background image

Wykonały:

Boraczek Agata

Deja Ewelina

Dobek Anna

Żekiecka Agnieszka

BADANIE ŻEŃSKICH 

BADANIE ŻEŃSKICH 

NARZĄDÓW PŁCIOWYCH

NARZĄDÓW PŁCIOWYCH

background image

OCENA 

OCENA 

DOJRZAŁOŚCI 

DOJRZAŁOŚCI 

PŁCIOWEJ

PŁCIOWEJ

background image

Owłosienie łonowe – wg skali 

Owłosienie łonowe – wg skali 

Tannera

Tannera

I – przedpokwitaniowe (brak owłosienia)
II – delikatne owłosienie warg sromowych 

i dołów pachowych (pojawiają się 

rzadkie proste włosy wzdłuż 

przyśrodkowych krawędzi warg 

sromowych)

III – zwiększona ilość włosów na wzgórku 

łonowym i w dole pachowym (włosy 

ciemniejsze, gęściejsze, poskręcane)

IV – ilość włosów na wzgórku łonowym 

typowa dla kobiety dojrzałej (szczyt 

skierowany ku dołowi)

V – owłosienie o charakterze dojrzałym 

pokrywające górne części ud

background image

Gruczoły piersiowe – wg skali 

Gruczoły piersiowe – wg skali 

Tannera

Tannera

– przedpokwitaniowe 
II – pączkowanie piersi (widać 

poszerzenie otoczki i rozwój 
tkanki podotoczkowej)

III – powiększania
IV – wtórnego wzgórka 

utworzonego przez otoczkę 

V – jednolitej powierzchni 

otoczki i pozostałej części 
piersi

background image

Badanie przedmiotowe

Badanie przedmiotowe

Wywiad

Badanie zewnętrzne 

Oglądanie

Obmacywanie

Opukiwanie

Osłuchiwanie

Badanie wewnętrzne

Przez pochwę (per vaginam)

Przez odbytnicę (per rectum)

background image

BUDOWA  

ŻEŃSKIEGO 

UKŁADU 

PŁCIOWEGO

background image

Narządy płciowe wewnętrzne

Narządy płciowe wewnętrzne

background image

Narządy płciowe zewnętrzne

Narządy płciowe zewnętrzne

background image

Zasady badania

Zasady badania

Należy wyjaśnić pacjentce cel badania.

Poprosić o rozebranie się od dolnej połowy ciała.

Badaną należy ułożyć na plecach (na kozetce lekarskiej lub 

fotelu ginekologicznym) w taki sposób, aby miała kończyny 

dolne zgięte we wszystkich stawach. Ponadto kobieta 

powinna rozchylić nogi, co stwarza dobry dostęp do 

badania narządów płciowych. 

Badanie rozpoczyna się od oglądania sromu i okolicy 

krocza. Należy ocenić dojrzałość płciową, co umożliwia 

ocenę prawidłowego lub opóźnionego dojrzewania 

płciowego.

Bada się zewnętrzne narządy poprzez ich obejrzenie i 

ocenę, (podczas badania używaj rękawic).

Badanie przedmiotowe wewnętrzne odbywa się na fotelu 

ginekologicznym, tj. badanie palpacyjne i badanie z 

użyciem wziernika. 

Kobieta przed badaniem powinna opróżnić pęcherz 

moczowy.

background image

PRZEBIEG 

PRZEBIEG 

BADANIA 

BADANIA 

FIZYKALNEG

FIZYKALNEG

O

O

background image

Sposób badania – badanie 

Sposób badania – badanie 

zewnętrzne

zewnętrzne

1.

1.

Wargi sromowe większe i mniejsze 

Wargi sromowe większe i mniejsze 

(oglądanie i badanie palpacyjne).

(oglądanie i badanie palpacyjne).

Używając palców lewej ręki należy 
delikatnie rozchylić wargi sromowe 
odsłaniając ich powierzchnię wewnętrzną, 
która powinna być różowa i lekko wilgotna. 

Dotyka się całą długość warg sromowych, 
trzymając je między kciukiem i palcem 
wskazującym, wargi powinny być miękkie i 
mięsiste

background image

2. Gruczoły Bartholina 

2. Gruczoły Bartholina 

(gruczoły 

(gruczoły 

przedsionkowe większe) 

przedsionkowe większe) 
 

Ujmuje się je między kciuk 
i palec wskazujący. 

Palcem wskazującym bada 
się powierzchnię 
wewnętrzną (tuż poza 
wejściem do pochwy), 
kciukiem powierzchnię 
zewnętrzną od tyłu wargi 
sromowej większej.

Prawidłowo gruczoł jest 
niewyczuwalny

background image

3. Łechtaczka (oglądanie) 

3. Łechtaczka (oglądanie) 

Może być powiększona w przypadku 

maskulinizacji (występowanie u kobiet cech 

somatycznych męskich).

4. Wejście do pochwy

4. Wejście do pochwy

 Należy rozchylić wargi sromowe i uwidocznić 

przedsionek pochwy, poprosić pacjentkę, aby 

za pomocą tłoczni brzusznej „poparła” na srom 

i pochwę – prawidłowo w przedsionku pochwy 

nie powinny być widoczne żadne zmiany.

5. Ujście cewki moczowej 

5. Ujście cewki moczowej (oglądanie, 

następnie palpacja)

Należy ucisnąć okrężnie cewkę moczową. 

background image

Sposób badania – badanie 

Sposób badania – badanie 

wewnętrzne palpacyjne

wewnętrzne palpacyjne

Kciukiem oraz palcem wskazującym jednej ręki, 

rozchyla się wargi sromowe i wprowadza do pochwy 

palec środkowy, którego ucisk na ścianę tylna pochwy 

stwarza miejsce do wprowadzenie palca wskazującego. 

Obydwoma palcami obmacuje się sklepienie pochwy, 

szyjkę macicy i jej ujście zewnętrzne. Ból podczas 

poruszania szyjką  może świadczyć o stanie zapalnym w 

miednicy mniejszej.

„Ustalając” macicę ręką wewnętrzną, drugą ręką, która 

spoczywa na podbrzuszu pacjentki, bada się położenie 

macicy, i jej topografie w stosunku do ścian miednicy, 

wielkość, konsystencję. 

W czasie badania dwuręcznego wyczuwalne są również 

przydatki  - jajniki i jajowody, które dzięki obmacywaniu 

można scharakteryzować pod względem wielkości 

konsystencji, bolesności.

background image

BADANIE DWURĘCZNE

BADANIE DWURĘCZNE

background image

Sposób badania – badanie 

Sposób badania – badanie 

palpacyjne odbytniczo-

palpacyjne odbytniczo-

pochwowe

pochwowe

Ma ono szczególne znaczenie u dziewic, 

dziewczynek i kobiet w podeszłym wieku, 

gdy przedsionek pochwy pozwala na 

wprowadzenie tylko jednego palca.

Badanie to może być wykonane za pomocą 

ręki wewnętrznej i zewnętrznej.

W niektórych 

przypadkach stosowane 

jest badanie jednoczesne 

przez pochwę i odbytnicę. 

Dzięki niemu można 

ocenić położenie macicy 

np. tyłopochylenie.

background image

Sposób badania – badanie 

Sposób badania – badanie 

wewnętrzne z użyciem wziernika 

wewnętrzne z użyciem wziernika 

pochwowego

pochwowego

W czasie badania ocenia 

się pochwę i ujście 

zewnętrzne kanału 

szyjki oraz ewentualnie 

pobiera materiał do 

badania cytologicznego.

Wziernik powinien być 

sterylny i jednorazowy. 

Najczęściej stosuje się 

wziernik typu Cusco 

(jednoczęściowe samo 

trzymające się).

background image

Dobiera się odpowiednią wielkość 

wziernika, następnie rozchyla 

palcami lewej ręki wargi sromowe i 

wprowadza wziernik do pochwy 

początkowo w pozycji skośnej, 

poczym należy go odwrócić i 

otworzyć.

background image

Ponieważ wziernik wprowadzany jest 

stopniowo, należy dokonać 

jednocześnie oględzin ścian pochwy, 

aby na koniec dokładnie obejrzeć tarczę 

szyjki macicy.

Ustawienie (zwrócona do przodu, gdy macica 

położona jest w tyłozgięciu)

Zabarwienie (w czasie ciąży występuje 

purpurowe zabarwienie)

Powierzchnia nabłonka (wielowarstwowy płaski i 

walcowaty)

Występowanie wydzieliny lub krwawienia 

(śluzowo-ropny zapalenie szyjki)

Owrzodzenia, guzki (opryszczka, polip)

background image

Pobieranie materiału do badania 

Pobieranie materiału do badania 

cytologicznego (wymaz 

cytologicznego (wymaz 

Papanicolau)

Papanicolau)

Odbywa się za pomocą wacika i szpatułki 

zbierającej materiał z pochwowej części szyjki 
macicy 

background image

Klasyfikacja Papanicolau

Klasyfikacja Papanicolau

Grupa I - w rozmazie stwierdza się prawidłowe 
komórki powierzchownych warstw nabłonka 
wielowarstwowego płaskiego tarczy szyjki macicy, 
komórki gruczołowe z kanału szyjki oraz pojedyncze 
komórki zapalne. 

Grupa II - w rozmazie obok komórek stwierdzanych w 
grupie I-szej widać liczne komórki zapalne, komórki 
nabłonkowe wykazujące zmiany zwyrodnieniowe oraz 
komórki pochodzące z procesów regeneracyjnych. 
Grupa II-ga bardzo często występuje u pacjentek z 
nadżerką.

Grupa III - W rozmazie widać komórki z cechami 
dysplazji. 

Grupa IV - w rozmazie stwierdza się komórki o 
cechach raka płaskonabłonkowego przedinwazyjnego.

Grupa V - w rozmazie stwierdza się komórki 
nowotworowe odpowiadające rakowi 
płaskonabłonkowemu naciekającemu szyjki macicy lub 
innemu nowotworowi złośliwemu szyjki lub trzonu 
macicy.

background image

BADANIE PIERSI

BADANIE PIERSI

Badanie ginekologiczne 
obejmuje także badanie 
gruczołów sutkowych, 
podczas którego zwracamy 
uwagę na objawy ciąży, 
laktację, wyczuwalne w 
badaniu palpacyjnym guzy. 

Rak gruczołu sutkowego 
występuje częściej niż rak 
narządów rodnych. W 
trakcie badania układamy 
pacjentkę na plecach. 
Dokładne i delikatne 
badanie palpacyjne powinno 
obejmować cały gruczoł 
piersiowy i pachę. 

background image

Bibliografia

Bibliografia

Krajewska-Kułak Elżbieta, Szczepański 

Marek, Badanie fizykalne w praktyce 
pielęgniarek i położnych
. Wyd. Czelej, 2008.

Cudak Edyta, Dyk Danuta, Gaworska-

Krzemińska Aleksandra, Badanie fizykalne w 
pielęgniarstwie
. PZWL, 2008.


Document Outline