ZAGOSPODAROWANIE 

PRODUKTÓW UBOCZNYCH

W MLECZARSTWIE

1



Podczas procesów produkcyjnych przemysłu 
mleczarskiego powstają dwa główne 
produkty uboczne którymi są: maślanka i 
serwatka



Coraz częściej jednak produkowany jest 
także permetat powstający podczas 
zagęszczania mleka lub serwatki

2

Uzyskiwana jest w procesie produkcji masła. Jest ona 
produktem ubocznym wydzielania masła ze śmietanki. 
Charakteryzuje się przyjemnym i orzeźwiającym 
smakiem. Zaliczana jest do cenionych napojów 
przemysłu mleczarskiego. Może być wykorzystywana 
do produkcji maślanki zagęszczonej oraz suszonej, 
z której otrzymuje się preparaty odżywczo-lecznicze. 
Maślankę wykorzystuje się też nie tylko do 
bezpośredniego spożycia, ale również przy produkcji 
twarogów lub serków. Oraz do skarmiania zwierząt

3

Maślanka

4

Aby nakreślić skalę ilości serwatki należy 
posłużyć się pewnymi relacjami: do 
wyprodukowania 1 kg sera (skrzepu 
kazeinowego) potrzebne jest około 10 
litrów mleka. Dokonując prostej 
kalkulacji, po operacji wytrącenia sera z 
mleka zostaje około 9 litrów serwatki. 
Serwatka jeszcze niedawno była 
traktowana jako zło konieczne przemysłu 
mleczarskiego, surowiec odpadowy, z 
którym po prostu nie wiedziano co robić 
dalej. Jednak w dzisiejszych czasach w 
niektórych przypadkach można 
powiedzieć że ser jest produktem 
ubocznym przy produkcji serwatki

5

6

Surowa serwatka płynna cechuje się niezbyt 
apetycznym żółtozielonkawym kolorem oraz mało 
atrakcyjnym zapachem. Z uwagi na obecność w niej 
dużej ilości wody, białka i laktozy jest surowcem 
nietrwałym, szybko psującym się, gdyż jest 
doskonałym medium do   rozwoju   bakterii.   Po   
tej   krótkiej   charakterystyce   każdy   zastanawia   
się   czy 
wspomniany produkt może mieć jakieś zalety? A 
jednak może… 

7

8

9

10

11

12

13

14

15

16

17

18

19

20

21

22

  Optymalne zagospodarowanie produktów 

ubocznych przemysłu mleczarskiego daje realne 
możliwości zmniejszenia kosztów produkcji masła, 
serów, twarogów lub innych koncentratów 
białkowych z mleka. Zagospodarowanie 
produktów ubocznych jest bardzo ważne także ze 
względów ekologicznych, gdyż pozwala uniknięcie 
zanieczyszczenia środowiska naturalnego. Wraz z 
rozwojem nowych technologii produkty które w 
przeszłości były uciążliwym odpadem, stają się 
poszukiwanymi surowcami. 

PODSUMOWANIE

23

Dziękuję za 

uwagę

 

24