background image

Inhalacje. 
Sposoby podawania tlenu.
Pomoc w usprawnianiu 
oddychania.

background image

Inhalacja.

Inhalacja to wdychanie gazów oddechowych wraz z 

rozpylonymi w nich środkami nawilżającymi 

(woda) lub leczniczymi o działaniu miejscowym 

(rozmiękczające śluz, hamujące przebieg 

procesów zapalnych, rozszerzających oskrzela, 

antybiotyki) lub ogólnym (np. adrenalina, 

atropina). Podawanie leków drogą inhalacji 

umożliwia szybsze działanie leku w ognisku 

choroby, wpływa na zmniejszenie dawki leku, 

osiągnięcie dużego stężenia leku w drogach 

oddechowych przy jednoczesnym bardzo małym 

stężeniu leków we krwi, co minimalizuje 

ogólnoustrojowe działanie niepożądane.

background image

Inhalacje wykonywane są przez pielęgniarki na pisemne 
zlecenie lekarza lub samodzielnie na podstawie 
Rozporządzenia MZ z dnia 7 listopada 2007 r. 

background image

Cele stosowania terapii 
inhalacyjnej:

nawilżenie powietrza wdychanego;

nawilżenie błony śluzowej tchawicy i oskrzeli;

rozszerzenie oskrzeli;

zmniejszenie stanu zapalnego dróg 
oddechowych;

rozrzedzenie wydzieliny z dróg oddechowych;

znieczulenie ogólne;

testy inhalacyjne na alergeny wziewne, np. 
trawy, zboża.

background image

Wskazania do terapii 
inhalacyjnej:

tlenoterapia i oddychanie za pomocą respiratora;

przewlekłe schorzenia płuc;

ostre i przewlekłe stany zapalne dróg 
oddechowych;

przygotowanie do gimnastyki oddechowej i 
drenażu ułożeniowego;

profilaktyka niedodmy i zapalenia płuc;

rozpoznanie dychawicy oskrzelowej;

profilaktyka pneumocytozy u chorych z grup 
ryzyka.

background image

Przeciwwskazania do 
stosowania leków w inhalacji 
w chorobach dolnych dróg 
oddechowych:

ciężka niewydolność serca;

niewydolność oddechowa niezwiązana z 

mechanizmem obturacji oskrzeli;

przewlekłe,ciężkie choroby układu 

oddechowego (gruźlica, nowotwory);

krwotok z dróg oddechowych.

Nie należy stosować inhalacji u chorych 

pobudzonych, a metoda ultradźwiękowa nie 

powinna być stosowana u chorych z 

alergicznymi chorobami układu oddechowego, 

również astmą.

background image

Drogą inhalacji można 
podawać:

antybiotyki;

chemioterapeutyki;

leki rozszerzające mięśnie gładkie oskrzeli przez pobudzenie 

receptorów beta w ścianie oskrzeli;

leki rozszerzające oskrzela przez hamowanie działania 

acetylocholiny uwalnianej z nerwów cholinergicznych w drogach 

oddechowych;

leki hamujące syntezę mediatorów zapalnych, zmniejszające 

produkcję śluzu, zmniejszające odczyn zapalny glikokortykosteroidy;

leki przeciwalergiczne i przeciwzapalne

leki mukolityczne- powodują rozrzedzenie i zmniejszenie lepkości 

wytwarzanego przez błonę śluzową śluzu. Ułatwiają transport 

śluzowo- rzęskowy, odkrztuszanie wydzieliny, zmniejszają obturację 

dróg oddechowych;

leki hamujące transport przez błonkowy jonów sodu;

leki nawilżające.

background image

STRUKTURA CZYNNOŚCI.

I. Czynności przygotowawcze

A.

Przygotowanie pielęgniarki:
1. Zapoznanie się ze zleceniem w indywidualnej karcie zleceń chorego.
2. Higieniczne umycie rąk.
3. Założenie rękawiczek jednorazowego użytku.

B.

Przygotowanie materiału, sprzętu, otoczenia:
1. Przygotowanie sprzętu: miska nerkowata, chusteczki papierowe i worek na odpady, 

podkład 

ochronny, rękawiczki jednorazowego użytku, lek do inhalacji.

2. Przygotowanie inhalatora do pracy według instrukcji, tj. użytkowanie sterylnego 

układu 

przewodów oraz sterylnego pojemnika na wodę destylowaną.

3. Przygotowanie otoczenia, zamknięcie okien i drzwi, zapewnienie spokoju i ciszy.

C.

Przygotowanie pacjenta:
1. Poinformowanie pacjenta o celu, istocie i przebiegu zabiegu.  
2. Uzyskanie zgody pacjenta na wykonanie zabiegu.
3. Zaplanowanie czasu wykonania zabiegu.
4. Poinformowanie o konieczności oczyszczenia nosa, zdjęciu okularów, wyjęciu szkieł 

kontaktowych, u kobiet zmycie makijażu przed zabiegiem, niestosowanie inhalacji 

bezpośrednio 

przed lub po posiłkach, gdyż niektóre pary zawierające leki 

wywołują odruchy wymiotne, 

konieczności zgłaszania niepokojących objawów 

występujących podczas zabiegu.

background image

II.Czynności właściwe

1.Sprawdzenie tożsamości pacjenta.
2. Ułożenie pacjenta w preferowanej przez niego pozycji zapewniającej komfort i 

bezpieczeństwo, najlepiej siedzącej z podparciem pleców lub półwysokiej.

3. Zabezpieczenie ubrania pacjenta podkładem ochronnym.
4. Zabezpieczenie włosów pacjenta chustką bawełnianą.
5. Postawienie w zasięgu ręki pacjenta miski nerkowatej i chusteczek do 

odkrztuszania.

6. Podanie pacjentowi ustnika lub maski.
7.Polecenie pacjentowi, aby spokojnie i głęboko oddychał, przez nos lub usta, zależnie 

od zlecenia i stosował odprężenia między oddechami.

8. Przysunięcie aparatu na odległość 50 cm od chorego.
9. Ustawienie żądanej wydajności rozpylania i stężenia aerozolu.
10. Włączenie inhalatora.
11. Czuwanie przy pacjencie podczas zabiegu, kontrolowanie prawidłowości działania 

sprzętu.

12. Pomaganie podczas odkasływania.
13. Zakończenie inhalacji po wyczerpaniu zleconej ilości leku.
14. Wyłączenie inhalatora (także z sieci).
15. Usunięcie chustki i podkładów z ciała pacjenta.

background image

III. Czynności końcowe.

A.

Uporządkowanie materiału, sprzętu, otoczenia:
1. Uporządkowanie zestawu po zabiegu.
2. Czyszczenie i odkażanie sprzętu wielorazowego użytku oraz przeznaczenie 

go do 

sterylizacji.

3. Przeznaczenie sprzętu jednorazowego użytku do utylizacji.

B.

Postępowanie z pacjentem:
1. Umożliwienie pacjentowi przeprowadzenie pielęgnacji jamy ustnej.
2. Skontrolowanie tętna i oddechu.
3. Poinformowanie, że 30 minut po inhalacji nie należy: palić tytoniu, 

wychodzić na zimne 

powietrze, głośno rozmawiać.

C.

Czynności końcowe wykonane przez pielęgniarkę:
1. Higieniczne umycie rąk.
2. Udokumentowanie zabiegu.

background image

W terapii inhalacyjnej mamy 
do wyboru następujące 
generatory aerozoli:

inhalatory elektryczne

▫ a)inhalatory ultradźwiękowe
▫ b)inhalatory dyszowe
▫ c)inhalatory pneumatyczne;

dozowniki ciśnieniowe;

dozowniki proszkowe.

background image

Inhalator a nebulizator

Nie są to nazwy synonimiczne. Inhalator 
to urządzenie do uzyskania fazy 
rozproszonej leku, natomiast nebulizator 
to element inhalatora, tj. pojemnik na lek, 
w nebulizatorze dochodzi do rozpylenia 
podawanego leku w aerozol o pożądanej 
średnicy cząstek.

background image

Dozownik proszkowy.

Występuje w dwóch postaciach:

Urządzeń zawierających lek adsorbowany na nośniku 

laktozowym, np.: Aerolizer, Spinhaler;

Dozowników proszkowych bez nośnika, działających w wyniku 

turbulentnego przepływu powietrza przez układ przewodów, lek 

pozostaje w czystej postaci, np.: Turbuhaler.

Dawka leku jest uwalniana z inhalatora za pomocą 

powietrza, które przepływa przez urządzenie w czasie 

wykonywania przez chorego wdechu.

Do wykonania skutecznej inhalacji chory powinien 

wytworzyć przepływ powietrza przez inhalator o określonym 

natężeniu; optymalny przepływ jest różny od 30 l/min do 120 

l/min, w zależności od rodzaju inhalatora. Ze względu na różnicę 

w wytwarzaniu przepływu powietrza wdechowego, inhalatory 

powinny być indywidualnie dobierane do potrzeb każdego 

pacjenta.

background image

Inhalator typu dysk.

background image

Dozownik ciśnieniowy

Jest to najbardziej popularna forma 
wziewna podawania leków. Zawierają one 
lek rozpuszczony lub zawieszony w 
sprężonym gazie nośnikowym.Należą do 
nich np.: skalowane inhalatory dawkujące 
(MDI) lub wciąganie powietrza w chwili 
wdechu (EB).

background image

MDI

Elementy techniki stosowania:

wstrząsnąć energicznie inhalatorem przed użyciem, zdjąć kapturek osłonowy,

ustawić pojemnik w odległości ok.. 2-3 cm przed otwartymi ustami,

wykonać jak najgłębszy wdech,

odchylić głowę lekko do tyłu, trzymając inhalator 4 cm od lekko rozchylonych 

ust; niektórzy zalecają objąć ustnik inhalatora wargami,

wraz z początkiem wdechu uwolnić aerozol przez jednorazowe dociśnięcie 

metalowego pojemnika,

wykonać powolny, zdecydowany, głęboki wdech, zaciągając się uwolnionym 

aerozolem,

na szczycie wdechu zatrzymać na kilka/kilkanaście sekund oddech,

wykonać powolny wydech ustami lub nosem,

wypłukać usta.

W celu ułatwienia stosowania inhalatora ciśnieniowego dostępne są 

przystawki:
1. Przedłużające drogę leku do dróg oddechowych
2. Rezerwuarowe (spejsery)

background image

EB

Elementy techniki stosowania:

wstrząsnąć energicznie inhalatorem przed użyciem,

otworzyć zatyczkę ustnika, ewentualnie nałożyć przedłużacz na ustnik, 
trzymając inhalator ustnikiem do dołu,

wykonać głęboki wydech,

umieścić ustnik szczelnie między wargami (nie blokować dłonią otworów 
wlotowych powietrza),

wykonać powolny głęboki wdech, podczas którego zostanie uwolniona dawka 
leku,

wstrzymać oddech na ok.. 5-10 sekund,

wyjąć inhalator z ust i wykonać powolny wydech,

zamknąć zatyczkę (ewentualne zdjąć przedłużacz), trzymając inhalator 
ustnikiem do dołu,

jeśli konieczne jest przyjęcie więcej niż 1 dawki odczekać: 30-60 sekund do 
uwolnienia kolejnej   dawki glikokortykosteroidów, 3-5 minut beta2-mimetyków,

wypłukać usta. 

background image

Podawanie tlenu.

Tlenoterapia to zabieg leczniczy, polegający na 

podaniu choremu oddychania powietrza 
atmosferycznego wzbogaconego w tlen lub 
czystego tlenu. Tlenoterapia ciągła to podawanie 
tlenu przez minimum 15 godzin na dobę, 
pamiętając o stosowaniu przerw po 15-30 minut, 
aby nie dopuścić do nadmiernego natlenienia.

background image

Tlenoterapie są wykonywane z reguły na zlecenie lekarza. Nie dotyczy to 
nagłych wypadków, w których pielęgniarka ma prawo, na podstawie własnej 
oceny stanu pacjenta, podać tlen doraźnie lub stosować tlenoterapię ciągłą 
pod warunkiem uzyskania tytułu specjalisty w dziedzinie pielęgniarstwa (Dz. 
U. z 2007 r. Nr 210, poz. 1540 artykuł 1 pkt. 3).

background image

Wskazania i cele do podawania 
tlenu.

Wskazania do podawania tlenu:

▫ niewydolność wentylacyjna płuc,

▫ utrudnienie dyfuzji tlenu z pęcherzyków płucnych,

▫ zmniejszona ilość hemoglobiny,

▫ niewydolność i zwolnienie krążenia,

▫ zaburzenia wymiany gazowej na poziomie komórkowym,

▫ ostre stany zagrożenia życie, tj. wstrząs, zator tętnicy 

płucnej, nagłe zatrzymanie krążenia, zawał serca.

Cele podania tlenu:

▫ wzbogacenie wydychanego powietrza odpowiednią dawką 

tlenu w celu ułatwienia choremu oddychania,

▫ zwiększenie ciśnienia cząstkowego tlenu we krwi w celu 

uniknięcia niedoboru tlenu w tkankach

background image

Zagrożenia podczas 
podawania tlenu

Wybuch, pożar

Pogorszenie samopoczucia, ból za mostkiem, zaburzenia charakteru oddechu, 

włącznie z jego zatrzymaniem, obrzęk zatok obocznych nosa i ból głowy, 

wzdęcia brzucha i trudności w oddychaniu,

Obniżenie temperatury ciała u osób w podeszłym wieku,

Niezauważenie wyczerpania butli z tlenem,

Wysychanie błony śluzowej dróg oddechowych i upośledzenie ruchu rzęsek,

Uszkodzenie śródbłonka włośniczek płucnych z przejściem elementów 

morfotycznych krwi do przestrzeni śródmiąższowych i pęcherzyków płucnych 

oraz gromadzenie makrofagów i granulocytów obojętnochłonnych w płucach,

Nieodwracalne uszkodzenie tkanek oka i mózgu u noworodka oraz płuc u 

chorych w każdym wieku, w przypadku nadmiaru tlenu w tkankach,

Możliwość zachłyśnięcia się wymiocinami w przypadku stosowania maski 

częściowo zwrotnej,

Zakażenie- będące wynikiem podawania skażonej mieszaniny oddechowej

Pęknięcie żołądka

background image

Metody tlenoterapii:

1.

Bierna- tlen jest wdychany dzięki 
zachowanej wydolnej wentylacji 
chorego.

2.

Czynna- tlen (lub mieszanina 
oddechowa) wtłaczany jest do dróg 
oddechowych i pęcherzyków płucnych 
chorego przy pomocy oddechu 
wymuszonego (oddech zastępczy).

background image

Techniki tlenoterapii:
Techniki wykorzystujące…

…małe przepływy 
tlenu- tlen podawany 
jest przez:

1.

Cewnik donosowy

2.

Kaniulę 
nosową(„wąsy 
tlenowe”)

3.

Prostą maskę 
tlenową

4.

Maskę częściowo 
zwrotną

…duże przepływy 
tlenu- tlen podawany 
jest przez:

1.

Maskę bezzwrotną

2.

Maskę Venturiego

3.

Przez układ Reesa

4.

Pod namiotem 
tlenowym

background image

Tlen medyczny można 
pobierać z:

1.

Sieci gazów medycznych  szpitala 
(oddziału).

2.

Butli z tlenem sprężonym o różnej 
pojemności.

3.

Koncentratora tlenowego.

4.

Indywidualnego pojemnika z ciekłym 
tlenem.

background image

STRUKTURA CZYNNOŚCI.

I. Czynności przygotowawcze

A.

Przygotowanie pielęgniarki:
1. Zapoznanie się ze zleceniem w indywidualnej karcie zleceń chorego lub własna ocena 

stanu pacjenta.
2. Higieniczne umycie rąk.
3. Założenie rękawiczek jednorazowego użytku.

B.

 Przygotowanie materiału, sprzętu, otoczenia:
1. Przygotowanie sprzętu: naczynie na odpadki, lignina, rękawiczki jednorazowego użytku, 

oraz w zależności od techniki podania tlenu:
-np. Jednorazowa prosta maska tlenowa lub maska częściowo zwrotna lub jednorazowy cewnik 

do nosa bądź jednorazowa kaniula nosowa- technika wykorzystująca małe 

przepływy tleny;

-np. Jednorazowa maska Venturiego lub jednorazowa maska bezzwrotna- technika 

wykorzystująca duże przepływy tlenu;
-np. Układ Reesa- do oddychania czystym tlenem.
2. Przygotowanie i sprawdzenie źródła tlenu:
a) w przypadku stosowania butli tlenowej:
- usunięcie kapturka ochronnego; otworzenie na chwilę głównego zaworu, połączenie 

równolegle ciśnieniomierza; skontrolowanie na manometrze ciśnienia w butli; kontrola 

szczelności i sprawności; kontrola zapasu tlenu; ocena czasu, na jaki wystarczy zapas  tlenu w 

butli;

background image

b) w przypadku korzystania z centralnej tlenowni:
- sprawdzenie zaworu z tlenem;
- połączenie drenu z reduktorem, sprawdzenie poziomu wody destylowanej w nawilżaczu  tlenu.
3. Zorganizowanie bezpiecznych warunków na Sali chorego; wyeliminowanie otwartego źródła 

ognia, sprawdzenie instalacji elektrycznej dzwonka alarmowego, zachowanie bezpiecznej 

odległości butli tlenowej od grzejników i innych urządzeń elektrycznych. Zapewnić 

temperaturę na Sali około 21 stopni.

C. Przygotowanie pacjenta:

1. Poinformowanie pacjenta o celu, istocie i przebiegu zabiegu.
2. Uzyskanie zgody pacjenta.
3. Uprzedzenie pacjenta o możliwości wystąpienia przyspieszonego oddechu.
4. Zachęcanie pacjenta, aby oddychał spokojnie i głęboko.
5. Omówienie pielęgnacji skóry twarzy w przypadku stosowania maski tlenowej.
6. Podanie pacjentowi maski do ręki w celu oswojenia się z nią.
7. Zalecenie wyjęcia przez pacjenta szkieł kontaktowych w przypadku stosowania cewnika do 

nosa.
8. Poinformowanie o: konieczności oddychania przez nos w wypadku stosowania kaniuli; 

konieczności zgłaszania pielęgniarce wszelkich niepokojących objawów lub 

niedogodności 

występujących podczas zabiegu; zachowania spokoju oraz unikaniu 

gwałtownych ruchów 

podczas zabiegu.

background image

II. Czynności właściwe
1. Sprawdzenie tożsamości pacjenta.
2. Ułożenie pacjenta we wcześniej uzgodnionej pozycji, najlepiej półwysokiej.
3. Oczyszczenie nosa pacjenta.
4. Założenie cewnika- posmarowanie cewnika żelem znieczulającym i wprowadzenie do 

jamy  nosa na głębokość obliczoną na podstawie pomiaru odległości od czubka nosa do 

płatka 

usznego pacjenta, tak aby jego koniec nie wystawał poza tylny łuk 

gardłowy; kaniuli- tak  aby wąsy kaniuli znajdowały się powyżej progu nosa; lub maski 

tlenowej- o rozmiarze 

odpowiadającym wielkości twarzoczaski pacjenta tak, aby 

szczelnie przylegała do  twarzy.
5. Ustawienie małego przepływu tlenu, przyzwyczajenie pacjenta do tlenu.
6. Przymocowanie cewnika, kaniuli lub maski do twarzy pacjenta.
7. Upewnienie się, czy cewnik, kaniula bądź maska jest dobrze założona i nie 

przeszkadza  pacjentowi.
8. Ustawienie szybkości przepływu tlenu w zależności od stanu pacjenta i stosowanej 

techniki.
9. Stałe monitorowanie stanu pacjenta podczas zabiegu.
10. Zamknięcie dopływu tlenu po określonym w zleceniu czasie jego podawania.
11. Usunięcie cewnika, kaniuli lub maski.

background image

III. Czynności końcowe

A.

Uporządkowanie materiału, sprzętu, otoczenia:
1. Uporządkowanie zestawu po zabiegu.
2. Przeznaczenie sprzętu jednorazowego użytku do utylizacji.

B. 

Postępowanie z pacjentem:
1. Monitorowanie stanu pacjenta po zabiegu
2. Skontrolowanie stanu jamy ustnej i nosowej po zabiegu i postępowanie 
zgodne z wynikami 

oceny.

C. 

Czynności końcowe wykonywane przez pielęgniarkę:
1. Higieniczne mycie rąk.
2. Udokumentowanie zabiegu.

background image

Wspomaganie 
odkrztuszania wydzieliny z 
dróg oddechowych.

background image

Oklepywanie.

Oklepywanie jest jedną z technik masażu 

klasycznego o mocnym działaniu bodźcowym, 
powodującym przekrwienie tkanek. Dłoń podczas 
oklepywania jest lekko zgięta, ze złączonymi 
palcami i kciukiem, kształtem przypominając 
„łódkę”, „łyżeczkę”. Między klatką piersiową 
pacjenta a dłonią znajduje się przestrzeń 
wypełniona powietrzem, która przeniesiona 
podczas uderzenia na klatkę piersiową powoduje 
jej drganie.

background image

STRUKTURA CZYNNOŚCI.

I. Czynności przygotowawcze

A.

Przygotowanie pielęgniarki
1. Higieniczne mycie rąk.

B.

Przygotowanie materiałów, sprzętu, otoczenia 

C.

 Przygotowanie pacjenta:
1.Wyjaśnienie celu przebiegu czynności.
2. Uzyskanie zgody pacjenta na przeprowadzenie zabiegu i uzgodnienie 
czasu 

wykonywania czynności.

3. Przedstawienie planu zmiany pozycji podczas wykonywania czynności.

background image

II. Czynności właściwe
1. Założenie rękawiczek jednorazowego użytku.
2. Polecenie pacjentowi wykonywania 3-4 oddechów torem przeponowym.
3. Naniesienie na dłonie lotionu.
4. Nacieranie lotionem pleców pacjenta, w kierunku od dołu do góry i powrót ruchem 

owalnym 

do dołu, bez odrywania dłoni od ciała pacjenta.

5. Złożenie dłoni, kształt jej przypomina „łódkę”.
6. Wykonywanie oklepywania pleców od podstawy klatki piersiowej, wzdłuż przebiegu żeber, 

do szczytu płuc, naprzemiennie po obu stronach kręgosłupa, z ominięciem łopatek, 

kręgosłupa. Uderzenia powinny rozpoczynać się w momencie wydechu i przebiegać 

najpierw łagodnie, następnie ze zwiększoną siła, a końcowe powinny być szybkie, 

powierzchowne, dość mocne, niebolesne, wykonywane dłonią poruszającą się tylko w 

stawach nadgarstkowych- w celu doprowadzenia dróg oddechowych do drżeń, wibracji..
7. Wykonanie oklepywania klatki piersiowej od przodu, zaczynając od łuku żebrowego do 

obojczyka, omijając okolice serca i piersi u kobiety. W początkowej fazie dłonią złożoną 

„łódkę”, następnie płaską pięścią lub krawędzią dłoni.
8. Uciskanie w czasie wydechu przyłożonymi dłońmi klatki piersiowej nad zajętym polem 

płucnym i rozluźnienie podczas wdechu.
9. Uciskanie płasko ułożonymi dłońmi dolnych bocznych części klatki piersiowej w czasie 

wdechu.

background image

10. Mobilizowanie pacjenta do odkrztuszania wydzieliny do chusteczki 
higienicznej podczas 

uciskania klatki piersiowej.

11. Obserwowanie charakteru ewakuowanej wydzieliny (ilość, gęstość, 
zabarwienie).

background image

III. Czynności końcowe

A.

Postępowanie z pacjentem:
1. Zabezpieczenie pozycji dogodnej dla pacjenta.
2. Podanie płynu do przepłukania ust.

B.

Uporządkowanie sprzętu, materiałów, otoczenia.

C.

Czynności końcowe wykonywane przez pielęgniarkę:
1. Higieniczne mycie rąk.

background image

Wstrząsanie.

Wstrząsanie jest to zabieg wspomagający 

odkrztuszanie wydzieliny z dróg oddechowych. 
Dłoń podczas wstrząsania jest zgięta w ten sam 
sposób jak przy opukiwaniu, ale palce dłoni nie 
są złączone, lecz rozstawione. Miejsce 
przyłożenia opuszków palców do klatki 
piersiowej to przestrzenie międzyżebrowe. 
Podczas wstrząsania ruchy drgania są 
przenoszone na klatkę piersiową i narządy 
wewnątrz niej.

background image

STRUKTURA CZYNNOŚCI.

I.

Czynności przygotowawcze- tak jak w przypadku oklepywania klatki 
piersiowej.

II.

Czynności właściwe
1. Założenie rękawiczek jednorazowego użytku.
2. Polecenie pacjentowi wykonywania 2-3 oddechów torem przeponowym.
3. Opukiwanie pleców pacjenta od podstawy klatki piersiowej do szczytu 
płuc opuszkami palców wzdłuż przebiegu żeber.
4. Opukiwanie przedniej części klatki piersiowej. Najpierw czynności 
wykonuje pielęgniarka, następnie sam pacjent.
5 Uciskanie płasko ułożonymi dłońmi dolnych bocznych części klatki 
piersiowej w czasie wydechu.
6. Mobilizowanie pacjenta do odkrztuszania wydzieliny do chusteczki 
higienicznej podczas uciskania klatki piersiowej.
7. Obserwowanie charakteru ewakuowanej wydzieliny (ilość, gęstość, 
zabarwienie).

background image

III. Czynności końcowe- tak jak w przypadku oklepywania klatki piersiowej.

background image

Drenaż ułożeniowy.

background image

Drenaż ułożeniowy to zespół czynności 

wykonywanych przez pielęgniarkę po badaniu 
lekarskim i analizie zdjęć radiologicznych, 
polegających na układaniu pacjenta w różnych 
pozycjach ciała. Stosowanie pozycji drenażowych 
ułatwia ewakuację zalegającej wydzieliny, 
powoduje zmniejszenie procesów zapalnych, 
umożliwia antybiotykom dotarcie do obszarów 
tkanek objętych zapaleniem, poprawę wentylacji 
płuc i przygotowanie pacjenta do zabiegów 
diagnostycznych oraz leczniczych. 

background image

Podczas prowadzenia drenażu biernego zastosowanie mają 

następujące pozycje:

Pozioma na plecach;

Pozioma na boku;

Pozioma na boku z rotacją do przodu;

Pozioma na boku z rotacją do tyłu;

Trendelenburga odnosząca się do wszystkich wymienionych 
pozycji (dodatkowe pochylenie łóżka pod kątem 15- 20 stopni, tak 
aby głowa pacjenta znajdowała się poniżej kończyn dolnych)

Wysoka na plecach

background image

Cel i wskazania drenażu 
ułożeniowego:

Cel: ułatwienie odpływu wydzieliny z dróg oddechowych i 
„osuszenie” oskrzeli.

Wskazania:

▫ Procesy chorobowe w układzie oddechowym powodujące 

utrudnianie ewakuacji wydzieliny;

▫ Procesy zapalne w obrębie płuc;
▫ Przygotowanie pacjenta do bronchografii;
▫ Przygotowanie pacjenta do zabiegu operacyjnego w obrębie 

klatki piersiowej.

background image

Przeciwwskazania do stosowania 
drenażu ułożeniowego:

▫ Podeszły wiek;
▫ Nadciśnienie tętnicze krwi;
▫ Wzmożone ciśnienie śród czaszkowe;
▫ Objawy niewydolności krążenia lub 

niewydolności oddechowej;

▫ Przebyty udar mózgu;
▫ Ostry okres zawału mięśnia sercowego.

background image
background image
background image

Zasady układania pacjentów w 
pozycjach drenażowych:

Znajomość topografii segmentów oskrzelowo- płucnych oraz 

przebiegu oskrzeli segmentowych w kierunku oskrzeli płatowych i 

głównych.

Znajomość przez pielęgniarkę wyników badań radiologicznego płuc i 

bronchoskopii.

Pielęgniarka powinna dobrać taką pozycję pacjenta, aby dopływ 

wydzieliny odbywał się pod wpływem siły ciężkości.

U pacjenta drenaż ułożeniowy należy stosować 2-3 razy dziennie.

Nachylenie ciała pacjenta pod kątem ułatwiającym odpływ wydzieliny 

uzyskuje się za pomocą ustawienia łóżka pionizacyjnego lub 

podkładającego pod nogi łóżka klocki, czy też układając pacjenta na 

tak zwanym „koziołku”.

Ze względu na męczący charakter niektórych stosowanych pozycji, 

pacjent układa się podpierając poduszkami, jednocześnie stabilizując 

jego pozycję.

Przy stosowaniu szybko zmieniających się pozycji, czas utrzymania 

danego ułożenia wynosi 15-20 sekund.

W przypadku toczących się procesów zapalnych w więcej niż jednym 

segmencie układa się pacjenta w odpowiednio dobranych pozycjach 

drenażowych, rozpoczynając od górnych płatów płuc.


Document Outline