Badania obrazowe narządów rodnych

Metody badania



USG

Wykonywane przez powłoki brzucha lub głowicą

przezpochwową

Badania radiologiczne



HSG – histerosalpingografia



Histerografia



Pelwigrafia



Tomografia komputerowa



Rezonans magnetyczny

USG w ginekologii i

położnictwie

Wskazania:



Ocena warunków anatomicznych



Wady rozwojowe i zmiany patologiczne

narządów rodnych



Ciąża

Przeciwskazania - Brak

Wskazania do USG



Guzy nowotworowe łagodne i złośliwe



Torbiele i guzy jajnika

W położnictwie:



Do określenia wieku płodowego



Oceny rozwoju i położenia płodu



Stwierdzenia ciąży mnogiej



Ustalenia przyczyn krwawienia w czasie ciąży



Stwierdzenia obumarcia płodu



Rozpoznania wad rozwojowych płodu

Przygotowanie do badania

W dniu badania usg jamy brzusznej nie powinno

się jeść stałych pokarmów i 2 godziny przed

badaniem wypić kilka szklanek

niegazowanego płynu najlepiej przez słomkę,

tak aby przychodząc na badanie odczuwać

parcie na mocz. Należy również powstrzymać

się przed paleniem i ograniczyć rozmowy aby

zmniejszyć ilość połykanego powietrza. Zaleca

się u osób cierpiących na wzdęcia użycie

środków zmniejszających ilość gazów w

jelitach takich jak espumisan lub esputicon.

USG przez powłoki brzuszne



Pacjent zdejmuje ubranie na tyle aby

odsłonić badaną część ciała. Lekarz

radiolog przykłada do powłok jamy

brzusznej głowicę ultradźwiękową i

porusza nią w różnych kierunkach. Skórę

badanej okolicy ciała pokrywa się

specjalnym żelem dla zwiększenia

przenikania ultradźwięków. Na monitorze

lekarz radiolog obserwuje obrazowane

struktury i wykonuje zdjęcia. Stosuje się

sondy o częstotliwości 3,5 Mhz.

c.d.



Sondą dopochwową o częstotliwości 7,0-

7,5Mhz uzyskuje się obrazy o lepszej

rozdzielczości jakości

HSG - histerosalpingografia



Badanie polega na uzyskaniu obrazu

jamy macicy i jajowodów przy użyciu

promieni rentgenowskich. Obraz jamy

macicy i jajowodów uzyskuje się

poprzez wprowadzenie przez drogi

rodne kobiety środka cieniującego

(kontrastu), który silnie pochłania

promieniowanie rentgenowskie.

Wskazania do badania



· Diagnostyka niepłodności, dotycząca

kontroli drożności jajowodów i wykluczenia

zmian patologicznych w obrębie jamy macicy.



· Ocena skuteczności leczenia niedrożności

jajowodów.



· Podejrzenie niewydolności szyjki macicy w

przypadkach niemożności donoszenia ciąży.



· Podejrzenie gruźlicy narządu rodnego.

Przygotowanie do badania



lekka kolacja w dniu poprzedzającym

badanie; można zjeść lekkie śniadanie w

dniu badania. Rano w dniu badania

należy wykonać lewatywę (patrz "Sposób

przygotowania do badania". 20 minut

przed badaniem należy przyjąć w czopku

doodbytniczym środek rozkurczowy.

Badanie wykonuje się do 10. dnia cyklu

miesiączkowego (licząc od 1 dnia

krwawienia)

Przebieg badania



Badanie wykonywane jest w pracowni

rentgenowskiej. Pacjentka kładzie się na brzegu

stołu rentgenowskiego, przyjmuje pozycję jak w

badaniu ginekologicznym (ma zgięte we wszystkich

stawach kończyny dolne), jest rozebrana i przykryta

prześcieradłem chirurgicznym.

Badający zakłada pacjentce wzierniki pochwowe,

uwidacznia ujście zewnętrzne szyjki macicy, w które

- po uprzednim poprzecznym uchwyceniu

odpowiednim narzędziem części pochwowej szyjki

macicy - wprowadza końcówkę specjalnego aparatu

(aparatu Schultza). Aparat ten służy do

wprowadzenia do jamy macicy środka

kontrastowego.

c.d.



Wprowadzanie środka cieniującego do

jamy macicy badający kontroluje na

ekranie monitora, który jest połączony z

aparatem rentgenowskim. Po

zarysowaniu kształtu jamy macicy

wykonuje się I zdjęcie. II zdjęcie

wykonywane jest po uwidocznieniu

przebiegu światła jajowodów i

wydostaniu się środka kontrastującego

do jamy brzusznej, co świadczy o

drożności jajowodów (Ryc.4-8).

Histerografia

Wskazania:



Głównie onkologiczne: rak trzonu i szyjki

macicy.

Przygotowanie do badania i przebieg jest

podobny do HSG. 1 zdj. należy wykonać przy

niewielkiej ilości środka cieniującego.

Następne zdjęcia przy pełnym wypełnieniu

jamy macicy w ułożeniu a-p i bocznym oraz

zdj, po wypełnieniu jajowodów pod kontrolą

rentgenotelewizji.

Pelwigrafia



Jest to badanie miednicy mniejszej i jej narządów

na tle wprowadzonego środka cieniującego.

Wprowadza się 20-30 ml śr. cieniującego do jamy

macicy. Następnie po wykonaniu przez chorą

kilku obrotów wokół własnej osi ciała w pozycji

leżącej wykonuje się zdjęcia osiowe miednicy

małej. Na zdjęciu uwidaczniają się zewnętrzne

zarysy miednicy, jajników i jajowodów.

Pelwigrafia ma zastosowanie do oceny guzów

macicy, jajników i jajowodów.

Tomografia komputerowa



Przygotowanie chorej do badania:



Wlew doodbytniczy lub środki

przeczyszczające w dniu

poprzedzającym badanie - w celu

opróżnienia jelit z mas kałowych



Pacjentka zgłasza się do badania na

czczo

T.K. c.d.



W celu zwiększenia kontrastu między

tkankami miękkimi wskazane jest

wypełnienie światła jelita śr.

cieniującym np. uropoliną 60%

rozpuszczoną w glukozie.



W celu lepszego uwidocznienia pochwy

i jej sklepienia stosuje się tampony

dopochwowe nasączone śr.

cieniującym.

T.K.- c.d.



Rutynowo TK wykonuje się warstwami

gr.10mm w razie konieczności, np.

poszukiwania zmian patologicznych w

obrębie jajników, można zmniejszyć gr.

warstwy do 4-5 mm. TK pozwala na

obrazowanie w projekcji poprzecznej z

możliwością rekonstrukcji czołowej i

strzałkowej.

Rezonans magnetyczny



Przygotowanie chorej:



Na czczo



Nieznacznie wypełniony pęcherz

moczowy lub bezpośrednio po mikcji



Przed badaniem podaje się

domięśniowo 1 ampułkę glukagonu – w

celu wykluczenia nieostrości ruchowej

pochodzenia perylstatyki jelitowej

Rezonans magnetyczny c.d.



Badanie miednicy mniejszej wykonuje

się w projekcji strzałkowej – do oceny

budowy warstwowej miednicy, w

projekcji poprzecznej i czołowej – do

oceny przydatków

Document Outline