1
Kredyty i pożyczki pieniężne
Art. 720 (Kodeks cywilny)
Przez umowę pożyczki dający pożyczkę zobowiązuje się
przenieść na własność biorącego określoną ilość pieniędzy
albo rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku, a biorący
zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy albo tę
samą ilość rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości.
Umowa pożyczki, której wartość przenosi 500 złotych,
powinna być stwierdzona pismem.
Art. 69 (Prawo bankowe)
Przez umowę kredytu bank zobowiązuje się oddać do
dyspozycji kredytobiorcy na czas oznaczony w umowie
kwotę środków pieniężnych z przeznaczeniem na ustalony
cel, a kredytobiorca zobowiązuje się do korzystania z niej
na warunkach określonych w umowie, zwrotu kwoty
wykorzystanego kredytu wraz z odsetkami w oznaczonych
terminach spłaty oraz zapłaty prowizji od udzielonego
kredytu.
Rachunkowość w banku 2010 mgr Marta Gawart
2
Kredyty i pożyczki pieniężne
Umowa pożyczki i umowa kredytu to umowy:
1. Konsensualne,
czyli
będące
wynikiem
zgodnego
oświadczenia woli dwóch stron umowy – banku i klienta.
2. Dwustronnie zobowiązujące, w umowie pożyczki bank
zobowiązuje się przenieść na własność pożyczkobiorcy
określoną ilość pieniędzy, natomiast w umowie kredytu
bank zobowiązuje się oddać do dyspozycji kredytodawcy
określoną kwotę środków pieniężnych; odpowiednio
pożyczkobiorca i kredytobiorca zobowiązują się oddać tę
samą kwotę pieniędzy.
3. Odpłatne – zawsze w przypadku kredytu (prowizja i
odsetki), pożyczka może być nieodpłatna.
Rachunkowość w banku 2010 mgr Marta Gawart
3
Kredyty i pożyczki pieniężne
Art. 69 (Prawo bankowe)
Umowa kredytu powinna być zawarta na piśmie i określać
w szczególności:
1. strony umowy,
2. kwotę i walutę kredytu,
3. cel, na który kredyt został udzielony,
4. zasady i termin spłaty kredytu,
5. wysokość oprocentowania kredytu i warunki jego zmiany,
6. sposób zabezpieczenia spłaty kredytu,
7. zakres
uprawnień
banku
związanych
z
kontrolą
wykorzystania i spłaty kredytu,
8. terminy i sposób postawienia do dyspozycji kredytobiorcy
środków pieniężnych,
9. wysokość prowizji, jeżeli umowa ją przewiduje,
10. warunki dokonywania zmian i rozwiązania umowy.
Rachunkowość w banku 2010 mgr Marta Gawart
4
Kredyty i pożyczki pieniężne
Art. 70 (Prawo bankowe)
Bank uzależnia przyznanie kredytu od zdolności kredytowej
kredytobiorcy. Przez zdolność kredytową rozumie się
zdolność do spłaty zaciągniętego kredytu wraz z odsetkami
w terminach określonych w umowie. Kredytobiorca jest
zobowiązany przedłożyć na żądanie banku dokumenty i
informacje niezbędne do dokonania oceny zdolności
kredytowej.
Bank może udzielić kredytu jednostce niemającej zdolności
kredytowej pod warunkiem:
1. ustanowienia szczególnego sposobu zabezpieczenia spłaty
kredytu,
2. przedstawienia niezależnie od zabezpieczenia spłaty
kredytu programu naprawy gospodarki podmiotu, którego
realizacja pozwoli – według oceny banku – uzyskać zdolność
kredytową w określonym czasie.
Rachunkowość w banku 2010 mgr Marta Gawart
5
Kredyty i pożyczki pieniężne – limity koncentracji
zaangażowań
Art. 71 (Prawo bankowe)
Suma wierzytelności banku, udzielonych przez bank zobowiązań
pozabilansowych oraz posiadanych przez bank bezpośrednio lub
pośrednio akcji / udziałów w innym podmiocie, wniesionych dopłat
w spółce z o.o. / wkładów / sum komandytowych (…) obciążonych
ryzykiem jednego podmiotu lub podmiotów powiązanych
kapitałowo lub organizacyjnie nie może przekroczyć:
– 20% funduszy własnych banku – w przypadku podmiotów
powiązanych z bankiem
– 25% funduszy własnych banku – w przypadku pozostałych
podmiotów
Suma zaangażowań banku wobec powyższych podmiotów,
przekraczających 10% funduszy własnych banku nie może być
wyższa niż 800% tych funduszy.
Rachunkowość w banku 2010 mgr Marta Gawart
6
Kredyty i pożyczki pieniężne – konsorcjum bankowe
Art. 73 (Prawo bankowe)
Banki w celu wspólnego udzielenia kredytu mogą zawrzeć
umowę o utworzeniu konsorcjum bankowego. W umowie
takiej ustalają warunki udzielenia kredytu i jego
zabezpieczenia oraz wyznaczają bank umocowany do
zawarcia umowy kredytu. Banki ponoszą ryzyko związane z
udzielonym kredytem proporcjonalnie do wysokości
wniesionych środków finansowych
Rachunkowość w banku 2010 mgr Marta Gawart
7
Kredyty i pożyczki pieniężne
Art. 74 (Prawo bankowe)
W czasie obowiązywania umowy kredytu kredytobiorca jest
zobowiązany przedstawić na żądanie banku – informacje i
dokumenty niezbędne do oceny jego sytuacji finansowej i
gospodarczej oraz umożliwić kontrolę wykorzystania i
spłaty kredytu.
Art. 75 (Prawo bankowe)
W razie stwierdzenia przez bank kredytujący, że warunki
udzielenia kredytu nie zostały dotrzymane, lub w razie
zagrożenia terminowej spłaty kredytu z powodu złego stanu
majątkowego kredytobiorcy, bank może:
1. Wypowiedzieć umowę kredytu w całości lub częściowo,
2. Zażądać dodatkowego zabezpieczenia spłaty kredytu bądź
przedstawienia
w
określonym
terminie
programu
naprawczego i jego realizacji po zatwierdzeniu przez bank.
Rachunkowość w banku 2010 mgr Marta Gawart
8
Kredyty i pożyczki pieniężne
Banki oferują różne rodzaje kredytów, które można
klasyfikować wg różnych kryteriów, np.:
– czas,
na
jaki
kredyt
jest
udzielony
(kredyty
krótkoterminowe, średnioterminowe, długoterminowe)
– przedmiot
kredytowania
(obrotowe,
inwestycyjne,
konsumpcyjne)
– forma realizacji (w rachunku bieżącym, w rachunku
kredytowym)
– forma kredytowania (kredyty dyskontowe, lombardowe,
hipoteczne, mieszkaniowe, skupione wierzytelności)
– waluta kredytu (złotowe, walutowe, złotowe indeksowane)
– klasa ryzyka
Rachunkowość w banku 2010 mgr Marta Gawart
9
Kredyt w rachunku bieżącym
Umożliwia klientom zadłużanie się w rachunku bieżącym poprzez
wystawianie zleceń płatniczych, nie tylko do wysokości posiadanych
środków, ale do wysokości przyznanego limitu kredytowego. Każdy
wpływ środków na rachunek zmniejsza zadłużenie (linia kredytowa
odnawialna).
Pobranie prowizji:
- z rachunku bieżącego klienta Dt 170/270/370
- wpłata do kasy
Dt 100
Ct 802/812/827
Postawienie kredytu do dyspozycji klienta:
Dt 900 Linie kredytowe (ewidencja pozabilansowa)
Wykorzystanie kredytu w rachunku bieżącym:
Ct 900 Linie kredytowe (ewidencja pozabilansowa)
Dt 170/270/370 Rachunki bieżące
Ct różne konta (100/170/270/370/501)
Rachunkowość w banku 2010 mgr Marta Gawart
10
Kredyt w rachunku kredytowym
Dla danego kredytu następuje otwarcie wydzielonego rachunku, na
którym są ujmowane: wykorzystanie i spłata kredytu.
Pobranie prowizji:
– z rachunku bieżącego klienta Dt 170/270/370
– doliczenie do kwoty kredytu
– wpłata do kasy
Dt 100
Ct802/812/827/
531 (rozliczana następnie w czasie)
Postawienie kredytu do dyspozycji klienta
Dt 123/200/300
Ct 100/170/270/370/501
Rachunkowość w banku 2010 mgr Marta Gawart
11
Kredyt w rachunku kredytowym
Naliczenie odsetek (wg stopy nominalnej)
Dt
Ct
1290
800
209
810
309
820
Zaliczenie do przychodów odsetkowych części prowizji rozliczanej w
czasie
Dt 531
Ct 800/810/820
Spłata raty kredytu przez klienta
Dt 100/170/270/370/501
Ct 123/200/300 (spłata kapitału)
Ct 1290/209/309 (spłata odsetek)
Rachunkowość w banku 2010 mgr Marta Gawart
Document Outline