ŚWIERK POSPOLITY
Picea Abies
ZASIĘG PÓŁNOCNY I POŁUDNIOWY
ŚWIERK POSPOLITY
Picea Abies
ZASIĘG PÓŁNOCNY I POŁUDNIOWY
Mała ilość drzewostanów z udziałem Św.
Dwa zasięgi:
- PÓŁNOCNY (nordycko-bałtycki / niżowy)
- POŁUDNIOWO-ZACHODNI (alpejko-bałtycki i hercyńsko-sudecki-
karpacki)
1.Zasięg i występowanie
Występuje w domieszce lub w drugim piętrze.
Wczesne zakończenie okresu wegetacyjnego
Odporny na późne przymrozki
Podatny na mokry śnieg i choroby powodowane przez
grzyby.
Charakteryzuje się przyrostem powyżej średniego
PÓŁNOCNY – RASA BAŁTYCKA :
W reglu górnym tworzy lite d-stany, a w reglu dolnym d-stany
mieszane z Jd i Bk .
Rasa beskidzka(Polska, Czechy, Słowacja) należą do najcenniejszego
gatunku.
Region Karpat Wschodnich i Południowych:
szybki przyrost, znaczna odporność na przymrozki, podatny na
wczesne przymrozki i choroby grzybowe.
Region Karpat Zachodnich:
szybki wzrost, wytwarzanie pędów świętojańskich, średnio podatny
na wczesne i późne przymrozki, odporny na susze i choroby
grzybowe, średnio odporny na śniegołomy.
POŁUDNIOWY
Gatunek kontynentalny w Środkowej Europie , gatunek drzew
górskich (górna granica występowania
w
Polsce wynosi 1550 m.n.p.m)
Okres wegetacyjny: przynajmniej 60 dni
Okres spoczynku zimowego: ujemna temperatura powietrza
w ciągu 120 dni
2. Wymagania siedliskowe
Okres wegetacyjny: przynajmniej 60 dni
Okres spoczynku zimowego: przejawia się ujemną temperaturą
powietrza w ciągu 120 dni
Świerk dobrze czuje się w klimacie chłodnym dostatecznie
wilgotnym oraz klimacie
kontynentalnym gdzie jest dużo
opadów śnieżnych
(wystarczającym i
zasobnym źródłem wilgoci w ciągu
okresu wegetacyjnego)
Do wzrostu potrzebna mała ilość ciepła
3. Klimat
Świerk wykazuje szeroką amplitudę pod względem wymagań
świetlnych. W optymalnych warunkach gatunek cienioznośny.
Znosi ocienienie do kilkunastu lat.
Przy niższych temperaturach i gorszych warunkach troficznych
Świerk staje się światłożądny.
Z wiekiem zapotrzebowanie na światło staje się większe.
Dobrze przyrasta przy pełnym dostępnie do światła.
4. Światło
Wystarczy Świerkowi mała ilość ciepła, krótki okres wegetacyjny
Odporny na niskie i wysokie temperatury
Nie znosi suchy atmosferycznej i glebowej
Wrażliwy na późne przymrozki wiosenne
(gdy rośnie w zamkniętych kotlinach)
5. Temperatura
w trakcie całego życia potrzebna jest odpowiednia wilgotność
powietrza i gleby
Dobrze może rosnąc na terenach o niższych opadach
atmosferycznych
np. w Puszczy Białowieskiej –
opady ok:585mm na glebie glejowej wyrasta
na wysokość 50 m.
Świerk wybiera lokalne obniżenia terenu i stanowiska przy ciekach
wodnych
6. Wilgotność
Świerk potrzebuje umiarkowanych wymagań pod względem
żyzności
gdy wilgotność gleby jest dość wysoka
Występuje też na glebach wapiennych i wapno ubogich
Optymalne warunki znajduje na glebach świeżych z glin
spiaszczonych, głębokich, średnio zasobnych,
niezbyt kwaśnych pH 5,3-6,0, z głębokim
poziomem ruchomym wód gruntowych
7. Gleba
Świerka spotykamy na siedliskach:
- Boru wysokogórskiego
- Boru górskiego
- Boru wilgotnego
- Boru mieszanego
- Lasów mieszanych (świeżego, wilgotnego, górskiego)
Jako gatunek główny występuje z So, Jd, Db, Gr, Bk
Jako domieszka produkcyjna występuje w różnych typach d-
stanów (Bsw, Bb, BMb, LMwyż, Lasu łęgowego górskiego)
8. Siedliskowe typy lasu
Dwa zasięgi:
- północny Karpaty i Alpy
- południowy Fennoskandia i Centralna Rosja
Działalność człowieka doprowadziła do powstania na Niżu Polskimi
w pasie Beskidów PASA BEZŚWIERKOWEGO
PAS BEZŚWIERKOWY: oddziela dwa zasięgi Świerka od siebie oraz
utrudnia określenie miejsca w którym dwie
pule genowe spotkały się
w okresie migracji polodowcowej
Różnice Świerka
pospolitego
Badania dotyczyły zmienności genetycznej polskich populacji
Świerka. Nie dały jednak ostatecznej odpowiedzi na różnice pul
genowych obu zasięgów Świerka
Badania były prowadzone na podstawie markerów DNA jądrowego
(RPAD)
Użycie markerów mitochondrialnych umożliwiło szczegółowe
prześledzenie pokrewieństwa u obu zasięgów Świerka.
Użyto w tym celu20 d-stanów w średnim wieku (79-166 lat) a
następnie w nich wytypowano 15-20 drzew
Badania
Wysokie zróżnicowanie haplotypów genu nad1
Duża zmienność genetyczna występuje w populacji
położonej w pasie bezświerkowym (Karnieszewice,
Piwniczna i Płońsk). Świadczy to o wymieszaniu się pul
genowych
Małe zróżnicowanie występuje w populacji północnego
wschodu zasięgu
Najmniejsze różnice występują w populacji południowej.
Cechy:
Praca oparta na :
-HODOWLA LASU –podręcznik dla
techników leśnych cz.III ; E. Murat
-HODOWLA LASU –podręcznik dla
techników leśnych cz.V ; E. Murat
-Notatnik Naukowy Instytutu Badań
Leśnych 2(76)2007(XV)