Rozprzestrzenianie się broni masowego rażenia

Nuclear Non-Proliferation Treaty,

NPT

• Układ o nieproliferacji broni jądrowej –

międzynarodowy traktat zabraniający
państwom posiadającym technologię
budowy broni jądrowej do jej sprzedawania
do krajów, które tej technologii nie
posiadają i jednocześnie zobowiązujący
państwa, które jej nie posiadają do
zaprzestania prób jej rozwoju.

• Podpisany 1 lipca 1968 wszedł w życie 5

marca 1970.

NPT

• Układ ma charakter otwarty. Zawarty został na 25

lat.

• Sygnatariusze zostali podzieleni na grupę

mocarstw nuklearnych (które wyprodukowały lub
dokonały wybuchu jądrowego przed 1967 rokiem)
oraz grupę państw nienuklearnych.

• W maju 1995 decyzją sygnatariuszy został

bezterminowo przedłużony.

• Do 2003 roku 188 państw podpisało i ratyfikowało

NPT, w tym wszystkie państwa uznane za jądrowe
oraz posiadające broń jądrową.

NPT

• Art. IV podkreśla prawo wszystkich

stron układu do rozwoju badań,
produkcji i wykorzystania energii
jądrowej dla celów pokojowych.
Obowiązkiem sygnatariuszy ma być
wzajemna pomoc w rozwijaniu
pokojowego wykorzystania energii
atomowej realizowana na podstawie
porozumień przy zachowaniu
międzynarodowych procedur
kontrolnych (MAEA)

Międzynarodowa Agencja Energii

Atomowej (MAEA)

• International Atomic Energy Agency (IAEA)
• Została założona jako autonomiczna

organizacja 29 lipca 1957 roku,

• Obecnie MAEA liczy 151 państw członkowskich.
• Od 1997 do 1009 agencją kierował Mohamed

ElBaradei (Egipt), który w roku 2005 odebrał
dla swojej organizacji Pokojową Nagrodę Nobla.

• 2 lipca 2009 r. na stanowisko dyrektora

generalnego MAEA został nominowany Yukiya
Amano, ambasador Japonii przy MAEA.

Traktat o całkowitym zakazie prób z

bronią jądrową

• Comprehensive Nuclear-Test-Ban Treaty, CTBT
• Podpisany został 24 września 1996.
• Zakłada całkowity zakaz przeprowadzania prób

nuklearnych.

• Do jego wejścia w życia wymagana jest ratyfikacja

44 państw wyszczególnionych w układzie.

• Proces ratyfikacyjny zakończył się w 34, jednak

Indie, Pakistan i Korea Północna nie złożyły jeszcze
swych podpisów.

• Łącznie traktat podpisany został przez 177

państw, z czego 138 go ratyfikowało.

Konwencja o zakazie broni

chemicznej

• Chemical Weapons Convention, CWC
• Traktat podpisano 13 stycznia 1993, obowiązuje od 29

kwietnia 1997.

• Obecnie wiąże 188 państw.
• Konwencja zakazuje produkcji, rozwoju, składowania,

przekazywania i nabywania oraz użycia broni
chemicznej.

• Zobowiązuje też sygnatariuszy do udzielenia informacji

o posiadanej broni tego rodzaju i jej zniszczenia oraz
udostępnienia danych na temat przemysłu
chemicznego.

• Nad przestrzeganiem traktatu czuwa Organizacja na

Rzecz Zakazu Broni Chemicznej, której siedziba
znajduje się w Hadze.

Konwencja o broni

biologicznej

• Convention on the Prohibition of the Development,

Production and Stockpiling of Bacteriological
(Biological) and Toxin Weapons and on their
Destruction, Biological Weapons Convention, BWC)

• Traktat podpisano 10 kwietnia 1972,
• Zakazuje on sygnatariuszom rozwijania, przekazywania

oraz nabywania broni biologicznej. Nie zawiera on
zakazu stosowania broni chemicznej.

• Z powodu licznych przypadków naruszenia konwencji

14 września 1992 Rosja, Stany Zjednoczone i Wielka
Brytania zapoczątkowały prace nad wzmocnieniem
reżimu stojącego na straży postanowień traktatu.

• 8 grudnia 2006 prace zakończyła konferencja

przeglądowa, która ustaliła nowe środki weryfikacji
działań związanych z bronią biologiczną.

• Obecnie (10.2011) konwencja wiąże 165 państw.

Reżim Kontroli Technologii

Rakietowych

• Missile Technology Control Regime - MTCR
• Nieformalne ugrupowanie państw dążących do

zapobiegania proliferacji systemów rakietowych
zdolnych do przenoszenia broni masowej zagłady,

• Powołane 16 kwietnia 1987 roku przez Francję,

Japonię, Kanadę, Niemcy, USA, Wielką Brytanię i
Włochy (Grupa G-7).

• Do MTCR przystąpiły: Hiszpania (1990), Grecja

(1992), Argentyna (1993), Brazylia (1995), Rosja
(1995), RPA (1995), Turcja (1997), Polska (1998),
Ukraina (1998), Korea Południowa (2001),

• Całkowita liczba państw uczestniczących w MTCR

wynosi 34.

• Współpracują z MCTR Chiny (1992), Izrael (1992),

Indie (2008)

Grupa Dostawców

Jądrowych

• Nuclear Suppliers Group
• Powstała w 1974 jako Klub Londyński w następstwie

dokonania przez Indie próbnego wybuchu jądrowego.
Swoją obecną nazwę przyjęła w 1978.

• W skład GDJ wchodzą 44 państwa: Argentyna, Australia,

Belgia, Białoruś, Brazylia, Bułgaria, Chiny, Czechy, Cypr,
Dania, Estonia, Finlandia, Francja, Grecja, Hiszpania,
Holandia, Irlandia, Japonia, Kanada, Kazachstan, Korea
Południowa, Litwa, Luksemburg, Łotwa, Malta, Niemcy,
Norwegia, Nowa Zelandia, Polska, Portugalia, RPA, Rosja,
Rumunia, Słowacja, Słowenia, Szwajcaria, Szwecja,
Turcja, Ukraina, USA, Węgry, Wielka Brytania, Włochy. W
spotkaniach Grupy uczestniczy również Komisja
Europejska, która ma status obserwatora.

Grupa Australijska

• Nieformalna organizacja utworzona w 1985 (po

użyciu broni chemicznej przez Irak w roku 1984)

• Głównym jej celem jest redukcja rozprzestrzeniania

broni biologicznej i chemicznej poprzez monitoring i
kontrolę dystrybucji technologii potrzebnych do ich
wytworzenia.

• Obecnie zrzesza 41 członków, w tym wszystkie

kraje OECD poza Meksykiem, Komisję Europejską,
wszystkie 27 krajów członkowskich Unii
Europejskiej, Chorwację, Ukrainę i Argentynę.

Document Outline