Chrzescija

Chrzescija

nski 

nski 

charakter 

charakter 

Swiat 

Swiat 

Bozego 

Bozego 

Narodzenia

Narodzenia

 

 

Wstep

Wstep

Ś

wi

ę

ta Bo

ż

ego Narodzenia s

ą

 szczególnym okresem 

w roku liturgicznym, podczas którego wyrażamy swą 

radość z faktu, 

ż

e Bóg stał się człowiekiem. 

W

 naszej polskiej tradycji prze

ż

ywaniu i świ

ę

towaniu 

tego niezwykłego wydarzenia towarzyszy od wieków 

bardzo bogata obrzędowo

ść

. 

B

o

ż

e Narodzenie kojarzy się nam niezmiennie 

z uroczyst

ą

 wieczerz

ą

 wigilijn

ą

, opłatkiem, Pasterk

ą

, 

kol

ę

dami, szopk

ą

, choink

ą

. 

P

rzez całe stulecia w chrze

ś

cija

ń

skiej Polsce te dwa 

wymiary 

ś

wi

ą

t bo

ż

onarodzeniowych – Boski i ludzki – 

wzajemnie si

ę

 przenikały, uzupełniały i wzbogacały. 

 

 

Dla chrześcijan, nie znających dokładnej daty 

narodzin Zbawiciela, data ta miała znaczenie 

symboliczne. Chrystus - Światłość przychodząc na 

świat przezwyciężył ciemności grzechu, podobnie 

jak światło słońca coraz dłuższego dnia 

przezwycięża ciemności nocy. Inna tradycja 

opierająca się na apokryfach Nowego Testamentu 

mówi, że poczęcie Chrystusa dokonało się 25 

marca, zatem święto Jego narodzin musi przypadać 

25 grudnia.

Ojcowie Kościoła przemawiając w Uroczystość 

Bożego Narodzenia podkreślali fakt uniżenia się 

Syna Bożego po to, aby wyzwolić i wywyższyć 

człowieka. 

 

 

Hsitoria

Hsitoria

J

J

ezus narodził się w Betlejem, 

ponieważ Maryja i Józef zmuszeni byli do 
zarejestrowania się w rodzinnym 
mieście Józefa. Gdy nadszedł czas 
narodzin nikt nie chciał przyjąć do 
gościny świętej rodziny, więc musieli 
przenocować w stajence, którą była tak 
naprawdę grota, Jezus przyszedł na 
świat w ubóstwie i chłodzie. 

 

 

Pierwsze Swieta Bozego 

Pierwsze Swieta Bozego 

Narodzenia

Narodzenia

     

T

T

rudno jest ustali

ć

, od kiedy chrze

ś

cijanie 

ś

wi

ę

towali t

ę

 Uroczysto

ść

. Najwcze

ś

niejsze informacje 

pochodzą z tzw. Depositio Martyrum datowanego na 

rok 354, a zredagowanego ok. 20 lat wcześniej (335-

336). Mo

ż

na zatem przypuszcza

ć

, i

ż

 Ko

ś

ci

ół 

rzymski 

celebrował Uroczysto

ść

 Bo

ż

ego Narodzenia ju

ż

 

wcze

ś

niej, by

ć

 mo

ż

e ok. roku 313. Jest to uzasadnione, 

je

ś

li przyjmie si

ę

, 

ż

e 

ś

wi

ę

ta te obchodzono jako 

dzi

ę

kczynienie za zwyci

ę

stwo cesarza Konstantyna 

Wielkiego nad Maksencjuszem.

  

P

P

ierwsze zapiski o Świ

ę

tach Bo

ż

ego Narodzenia 

si

ę

gaj

ą

 354 roku n.e. W tym roku pierwszy zapis 

zamieszczony został w rzymskim kalendarzu 

chrześcija

ń

skich 

ś

wi

ą

t. Trochę później, w VI wieku, do 

liturgii bo

ż

onarodzeniowej wprowadzono wigili

ę

.

 

 

 

 

Zwyczaje

Zwyczaje

W

W

 niektórych Ko

 niektórych Ko

ś

ś

ciołach chrze

ciołach chrze

ś

ś

cija

cija

ń

ń

skich 

skich 

ś

ś

wi

wi

ę

ę

ta Bo

ta Bo

ż

ż

ego 

ego 

Narodzenia zaczynają si

Narodzenia zaczynają si

ę

ę

 od dnia poprzedzającego rocznic

 od dnia poprzedzającego rocznic

ę

ę

 

 

narodzin Jezusa – Wigilii (

narodzin Jezusa – Wigilii (

wieczór 24 grudnia

wieczór 24 grudnia

), zwanej w 

), zwanej w 

Polsce regionalnie Gwiazdk

Polsce regionalnie Gwiazdk

ą

ą

 lub Godami. W dniu tym tradycją 

 lub Godami. W dniu tym tradycją 

w Polsce jest post jako

w Polsce jest post jako

ś

ś

ciowy (

ciowy (

bezmi

bezmi

ę

ę

sny, w pewnych 

sny, w pewnych 

regionach kraju jest to post 

regionach kraju jest to post 

ś

ś

cisły

cisły

). Punktem kulminacyjnym 

). Punktem kulminacyjnym 

dnia jest uroczysta kolacja, do której tradycja nakazywała 

dnia jest uroczysta kolacja, do której tradycja nakazywała 

zasiada

zasiada

ć

ć

 po pojawieniu si

 po pojawieniu si

ę

ę

 na niebie pierwszej gwiazdki, na 

 na niebie pierwszej gwiazdki, na 

pami

pami

ą

ą

tk

tk

ę

ę

 gwiazdy prowadz

 gwiazdy prowadz

ą

ą

cej Trzech Króli do stajenki.

cej Trzech Króli do stajenki.

W

W

arto mimo to odnotowa

arto mimo to odnotowa

ć

ć

, 

, 

ż

ż

e w Polsce równie

e w Polsce równie

ż

ż

 i mniejszo

 i mniejszo

ś

ś

ci 

ci 

wyznaniowe przestrzegaj

wyznaniowe przestrzegaj

ą

ą

 wigilijnego postu ze wzgl

 wigilijnego postu ze wzgl

ę

ę

du na 

du na 

specyficzn

specyficzn

ą

ą

 tradycj

 tradycj

ę

ę

 naszego kraju. Obowiązek postu 

 naszego kraju. Obowiązek postu 

zniesiono w Ko

zniesiono w Ko

ś

ś

ciele katolickim w roku 

ciele katolickim w roku 

1983

1983

, w Polsce 

, w Polsce 

episkopat podtrzymywał post wigilijny specjalnym 

episkopat podtrzymywał post wigilijny specjalnym 

dokumentem a

dokumentem a

ż

ż

 do roku 

 do roku 

2003

2003

 – obecnie post w Wigili

 – obecnie post w Wigili

ę

ę

 jest 

 jest 

jedynie zalecany.

jedynie zalecany.

 

 

P

P

olska literatura kulinarna podaje, 

olska literatura kulinarna podaje, 

ż

ż

e liczba go

e liczba go

ś

ś

ci w 

ci w 

czasie wieczerzy wigilijnej powinna by

czasie wieczerzy wigilijnej powinna by

ć

ć

 parzysta 

 parzysta 

(

(

plus jeden talerz dla 

plus jeden talerz dla 

nieobecnych/zmarłych/niespodziewanych 

nieobecnych/zmarłych/niespodziewanych 

przybyszów/Dzieci

przybyszów/Dzieci

ą

ą

tka

tka

).

).

O

O

 północy w kościołach 

 północy w kościołach 

rzymskokatolickich rozpoczyna si

rzymskokatolickich rozpoczyna si

ę

ę

 uroczysta msza 

 uroczysta msza 

zwana Pasterk

zwana Pasterk

ą

ą

. 

. 

Nast

Nast

ę

ę

pny dzie

pny dzie

ń

ń

 (

 (

25 grudnia

25 grudnia

) jest nazywany 

) jest nazywany 

Bo

Bo

ż

ż

ym Narodzeniem, a 26 grudnia to w Polsce 

ym Narodzeniem, a 26 grudnia to w Polsce 

drugi dzie

drugi dzie

ń

ń

 

 

ś

ś

wi

wi

ą

ą

t obchodzony na pami

t obchodzony na pami

ą

ą

tk

tk

ę

ę

 św. 

 św. 

Szczepana, pierwszego męczennika za wiar

Szczepana, pierwszego męczennika za wiar

ę

ę

 

 

chrze

chrze

ś

ś

cija

cija

ń

ń

sk

sk

ą

ą

. 

. 

K

K

olorem liturgicznym w okresie Bożego 

olorem liturgicznym w okresie Bożego 

Narodzenia jest kolor biały.

Narodzenia jest kolor biały.

 

 

Dziekuj

Dziekuj

e za 

e za 

uwage

uwage