M. Gibowicz

M. Gibowicz

2005

2005

 

 

 

 

Informacja we współczesnym 

świecie

We współczesnym świecie gromadzi ogromne ilości 
informacji pochodzących z różnych źródeł. Informacja może 
zostać należycie wykorzystana jedynie wtedy, gdy jest 
pełna, wiarygodna uporządkowana i posiada odpowiednią 
formę. W celu gromadzenia, przetwarzania i udostępniania 
informacji stosuje się bazy danych.

 

 

 

 

Klasyczne bazy danych a GIS

Niestety klasyczne bazy danych nie uwzględniają 
przestrzennego położenia obiektów i nie są 
najlepszym narzędziem do takich zastosowań jak 
planowanie rozwoju miast, zarządzanie infrastrukturą, 
czy określenie stanu środowiska na danym terenie.

Systemy uwzględniające geograficzną lokalizację 
badanych obiektów określa się mianem 

Systemów Informacji Geograficznej lub w 
skrócie GIS.

 

 

 

 

Systemy Informacji Geograficznej można 
scharakteryzować jako połączenie mapy cyfrowej z 
bazą danych. 
Mapa cyfrowa zwana inaczej mapą numeryczną jest 
symbolicznym odzwierciedleniem świata 
rzeczywistego zapisanym w pamięci komputera. 
Baza danych stanowi natomiast zbiór informacji o 
danych obiektach.

Czym jest GIS ?

 

 

 

 

Połączenie mapy z bazą danych

Każdy obiekt  na mapie cyfrowej ma swój rekord w bazie 
danych, w którym znajdują się informacje opisowe o danym 
obiekcie.

 

 

 

 

W każdym systemie GIS można wyróżnić następujące 
elementy składowe: oprogramowanie, dane, sprzęt, ludzie

Elementy składowe GIS

Dane analogowe

Oprogramowanie

Dane cyfrowe

Sprzęt komputerowy, geodezyjny, GPS, kamery i inne urządzenia

Twórcy

systemu

Użytkownicy

systemu

- Informacje

- Urządzenia

- Ludzie

 

 

 

 

Wszystkie dane zarówno graficzne jak i opisowe 
każdego systemu GIS zgromadzone są w bazie danych 
będącą uporządkowanym zbiorem wzajemnie ze sobą 
powiązanych informacji. Istnieje wiele typów baz 
danych różniących się między sobą pod względem 
struktury. W praktyce najczęściej używa się 
relacyjnego modelu bazy danych.

Baza danych systemu GIS

 

 

 

 

Relacyjna bazy danych jest zbiorem tablic składających się z 
wierszy i kolumn oraz związków między tymi tabelami 
(relacji). Związki umożliwiają łączenie danych pochodzących 
z różnych tablic w celu uzyskania pełnej informacji. 

Relacyjna baza danych

 

 

 

 

Podstawą funkcjonowania systemu informacji przestrzennej 
jest zgromadzenie odpowiednich danych o obiektach świata 
rzeczywistego będących przedmiotem zainteresowania. 
Dane te opisujące cechy poszczególnych obiektów 
nazywane są atrybutami. 
Ze względu na rodzaj przechowywanej w atrybutach 
informacji dzielimy je na:

Dane w systemach GIS

• Atrybuty przestrzenne - określające położenie, wielkość 

i geometryczny kształt obiektów oraz ich przestrzenne 
(topologiczne) relacje,

• Atrybuty opisowe - określające nieprzestrzenne 

właściwości i relacje   obiektów.

 

 

 

 

Mapa cyfrowa przechowuje umiejscowienie i kształt 
geometryczny obiektów geograficznych wraz z informacjami 
opisującymi te obiekty. Obiektem geograficznym może być 
drzewo, las, jezioro, rzeka, budynek, wodociąg, linia 
energetyczna i wiele innych elementów środowiska.

Mapa cyfrowa 

 

 

 

 

Mapa cyfrowa w porównaniu ze zwykłym obrazem 
komputerowym, stworzonym w typowym programie 
graficznym (Corel, Paint) wyróżnia się tym, że:

Charakterystyka mapy cyfrowej

• Każdy element mapy posiada swój opis w bazie  danych
• Obiekty na mapie cyfrowej zapisane są w odpowiednim 

układzie współrzędnych (geograficznym lub płaskim)

• Zwykłe programy graficzne nastawione są głównie na 

efektowną prezentację obrazów przechowując dane w 
sposób ograniczający swobodne zarządzanie i analizę 
poszczególnych obiektów.

 

 

 

 

Dane przestrzenne mogą być zapisywane i przedstawiane w 
postaci wektorowej lub rastrowej. W pierwszym przypadku 
obiekty są definiowane jako zbiór współrzędnych 
opisujących punkty charakterystyczne elementów mapy. W 
postaci rastrowej obiekty przedstawione są ciągiem 
elementów graficznych w regularnej siatce.

Modele danych przestrzennych

MODEL WEKTOROWY

MODEL RASTROWY

 

 

 

 

Obecnie systemy GIS wykorzystują jednocześnie model 
wektorowy i rastrowy. Pliki wektorowe służą jako ramy 
odniesień dla informacji przestrzennej. Mapy rastrowe w 
wykorzystywane są jako podkłady do prezentacji mapy 
wektorowej lub jako materiał wstępny do jej tworzenia 

Dane we współczesnych GIS

 

 

 

 

Najważniejszym elementem przy tworzeniu systemu 
informacji geograficznej jest posiadanie odpowiednich i 
wiarygodnych danych. Najczęściej wykorzystywane źródła 
danych to:

Źródła danych dla GIS

• Mapy analogowe
• Bezpośredni 

pomiar geodezyjny

• Pomiary GPS(Global 

Positioning System)

• Zdjęcia lotnicze
• Zdjęcia satelitarne

 

 

 

 

Zdjęcie lotnicze okolic Parku Kasprowicza

Przykładowe zdjęcie lotnicze

 

 

 

 

• Administracja państwowa i lokalna. 
• Zarządzanie infrastrukturą
• Działalność projektowa
• Analiza gospodarcza
• Służba zdrowia, bezpieczeństwo i ratownictwo
• Ochrona środowiska
• Transport
• Publikowanie map

Obszary zastosowań GIS

 

 

 

 

• ESRI (Arcinfo, ArcView) 
• Integraph Corporation (GeoMedia) Działalność 

projektowa

• Bentley (MicroStation Geographics) 
• Autudesk (AutoCAD Map) 
• General Elektric (Smallworld) 
• IDRISI (Idrisi Kilimanjaro)
• MapInfo Corporation (MapInfo Professional)

Producenci oprogramowania