Ewaluacja

dr hab. Małgorzata Karwowska-

Struczyk

I.

Ewaluacja rozwoju dziecka

Na podstawie: Obserwacja kluczem 

do ich rozwoju, cz. I, W: 
Edukacja w przedszkolu, 
RAABE, wrzesień, 2000

Co to jest ewaluacja? 

• Ewaluacja bazuje na trzech 

podstawowych założeniach:

• Ewaluacja jest częścią procesu 

określania celów edukacyjnych.

• Cele bazują na naszych 

oczekiwaniach formułowanych wobec 

dzieci, nauczyciela i rodziców.

• Ewaluacja określa stopień, do jakiego 

nasze oczekiwania zostały spełnione.

Ewaluacja –codzienna 

czynność

•

Opis/diagnoza;

•

Oczekiwania/Cele;          

•

Ocena/interpretacja;                 
                      

•

Planowanie;

•

Realizacja;

                                         

                 

Ewaluacja

Realizacja

Opis/diagnoza

Oczekiwania/cele

Interpretacja

Planowanie

Podmioty zaangażowane

• Różne podmioty – różne 

oczekiwania i różne perspektywy i 
przedmiot ewaluacji:

– Administracja (?)
– Rodzice (?)
– Nauczyciele (?)
– Dzieci (?)
– Społeczeństwo (?)

Ewaluacja to:

• nadrzędny, podstawowy i 

najważniejszy obszar działania 
nauczyciela w przedszkolu 
pozwalający wspomagać 
(monitorować) rozwój 
dziecka. 

Inne obszary to:

– interakcje z dziećmi;
– tworzenie pozytywnego, sprzyjającego 

aktywności klimatu emocjonalnego;

– planowanie pracy;
– współdziałanie z rodzicami;
– organizacja środowiska uczenia się dziecka;
– współpraca z innymi nauczycielami i 

personelem pomocniczym;

– administrowanie;

Cele ewaluacji

•

Poznanie i zrozumienie dzieci jako 

indywidualności;

•

Poznanie i zrozumienie dzieci jako członków grupy;

•

Poznanie i zrozumienie dzieci w ogóle;

•

Poznanie i zrozumienie wpływu różnych czynników 

na rozwój dzieci (indywidualnych, środowiskowych, 

temperamentalnych, potrzeb dzieci);

•

Poznanie i zrozumienie każdej ze sfer a także 

wzajemnych powiązań między nimi;

•

Poznanie i zrozumienie samych siebie (auto-

obserwacja);

Co możemy oceniać?

• Co oceniamy w edukacji 

przedszkolnej?

• Program: Czy zabawa zaproponowana 

dzieciom 3-letnim rozwija umiejętność 

słuchania innych? Czy aktywność, którą 

planuję dla dzieci pozwoli zrealizować 

zamierzone cele?

• Zachowania dzieci: Marek i Jacek 

przeszkadzają sobie nawzajem. Czy 

powinni siedzieć przy innych stolikach, 

jak mogę zareagować?

Co możemy oceniać?

• Środowisko uczenia się dzieci: Czy dzisiaj dzieci 

zaczną dzień od zabawy, czy od aktywności dla całej 

grupy? Ile czasu przeznaczyć na zabawę? 

• Materiały i wyposażenie: czy w sali należy 

umieścić sprzęt do motoryki duże, na przykład 

materace, drabinki do wspinania się?

• Efektywność pracy nauczyciela: Maria ma 

kłopoty z dyscyplinowaniem dzieci. Kasia nie może 

się dogadać z rodzicami. Karola doskonale sobie 

radzi z praktykantkami. Beata nie radzi sobie z 

chłopcem chorym na epilepsję. W jaki sposób 

nauczyciele i dyrekcja przedszkola mogą sobie 

pomóc? W jaki sposób ich problemy mogłyby być 

rozwiązane? Kto będzie za to odpowiedzialny? Co 

należy uwzględnić?

Po co?

–Aby ocenić rozwój dziecka w 

momencie przyjścia do 
żłóbka lub przedszkola;

–Prowokować postęp w 

rozwoju dziecka;

–Planować działania 

interwencyjne i 
wspomagające rozwój;

Po co?

– Planować program pracy dla danej 

grupy dzieci (zainteresowania i 
doświadczenia dzieci, wiedza o 
rozwoju dziecka, system wartości 
akceptowany w danej grupie 
społeczno-kulturowej, własny 
system wartości);

– Dzielić się wiedzą z rodzicami;
– Podejmować różne decyzje 

administracyjne.

Zagrożenia

• Unikaj dokonywania porównań,
• Nie generalizuj wyników ewaluacji- 

unikaj etykietek,

• Nie generalizuj wyników z jednego 

obszaru rozwoju na inne,

• Określaj wyraźne ramy czasowe (zbyt 

długa-zbyt krótka ewaluacja),

• Unikaj zbyt wąskiej  lub zbyt szerokiej 

ewaluacji,

• Nie porównuj wyników z normą 

rozwojową.