background image

 

 

WYSTĘPOWANIE 

BAKTERII

Bakterie są wszechobecne. Zasiedlają 

środowiska najrozmaitszych typów od 

najwyższych szczytów górskich po 

oceaniczne głębiny. Oczywiście każde 

środowisko jest zasiedlone przez jemu 

właściwe formy bakterii. Liczne bakterie 

przystosowane są do życia na 

powierzchni lub wewnątrz organizmów 

roślinnych i zwierzęcych. Nie jest od nich 

wolne nawet powietrze szczególnie w 

rejonach o dużym zapyleniu, np. w 

miastach, między innymi dlatego, że 

bakterie są przenoszone przez drobiny 

kurzu i innych zanieczyszczeń. 

background image

 

 

Środowiskiem najliczniej zasiedlonym 

przez bakterie jest gleba. Liczebność 

bakterii w ziemi zależy głównie od 

wilgotności i zawartości substancji 

organicznych. Przeciętna liczba bakterii 

w 1 gramie suchej gleby waha się od 

kilku milionów do kilku miliardów. 

Najwięcej bakterii występuje w 

powierzchniowej warstwie gleby do 

głębokości 30cm. W tej warstwie ogólna 

masa bakterii na powierzchni 1 ha 

wynosi od kilkuset kilogramów do kilku 

ton. W głębszych warstwach gleby 

bakterii jest już znacznie mniej, chociaż 

znajdowane są one jeszcze na głębokości 

kilku metrów. 

background image

 

 

Innym środowiskami dogodnymi dla 

życia wielu form bakteryjnych są wody 

różnych typów oceany, morza, rzeki, 

jeziora, stawy, studnie, kałuże itp. W 

zależności do rodzaju zbiornika 

wodnego, zawartości substancji 

pokarmowych i natlenienia w 1 ml wody 

występuje kilkaset, kilka tysięcy lub 

nawet kilkaset tysięcy osobników. 

Występowanie bakterii stwierdzono 

nawet w najgłębszych miejscach 

oceanów. Najobficiej zasiedlone są 
pokłady mułów dennych mogą one 

zawierać nawet więcej bakterii niż gleba. 

background image

 

 

KSZTAŁTY I ROZMIARY 

BAKTERII

Bakterie są jedynymi z najmniejszych żywych 

organizmów; mniejsze od nich są riketsje 

wewnątrzkomórkowe pasożyty zwierząt, głównie 

owadów. Najdrobniejsze bakterie mierzą ok. 

0,2mm, największe osiągają długość kilkunastu 

mikrometrów. Najczęściej wielkość bakterii 

wynosi od jednego do kilku mikrometrów

background image

 

 

ZIARENKOWIEC  

(Coccus

Występują w kształcie kulistym,  jako pojedyncze 

komórki.

KULISTE (Coccaceae)

background image

 

 

Dwoinka (Diplococcus

Morfologiczna forma bakterii powstająca w wyniku 
połączenia dwóch komórek powstałych po podziale 
amitotycznym. Niektóre formy mogą wywoływać choroby. 

background image

 

 

Czwórniak

To grupy czterech komórek.

background image

 

 

PACIORKOWIEC 

(Streptococcus) 

Układają się w łańcuchy

Wiele gatunków paciorkowców jest 

nieszkodliwa - stanowią one również 

część flory komensalnej jamy ustnej, 

skóry, jelit i górnych dróg oddechowych 

u człowieka. 

background image

 

 

PAKIETOWIEC (Sarcina

Komórki układają się w 

skupiska podobne do 

sześcianów. 

background image

 

 

GRONKOWIEC 

(Staphylococcus

Są to ziarenkowce 

występujące w skupiskach, 

przypominających grona

Wszystkie gatunki 

Staphyloccocus są 

względnymi beztlenowcami.

background image

 

 

BAKTERIE 

CYLINDRYCZNE (bacilli)

PAŁECZKA (Bacterium) to nie 

wytwarzające endospor 

Gram-ujemne bakterie o 

wydłużonym kształcie. 

background image

 

 

LASECZKA (Bacillus

Wydłużona, cylindryczna 

morfologiczna forma bakterii 

zdolna do tworzenia 

endospor. Mogą tworzyć 

łańcuchy. Występują formy 

chorobotwórcze. Laseczki są 

Gramdodatnie 

background image

 

 

MACZUGOWCE 

(Corynebacteriaceae

Zaliczana do formy wydłużonej 

forma morfologiczna Gram-

dodatnich bakterii tlenowych lub 

względnie beztlenowych. U 

niektórych widoczne ziarnistości. 

Mogą tworzyć przetrwalniki. 

Kształtem przypominają maczugę. 

background image

 

 

NITKOWCE 

Stanowiące bardzo silnie 

wydłużone komórki 

background image

 

 

WRZECIONOWCE 

Mają kształt wrzeciona. 

background image

 

 

FORMY SPIRALNE 

(Spirillaceae)

background image

 

 

PRZECINKOWCE (Vibrio

Mają kształt przecinków. 
Zbliżony do kształtu 
bumerangu.

background image

 

 

KRĘTEK  (Spirochaetes

Długie i cienkie bakterie Gram-ujemne, 

przypominające korkociągi, o szerokości 

0,1 - 0,3 µm. Poruszają się ruchami 

rotacyjnymi przy pomocy jedynych w swoim 

rodzaju wewnętrznych rzęsek zwanych 

włóknami osiowymi.Są to organizmy 

cudzożywne-saprofityczne(odżywiające się 

matrwą materią organiczną) lub 

pasożytnicze.

background image

 

 

ŚRUBOWCE (spirillum)

Mają śrubowaty kształt 

komórki i są urzęsione 

perytrychalnie.

background image

 

 

BUDOWA KOMÓRKI BAKTERII

PLAZ
MIDY

background image

 

 

PRZETRWALNIK

background image

 

 

PRZETRWALNIK 

BUDOWA


Document Outline