Lit – lek zapomniany

• Lit jest najstarszym lekiem stosowanym w psychiatrii.

Lata osiemdziesiąte stanowią okres najbardziej 
powszechnego stosowania litu. Począwszy od lat 
dziewięćdziesiątych znaczenie litu relatywnie się 
zmniejszyło w związku z wprowadzeniem do 
profilaktyki chorób afektywnych leków 
przeciwdrgawkowych (karbamazepiny i 
walproinianów), a następnie atypowych leków 
neuroleptycznych.

Jest prototypem normotymików.

      Okres półtrwania litu: 10- 20h

Nie wiąże się z białkami osocza.
Nie podlega metabolizmowi 
wątrobowemu.

Najczęściej stosowany jest węglan litu.

 
Lithium carbonicum 250mg
dawka dobowa 500-1500mg

stężenie litu we krwi: 
- w leczeniu zespołów maniakalnych lub 
mieszanych 0,8-1,2 mmol/l 
- do celów profilaktyki nawrotów chorób 
afektywnych wynosi 0,5-0,8 mmol/l

 Stężenia powyżej 1,2 mmol/l mogą 
powodować objawy toksyczne.

Mechanizm działania

• Lit modyfikuje przewodnictwo neuronalne w 

ośrodkowym układzie nerwowym wpływając na 
transport jonów przez błony komórkowe.

• Wykazano wpływ pobudzający litu na 

przekaźnictwo serotoninergiczne i działanie 
hamujące na czynność układów 
dopaminergicznych.

• Wykazano, że długotrwałe stosowanie litu może 

sprzyjać procesowi neurogenezy w niektórych 
częściach mózgu, czego przejawem miałby być 
stwierdzany w ostatnich badaniach wzrost objętości 
istoty szarej u chorych otrzymujących lit.

Przeciwwskazania 

bezwzględne: 

• niewydolność nerek
•  niedoczynność gruczołu tarczowego znacznego 

stopnia

• poważne schorzenia układu krążenia
•  choroby metaboliczne, zwłaszcza przebiegające 

z zaburzeniami przemiany wodno-mineralnej 

• Ciąża
•  Ostrożnie w przypadku organicznych zmian 

mózgowych, jak np. choroba Parkinsona czy 
padaczka

Objawy niepożądane

• zaburzenia gospodarki wodnej- zwiększonym pragnieniu i 

zwiększonym oddawaniu moczu

• Drżenie rąk
• hamowaniem uwalniania tyroksyny i objawia się 

występowaniem wola

• bóle i zawroty głowy, senność, osłabienie funkcji 

poznawczych, głównie pamięci, spowolnienie myślenia

• nudności i biegunki
• zaburzenia pobudliwości i przewodnictwa w układzie 

krążenia

• trądziku lub zaostrzenie zmian łuszczycowych
• osłabienie libido z zaburzeniami erekcji
• przyrost masy ciała

Powikłania

• objawy neurologiczne (drżenie, 

ataksja, wzmożenie napięcia 
mięśniowego)

• wymioty, biegunki
• narastające zaburzenia świadomości, 

do śpiączki włącznie

Leczenie

• dożylne wlewy NaCl, diureza 

osmotyczna

• hemodializę  (w ciężkich zatruciach)

Wskazania

• choroby afektywnej dwubiegunowej
•  depresji lekoopornej
• zespołów maniakalnych lub 

depresyjnych

Odstawienie leku -skutki 

• Zwiększenie liczby epizodów 

maniakalnych i depresyjnych u osób

• objawy niepokoju, drażliwości i 

bezsenności (nagłe odstawienie)

Działanie immunomodulacyjne i 

przeciwwirusowe litu

• wzrost aktywności układu 

granulocytów obojętnochłonnych

• wzrost liczby innych komórek układu 

odpornościowego (limfocytów T i B 
oraz komórek NK) 

•  zwiększenie wydzielania niektórych 

cytokin

• osłabienie odpowiedzi ostrej fazy 
•  wzrost produkcji immunoglobulin