background image

 

 

Pierwsi socjologowie 

i socjolożki. 

Socjologia polska

Wykład 2

background image

 

 

August Comte 

1798-1857

 

Kurs filozofii pozytywnej,
Rozprawy o duchu filozofii 

pozytywnej

prawo trzech 
stadiów 

imperializm 
socjologiczny

twórca pozytywizmu 
w socjologii

background image

 

 

Pozytywizm

Światem społecznym rządzą 
niezmienne prawa

Socjolog = reformator społeczny

Krytyka metafizyki

Naturalizm

Obiektywizm

Realizm

Neutralność nauki

Indukcja

background image

 

 

Herbert Spencer

1820-1903

A System of Synthetic
Philosophy
 (10 tomów 1862-
-1896): w tym Zasady
socjologii

darwinizm społeczny

ewolucja społeczeństwa 
od militarnego do 
industrialnego

analogia organiczna 
(społeczeństwo jako 
organizm)

background image

 

 

Emile Durkheim

1858-1917

Zasady metody socjologicznej
Elementarne formy życia 

religijnego

Samobójstwa

„fakty społeczne” 

homo duplex

badania empiryczne: 

samobójstwa

solidarność 

mechaniczna i 

organiczna

twórca socjologizmu

background image

 

 

Socjologizm

Naturalizm

rzeczywistość społeczna jako 
rzeczywistość sui generis 

socjologiczny imperializm

realizm socjologiczny

background image

 

 

Karol Marks 

1818-1883

Kapitał, Rękopisy 

paryskie

Materializm 
dialektyczny

analiza społeczeństwa 
kapitalistycznego

 prawo walki klas

zwolennik rewolucji 
społecznej

krytyk nowoczesności

background image

 

 

background image

 

 

Max Weber 

1864-1920

Gospodarka i 

społeczeństwo,

Etyka protestancka a 

duch kapitalizmu

polemika z Marksem

przedmiot socjologii: 
działania społeczne

rozumienie - verstehen

typ idealny

zasada wolności od 
wartościowań

background image

 

 

Socjologia humanistyczna

аntynaturalizm: przedmiot badań i 
metodologia

interakcja społeczna jako podstawowy 
element społeczeństwa

podmiotowość jednostki

socjologia jako sposób rozumienia a nie 
podstawa inżynierii społecznej

background image

 

 

Powinniśmy postawić się na miejscu 

podmiotu, który próbuje odnaleźć 

drogę swojego życia na tym świecie, a 

przede wszystkim powinniśmy 

pamiętać, że to otoczenie pod którego 

jest wpływem i do którego się 

dostosowuje, stanowi jego Świat, a nie 

obiektywny Świat nauki." 

W.I. Thomas, F. Znaniecki

background image

 

 

Początki socjologii 
amerykańskiej

wpływ industrializacji i urbanizacji na 
podejmowaną problematykę

wpływ chrześcijaństwa

pragmatyzm

pozytywistyczna orientacja 

koncentracja na społeczności lokalnej 

mikrosocjologia

background image

 

 

Szkoła chicagowska

pragmatyzm filozoficzny 

bezpośrednia obserwacja rzeczywistości 

problematyka miasta

rozwój metod 

Robert Park, Charles Horton Cooley, 
George Herbert Mead, E.C. Hughes 

background image

 

 

Kobiety w historii 
socjologii

podkreślanie faktu, że doświadczenia 
kobiet, ich życie są równie ważne jak 
doświadczenia mężczyzn

cel socjologii - reforma społeczna

główny problem socjologiczny: 
nierówności społeczne

background image

 

 

Harriet Martineau

 

1802-1876

How to Observe Morals 

and Manners

Society in America

liczne analizy 
empiryczne

główne zagadnienie: 
nierówności społeczne

background image

 

 

Jane Addams 

1860-1935

założycielka „Hull 
House”

rozwinięcie technik 
badań jakościowych 
- wywiady

Nagroda Nobla 1931

background image

 

 

http://www.hullhouse.org/

background image

 

 

Hull House -Chicago

background image

 

 

Charlotte Perkins 
Gilman 

1860-1935

Women and 
Economics

Stworzyła ogólną 
teorię 
społeczeństwa

zagadnienia 
stratyfikacji płci

background image

 

 

Pierwsze socjolożki 
afroamerykańskie

Anna Julia Cooper

Ida Wells-Barnett

background image

 

 

Socjologia polska 1

Do roku 1918: Józef Supiński, ks. Franciszek 
Kurpiński, Ludwik Gumplowicz, Kazimierz 
Kelles-Krauz. Leon Petrażycki, Franciszek 
Bujak (monografie).

Okres międzywojenny: Jan Stanisław Bystroń, 
Florian Znaniecki, Józef Chałasiński, Jan 
Szczepański, Stanisław Czarnowski, 
Aleksander Hertz

 

background image

 

 

Socjologia polska 2

Okres II wojny światowej

1944-1948

Lata stalinizmu: 1949-1956

Okres popaździernikowy 1956-1968

1968-1989

1980-1989

background image

 

 

Florian Znaniecki 1882-

1958

Socjologia 

wychowania 

Chłop polski w 

Europie i Ameryce 

Społeczne role 

uczonych. Pisma 

wybrane 

Współczesne narody 

background image

 

 

Stanisław Ossowski 

1897-

1963

Więź społeczna i 

dziedzictwo krwi 

Struktura klasowa 

w społecznej 

świadomości 

O osobliwościach 

nauk społecznych 

O ojczyźnie i 

narodzie

background image

 

 

Józef Chałasiński 

1904-

1979

Zorganizował łódzki 
ośrodek socjologiczny,

Wprowadził metodę 
pamiętnikarską i 
autobiograficzną do badań 
socjologicznych, zainicjował 
konkursy na pamiętniki 
chłopskie i robotnicze: 
Młode pokolenie chłopów 
(1938) na temat  
kształtowania się ruchów 
społecznych na wsi. 

background image

 

 

OGÓLNOPOLSKIE

BADANIA 

SOCJOLOGICZNE

Diagnoza Społeczna

http://www.diagnoza.com/

Polski Generalny Sondaż 

Społeczny

http://pgss.iss.uw.edu.pl


Document Outline