 ciężary wolne (sztangi, hantle i inne 
obciążniki, piłki lekarskie itp.),
 ciężary włączone w tzw. system ciężarkowo- 
bloczkowy (izolowana praca określonej grupy 
mięśniowej),
 ciężar odcinka własnego ciała (przy 
znaczniejszym osłabieniu mięśni),
 przybory sprężyste (np. taśmy Thera-Band)

 przedmioty elastyczne (plastelin, piłeczki, gąbki) 
stosowane do ćwiczeń mięśni rąk
 opór stawiany ręką fizjoterapeuty lub przez 
współćwiczącego
 opór środowiska zewnętrznego (np. wody)

1)

Stany zapalne stawów i tkanek okołostawowych,

2)

Stany bezpośrednio po zwichnięciach i innych urazach 
stawowych,

3)

Stany zapalne żył,

4)

Rany skóry, mięśni i tkanek miękkich,

5)

Stany po zabiegach operacyjnych przed wyjęciem 
szwów (konsultacja z lekarzem),

6)

Występowanie bólu przy ćwiczeniach (silne 
nieustępujące dolegliwości),

7)

Temperatura powyżej 38°C,

8)

Ciśnienie rozkurczowe powyżej 100, skurczowe powyżej 
160 (spoczynkowe),

9)

Ogólny ciężki stan pacjenta,

10) Stan po tomografii komputerowej z kontrastem,
11) Stan po nakłuciu dolędźwiowym (np. pobieranie płynu 

mózgowo-rdzeniowego).

• pozycja wyjściowa ćwiczącego stabilna,

• stabilizacja odcinka bliższego,

• ruch w pełnym zakresie,

• obciążenie wg obranego treningu oporowego 

               (metody McQueena, De Lorme’a 

Watkinsona),

• przyłożenie oporu dystalnie, przed kolejnym   

        stawem

• Linka ustawiona prostopadle do osi długiej     

             kończyny w połowie zakresu ruchu w 

stawie,

• Bloczek dodatkowy na kracie sufitowej           

                    (lub kolumnie),

• Obciążenie nie może „wisieć” nad 

pacjentem,

•Podział ruchów obszernych na sektory.

1) Czas treningu,
2) Tempo (liczba powtórzeń ruchu w 

jednostce czasu),

3) Liczba serii (liczba powtórzeń 

ruchu 

       bez przerwy wypoczynkowej 
       w określonym tempie),
1)  liczba powtórzeń w serii, 
2) Czas przerw między seriami, 

liczba dni treningowych w 

tygodniu.

• Ćwiczenie osłabionych mięśni (równowaga 

pomiędzy grupami antagonistycznymi),

• Indywidualny program (metoda, obciążenie),
• Ćwiczenie płynne i rytmiczne,
• Właściwe oddychanie i przerwa na odpoczynek,
• Kontrola wyników i zmiana obciążenia 

treningowego,

• Zbyt małe i zbyt duże opory nie dają właściwej 

intensywności ćwiczeń; zwiększenie powtórzeń 

w serii powoduje zmniejszenie siły,

• Rozgrzewka i na koniec- ćwiczenia rozciągające,
• Nasilenie bólu - zmodyfikowanie ćwiczeń,
• Zapewnienie bezpieczeństwa ćwiczącemu.

Nowotny J., Edukacja i reedukacja ruchowa, Kasper, 
Kraków 2003.
Nowotny J., Podstawy fizjoterapii, cz.II, Kasper, 
Kraków 2004.
Zembaty A., Kinezyterapia, t.II, Kasper, Kraków 2003.