Organizacja – misja, 

budowa.

(z  grec.  „Organizo”)  –  oznacza 
tworzenie 

uporządkowanych, 

harmonijnych  całości,  in.  instytucji 
jako  wyodrębnionych  z  otoczenia, 
wewnętrznie 

uporządkowanych 

i 

powiązanych  między  sobą  zbiory 
elementów, 

ukierunkowanych 

na 

realizację celów.
 

Organizacja

Misja 

– 

jest 

generalnym 

uzasadnieniem  racji  istnienia  i 
rozwoju 

organizacji. 

Określa 

główne  wartości,  dla  których 
organizacja 

została 

powołana 

bądź,  które  realizuje  przez  swoją 
działalność.

Pozwala 

odpowiedzieć 

na 

pytania:
1.   Dlaczego robimy to, co robimy?
2.   Dla kogo to robimy?
3.   Dlaczego akurat tak to robimy?
4.  

 

Co 

chcemy 

po 

sobie 

pozostawić?
5.   Z czego chcemy być znani?
 

„Jesteśmy dla pacjenta i jego rodziny”

 

„Naszym przesłaniem jest profesjonalna, 

nowoczesna 

i skuteczna edukacja pacjenta”

 

„Najważniejsze dla nas jest bezpieczeństwo 

naszych pacjentów” 

 

„Profesjonalizm kadry, bezpieczeństwo

 i  zadowolenie pacjenta”

 

Organizacja jako społeczno-

techniczny system

 

• Podsystem  społeczny  organizacji  – 

grupy  ludzi  i  jednostki,  które  w 

powiązaniu  ze  sobą  realizują 

wspólnie określone cele i zadania.

 
• Podsystem  techniczny  organizacji 

– 

to 

struktura 

formalna, 

urządzenia i technologie.

Otoczenie zewnętrzne – to 

wszystko poza organizacją, co 

może na nią oddziaływać.

• Otoczenie  ogólne  –  obejmuje 

niezbyt 

wyraźnie 

określone 

wymiary i siły.

• Otoczenie celowe – składa się z 

konkretnych organizacji lub grup, 
które mogą wpływać na 
organizację. 

Rodzaje otoczenia 

zewnętrznego ogólnego:

•        socjo-kulturowe
•        polityczno-prawne
•        ekonomiczno-gospodarcze
•        międzynarodowe
•        technologiczne

Rodzaje otoczenia 

zewnętrznego celowego:

•        właściciele
•        konkurenci
•        klienci
•        dostawcy
•        kooperanci
•        związki zawodowe

Otoczenie wewnętrzne 

(środowisko wewnętrzne) – to 

warunki i siły wewnątrz 

organizacji.

 

Otoczenie wewnętrzne 

organizacji:

 

• Zarząd 

(rada 

zarządzająca) 

– 

opracowuje  strategię  firmy  i  nadzoruje 

jej  właściwe  wykonywanie,  podejmuje 

strategiczne decyzje.

• Pracownicy  –  członkowie  organizacji, 

zasoby  ludzkie  realizujące  zadania 

organizacji.

• Kultura  –  to  zestaw  wartości,  które 

pomagają  jej  członkom  zrozumieć,  co 

jest  dla  organizacji  ważne,  za  czym  się 

opowiada.

 

Budowa wewnętrzna 

organizacji

Zakład

Pion organizacyjny      Pion organizacyjny

Jednostki organizacyjne       Jednostki 

organizacyjne

Komórki organizacyjne           Komórki 

organizacyjne

 Stanowiska pracy   Stanowiska pracy         Stanowiska pracy   

Stanowiska pracy

Więzi organizacyjne – to relacje 

łączące poszczególne elementy 

organizacji decydujące o sprawności 

ich współdziałania

 

• 

   

Więź  służbowa  –  in.  hierarchiczna, 

odzwierciedla 

jednostronną 

zależność 

pracownika  od  przełożonego.  Przełożony  ma 
prawo decydować o zadaniach, czasie pracy, 
urlopie, wynagrodzeniu itp.

 

  

Więź służbowa w pionie 

organizacyjnym

 

 

 

Naczelne kierownictwo: dyrektor, prezes itp.

(z-ca ds. ..............)

 
 

Kierownictwo szczebla pośredniego 

(taktycznego)

 

 

Kierownictwo szczebla bezpośredniego 

(operacyjnego)

 
 

P  r  a  c  o  w  n  i  c  y

 

Poziomy zarządzania instytucją:

             Poziom strategiczny
             Poziom taktyczny
             Poziom operacyjny

Zarządzanie strategiczne

To proces zarządzania nastawiony na 

formułowanie i wdrażanie strategii, które 

sprzyjają wyższemu stopniowi zgodności 

organizacji z jej otoczeniem i 

osiągnięciem celów strategicznych 

(misji).

Zarządzanie działalnością operacyjną 

 

•  oznacza cały zestaw czynności 

kierowniczych wykorzystywanych przez 
organizację do przekształcania 
nakładów w produkty i usługi.

• Więź  funkcjonalna  –  in.  fachowa, 

polega 

głównie 

na 

doradzaniu, 

konsultowaniu, 

specjalistycznym 

wsparciu  w  zakresie  merytorycznych 
funkcji. 

•  Więź  techniczna  –  in.  współpracy,  to 
zależność  między  pracownikami  wynikająca  z 
procesu  pracy.  Każde  następne  działania 
uwarunkowane  są  prawidłowym  wykonaniem 
czynności  na  poprzednich  etapach  procesu 
pracy.

• Więź  informacyjna  –  polega  na 

obowiązku 

jednostronnego 

albo 

wzajemnego  informowania  się  o  stanie 
sytuacji  zawodowej  lub  jej  zmianach. 
Jakie  informacje,  komu,  kiedy  i  za 
pomocą 

jakich 

środków 

powinien 

przekazywać, a jakie uzyskiwać.

 

Struktura 

organizacyjna.

Struktura organizacyjna (formalna)

To  zestaw  elementów  organizacji,  które  są  użyte 
do ukształtowania organizacji. 

To  ich  układ  oraz  wzajemne  powiązania,  które 
decydują o powodzeniu funkcjonowania instytucji. 

To  ustalony  i  obowiązujący  porządek,  wg  którego 
organizacja funkcjonuje sprawnie.

To  całokształt  relacji  formalnych  zachodzących 
wewnątrz organizacji.
 

Elementy struktury organizacyjnej

1. Specjalizacja  czynności  –  podział  pracy  wg 

wyodrębnionych specjalizacji

2. Normalizacja  czynności  –  stosowanie  norm 

(procedur,  standardów,  planów  itd.)  w  celu 
ujednolicenia działań 

3. Koordynacja czynności – integrowanie 

funkcji działów i ludzi w organizacji

4. Centralizacja i decentralizacja decyzji – 

lokalizacja uprawnień decyzyjnych

5. Wielkość jednostki roboczej – liczba 

pracowników.

Wyznaczniki struktury 

organizacyjnej:

• Technologia procesów
• Ludzie  (kierownicy,  pracownicy, 

klienci)

• Wielkość 

organizacji(potrzeba 

formalizacji)

• Strategia  (struktura  podąża  za 

strategią)

• Indywidualny i sytuacyjny dobór

Klasyfikacja klasycznych struktur 

organizacyjnych wg:

• Rozpiętości kierowania – struktury 

płaskie i smukłe.

 

 

 

(Rozpiętość 

kierowania 

wyznaczona 

jest 

liczbą 

pracowników, 

którymi 

można 

sprawnie zarządzać).

• Wg 

lokalizacji 

uprawnień 

decyzyjnych 

– 

struktury 

scentralizowane 

   i zdecentralizowane.

• Wg 

dominacji 

więzi 

organizacyjnych 

– 

struktury 

liniowe, funkcjonalne, techniczne.

• Wg 

stopnia 

formalizacji 

– 

struktury 

nadmiernie 

sformalizowane 

lub 

niesformalizowane.

Klasyfikacja nowoczesnych struktur 

organizacyjnych:

•  Wg klienta, rynku lub wyrobu
•  

Podwójnego 

podporządkowania 

 

(macierzowa)

• Struktury hybrydowe

Funkcje struktury organizacyjnej:

• Określa  podział  pracy  i  pokazuje 

przebieg 

procesu 

technologicznego 

(powiązania)

• Wskazuje na rodzaj specjalizacji pracy
• Opisuje  układ  hierarchii  i  władzy  oraz 

przedstawia układ odpowiedzialności

• Zapewnia  trwałość  i  ciągłość  pomimo 

ruchu kadrowego

• Porządkuje  organizację  i  czyni  jej 

funkcjonowanie przewidywalnym

Schemat 

organizacyjny 

– 

to 

graficzna  prezentacja 

niektórych 

elementów  organizacji,  które  są 
użyte  do  ukształtowania  organizacji 
oraz  ich  powiązań.  Pokazujący  m.in. 
specjalizację 

stanowisk 

oraz 

wielkość jednostki.