background image

1

WĘZŁY DROGOWE - 

Wykład 8 

background image

2

WĘZŁY

TYPY  WĘZŁÓW  I  ZAKRES  ICH  STOSOWANIA

WA

  -  bezkolizyjny,  nie  występuje  przecinanie  się  torów  jazdy,  a 

relacje  skrętne  są  realizowane  tylko  jako  manewry  wyłączania, 

włączania i przeplatania się potoków ruchu,

WB

 - częściowo bezkolizyjny, na którym występuje przecinanie się 

torów  jazdy  niektórych  relacji  na  jednej  z  dróg;  w  ramach  węzła 

funkcjonuje  wówczas  na  tej  drodze  skrzyżowanie  lub  zespół 

skrzyżowań; relacje dominujące są prowadzone bezkolizyjnie

WC

  -  kolizyjny,  na  którym  tylko  jezdnie  główne  krzyżują  się  w 

różnych  poziomach,  a  relacje  skrętne  na  obu  drogach  odbywają  się 

na skrzyżowaniach.

background image

3

PRZY PROJEKTOWANIU WĘZŁA NALEŻY UWZGLĘDNIAĆ:

BEZPIECZEŃSTWO RUCHU,
SPRAWNOŚĆ RUCHOWĄ,
EKONOMIKĘ ROZWIĄZANIA.

ROZWIĄZANIE WĘZŁA POWINNO RÓWNIEŻ CHARAKTERYZOWAĆ SIĘ:

możliwie najmniejszym zajęciem terenu,
możliwością  etapowania  budowy,  w  zależności  od  potrzeb 

ruchowych,
estetyką i jak najmniejszą ingerencją w środowisko.

EKONOMIKA ROZWIĄZANIA

 

wybór, 

spośród 

rozwiązań 

spełniających 

wymagania 

bezpieczeństwa

  i sprawności ruchu,
 rozwiązania o najmniejszych kosztach budowy, utrzymania, 

   ruchu i wypadków, a także skutków ekologicznych

background image

4

BEZPIECZEŃSTWO RUCHU JEST UWARUNKOWANE:

rozpoznawalnością lokalizacji punktów rozdziału i łączenia potoków 

ruchu oraz zapewnieniem właściwych odstępów między nimi,
ograniczeniem liczby wyjazdów z jezdni głównej i wjazdów na 

jezdnię główną,
przejrzystością poszczególnych elementów węzła,
zrozumiałością funkcjonowania kolejno występujących elementów 

węzła i ich właściwym oznakowaniem.

SPRAWNOŚĆ RUCHOWA

dostosowanie rozwiązania węzła do natężeń i kierunkowego 

rozkładu  prognozowanego ruchu,
zachowanie przepustowości poszczególnych elementów węzła, przy 

wymaganym standardzie warunków ruchu,

zapewnienie przejezdności, wynikającej z geometrii torów jazdy i 

dynamiki ruchu dla różnych kategorii pojazdów. 

background image

5

ELEMENTY WĘZŁÓW

jezdnie główne, krzyżujące się w różnych poziomach

pasy wyłączania, będące wyjazdami z jezdni głównych lub łącznic

pasy włączania, będące wjazdami na jezdnie główne lub łącznice

łącznice, które są dodatkowymi jezdniami, łączącymi wyjazdy z 

wjazdami

 krzyżujących się w różnych poziomach jezdni głównych,

odcinki przeplatania potoków ruchu, kształtowane przez dodanie 

pasa (pasów) ruchu, pełniącego jednocześnie funkcję pasa 

wyłączania i włączania,

dodatkowe jezdnie zbierająco - rozprowadzające, umożliwiające 

łączenie się i rozdzielanie potoków ruchu poza jezdniami głównymi,

obiekty umożliwiające bezkolizyjne kształtowanie się potoków 

ruchu.      

background image

6

background image

7

ZASADY DOBORU SCHEMATU WĘZŁA

WĘZŁY TYPU WA: 

należy dobierać w dostosowaniu do struktury kierunkowej 

i natężenia prognozowanego ruchu, przebiegu krzyżujących się dróg 

oraz warunków terenowych, uwzględniając następujące zasady:

na jezdni głównej wyjazd powinien poprzedzać wjazd,

wyjazd z jezdni głównej i wjazd na nią powinien być projektowany 

  wyłącznie po prawej stronie; dopuszcza się wyjątkowo wyjazd i wjazd po lewej 

  stronie łącznicy jednopasowej, gdy jest np. związane z dodaniem pasa ruchu,

background image

8

zaleca się, aby w obrębie węzła znajdował się tylko jeden wyjazd i jeden 

wjazd na jezdnię główną (dopuszcza się projektowanie większej liczby 

wyjazdów i wjazdów, jeżeli odległości między nimi nie będą mniejsze niż 

określone w wytycznych; odległości między kolejno następującymi dwoma 

wyjazdami lub dwoma wjazdami na łącznicy nie będą mniejsze niż podane w 

wytycznych; stosowanie dwóch kolejno następujących po sobie wjazdów na 

jezdnię główną powinno być uzasadnione wyczerpaniem przepustowości 

pojedynczego wjazdu),

przeplatanie potoków ruchu nie powinno występować na jezdni głównej,

jezdnia, prowadząca mniejszy ruch, powinna dochodzić z prawej strony do 

jezdni prowadzącej większy ruch,

jezdnie drogi wyższej klasy powinny być prowadzone bez zakłóceń 

i jeśli to 

możliwe na niższym poziomie,

przyjęte rozwiązanie węzła powinno zapewniać możliwość właściwego 

oznakowania odcinków dojazdowych i samego węzła. 

background image

9

WĘZŁY TYPU WB: 

schemat węzła WB należy dobierać w dostosowaniu do rodzajowej struktury i 

natężeń prognozowanego ruchu, przebiegu krzyżujących się dróg oraz 

warunków terenowych, uwzględniając zasady:

droga wyższej klasy, a przy drogach tej samej klasy droga prowadząca 

większy ruch powinna być prowadzona bez zakłóceń i jeśli to możliwe na 

niższym poziomie,

dostosowanie do warunków lokalnych geometrycznego ukształtowania drogi 

niższej klasy lub przy drogach tej samej klasy drogi prowadzącej mniejszy 

ruch,

wyjazd z drogi, na której relacje skrętne odbywają się bezkolizyjnie, 

powinien poprzedzać wjazd na nią,

wyjazd z drogi i wjazd na drogę, na której relacje skrętne odbywają się 

bezkolizyjnie, powinien być projektowany wyłącznie po prawej stronie oraz 

właściwie oznakowany,

przyjęty schemat powinien zapewniać poprawne rozwiązanie skrzyżowań 

łącznic z drogą niższej klasy oraz ich prawidłowe oznakowanie.

background image

10

WĘZŁY TYPU WC

background image

11

WĘZŁY WA 

WĘZEŁ KONICZYNA KLASYCZNA

ZALETY:

konieczność budowy tylko jednego wiaduktu
prostota konstrukcji,
możliwość rozbudowy węzła etapami,
wielorakość zastosowania: od połączenia dróg

  ogólnodostępnych do węzłów autostradowych,
możliwość  ulepszania  rozwiązania  przez  stosowanie 

łącznic

 półbezpośrednich dla uprzywilejowanych relacji,
możliwość zawracania na węźle.

background image

12

WADY:

duża  powierzchnia  zajmowana  przez  węzeł  (od  kilku  do 

kilkudziesięciu hektarów),

dwa zjazdy i dwa wjazdy na każdej jezdni drogi głównej, 

przeplatanie na prawym pasie jezdni głównej

zła 

widoczność 

pod 

wiaduktem, 

miejscu 

najbardziej 

niebezpiecznym, 

węzeł  jest  symetryczny  i  to  pod  względem  krzyżujących  się  dróg,  a 

zatem  trudny  do  przystosowania  się  do  niesymetrycznych  obciążeń 

ruchem,

skręt w lewo łącznicą pośrednią

długie łącznice pośrednie dla skrętów w lewo,

dążenie  do  ograniczenia  terenu  pod  węzeł  sprawia,  że  łącznice 

pośrednie  mają  małe  promienie  łuków  oraz  duże  pochylenia 

podłużne.

background image

13

Wyeliminowanie wad 

- zaprojektowanie dwóch jezdni 

zbierająco - rozprowadzających, równoległych do jezdni głównych, 

zbierających i rozdzielających potoki pojazdów skręcających. 

 

Zalecenia do stosowania jezdni z-r:

-jeżeli trzeba uzyskać prędkość podróży na drodze głównej większą od 

80 km/h,

-lokalne warunki uniemożliwiają uzyskanie wymaganej długości 

odcinków przeplatania,

-ograniczenie widoczności powoduje utrudnienie w rozpoznawaniu 

oznakowania,

-istnieje prawdopodobieństwo, że dwa przeplatające się potoki 

pojazdów skręcających w lewo po łącznicach pętlowych będą miały 

szczytowe natężenia ruchu w tych samych okresach.    

background image

14

WĘZŁY TRÓJWLOTOWE TYPU WA

„TRĄBKA”  -  stosowana  najczęściej  w  bezkolizyjnych  podłączeniach 

drogi  podrzędnej  do  drogi  wyższego  rzędu.  Zależnie  od  strony,  po 

której leży pętla, może być trąbka prawa lub trąbka lewa. Najczęściej 

stosowane kryteria wyboru:
kąt podejścia drogi podrzędnej,
natężenie ruchu skręcającego w lewo.

„WĘZEŁ TEOWY”  z dwiema pętlami koniczyny

„GRUSZKA” - bardziej kosztowny niż inne węzły (dwa wiadukty)

„WĘZŁY KIERUNKOWE TYPU: T, Y, X”

background image

15

background image

16

WĘZŁY TYPU 

„GRUSZKA”

WĘZEŁ TEOWY

background image

17

WĘZŁY WB

„WĘZEŁ  TYPU  KARO”  -  budowane  w  celu  połączenia  dróg  wyższych  klas  z 

drogami podrzędnymi, na których dopuszcza się punkty kolizji. Droga główna 

jest  prowadzona  zgodnie  z  zaleceniami  dotyczącymi  planu  i  profilu,  a 

geometria drogi podrzędnej musi być dostosowana do warunków lokalnych. 

Zalety:
jeden wiadukt, przechodzący zazwyczaj nad drogą główną
cztery jednokierunkowe łącznice,
na  jezdni  głównej  tylko  jeden  zjazd  (przed  wiaduktem)  i  jeden  wjazd  (za 

wiaduktem),
ruch  pod  wiaduktem  jest  mniejszy  i  odbywa  się  bez  zakłóceń,  związanych  z 

przeplataniem,
możliwość zawracania na węźle

Wady:
możliwość stosowania przy małym natężeniu ruchu na drodze podrzędnej,
dwa skrzyżowania zlokalizowane w niewielkiej odległości.

background image

18

WĘZŁY TYPU WB - POCHODNE KONICZYNY

background image

19

WĘZŁY TYPU WB - POCHODNE KONICZYNY

background image

20

WZAJEMNE WYSOKOŚCIOWE POŁOŻENIE DRÓG:

ETAP WSTĘPNY ANALIZY WZAJEMNEGO POŁOŻENIA:

topografia terenu,

znaczenie  krzyżujących  się  dróg: 

droga  wyższej  kategorii  powinna 

mieć profil niezależny od węzła

otoczenie  drogi:  względy  estetyczne;  tłumienie  hałasu  i 

kierunkowanie spalin (dsr w wykopie lub w ściankach oporowych).

background image

21

SZCZEGÓŁOWE ZASADY WYBORU POŁOŻENIA 

NIWELET:

Analiza kosztów budowy węzła: analiza wszystkich elementów, nie 

tylko dróg głównych (łącznice, skrzyżowania; dopasowanie łącznic 

do terenu, stopień naruszenia terenu przez roboty ziemne),

Droga podrzędna górą: dobra widoczność węzła i dobra orientacja 

kierowców skręcających na węźle, możliwość umieszczenia na 

wiadukcie tablic drogowskazowych.

Wiadukt nad dsr: to jednak pewne ograniczenie przestrzeni, co 

stwarza poczucie obawy przy dużych prędkościach przed uderzeniem 

w przeszkodę. Badania psychofizjologiczne kierowców wskazują na 

lepsze samopoczucie kierowców, jeżeli droga nadrzędna biegnie 

górą.

background image

22

Jeżeli potok skręcający z drogi głównej, biegnącej po terenie, jest 

znaczący wówczas łącznica zlokalizowana wzniesieniu powoduje 

łagodne hamowanie pojazdów.

W terenie falistym o wzajemnym położeniu dróg głównych powinna 

decydować  analiza  pochyleń  podłużnych  wszystkich  dróg,  także 

lącznic

Jeżeli  droga główna biegnie „górą” to jej odwodnienie nie stwarza 

żadnych problemów.

background image

23

Rozbudowa węzła może mieć istotny wpływ na wzajemne położenie 

dróg (należy zaprojektować wiadukt na rozwiązanie docelowe węzła 

lub  rozbudowywać  węzeł  bez  rozbiórki  obiektu  wybudowanego  w  I 

etapie)

Jeżeli  obie  drogi  biegną  po  terenie  to  z  uwagi  na  koszty  dsr 

projektuje  się  „dołem”,  po  terenie,    gdyż  mniejsze  będą  koszty 

budowy (droga podrzędna ma gorsze parametry techniczne)

background image

24

PRZEDSTAWIONE 

WARUNKI 

NIE 

OKREŚLAJĄ 

SPOSÓB 

JEDNOZNACZNY WZAJEMNEGO POŁOŻENIA DRÓG W OBRĘBIE WĘZŁA. 

KONIECZNA JEST ANALIZA WARIANTÓW, MAJĄC NA UWADZE FAKT, ŻE 

KOSZTY BUDOWY SĄ JEDNORAZOWE, A WYDATKI EKSPLOATACYJNE - 

CIĄGŁE.

Konieczność analizy obciążenia ruchem i warunków bezpieczeństwa 

oraz  kosztów  ruchu,  które  to  mogą  określić  wzajemne  położenie 

dróg, w szczególności dotyczy to terenów zurbanizowanych.

Uwzględnienie  charakteru  dróg  w  systemie  transportowym  kraju  i 

Europy 

(względy 

militarne, 

przewozy 

ładunków 

ponadnormatywnych)

background image

Skrajnia

Konstrukcja

25

background image

26

ŁĄCZNICE  

zapewniają połączenie między dwoma krzyżującymi się drogami. 

background image

27

KRYTERIA PROJEKTOWANIA ŁĄCZNIC:

skręt  na  węźle  jest  utrudnieniem  w  jeździe,  więc  powinno  być 

zmniejszone do minimum

przyjmować takie parametry geometryczne łącznicy, by powodowały 

one 

jak 

najmniejsze 

zmiany 

prędkości 

potoku 

pojazdów 

zjeżdżających z prawego pasa jezdni głównej

łącznica powinna być elementem stymulującym prędkość pojazdów, 

zależnie od warunków drogowo-ruchowych

łącznica powinna być krótka.

background image

28

background image

29

background image

30

Przekrój poprzeczny łącznicy:

P1 - jednopasowy,      P2 - dwupasowy,

P3 - dwupasowy z pasem awaryjnym

P4 - dwupasowy dwukierunkowy

background image

31

background image

32

background image

33

background image

34

WYJAZDY Z DROGI GŁÓWNEJ:

  Należy  projektować  tylko  poprzez  pas  wyłączania, 

umieszczony  po  prawej  stronie  jezdni,  w  formie 

równoległego  lub  kierunkowego  pasa  wyłączania. 

Podstawowe  wymagania:  -

zgodność  z  przekrojem 

łącznicy, 

-wystarczająca długość dla redukcji prędkości, 

-dobra rozpoznawalność, 

-wystarczająca przepustowość,

-możliwość właściwego oznakowania. 

background image

35

WJAZDY NA DROGĘ GŁÓWNĄ, ŁĄCZNICĘ

Powinny odbywać się tylko poprzez pas włączania, 

umieszczony z prawej strony jezdni. Podstawowe wymagania 

to: 

- wystarczająca długość do osiągnięcia jak najmniejszej 

różnicy prędkości pojazdów włączających się i pojazdów na 

prawym pasie drogi głównej,

- najmniejszy kąt wjazdu na pas włączania, zachowanie 

niezbędnej widoczności na dojeździe do pasa i widoczność na 

jezdnię główną w bocznym lusterku. 


Document Outline