background image

Lek.med. Krzysztof Marosz

Lek.med. Magdalena Michalska

background image

Leki poprawiające 
trawienie

 Substancje roślinne pobudzające wydzielanie 

żołądkowo- jelitowe:

goryczki, olejki eteryczne, terpeny, azuleny, 

flawonoidy, cukry  występujące w:

 rumianku, piołunie, dziurawcu, 

rozmarynie, majeranku, kminku, koprze

background image

Leki poprawiające 
trawienie

Leki zwiększające kwaśność soku 

żołądkowego (pepsyna, kw.solny, betaina)

Citropepsin, 

Bepepsin

Leki zawierające enzymy trzustowe: 

Lipancrea, 

Kreon, 

Panzytrat, 

Combizym, 

Neo-Pancreatinum

background image

Leki poprawiające 
trawienie

Gotowe preparaty roślinne pobudzające 

wydzielanie żołądkowo- jelitowe:

Guttae stomatice (krople żołądkowe)-wyciąg z 

mięty, dziurawca, kozłka lek., piołunu)

Herbogastrin- wyciąg z rumianku, dziurawca, 

szałwii i mięty)

background image

Leki przeczyszczające

Nasilają czynność motoryczną jelit, ułatwiają 

wydalenie mas kałowych. Powinny być 
stosowane dopiero gdy zawiodą próby 
leczenia dietą, aktywnością fizyczną. Należy je 
podawać jak najkrócej i często zmieniać 
preparaty. Nadużywanie prowadzi do zaniku 
naturalnych odruchów defekacyjnych

Stosowane są także przed niektórymi 

zabiegami chirurgicznymi i diagnostycznymi 
celem uwidocznienia jelit

background image

Leki przeczyszczające

Substancje masowe (zwiększające objętość 

mas kałowych)

Środki osmotyczne

Środki drażniące

Środki poślizgowe

background image

Substancje masowe

Związki te nie wchłaniają się z p.pok, i nie ulegają 

trawieniu, pęcznieją zwiększając objętość mas 
kałowych. Działają powoli (12-72h), naturalnie 
pobudzając odruchy perystaltyczne. Praktycznie 
brak przeciwwskazań i dz/niepożądanych

błonnik (otręby, ziarna roślin) 

metylceluloza, agar

Leki I rzutu w przypadku przewlekłych zaparć

Stosować z dużą ilością płynów

background image

Środki osmotyczne

Zwiększają ciśnienie osmotyczne treści 

jelitowe, powodując zatrzymanie wody w 
jelitach, przyspieszając pasaż jelitowy, 
poprzez rozciągniecie ściany jelit

Siarczan magnezu

Siarczan sodu

Fosforan sordu

Laktuloza 

Makrogol

background image

Środki drażniące

Grupa leków silnie i skutecznie działające. 

Liczne działania niepożądane, dlatego 
stosowanie powinno być krótkotrwałe w 
ciężkich zaparciach

Glikozydy antrachinonowe- kora kruszyny, 

kłącze rzewienia, liście senesu, sok aloesu

Bisakodyl (4-6h po podaniu)

Drażnią sploty nerwowe co powoduje skurcze 

okrężnicy, zwiększają wydzielanie śluzu i 
rozluźnia masy kałowe

background image

Leki przeczyszczające

Działania niepożądane

Stany zapalne śluzówki

Odwodnienie i zaburzenia elektrolitowe

Zaburzenia fizjologicznej regulacji perystaltyki i 

wydzielania śluzu

Zaburzenia przyswajania leków i substancji 

odżywczych

Zaburzenia równowagi mikrobiologicznej

Prowokacja bólów brzucha, wtórnych zaparć, 

wzdęcia

background image

Biegunka

Objaw kliniczny polegający na znacznym 
zwiększeniu liczby wypróżnień (trzy lub więcej 
w ciągu doby) lub zmianie konsystencji stolca 
na płynną bądź półpłynną.
Biegunce może towarzyszyć stan ogólnego 
osłabienia, gorączka czy też kurczowe bóle 
brzucha. Objaw ten trwający do 14 dni 
określany jest jako biegunka ostra, natomiast 
utrzymanie się objawów chorobowych ponad 4 
tygodnie kwalifikuje do rozpoznania biegunki 
przewlekłej
.

background image

Biegunka

Według badań klinicznych udowodniono, że 

podawanie antybiotyków w trakcie trwania 
ostrej biegunki bakteryjnej nie jest wskazane. 
Nie dość, że nie zatrzymają one biegunki, 
mogą poprzez zniszczenie prawidłowej flory 
jelitowej wydłużyć lub nasilić objawy choroby.

background image

Biegunka

ostra- pojawia się nagle i trwa krótko, poniżej 

2 tygodni

przewlekła – dłużej niż 2 tygodnie

infekcyjna –bakterie, wirusy, pasożyty-

lamblie, pełzaki

nieinfekcyjna- błąd dietetyczny, 

immunologiczna (atopia), enzymatyczna

background image

Biegunka

Pierwotna-

defekty genetyczne

niedobory enzymayczne

alergia pokarmowa

celiakia

Wtórna- 

poinfekcyjna

poantybiotykowa

,

background image

Leki p/biegunkowe

Leki zapierające

Zmniejszające perystaltykę jelit

Środki ściągające

Środki absorbujące

W leczeniu biegunki najistotniejszym 

elementem utrzymanie prawidłowego 
nawodnienia oraz prawidłowy poziom 
elektrolitów

background image

Doustne sole 
nawadniające

Zawierają odpowiednią ilość elektrolitów, 

glukozy i czasem bakterii jelitowych. 
Zapobiegają kwasicy i zaburzeniom 
elektrolitowym. Podstawowe leczenie 
p/biegunkowe w przypadku pacjentów, którzy 
nie wymagają nawadniania dożylnego

Gastrolit

Orsalit

Floridral (dodatkowo szczepy bakterii)

background image

Leki zmniejszające 
perystaltykę jelit

Agoniści receptorów opioidowych: zwalniają 

pasaż jelitowy, opóźniając czas wydalenia 
bakterii i ich toksyn, co może wydłużyć biegunkę

Loperamid (Stoperan)

Difenyloksylat- uwaga na przedawkowanie

Działania nipożądane: nudności, wymioty, 

suchość w ustach, 

Przeciwwskazania: niedrożność jelit, biegunka 

poantybiotykowa, biegunka infekcyjna, 
toksyczna, ciąża, dzieci do 6 r.ż.

background image

Leki zmniejszające 
perystaltykę jelit

Cholinolityki

Atropina- często w połączeniu z 

difenyloksylatem

Hioscyna : (Scopolan)

Leki syntetyczne: Oksyfenonium 

(Spasmophen), Adyfenina (Vegantin)

Spazmolityki bezpośrednie- Papaweryna

Drotaweryna (No-spa)

background image

Środki absorbujące

Węgiel leczniczy- biegunki, nadmierna 

fermentacja jelitowa, zatrucia (NIE: 
kwasy,zasady,alkohol,żelazo)

Smekta- powleka warstwą ochronną błonę 

śluzową żołądka i jelit. Zwiększa odporność 
bł.śluzowej na czynniki drażniące.  Stosowana 
w biegunkach szczególnie u dzieci

background image

Leki p/biegunkowe- 
szczególne

Leki działające p/zapalnie, znajdują zastosowanie 

w leczeniu biegunek, u podłoża których leżą 
procesy zapalne, autoimmunologiczne

Glikokortykosteroidy-Budezonid 

Pochodne kw.salicylowego-Salazopiryna, 

Mesalazyna, Sulfasalazyna

background image

Leki p/biegunkowe- 
szczególne

Leki stosowane w biegunkach infekcyjnych:

Przeciwbakteryjne- Nifuroksazyd , 

Furazolidon,, Neomycyna, Nystatyna

Przeciwpełzakowe –Metronidazol, 

Paromycyna

P/robakom płaskim - 

Pirantel , 

Mebendazol, Albendazol


Document Outline