background image

MIKROMACIERZE DNA

background image

Co to są mikromacierze?

• Mikromacierze DNA (chipy DNA) są zbiorem 

sond molekularnych związanych ze stałym 
podłożem w ściśle określonym porządku, 
stanowiąc dwuwymiarowy układ 
mikroskopijnych miejsc, z określonymi 
sekwencjami kwasu nukleinowego. Technologia 
ta pozwala na wykrywanie tysięcy cząsteczek 
kwasów nukleinowych, dzięki możliwości 
przeprowadzenia wielu eksperymentów 
hybrydyzacyjnych w jednym czasie

Sondy- to oligonukleotydy, których sekwencja jest 

komplementarna do określonego, krótkiego 
fragmentu hybrydyzowanego kwasu 
nukleinowego

background image

Typy mikromacierzy

W zależności od rodzaju i pochodzenia 

cząsteczek umieszczonych na szklanym 
podłożu rozróżniamy dwa rodzaje 
mikromacierzy: mikromacierze cDNA oraz 
mikromacierze oligonukleotydowe, zwane 
też „chipami DNA”. W pierwszym 
przypadku rolę sond pełnią fragmenty 
cDNA (zwykle około kilkusetnukleotydowe), 
w drugim — krótkie oligonukleotydy 
otrzymane na drodze syntezy chemicznej. 

background image

Technologia mikromacierzy cDNA (długość 

sondy 500-5000 nukleotydów)     -> 
amplikony przygotowuje się używając 
chromosomalnego DNA jako matrycy, a 
następnie oczyszcza się je poprzez 
precypitację lub filtrację żelową. 
Mikromacierze oligonukleotydowe są 
wytwarzane w procesie sterowanej 
światłem syntezy chemicznej in situ lub 
też syntezy oligonukleotydów, z 
immobilizacją na stałej powierzchni.

background image

Przebieg eksperymentu

Eksperyment z zastosowaniem 

mikromacierzy DNA obejmuje:

- przygotowanie sond molekularnych oraz 

stabilne ich związanie do powierzchni 
płytki

-  przygotowanie i wyznakowanie próbek 

kwasów nukleinowych przeznaczonych do 
analizy

background image

- hybrydyzację próbek z sondami
- odczytanie sygnału hybrydyzacji oraz analizę 

danych za pomocą systemów informatycznych

Najczęściej próbki znakowane są bezpośrednio 

poprzez inkorporację nukleotydów znakowanych 
fluorescencyjnie lub radioizotopowo w procesie 
PCR lub RT-PCR. Znakowanie barwnikami 
cyjaninowymi Cy3 (zielony) i Cy5 (czerwony) jest 
najpowszechniejszym sposobem detekcji na 
mikromacierzach cDNA oraz przy pomocy 
streptawidyny z fikoerytryna przy chipach DNA.

background image
background image
background image

Zastosowanie

 * Znajdowanie genów reagujących zmianą 

ekspresji na zmiany:

   - w środowisku (np. podanie leku)
   - w genotypie (np. obecność transgenu)

  * Znajdowanie genów, których ekspresja 

różni się

   - między tkankami
   - podczas rozwoju
   - w tkance chorej i zdrowej
   - między gatunkami.

background image

* Do identyfikacji wybranych 

drobnoustrojów chorobotwórczych i 
badania antybiotykooporności

* Umożliwiają szybszą i bardziej 

precyzyjną diagnostykę wielu 
chorób, lepsze poznanie ich etiologii 
i mechanizmu molekularnego oraz 
trafniejszy dobór odpowiedniej 
terapii. 

* Sekwencjonowanie DNA

background image

• http://e-biotechnologia.pl/index.php?

module=Content&func=view&pid=3
1


Document Outline