Zarządzanie nieruchomościami o funkcjach mieszkaniowych

Polskie Koleje Państwowe Spółka

Akcyjna

Posiadają majątek w postaci 101,3 tysięcy działek gruntowych o ogólnej powierzchni 106 tysięcy ha

oraz ponad 40 tysięcy budynków o ogólnej powierzchni użytkowej przekraczającej 6 ml. m

Gospodarowanie tym majątkiem realizuje Biuro Nieruchomości i Biuro Nieruchomości

Strategicznych oraz Oddziały Gospodarowania Nieruchomościami.

Podstawowe kierunki działania w tym zakresie to:

1 Wyposażanie w majątek spółek Grupy PKP.

2 Sprzedaż zbędnych nieruchomości na rynku.

3 Wynajem i wydzierżawianie nieruchomości.

4 Sprzedaż lokali mieszkalnych dotychczasowym najemcom.

5 Sprzedaż lokali komercyjnych w budynkach mieszkalnych.

6 Nieodpłatne przekazywanie nieruchomości na rzecz gmin, Skarbu Państwa i

państwowych osób prawnych.

7 Wykonywanie praw właścicielskich w stosunku do nieruchomości PKP S.A.

W zasobie majątku PKP znajduje się ponad 2700 budynków dworcowych w tym blisko

1000, które spełniają nadal funkcje w obsłudze podróżnych.

W ostatnim okresie zmodernizowano budynki dworcowe w Lublinie, Sosnowcu, Bielsku

Białej, Częstochowie, Białogardzie, Gdańsku a także w Kramsku, Kostrzynie Wlkp.,

Rzepinie, Skierniewicach oraz Białymstoku.

Ponadto prowadzone są projekty mające na celu pozyskanie inwestorów zewnętrznych

dla modernizacji obiektów dworcowych oraz innych inwestycji komercyjnych m. in. w

Katowicach, Warszawie, Poznaniu.

Polskie Koleje Państwowe Spółka Akcyjna posiada w swojej ofercie nieruchomości do:

- najmu

- dzierżawy

- sprzedaży

W ofercie znajdują się budynki biurowe, magazyny, powierzchnie i lokale na dworcach,

grunty pod zabudowę komercyjną, mieszkaniową i rekreacyjną na terenie całego kraju.

Jak wykupić mieszkanie od PKP

Prawo do wykupienia przysługuje o ile pierwotni, lub

obecni najemcy:

są lub byli pracownikami podmiotów utworzonych z zakładów lub

jednostek organizacyjnych wydzielonych z PKP w okresie od dnia

1 lipca 1991 r.,

jeżeli są lub byli pracownikami przedsiębiorstw państwowych lub

jednostek organizacyjnych, które wykonywały lub nadal wykonują

zadania na rzecz PKP ( i innych spółek grupy), jeżeli rozwiązanie z

nimi stosunku pracy nastąpiło w związku ze zmianami

organizacyjnymi lub zmniejszeniem stanu zatrudnienia w PKP lub

PKP SA, jeżeli zostały przejęte przez innych pracodawców w trybie

przepisu art. 231 Kodeksu pracy.

Uprawniony do wykupienia może pisemnie wskazać osobę

najbliższą, stale z nim zamieszkującą która może wykupić

mieszkanie na preferencyjnych warunkach. Zgłoszenie musi

nastąpić na piśmie. Osoby zajmujące dany lokal, a nie spełniające

warunków wskazanych powyżej, również mogą wykupić

mieszkanie, nie skorzystają jednak z bonifikaty.

Jaka jest wysokość bonifikaty ?

Bonifikata przy zakupie jest uzależniona od kilku czynników – w

zależności od tego w jakim charakterze i jak długo dany najemca

pracował dla (szeroko rozumianej PKP), oraz od jego sytuacji

majątkowo – rodzinnej. W szczególności cena za lokal jest

pomniejszana o:6% za każdy rok pracy najemcy w PKP, PKP S.A., w

podmiotach utworzonych z zakładów lub jednostek organizacyjnych

wydzielonych z przedsiębiorstw państwowych lub jednostek

organizacyjnych, które wykonywały lub nadal wykonują zadania na

rzecz zbywcy lub jego poprzednika prawnego, oraz 3% - za każdy rok

najmu mieszkania od PKP albo PKP i PKP SA łącznie,

WAŻNE: Do okresy najmu i stażu pracy doliczany jest ten dla spółek

wydzielonych z PKP po 1991 r.

nie więcej jednak niż o 95%.

Jeżeli uprawniony jest emerytem, rencistą lub wdowa (wdowcem) po

osobie uprawnionej , to bonifikata wynosi 95 % (niezależnie od stażu

pracy i długości najmu)

Na wniosek osoby bliskiej, która wstąpiła w prawo najmu po śmierci

pierwotnego najemcy – terminu stażu pracy i długości najmu mogą

dotyczyć pierwotnego najemcy (jest to istotne jeśli tamten miałby

lepsze warunki).Pozostała część kwoty (np. 5%) może być również

rozłożone na raty (na maksymalnie 10 lat, przy czym należność może

być zabezpieczona hipoteką). Jednakże wpłacenie jednorazowo całej

kwoty upoważnia do kolejnej zniżki w wysokości 25 %.

Jaki jest tryb wykupywania lokali ?

O przeznaczeniu do sprzedaży lokali mieszkalnych PKP SA

zawiadamia na piśmie najemców, wyznaczając

sześciomiesięczny termin na złożenie pisemnego

oświadczenia o zamiarze nabycia lokalu mieszkalnego,

liczony od dnia doręczenia zawiadomienia osobie

zainteresowanej.

W zawiadomieniu, zamieszcza się informacje dotyczące:

ceny lokalu mieszkalnego, wartości prawa do gruntu

przynależnego do tego lokalu mieszkalnego,

przewidywanego terminu zawarcia umowy sprzedaży lokalu

mieszkalnego,

skutków niezłożenia oświadczenia o chęci zakupienia lokalu

Jeśli osoba uprawniona nie złoży właściwego oświadczenia

w terminie wskazanym w zawiadomieniu, PKP SA może

nieodpłatnie przekazać lokal lub budynek jednostce

samorządu terytorialnego albo spółdzielni mieszkaniowej

Zmiany w zasadach wykupu

mieszkań zakładowych



Z dniem 19 września 2005 roku obowiązuje ustawa z dnia 7

lipca 2005r. o zmianie niektórych ustaw dotyczących

nabywania własności nieruchomości (Dz. U. nr 157 poz.

1315).

Ustawa ta zmienia następujące przepisy:



ustawę z dnia 28 września 1991 r. o lasach (tekst jednolity

Dz. U. z 2005r. nr 45, poz. 435)



ustawę z dnia 8 września 2000r. o komercjalizacji,

restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa

państwowego „Polskie Koleje Państwowe” (Dz. U. nr 84,

poz. 948 z późn. zm.)



ustawę z dnia 15 grudnia 2000r. o zasadach zbywania

mieszkań będących własnością przedsiębiorstw

państwowych, niektórych spółek handlowych z udziałem

Skarbu Państwa, państwowych osób prawnych oraz

niektórych mieszkań będących własnością Skarbu Państwa

(Dz. U. z 2001r. nr 4 poz. 24 z późn. zm.)

Mieszkania Lasów Państwowych

Pracownicy i byli pracownicy Lasów Państwowych mający co najmniej

trzyletni okres zatrudnienia posiadają pierwszeństwo nabycia lokali,

których są najemcami i w których mieszkają. Cena sprzedaży lokalu

podlega obniżeniu o 6% (było 4%) za każdy rok zatrudnienia i o 3 %

za każdy rok najmu tego lokalu, nie więcej jednak niż o 95% (było

90%), a spłata należności może zostać rozłożona najwyżej na 60 rat

miesięcznych. Jeżeli osobą uprawnioną jest emeryt lub rencista, cena

nabycia lokalu ustalona jest na 5% jego wartości (nowy zapis).

Powyższe ustalenia dotyczą również osób bliskich, pozostałych po

pracownikach i byłych pracownikach, które w dniu ich śmierci

zamieszkiwały razem z nimi (małżonkowie, wstępni, zstępni oraz

osoby przysposobione). Łączna obniżka nie może przekraczać 95%

ceny sprzedaży lokalu (było 90%). Uprawnienie to przysługuje tylko

przy nabyciu jednego lokalu. Udzielający bonifikaty może żądać jej

zwrotu łącznie z waloryzacją , jeżeli nabywca lokalu przed upływem 5

lat od dnia jego nabycia zbył ten lokal lub wykorzystał na inne cele

niż mieszkalne. Nie dotyczy to zbycia na rzecz osoby bliskiej (nowy

zapis).

Mieszkania kolejowe

Prawo do nabycia lokalu mieszkalnego przysługuje osobom, które

zajmują lokal mieszkalny:

na podstawie umowy najmu;

po śmierci najemcy: małżonkowi, zstępnym, wstępnym, rodzeństwu,

przysposabiającym lub przysposobionym, a także osobie, która

pozostawała faktycznie we wspólnym pożyciu z najemcą;

jeżeli są lub były pracownikami podmiotów utworzonych z zakładów

lub jednostek wydzielonych z PKP w okresie od dnia 1 lipca 1991r.

jeżeli są lub były pracownikami przedsiębiorstw państwowych lub

jednostek organizacyjnych, które wykonywały lub nadal wykonują

zadania na rzecz zbywcy lub jego poprzednika prawnego (nowy

zapis)

jeżeli rozwiązanie z nimi stosunku pracy nastąpiło w związku ze

zmianami organizacyjnymi lub zmniejszeniem stanu zatrudnienia w

PKP lub PKP S.A.

jeżeli zostały przejęte prze innych pracodawców w trybie przepisu

art. 23 kodeksu pracy (przejście zakładu pracy lub jego części na

innego pracodawcę)

Mieszkania kolejowe



Sprzedaż lokalu następuje przy zastosowaniu

następujących bonifikat:



6% za każdy rok pracy najemcy w PKP, PKP S.A., w

podmiotach utworzonych z zakładów lub jednostek

organizacyjnych, wydzielonych z przedsiębiorstw

państwowych lub jednostek organizacyjnych, które

wykonywały lub nadal wykonują zadania na rzecz zbywcy

lub jego poprzednika prawnego (dotychczas dotyczyło tylko

najemców w PKP lub PKP S.A.)



oraz 3% za każdy rok najmu mieszkania od PKP lub PKP S.A.

łącznie, nie więcej jednak niż o 95% (jak dotychczas).



Jeżeli osobą uprawniona jest emeryt lub wdowa (wdowiec)

po niej, to korzysta on (ona) z obniżki 95% ceny (jak

dotychczas).

MIESZKANIA PRZEDSIĘBIORSTW PAŃSTWOWYCH,

NIEKTÓRYCH SPÓŁEK HANDLOWYCH I NIEKTÓRYCH

MIESZKAŃ BĘDĄCYCH WŁASNOŚCIĄ SP



Dotychczas preferencje do korzystania z bonifikat przysługiwały

pracownikom oraz byłym pracownikom danego zakładu a po ich

śmierci - osobom najbliższym, które stale z nimi zamieszkiwały.

Z chwilą obowiązywania ustawy tj. 19 września 2005r. uprawnienia

do zniżek uzyskają wszyscy lokatorzy pod warunkiem, że zajmują

mieszkania na podstawie umowy najmu zawartej na czas

nieoznaczony lub decyzji administracyjnej o przydziale.

Sprzedaż mieszkań następuje przy zastosowaniu następujących

bonifikat:



6% za każdy rok pracy osoby uprawnionej;



3% za każdy rok najmu tego mieszkania od zbywcy



Łączna obniżka nie może przekraczać 95% ceny sprzedaży

mieszkania (wysokość bonifikat pozostawiono bez zmian).

Podobnie jak w innych mieszkaniach zakładowych obowiązują

zasady sprzedaży lokali emerytom, rencistom lub wdowom

(wdowcom) za cenę 5 % wartości rynkowej.

MIESZKANIA PRZEDSIĘBIORSTW PAŃSTWOWYCH,

NIEKTÓRYCH SPÓŁEK HANDLOWYCH I NIEKTÓRYCH

MIESZKAŃ BĘDĄCYCH WŁASNOŚCIĄ SP



Jeżeli w wyniku likwidacji, komercjalizacji, prywatyzacji,

upadłości mieszkanie przestało być mieszkaniem

zakładowym przedsiębiorstwa państwowego, państwowej

osoby prawnej lub innej państwowej jednostki

organizacyjnej albo spółki handlowej, w której Skarb

Państwa był podmiotem dominującym, osobie fizycznej

zajmującej to mieszkanie na podstawie umowy najmu albo

decyzji administracyjnej o jego przydziale, przysługuje

prawo pierwokupu tego mieszkania.

Prawo pierwokupu przysługuje, jeżeli w procesach

przekształceniowych zostało naruszone prawo osoby

uprawnionej do nabycia zajmowanego mieszkania.

Niestety, powyższe uwarunkowania przysługiwania prawa

pierwokupu będą wywoływać wiele sporów

interpretacyjnych przepisów ustawy dotyczącej

nabywania własności nieruchomości.

USTAWA

Z DNIA 30 MAJA 1996 R.

O GOSPODAROWANIU NIEKTÓRYMI SKŁADNIKAMI

MIENIA SKARBU PANSTWA ORAZ O AGENCJI MIENIA

WOJSKOWEGO.

Art. 1. Ustawa określa:

1) zasady i tryb gospodarowania mieniem Skarbu Państwa będącym w trwałym zarządzie

jednostek organizacyjnych podległych Ministrowi Obrony Narodowej albo ministrowi

właściwemu do spraw wewnętrznych lub przez nich nadzorowanych, a także innym mieniem

będącym we władaniu tych jednostek, niewykorzystywanym do realizacji ich zadań;

2) zasady i tryb gospodarowania mieniem pozostałym po likwidacji państwowych osób

prawnych, dla których organem założycielskim lub organem nadzoru był Minister Obrony

Narodowej lub minister właściwy do spraw wewnętrznych;

3) zadania, zasady działalności oraz organizacje Agencji Mienia Wojskowego.

Art. 2. Mienie, o którym mowa w art. 1 pkt. 1 i 2, obejmuje wszystkie prawa majątkowe

przekazane Agencji Mienia Wojskowego na zasadach i w trybie określonym w ustawie.

Art. 3. Przepisów ustawy nie stosuje sie do:

1) lasów, w rozumieniu przepisów o lasach, udostępnionych, na ich podstawie, jednostkom

organizacyjnym podporządkowanym lub nadzorowanym przez Ministra Obrony Narodowej;

2) nieruchomości rolnych i innego mienia, o których mowa w przepisach o gospodarowaniu

nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, będących w trwałym zarządzie lub użytkowaniu

jednostek organizacyjnych podporządkowanych lub nadzorowanych przez Ministra Obrony

Narodowej.

Art. 4. Przepisy ustawy nie naruszają uprawnień i obowiązków Ministra Obrony Narodowej

w zakresie gospodarowania mieniem Skarbu Państwa, wynikających z innych ustaw oraz

umów międzynarodowych.

Art. 4a. 1. W przypadku klęski żywiołowej lub nadzwyczajnego zagrożenia środowiska,

mienie Skarbu Państwa, o którym mowa w art. 1 pkt. 1, może być przekazane

nieodpłatnie,

oddane w użytkowanie, najem, dzierżawę, trwały zarząd, użyczone lub oddane do

korzystania na podstawie innego stosunku prawnego jednostkom organizacyjnym, osobom

prawnym lub osobom fizycznym, w celu likwidacji skutków tej klęski lub nadzwyczajnego

zagrożenia środowiska bez pośrednictwa Agencji Mienia Wojskowego.

2. Przekazanie mienia w przypadku, o którym mowa w ust. 1, może zarządzić Minister

Obrony Narodowej albo z jego upoważnienia inny organ wojskowy.

Art. 4b. 1. Minister Obrony Narodowej może nieodpłatnie przekazać, bez pośrednictwa

Agencji Mienia Wojskowego, mienie ruchome Skarbu Państwa, o którym mowa w art.1pkt1:

1) muzeom, państwowym i samorządowym instytucjom kultury, państwowym i

samorządowym szkołom publicznym, państwowym szkołom wyższym oraz państwowym

wyższym szkołom zawodowym - na cele muzealne, wystawiennicze, kulturalne lub

szkoleniowe;

2) państwowym jednostkom organizacyjnym, jednostkom samorządu terytorialnego,

stowarzyszeniom i fundacjom prowadzącym działalność związaną z obronnością lub

bezpieczeństwem państwa - na cele ich działalności statutowej.

2. Przekazanie mienia, o którym mowa w ust. 1, następuje w formie protokołu zdawczo

odbiorczego, z dniem jego podpisania.

3. Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowy tryb

przekazywania mienia, o którym mowa w ust. 1.

Art. 4c. Minister Obrony Narodowej, na podstawie umów międzynarodowych, może
przekazywać nieodpłatnie siłom zbrojnym państw będących stronami tych umów
uzbrojenie i towary podwójnego zastosowania, w rozumieniu art. 3 pkt. 1 i 2
ustawy z dnia 29 listopada
2000 r. o obrocie z zagranicą towarami, technologiami i usługami o znaczeniu
strategicznym dla bezpieczeństwa państwa, a także dla utrzymania
międzynarodowego pokoju i bezpieczeństwa oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.
U. Nr 119, poz. 1250, z późn. zm.).
Art. 4d. Mienie ruchome Skarbu Państwa będące na wyposażeniu polskich
jednostek
wojskowych poza granicami państwa, niewykorzystywane przez te jednostki do
realizacji ich zadań, jeżeli jego wartość jest niższa od kosztów jego transportu do
kraju, zagospodarowuje organ wojskowy wyznaczony przez Ministra Obrony
Narodowej w państwie pobytu polskiej jednostki wojskowej przez sprzedaż,
przekazanie na cele charytatywne lub likwidację.
Rozdział 2
Agencja Mienia Wojskowego
Art. 5. 1. Tworzy sie Agencje Mienia Wojskowego, zwana dalej „Agencja”.
2. Nadzór nad działalnością Agencji sprawuje Minister Obrony Narodowej.
3. Agencja jest państwowa osoba prawna.
4. Siedziba Agencji jest miasto stołeczne Warszawa.
Art. 6. Skarb Państwa powierza Agencji wykonywanie prawa własności i innych
praw
rzeczowych na jego rzecz w stosunku do mienia, o którym mowa w art. 2.

podstawie umowy określającej w szczególności zasady

użytkowania i warunki płatności.

5. Minister Obrony Narodowej może dokonać cesji na

Agencję uprawnień i obowiązków zamawiającego, w tym

do zawarcia umowy dostaw i usług, w zakresie

zakończonych postępowań o zamówienia publiczne

przeprowadzonych przez urząd obsługujący Ministra

Obrony Narodowej i jednostki podległe Ministrowi Obrony

Narodowej. W takim przypadku finansowanie dostaw i

usług następuje ze środków własnych Agencji, z

zaciągniętych przez Agencje pożyczek i kredytów oraz

przez Ministra Obrony Narodowej ze środków

budżetowych Ministra Obrony Narodowej.

6. Przekazanie przez Agencję do użytkowania urzędowi

obsługującemu Ministra Obrony Narodowej i jednostkom

podległym Ministrowi Obrony Narodowej przedmiotu

dostaw i usług, o których mowa w ust. 5, następuje na

podstawie umowy określającej zasady

korzystania z przedmiotu umowy oraz zasady płatności, z

uwzględnieniem wydatkowanych przez Ministra Obrony

Narodowej środków budżetowych na nabycie przedmiotu

dostaw i usług.

Art. 12. 1. Prezes Agencji kieruje Agencją i reprezentuje ją na

zewnątrz.

2. Oświadczenia woli w imieniu Agencji składa Prezes Agencji.

Prezes Agencji może udzielić innym osobom pełnomocnictw

do składania oświadczeń woli w imieniu Agencji.

Art. 13. Prezes Agencji działa przy pomocy Biura Agencji i jego

oddziałów terenowych.

Art. 14. 1. Prezes Agencji sporządza roczny plan finansowy i

roczne sprawozdanie finansowe

Agencji, w tym bilans, rachunek zysków i strat, informacje

dodatkowa oraz sprawozdanie z przepływu środków

pieniężnych.

1a. Projekt planu finansowego Agencji podlega uzgodnieniu z

ministrem właściwym do spraw rozwoju regionalnego w trybie

określonym w ustawie z dnia 12 maja 2000 r. o zasadach

wspierania rozwoju regionalnego (Dz. U. Nr 48, poz. 550 z

późn. zm.).

2. Minister Obrony Narodowej przedstawia Radzie Ministrów,

do zatwierdzenia, roczny plan finansowy oraz roczne

sprawozdanie finansowe Agencji wraz z opinia i raportem

biegłego rewidenta.

3.Minister Obrony Narodowej corocznie informuje Sejm

Rzeczypospolitej Polskiej o działalności Agencji.

Agencja Nieruchomości Rolnych

Art. 3. 1. W przypadku sprzedaży nieruchomości rolnej przez osobę fizyczną lub
osobę prawną inną niż Agencja, prawo pierwokupu przysługuje z mocy ustawy jej
dzierżawcy, jeżeli łącznie spełnione są następujące warunki:
1)   umowa dzierżawy została zawarta w formie pisemnej i ma datę pewną oraz była
wykonywana co najmniej 3 lata, licząc od tej daty;
2)   nabywana nieruchomość wchodzi w skład gospodarstwa rodzinnego dzierżawcy
lub jest dzierżawiona przez spółdzielnie produkcji rolnej.
. O treści umowy sprzedaży nieruchomości rolnej przez osobę, o której mowa w ust.
1, zawiadamia się dzierżawcę tej nieruchomości, jeżeli umowa dzierżawy trwała co
najmniej 3 lata od dnia jej zawarcia.
3. Jeżeli dzierżawcy przysługuje prawo pierwokupu, o którym mowa w ust. 1,
zawiadomienie, o którym mowa w ust. 2, wywołuje skutki określone w przepisach
Kodeksu cywilnego dotyczących prawa pierwokupu.
4. W przypadku braku uprawnionego do pierwokupu, o którym mowa w ust. 1, albo
niewykonania przez niego tego prawa, prawo pierwokupu przysługuje z mocy ustawy
Agencji, działającej na rzecz Skarbu Państwa.
5. Przepisów ust. 1-4 nie stosuje się, jeżeli nabywcą nieruchomości rolnej jest:
1)   spółdzielnia produkcji rolnej - w przypadku sprzedaży przez jej członka
nieruchomości rolnej stanowiącej wkład gruntowy w tej spółdzielni;
2)   osoba bliska zbywcy w rozumieniu przepisów o gospodarce nieruchomościami.
6. Jeżeli przeniesienie własności nieruchomości rolnej ma na celu uzyskanie prawa do
renty strukturalnej, prawo pierwokupu przysługuje, gdy w wyniku wykonania tego
prawa zostanie spełniony

Art. 4. 1. Jeżeli przeniesienie własności nieruchomości rolnej następuje w wyniku
zawarcia umowy innej niż umowa sprzedaży, Agencja, działająca na rzecz Skarbu
Państwa, może złożyć oświadczenie o nabyciu tej nieruchomości za zapłatą
równowartości pieniężnej.
2. Jeżeli równowartość pieniężna, o której mowa w ust. 1, nie wynika z treści
umowy, równowartość tę Agencja określa przy zastosowaniu sposobów ustalania
wartości nieruchomości przewidzianych w przepisach o gospodarce
nieruchomościami.
3. Jeżeli równowartość pieniężna, o której mowa w ust. 1, wynikająca z treści
umowy rażąco odbiega od wartości rynkowej nieruchomości rolnej, stosuje się
odpowiednio art. 3 ust. 8 i 9.
4. Uprawnienie, o którym mowa w ust. 1, nie przysługuje:
1)   jeżeli w wyniku przeniesienia własności nieruchomości rolnej następuje
powiększenie gospodarstwa rodzinnego, jednak do powierzchni nie większej niż
określona w art. 5 ust. 1 pkt. 2;
2)   jeżeli przeniesienie własności nieruchomości rolnej następuje na rzecz:
a)  spółdzielni produkcji rolnej - w przypadku nieruchomości rolnej stanowiącej
wkład gruntowy członka tej spółdzielni,
b)  osoby bliskiej zbywcy w rozumieniu przepisów o gospodarce
nieruchomościami;
3)   jeżeli przeniesienie własności nieruchomości rolnej następuje w wyniku
umowy z następcą, o której mowa w art. 84 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o
ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. z 1998 r. Nr 7, poz. 25, Nr 106, poz.
668 i Nr 117, poz. 756, z 1999 r. Nr 60, poz. 636, z 2000 r. Nr 45, poz. 531, z 2001
r. Nr 73, poz. 764, z 2002 r. Nr 113, poz. 984 oraz z 2003 r. Nr 45, poz. 391).
5. Do wykonywania uprawnienia, o którym mowa w ust. 1, stosuje się odpowiednio
przepisy Kodeksu cywilnego dotyczące prawa pierwokupu.

Art. 8. 1. Nieruchomości rolne nabyte na

podstawie art. 3 ust. 4 i art. 4 wchodzą w

skład Zasobu Własności Rolnej Skarbu

Państwa.

2. Nieruchomość, o której mowa w ust. 1,

znajdująca się w dniu wejścia w skład Zasobu

Własności Rolnej Skarbu Państwa we władaniu

innych osób na podstawie umów, pozostaje

nadal we władaniu tych osób na

dotychczasowych warunkach, do chwili

zawarcia z Agencją nowych umów.

3. Jeżeli nowe umowy nie zostaną zawarte w

terminie roku od dnia wejścia nieruchomości

w skład Zasobu Własności Rolnej Skarbu

Państwa, dotychczasowe umowy wygasają.

Jeżeli do racjonalnego ukształtowania gruntów

wchodzących w skład gospodarstw rolnych

zachodzi potrzeba zmiany ich położenia w drodze

wzajemnej wymiany, wymiana taka może być

dokonana na zgodny wniosek właścicieli tych

gruntów, a w przypadku gruntów Zasobu

Własności Rolnej Skarbu Państwa - za zgodą

Agencji. Wymianą mogą być objęte również

grunty z zabudowaniami.",
b) ust. 3 otrzymuje brzmienie:
"3. W przypadku wymiany gruntów z

zabudowaniami wartość budynków określa się

według wyceny dokonanej przez rzeczoznawcę

majątkowego na zasadach określonych w

przepisach o gospodarce nieruchomościami,

chyba że strony uzgodnią inne zasady rozliczeń.";

Art. 6. 1. Agencja realizuje zadania wynikające z polityki państwa, w

szczególności w zakresie:

1) tworzenia oraz poprawy struktury obszarowej gospodarstw

rodzinnych,

2) tworzenia warunków sprzyjających racjonalnemu wykorzystaniu

potencjału produkcyjnego Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa,

3) restrukturyzacji oraz prywatyzacji mienia Skarbu Państwa

użytkowanego na cele rolnicze,

4) obrotu nieruchomościami i innymi składnikami majątku Skarbu

Państwa użytkowanymi na cele rolne,

5) administrowania zasobami majątkowymi Skarbu Państwa

przeznaczonymi na cele rolne,

6) zabezpieczenia majątku Skarbu Państwa,

7) inicjowania prac urządzeniowo-rolnych na gruntach Skarbu Państwa

oraz popierania organizowania na gruntach Skarbu Państwa prywatnych

gospodarstw rolnych,

8) tworzenia miejsc pracy w związku z restrukturyzacją państwowej

gospodarki rolnej,

9) wspierania działań mających na celu udzielanie pomocy byłym

pracownikom państwowych przedsiębiorstw gospodarki rolnej i

członkom ich rodzin w przezwyciężaniu trudnych sytuacji życiowych, a w

szczególności przez przyznawanie stypendiów dzieciom byłych

pracowników, uczącym się w szkołach ponadgimnazjalnych oraz

kształcącym się w szkołach wyższych.

2. Oprócz zadań, o których mowa w ust. 1, Agencja realizuje również

inne zadania określone odrębnymi przepisami, a w szczególności

przepisami o kształtowaniu ustroju rolnego.";

Art. 7. 1. Zadaniem Agencji jest w szczególności:

1) gospodarowanie,

2) utrzymywanie,

3) uporządkowanie stanu prawnego i prowadzenie ewidencji mienia, o którym

mowa w art. 7.2. Zadaniem Agencji jest również wykonywanie umów zawartych

przez Ministra Obrony

Narodowej na podstawie przepisów o prywatyzacji przedsiębiorstw

państwowych

i przepisów o przedsiębiorstwach państwowych.

3. Agencja może prowadzić na rzecz urzędu obsługującego Ministra Obrony

Narodowej oraz jednostek organizacyjnych podległych Ministrowi Obrony

Narodowej postępowania o udzielenie zamówień publicznych oraz zawierać

umowy wynikające z tych postępowań, w tym również udzielanych na zasadach

szczególnych, finansowanych z budżetu Ministerstwa Obrony Narodowej.

3a. Minister Obrony Narodowej może przekazać Agencji do dalszego

prowadzenia

postępowania o udzielenie zamówień publicznych, o których mowa w ust. 3,

wszczęte i

niezakończone przez urząd obsługujący Ministra Obrony Narodowej lub

jednostki

organizacyjne podległe temu Ministrowi.

4. Agencja, za zgoda Ministra Obrony Narodowej, może, ze środków

finansowych

pochodzących z przychodów własnych, pożyczek i kredytów, nabywać sprzęt

wojskowy i uzbrojenie, środki bojowe, techniczne i materiałowe oraz usługi i

naprawy zakładowe w celu przekazania ich urzędowi obsługującemu Ministra

Obrony Narodowej oraz jednostkom podporządkowanym i nadzorowanym przez

Ministra Obrony Narodowej do użytkowania na

Art. 23. 1. Dział rozwój wsi obejmuje sprawy:

1) kształtowania ustroju rolnego państwa,

2) ochrony gruntów przeznaczonych na cele rolne,

3) scalania i wymiany gruntów, gleboznawczej klasyfikacji gruntów

oraz podziału i rozgraniczenia nieruchomości na obszarze wsi,

4) infrastruktury wsi, w szczególności:

a) melioracji, w zakresie spraw nieobjętych działem gospodarka

wodna, zaopatrzenia wsi i rolnictwa w wodę oraz oczyszczania

ścieków i gospodarki odpadami,

b) elektryfikacji i gazyfikacji w zakresie spraw nieobjętych działem

gospodarka oraz telefonizacji wsi w zakresie spraw nieobjętych

działem łączność,

c) prac urządzeniowo-rolnych na gruntach Skarbu Państwa,

5) ubezpieczenia społecznego rolników,

6) wspierania tworzenia miejsc pracy w związku z restrukturyzacją

państwowej gospodarki rolnej,

7) wspierania działań mających na celu udzielanie pomocy byłym

pracownikom państwowych przedsiębiorstw gospodarki rolnej i

członkom ich rodzin w przezwyciężaniu trudnych sytuacji życiowych,

8) rozwoju przedsiębiorczości, w tym w szczególności podnoszenia

kwalifikacji zawodowych, wspomagania pozarolniczych form

aktywności zawodowej i gospodarczej mieszkańców wsi.

Art. 15. W ustawie z dnia 26 lipca 2001 r. o nabywaniu przez użytkowników

wieczystych prawa własności nieruchomości (Dz. U. Nr 113, poz. 1209, z

2002 r. Nr 113, poz. 984 oraz z 2003 r. Nr 3, poz. 24) art. 1 otrzymuje

brzmienie:

"Art. 1. 1. Osoby fizyczne będące w dniu 26 maja 1990 r. oraz w dniu

wejścia w życie ustawy użytkownikami wieczystymi lub współużytkownikami

wieczystymi nieruchomości zabudowanych na cele mieszkaniowe lub

stanowiących nieruchomości rolne nabywają z mocy prawa własność tych

nieruchomości z dniem, w którym decyzja, o której mowa w ust. 3, stała się

ostateczna.

2. Prawo własności nieruchomości nabywają także osoby fizyczne będące

następcami prawnymi osób, o których mowa w ust. 1.

3. Decyzję o nabyciu prawa własności nieruchomości wydaje starosta - w

odniesieniu do nieruchomości Skarbu Państwa, lub wójt (burmistrz,

prezydent miasta), starosta lub marszałek województwa - w odniesieniu do

nieruchomości będącej własnością jednostki samorządu terytorialnego.

4. Ostateczna decyzja, o której mowa w ust. 3, stanowi podstawę wpisu do

księgi wieczystej.

5. Opłaty sądowe z tytułu założenia i wpisu do księgi wieczystej prawa

własności nieruchomości nabytych na podstawie decyzji, o której mowa w

ust. 3, pokrywa Skarb Państwa.

6. Koszty pomiarów oraz opracowań geodezyjnych i kartograficznych

związanych z postępowaniem w sprawie wydania decyzji, o której mowa w

ust. 3, pokrywa Skarb Państwa.

7. Minister właściwy do spraw Skarbu Państwa w porozumieniu z ministrem

właściwym do spraw administracji publicznej, w drodze rozporządzenia,

określi szczegółowy tryb wydawania decyzji, o których mowa w ust. 3.".

WSPÓŁPRACA JEDNOSTEK SAMORZĄDU

TERYTORIALNEGO Z AGENCJĄ

NIERUCHOMOŚCI ROLNYCH

Zgodnie z art. 24 ust. 5 ustawy z dnia 19 października

1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi

Skarbu Państwa (Dz. U. z 2007 r. Nr 231, poz. 1700)

agencja może nieodpłatnie przekazać na własność

jednostce samorządu terytorialnego nieruchomości

wchodzące w skład Zasobu Własności Rolnej Skarbu

Państwa przeznaczone na cele związane z

inwestycjami infrastrukturalnymi służącymi

wykonywaniu jej zadań własnych. Przez określenie ˝

inwestycja infrastrukturalna˝ należy rozumieć

inwestycję, którą jednostka samorządu terytorialnego

zamierza realizować na nieruchomości przekazanej

przez agencję oraz w ramach zadań własnych,

mających charakter użyteczności publicznej, tj.

prowadzących do zaspokojenia zbiorowych potrzeb

mieszkańców w drodze świadczenia usług

powszechnie dostępnych.

WSPÓŁPRACA JEDNOSTEK SAMORZĄDU

TERYTORIALNEGO Z AGENCJĄ NIERUCHOMOŚCI

ROLNYCH

Dodatkowo wymaga zaznaczenia, iż zgodnie z art. 36 ust. 3

pkt. 2 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. Przepisy

wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym (Dz. U.

Nr 32, poz. 191, z późn. zm.) pojęcie inwestycji

infrastrukturalnej obejmuje infrastrukturę techniczną,

socjalną i usługową oraz obiekty oświaty, zdrowia i kultury.

Natomiast przez samo pojęcie infrastruktury należy

rozumieć podstawowe urządzenia, budynki i instytucje

usługowe, których istnienie jest niezbędne do prawidłowego

funkcjonowania gospodarki i społeczeństwa. Zgodnie

natomiast z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego

z dnia 8 listopada 2000 r. (sygn. ISA 1986/99) celami

publicznymi są cele, których realizacja służy ogółowi i jest

przeznaczona dla zaspokojenia potrzeb powszechnych, a

realizatorami tych celów są jednostki organizacyjne

reprezentujące Skarb Państwa lub jednostkę samorządu

terytorialnego.

Ponadto pragnę zauważyć, iż przepis art. 24 ust. 5

ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu

nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa nie nakłada

jednak na agencję obowiązku nieodpłatnego

przekazywania nieruchomości zasobu na własność w

każdym przypadku, gdy jednostka samorządu

terytorialnego zwróci się z takim wnioskiem. Aby agencja

mogła nieodpłatnie przekazać na rzecz jednostki

samorządu terytorialnego nieruchomość zasobu,

jednostka ta musi wykazać, iż ponad wszelką wątpliwość

będzie na niej realizowana inwestycja infrastrukturalna

służąca wykonaniu jej zadań własnych. Przedstawienie

jedynie planu zagospodarowania przestrzennego jest

niewystarczające. Ponadto jednostka samorządu

terytorialnego musi wykazać, iż realizacja inwestycji nie

może być zrealizowana na gruntach komunalnych, oraz

określić na podstawie stosownej dokumentacji

powierzchnię niezbędną do realizacji przedmiotowej

inwestycji.

Odnosząc się zaś do wniosku gminy o nieodpłatne

przekazanie działki nr 3/19 o pow. 71,59 ha położonej w

obrębie ……., w odniesieniu do której gmina zamierza

przystąpić do zmiany przeznaczenia w studium

uwarunkowań i kierunków zagospodarowania

przestrzennego z rolnego na budownictwo jednorodzinne,

uprzejmie wyjaśniam, iż do zadań własnych gminy należy

gminne budownictwo mieszkaniowe, tj. socjalne i

komunalne, a nie jednorodzinne. Wynika to z interpretacji

art. 7 ust. 1 pkt. 7 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o

samorządzie gminnym (Dz. U. 2001 r. Nr 142, poz. 1591, z

późn zm.), która została potwierdzona przez Biuro Analiz

Sejmowych w opinii prawnej z dnia 20 września 2007 r.,

znak: BAS-WAL-2020/07. Ponadto pragnę zauważyć, iż

przedmiotowa działka położona jest w niedalekiej odległości

od trzech jezior ……………. oraz drogi krajowej nr …., co

czyni ją atrakcyjną. Agencja Nieruchomości Rolnych, z

uwagi na jej ustawowe obowiązki oraz obowiązujące

przepisy, nie może nieodpłatnie przekazać na rzecz

jednostek samorządu terytorialnego nieruchomości o tak

dużej wartości.

WSPÓŁPRACA JEDNOSTEK SAMORZĄDU

TERYTORIALNEGO Z AGENCJĄ

NIERUCHOMOŚCI ROLNYCH

W tym miejscu chciałbym również zwrócić
uwagę na fakt, iż będące w zasobie grunty
przeznaczone pod jednorodzinne i
wielorodzinne budownictwo mieszkaniowe są
sprzedawane przez agencję na rzecz osób
trzecich, które na nabytych
nieruchomościach realizują inwestycje
mieszkaniowe bez udziału gmin. W związku z
powyższym cel ogólny, jakim jest
budownictwo mieszkaniowe, jest realizowany.

Chciałbym zwrócić uwagę, iż zgodnie z § 7 ust. 3 pkt. 1

rozporządzenia ministra skarbu państwa z dnia 26 stycznia

2007 r. w sprawie szczegółowych zasad gospodarki

finansowej Agencji Nieruchomości Rolnych oraz gospodarki

finansowej Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa (Dz.

U. z 2007 r. Nr 24, poz. 159) agencja może udzielić

jednostce samorządu terytorialnego bezzwrotnej pomocy

finansowej w związku z budową, remontem oraz

przebudową obiektów infrastruktury technicznej oraz

innego majątku, przekazanych na podstawie art. 43 ust. 2,

art. 44 i 48 ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami

rolnymi Skarbu Państwa, bez uprzedniego doprowadzenia

ich do należytego stanu technicznego. Jednakowo pragnę

zaznaczyć, iż taka pomoc może zostać udzielona wyłącznie

wówczas, gdy gmina, przejmując daną nieruchomość,

przejmuje ciążące dotychczas na agencji obowiązki

związane np. z dostawą mediów. Wysokość bezzwrotnej

pomocy nie może być większa niż wysokość kosztów, jakie

musiałaby ponieść agencja, doprowadzając nieodpłatnie

przekazaną nieruchomość do należytego stanu

technicznego.

Jednocześnie pragnę poinformować, iż w trybie art. 48 ust. 1
ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu
Państwa agencja może wydzielić z zasobu majątek z
niezbędnymi gruntami, służący wykonywaniu innej
działalności niż gospodarcza, w celu nieodpłatnego
przekazania na własność gminie. Dla skorzystania z
powyższej możliwości ma znaczenie fakt, jaka działalność
na przedmiotowych nieruchomościach była realizowana, a
nie to, na jaką działalność gmina w przyszłości zamierza
wykorzystać. Warto również zauważyć, iż nieodpłatne
przekazanie na rzecz gminy nieruchomości zabudowanej,
związanej z prowadzeniem działalności gospodarczej, może
nastąpić jedynie w trybie art. 25 ust. 4 ustawy o
gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa
na cele związane z inwestycjami infrastrukturalnymi
służącymi wykonywaniu zadań własnych, bez możliwości
udzielenia przez agencję bezzwrotnej pomocy finansowej na
remont i adaptację takich budynków.

PLANY …………..

Ponadto pragnę poinformować, iż w Ministerstwie

Rolnictwa i Rozwoju Wsi trwają prace nad

projektem ustawy o zmianie ustawy o

gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi

Skarbu Państwa i niektórych innych ustaw.

Powyższy projekt zakłada między innymi, iż z

dniem 1 stycznia 2009 r. nieruchomości

mieszkaniowe wraz z towarzyszącą im

infrastrukturą zostaną nieodpłatnie przekazane na

rzecz gmin. Projekt zakłada również, iż agencja

będzie mogła udzielać gminom, którym zostaną

przekazane nieruchomości mieszkaniowe,

bezzwrotnej pomocy finansowej na doprowadzenie

tych nieruchomości do należytego stanu

technicznego.

Przedmiotem trwałego zarządu może być

wyłącznie nieruchomość stanowiąca własność

Skarbu Państwa lub własność jednostki

samorządu terytorialnego i odpowiednio do

własności Skarbu Państwa może być ustanowiony

trwały zarząd dla państwowej jednostki, a do

własności jednostki samorządu terytorialnego dla

odpowiedniej samorządowej jednostki

organizacyjnej. Nie jest dopuszczalne

ustanowienie trwałego zarządu dla jednostki

organizacyjnej nie posiadającej osobowości

prawnej nadzorowanej przez organ innego

podmiotu publicznoprawnego, niż organ

ustanawiający, np. zarząd gminy „A” nie może

ustanowić trwałego zarządu dla jednostki

organizacyjnej gminy „B” (powiatu, województwa

czy Skarbu Państwa).

Należy również przyjąć, że trwałego zarządu nie można ustanowić do

nieruchomości będącej przedmiotem udziału podmiotu publicznoprawnego we

współwłasności lub będącej przedmiotem użytkowania wieczystego. Za

przyjęciem takiego poglądu przemawia w sposób wyraźny przepis art. 43 ust. 5

GospNierU, stanowiący o możliwości oddawania w trwały zarząd tylko

nieruchomości będących własnością Skarbu Państwa lub własnością jednostek

samorządu terytorialnego. Nie sposób jest przyjąć tezę odmienną, bowiem w

pojęciu prawa własności, użytego w powołanym art. 43 ust. 5 GospNierU, nie

mieści się prawo użytkowania wieczystego, czy też prawo współwłasności. Skoro

ustawodawca posługuje się w obszarze GospNierU pojęciem własności

nieruchomości przy ustanawianiu trwałego zarządu, a jednocześnie przy

wygaszaniu trwałego zarządu dopuszcza możliwość jego wygaszenia do

nieruchomości (całości) lub jej części (art. 46 ust. 2 i art. 47 ust. 1 GospNierU), to

oznacza tylko tyle, że ustanowienie trwałego zarządu następuje w odniesieniu do

całej nieruchomości. Nie ma zatem możliwości ustanowienia trwałego zarządu do

udziału w prawie rzeczowym, ponieważ nie jest dopuszczalne ustanowienie

trwałego współzarządu. Ustanowienie trwałego współzarządu byłoby możliwe

tylko wówczas, jeżeli ustawodawca zapisałby taką możliwość w sposób wyraźny,

tak jak uczynił to przy wygaszaniu trwałego zarządu. Trudno bowiem racjonalnie

uzasadnić tezę, jakoby wskazanie ustawodawcy na ustanawianie trwałego

zarządu do nieruchomości było tożsame z możliwością ustanowienia trwałego

zarządu do całej nieruchomości lub jej części, skoro jednocześnie ten sam

ustawodawca wyraźne rozróżnia (w art. 46 ust. 2 i art. 47 ust. 1 GospNierU)

możliwość wygaszenia trwałego zarządu do całej i do części nieruchomości.

Należy przy tym dodać, że w wyniku wygaszenia trwałego zarządu do części

nieruchomości, część ta może być włączona do zasobu nieruchomości lub

oddana w trwały zarząd po uprzednim wydzieleniu tej części w postępowaniu o

podział nieruchomości (w zasobie nieruchomości nie mogą się bowiem

znajdować nieruchomości obciążone chociażby w części trwałym zarządem - art.

21, art. 24, art. 25a pkt. 5 i art. 25c pkt. 5 GospNierU).

Z mocy prawa

Zgodnie z art. 17 ust. 1 GospNierU państwowe i samorządowe jednostki

organizacyjne nie posiadające osobowości prawnej nabywają nieruchomości

na własność odpowiednio Skarbu Państwa lub jednostki samorządu

terytorialnego. Z dniem nabycia nieruchomości jednostki te uzyskują trwały

zarząd (art. 17 ust. 3 GospNierU).

Przedstawiona konstrukcja nabywania nieruchomości jest konsekwencją

zasady działania w obrocie jednostki organizacyjnej nie posiadającej

osobowości prawnej w imieniu i na rzecz podmiotu, który te jednostkę

utworzył. Do sporządzenia umowy nabycia własności nieruchomości osoba

reprezentująca tę jednostkę musi posiadać upoważnienie zarządu jednostki

samorządu terytorialnego do zawarcia umowy, po uprzednim uzyskaniu

zgody (w formie uchwały) organu stanowiącego (rady gminy lub powiatu;

sejmiku województwa).

Skoro zatem jednostce organizacyjnej nie posiadającej osobowości prawnej

nie mogą przysługiwać prawa rzeczowe, to jednostka ta może nabywać takie

prawa wyłącznie na rzecz osoby prawnej, która ją utworzyła (gmina, powiat,

województwo samorządowe).

Z chwilą nabycia nieruchomości przez jednostkę samorządu terytorialnego

reprezentowaną w tym przypadku przez jednostkę organizacyjną nie

posiadającą osobowości prawnej, tj. z chwilą wykonania umowy sprzedaży

nieruchomości, jednostka organizacyjna uzyskuje do nieruchomości trwały

zarząd jako skutek prawny (z mocy prawa) nabycia nieruchomości przez

jednostkę samorządu terytorialnego. Takie nabycie musi być potwierdzone

decyzją administracyjną zarządu właściwej jednostki samorządu

terytorialnego, aczkolwiek decyzja ta, w zakresie ustanowienia trwałego

zarządu ma tylko charakter deklaratoryjny, w której określa się warunki

wykonywania trwałego zarządu (art. 45 ust. 2 oraz art. 89 GospNierU).

W drodze decyzji

Organem wydającym decyzję o ustanowieniu trwałego

zarządu jest zarząd odpowiedniej jednostki samorządu

terytorialnego (gminy, powiatu lub województwa

samorządowego). Decyzja o ustanowieniu trwałego zarządu

może być wydana dopiero i tylko na wniosek złożony przez

jednostkę organizacyjną nie posiadającą osobowości

prawnej (art. 44 ust. 2 GospNierU). Zarząd jednostki

samorządu terytorialnego nie jest uprawniony do

wydawania decyzji o ustanowieniu trwałego zarządu z

urzędu dla jednostki organizacyjnej już istniejącej. Decyzję

o ustanowieniu trwałego zarządu można wydać bez wniosku

jednostki organizacyjnej jedynie w przypadku utworzenia

nowej jednostki organizacyjnej. W takiej sytuacji organ

nadzoru w akcie utworzenia określa nieruchomości

(wskazane przez zarząd jednostki samorządu

terytorialnego), przeznaczone na wyposażenie nowej

jednostki i w wykonaniu tego aktu, zarząd jednostki

samorządu terytorialnego wydaje następnie decyzję o

ustanowieniu trwałego zarządu (art. 54 i art. 52 w zw. z art.

56 GospNierU).

Ustanawianie trwałego zarządu w drodze decyzji
administracyjnej oznacza, że trwały zarząd ustanawiany jest
w postępowaniu administracyjnym, którego stroną jest
jednostka organizacyjna, i do którego mają zastosowanie
przepisy KPA, a w tym m.in. prawo złożenia odwołania od
decyzji zarządu do samorządowego kolegium odwoławczego.
Decyzja o ustanowieniu trwałego zarządu powinna zawierać
wszystkie elementy określone w art. 45 ust. 2 GospNierU
oraz elementy określone w art. 107 § 1 KPA.
Trwały zarząd może być ustanowiony na czas oznaczony lub
nieoznaczony (art. 44 ust. 1 GospNierU). O ile jednak już w
samym wniosku jednostka organizacyjna powinna wskazać,
na jaki okres czasu (czy też na czas nie oznaczony) powinien
być ustanowiony trwały zarząd, o tyle określenie czasu
trwania zarządu należy do samodzielnej oceny organu
ustanawiającego, który zobowiązany jest uwzględnić jaki jest
cel ustanawiania trwałego zarządu dla danej jednostki.

Po wydaniu decyzji o ustanowieniu trwałego zarządu -

dla skutecznego powstania uprawnień i obowiązków

jednostki organizacyjnej względem określonej

nieruchomości - należy w wykonaniu decyzji

sporządzić protokół zdawczo-odbiorczy, będący w

istocie dokumentem świadczącym o wprowadzeniu

jednostki organizacyjnej w posiadanie nieruchomości,

do której ustanowiono trwały zarząd (art. 45 ust. 3

GospNierU). Tym samym, jednostka organizacyjna

może wykonywać swoje uprawnienia, jak również

ponosić obowiązki dopiero z chwilą objęcia

nieruchomości, stwierdzonego protokołem zdawczo-

odbiorczym. Do czasu sporządzenia protokołu, lecz już

po wydaniu decyzji o ustanowieniu trwałego zarządu,

jednostka organizacyjna uzyskuje jedynie roszczenie

administracyjno-prawne względem zarządu jednostki

samorządu terytorialnego o wprowadzenie w

posiadanie nieruchomości.

Ustanowienie w drodze przekazania

Trwały zarząd może być ustanowiony dla określonej jednostki

organizacyjnej poprzez wydanie decyzji o jego przekazaniu

(art. 48 GospNierU). Jednocześnie powołany przepis wskazuje,

że trwały zarząd może być przekazywany pomiędzy

jednostkami organizacyjnymi tylko w drodze decyzji

administracyjnej. Żadna inna forma nie jest dopuszczalna (np.

umowa). Decyzja może być wydana na zgodny wniosek lub

wnioski jednostek organizacyjnych, po uprzednim uzyskaniu

przez nie zgody na takie przekazanie od swoich organów

nadzoru (w zasadzie będzie to ten sam organ nadzoru, tj.

rada gminy i powiatu lub sejmik województwa). Przekazanie

trwałego zarządu może nastąpić tylko w obrębie tych samych

jednostek organizacyjnych, którym może do danej

nieruchomości przysługiwać trwały zarząd z racji

przysługiwania do niej prawa własności tej samej jednostce

samorządu terytorialnego. Nie jest dopuszczalne, aby w drodze

przekazywania trwałego zarządu dokonać jednocześnie zmiany

podmiotu prawa własności tej nieruchomości.

W decyzji o przekazaniu trwałego zarządu organ orzekający

stwierdza wygaśnięcie trwałego zarządu wobec jednej

jednostki organizacyjnej i jednocześnie jego ustanowienie dla

drugiej jednostki organizacyjnej (art. 48 ust. 2 GospNierU). W

wykonaniu takiej decyzji należy również sporządzić, dla

przeniesienia posiadania nieruchomości, protokół zdawczo-

odbiorczy. Podkreślenia wymaga fakt, że istotą przekazania

trwałego zarządu jest jedynie zmiana jednostki

organizacyjnej, która ten zarząd wykonuje. Natomiast same

warunki wykonywania trwałego zarządu (opłaty, cel, termin)

pozostają bez zmian. W przypadku bowiem zamiaru zmiany

warunków wykonywania trwałego zarządu jednostce, na rzecz

której następuje przekazanie, organ orzekający powinien

wnioski o przeniesienie trwałego zarządu potraktować jako

dwa odrębne wnioski: o wygaszenie trwałego zarządu i o

ustanowienie trwałego zarządu na rzecz innej jednostki. W

takiej sytuacji organ orzekający wydaje decyzję o wygaszeniu

trwałego zarządu, przejmuje nieruchomość (protokołem

zdawczo-odbiorczym) do zasobu, a następnie wydaje drugą

decyzję, o ustanowieniu trwałego zarządu dla innej jednostki

organizacyjnej, w której na nowo określa warunki

wykonywania trwałego zarządu.

Treść i warunki wykonywania

trwałego zarządu

Stosunek prawny trwałego zarządu jest ściśle określony w samej GospNierU i w

związku z tym nie może być swobodnie kształtowany przez organy orzekające.

Jedynie w sprawach nieuregulowanych w GospNierU odpowiednie zastosowanie

mają przepisy KC dotyczące użytkowania (art. 50 GospNierU), co nie oznacza, aby

trwały zarząd był traktowany jako ułomne ograniczone prawo rzeczowe.

Modyfikacji w trwałym zarządzie może podlegać jedynie zakres uprawnień i

obowiązków, określony w art. 43 ust. 2 i 4 GospNierU, w drodze uchwały

odpowiednio rady gminy i powiatu lub sejmiku województwa (art. 43 ust. 6

GospNierU).

Jednym z podstawowych warunków wykonywania trwałego zarządu jest określenie

w decyzji celu, dla którego realizacji ustanawia się trwały zarząd. Od celu

ustanowienia trwałego zarządu zależy bowiem wysokość opłaty rocznej, a od

zachowania terminu jego realizacji samo istnienie trwałego zarządu (art. 62 - 65 w

zw. z art. 66 oraz art. 82 - 88 GospNierU).

W ramach wykonywania trwałego zarządu jednostka organizacyjna nie

posiadająca osobowości prawnej może oddać nieruchomość w najem lub

dzierżawę, bądź też ją użyczyć, nie tracąc przy tym trwałego zarządu, pod

warunkiem uzyskania zgody od organu nadzoru. W przypadku umów zawieranych

na okres do 3 lat jednostka organizacyjna musi także powiadomić właściwy organ,

a w przy umowach na okres powyżej 3 lat, musi uzyskać zgodę organu

ustanawiającego trwały zarząd (art. 43 ust. 2 pkt 3 GospNierU).

Natomiast wypowiedzenie omawianych umów może być dokonane przez

jednostkę nie posiadającą osobowości prawnej tylko w przypadku uzyskania na to

zgody od organu nadzorującego. W innym przypadku takie umowy może

wypowiedzieć jedynie zarząd odpowiedniej jednostki samorządu terytorialnego

(art. 43 ust. 4 GospNierU).

Document Outline