Choroby cywilizacyjne

jako przykład zagrożenia 

społecznego 

Czynnikiem wywołującym 

chorobę AIDS jest wirus HIV, 

czyli ludzki wirus 

upośledzenia odporności. Po 

wniknięciu do organizmu 

człowieka, HIV łączy się z 

komórkami, które posiadają 

na swej powierzchni 

specjalne białka 

wychwytujące wirusa, tzw. 

receptory.

AIDS

U większości ludzi wirus 

namnaża się bardzo 

intensywnie. Jego znaczna 

ilość jest niszczona przez 

układ odpornościowy. Z 

drugiej strony komórki tego 

układu są niszczone przez HIV, 

który charakteryzuje się dużą 

zmiennością. Umożliwia mu to 

ucieczkę przed 

immunologicznymi 

mechanizmami obronnymi 

ustroju. Jest to również 

przyczyną trudności w 

opracowaniu skutecznych 

metod leczenia zakażeń i w 

pracach nad szczepionką 

przeciwdziałającą zakażeniu.

Objawy:

 duszność, suchy kaszel i 

gorączka

 ciężkie biegunki

 dolegliwości przy połykaniu

 opryszczka

 nowotwór skóry

 gruźlica

 wysypki skórne

 zmiany osobowości, 

upośledzenie pamięci, spadek 

aktywności, ataki drgawek itp. 

Pewien Pan zarażony wirusem 

HIV prezentujący swoją jamę 

ustną… Gdyby ktoś nie wiedział 

;)

Sposoby zakażenia 

wirusem HIV:

kontakty seksualne,

stosowanie niesterylnych 

igieł i strzykawek

Przetaczanie zakażonej 

krwi lub stosowanie 

preparatów 

krwiopochodnych

Zakażeniu wirusem HIV 

może również ulec dziecko 

od matki, która jest 

nosicielką wirusa HIV: 

przed urodzeniem (przez 

łożyska), w czasie porodu 

lub po porodzie (poprzez 

karmienie piersią)

W ten właśnie sposób jedna z 

francuskich kampanii próbuje 

walczyć z AIDS xD

ANOREKSJA

Pojedyncze przypadki 

jadłowstrętu psychicznego 

mogą występować w 

różnym wieku, ale 

najczęściej pojawiają się u 

dziewcząt w okresie 

pokwitania. Osoba chora 

na jadłowstręt stopniowo 

zmniejsza ilość 

spożywanych pokarmów, 

czasem ograniczając je 

tylko do kilku wybranych i 

spożywanych w 

niewielkich ilościach.

Kiedy indziej w ogóle odmawia 

przyjmowania pokarmów lub reaguje 

wymiotami na próby karmienia, 

ograniczając się do picia płynów. W 

krótkim czasie dochodzi do wychudzenia, 

a nawet wyniszczenia organizmu, które 

pozostawia często już nieodwracalne 

zmiany.

Nieleczona anoreksja zabija w 

ok. 20% przypadków. 

Dochodzi w niej do utraty 

łaknienia oraz spadku wagi, co 

najmniej o 25% poniżej wagi 

wyjściowej. Anoreksji 

towarzyszy zwykle zanik 

miesiączki, osłabienie, mogą 

dołączyć się dolegliwości ze 

strony układu krążenia. 

Nastrój na ogół nie jest 

wyraźnie obniżony. Nie 

występują wyraźniejsze 

objawy zaburzeń 

psychicznych.

Prawie w każdym 

przypadku 

jadłowstrętu 

konieczna jest 

hospitalizacja 

psychiatryczna. 

Leczenie polega na 

kompleksowym 

leczeniu 

farmakologicznym, 

psychoterapeutyczn

ym i 

wychowawczym. 

Niezbędne jest 

często karmienie 

sztuczne lub dożylne 

wstrzykiwanie 

substancji 

odżywczych.

Dla porównania 

Niemal dwa miliony Polaków 

choruje na cukrzycę. Lekarze 

szacują jednak, że co 

najmniej drugie tyle choruje, 

ale o tym nie wie, bo objawy 

często są mylące. Żeby nie 

przegapić początków 

choroby warto co trzy lata 

sprawdzać poziom cukru we 

krwi.

CUKRZYCA

Objawy:

utrata wzroku

 niewydolność nerek

uszkodzenia włókien 
nerwowych

nieostre widzenie

 wolno gojące się rany

skłonność do powstawania 
siniaków

nawracające zapalenia 
skóry 

zapalenia dziąseł, pęcherza 

sucha swędząca skóra

mrowienie w stopach lub 
utrata w nich czucia 

kłopoty z erekcją

przewlekłe zapalenie 
pochwy

DEPRESJA

Depresja zwykle 

rozwija się wolno i 

niepostrzeżenie. 

Stopniowo obniża 

się nastrój, 

człowiek staje się 

coraz mniej 

aktywny, 

niechętnie 

nawiązuje kontakt z 

otoczeniem. 

Najczęściej unika 

innych, zamyka się 

w sobie, szuka 

samotności.

Po 50 roku życia depresja 
stanowi jedną z głównych 
przyczyn hospitalizacji 
kobiet i mężczyzn. W chwili 
obecnej depresja stanowi 
czwarty najpoważniejszy 
problem zdrowotny na 
świecie. Podstawowym 
problemem jest 
śmiertelność związana z 
depresyjnymi zaburzeniami 
nastroju. Statystyki 
dowodzą, że przyczyną 
zgonu u około 25% 
pacjentów z depresją jest 
samobójstwo. Zatem, wśród 
lekarzy, umiejętność oceny 
ryzyka samobójstwa winna 
być tak oczywista jak 
umiejętność reanimacji. Ta 
wiedza, bowiem często 
decyduje o losach chorego 
na depresję.

Ogromne znaczenie ma wpływ choroby na 

funkcjonowanie rodzinne, zawodowe i społeczne. 

Depresja w znacznym stopniu ogranicza wydolność 

jednostki w życiu codziennym. Doprowadza do kryzysów 

małżeńskich, zaburza kontakty z innymi osobami, 

sprawia, że zmniejsza się wydajność zawodowa, pojawia 

się absencja w pracy, bezrobocie.

NERWICA

Nerwice – obejmują dużą i bardzo różnorodną grupę 

zaburzeń, których podstawowym objawem jest lęk. 

Zaburzenia nerwicowe to najczęściej występująca 

grupa schorzeń o podłożu psychicznym. Nerwica 

stanowi pojęcie zbiorcze dla różnego rodzaju objawów 

czynnościowych i zespołów chorobowych, których 

przyczyną jest reakcja na jakiś ujemny bodziec 

środowiskowy lub emocjonalny. Szacuje się, że na 

zaburzenia lękowe cierpi co piąty Polak – czyli blisko 8 

milionów osób! Znaczna cześć objawów nerwicowych 

nie wymaga leczenia. Objawy często same ustępują 

np. po zmianie środowiska zamieszkania, pracy, 

odpoczynku, porady przyjaciela itd. W większości 

przypadków skutecznej pomocy może udzielić 

internista. 

Istotna rolę w rozwoju nerwicy 

odgrywają następujące czynniki:

 stały pośpiech

 narastająca rywalizacja

 narastająca potrzeba osiągnięcia 

sukcesu

 urbanizacja pociągająca za sobą 

zmniejszenie przestrzeni życiowej

 konieczność kontaktu z bardzo 

wieloma ludźmi

 hałas i różnego rodzaju wpływy 

fizyczne i chemiczne

 kryzys więzi rodzinnych

 zbyt łatwe i częste przepisywanie 

leków

 wiara w to, że na każdą 

dolegliwość można zastosować 

jakiś preparat 

O nerwicy możemy mówić tylko 

wtedy, gdy występuje wiele 

objawów utrzymujących się przez 

dłuższy czas (pocenie się, 

czerwienienie, uczucie pustki w 

głowie, skurcze spastyczne jelit, 

biegunki, jąkanie się, lęk, niepokój, 

zaburzenie snu). Zwykle nerwicy 

towarzyszą zaburzenia 

wegetatywne – wszelkiego rodzaju 

skargi na objawy somatyczne. Do 

najczęstszych należą: bóle i zawroty 

głowy, bóle w okolicy serca, 

duszność, objawy ze strony układu 

pokarmowego (zgaga, zaparcia 

wzdęcia, biegunki, zaburzenia 

łaknienia).

Chyba żaden z nas nie chciałby 

wyglądać w ten sposób :D

ZAKUPOHOLIZM

Specjaliści mają kilka wyjaśnień 

tego fenomenu: kupujemy z 

konieczności (na zasadzie 

"kupuję, bo tego potrzebuję"), z 

czystego hedonizmu ("kupuję, 

bo chcę właśnie tego"), żeby 

być modnym ("kupuję bo chcę 

być na topie") lub, cytując 

psychoanalityków "kupuję żeby 

zastąpić tym coś, czego 

potrzebuję, lub czego mi 

brakuje w życiu, żeby poprawić 

sobie humor" itp.

W Polsce zakupoholicy na razie nie mogą 
liczyć na profesjonalne leczenie. Polacy są 
szczególnie podatni na shopoholizm, o 
wiele bardziej niż mieszkaniec Europy 
Zachodniej - przez lata żył bowiem w 
systemie, w którym kupował to co musiał, 
a nie to co chciał, będąc przy tym 
przekonany, że nie warto oszczędzać. 
Wraz z transformacją ustrojową Polacy 
drastycznie zmienili sposób robienia 
zakupów i wydawania pieniędzy. Ludzie 
celebrują zakupy - często spędzają w 
supermarketach wiele godzin, nie tylko 
kupując, ale i spożywając posiłek a nawet 
korzystając z rozrywek. Wyprawy do 
supermarketu zastępują wycieczki za 
miasta, i dla wielu rodzin są jedyną 
rozrywką.