tu krem może mieć zarówno 

formę kremu nawilżającego jak i np. kremu 
półtłustego czy tłustego)

• Ochronne (przeznaczone np. do niskich temperatur)
• Przeciwsłoneczne (z zawartością filtrów chroniących 

przed słońcem)

background image

Emulsje W/O

Większość kosmetyków stosowanych w 
codziennej pielęgnacji ciała (kremy, 
balsamy, mleczka) ma postać emulsji. 
Pod pojęciem emulsji rozumie się układ 
złożony z dwóch wzajemnie nie 
mieszających się (lub mieszających w 
ograniczonym stopniu) faz, w których 
jedna jest rozproszona w drugiej w 
postaci małych kropel.

background image

Każda emulsja składa się z:
• fazy wodnej – woda lub roztwór wodny lub  mieszanina wody z 

innymi hydrofilowymi cieczami 

•  fazy olejowej - olej roślinny, mineralny, syntetyczny lub inna 

ciecz o charakterze lipofilowym.

W zależności od tego, która faza jest rozproszona, w której, 
rozróżnia się 3 podstawowe typy emulsji:

• O/W (olej w wodzie) – krople oleju (faza olejowa) są rozproszone 

w fazie wodnej zwanej fazą zewnętrzną. Jest to typ lekkiej emulsji, 
która dobrze się wchłania i nie pozostawia tłustego filmu na 
skórze. Naturalnym przykładem tego typu emulsji jest mleko.

• W/O (woda w oleju) – krople wody (faza wodna) są rozproszone 

w fazie olejowej zewnętrznej. Jest to typ emulsji szczególnie 
polecany dla cery suchej, działa natłuszczająco, pozostawiając 
tłusty film na skórze. Naturalnym przykładem tego typu emulsji 
jest masło.

• mieszane – to podwójny układ W/O/W, czyli emulsja woda w oleju 

jest zawieszona w fazie wodnej.

background image

Aby móc połączyć fazę wodną z olejową i uzyskać 
trwałą emulsję, stosuje się emulgatory. Grupa 
hydrofilowa („lubiąca” wodę, czyli rozpuszczalna w 
wodzie) emulgatora wnika w fazę wodną, a grupa 
lipofilowa („lubiąca” tłuszcz, czyli rozpuszczalna w 
tłuszczach) w fazę olejową. Cząsteczki emulgatora 
„spinają” więc w sposób trwały dwie nie mieszające się 
fazy, doprowadzając emulsję do stabilnego układu i 
zapobiegając rozwarstwianiu się faz. 
• Jeżeli w cząsteczce emulgatora przeważa fragment 

hydrofilowy, to ma on większe powinowactwo do fazy 
wodnej i wykazuje właściwości emulgatora typu O/W.

•  Gdy w cząsteczce emulgatora przeważa fragment 

lipofilowy, to taki emulgator ma zwiększone 
powinowactwo do fazy olejowej i wykazuje 
właściwości emulgatora typu W/O.


Document Outline