ZEWNĘTRZNY NADZÓR 

ZEWNĘTRZNY NADZÓR 

NAD WARUNKAMI PRACY

NAD WARUNKAMI PRACY

Państwowa Inspekcja Pracy 

Państwowa Inspekcja Pracy 

Struktura organizacyjna, zakres i 

Struktura organizacyjna, zakres i 

zasady działania oraz uprawnienia w 

zasady działania oraz uprawnienia w 

zakresie kontrolno -nadzorczym 

zakresie kontrolno -nadzorczym 

Państwowej Inspekcji Pracy są 

Państwowej Inspekcji Pracy są 

uregulowane w ustawie z 13 kwietnia 

uregulowane w ustawie z 13 kwietnia 

2007 r. o Państwowej Inspekcji Pracy 

2007 r. o Państwowej Inspekcji Pracy 

(Dz. U. Nr 89. póz. 589 z późn. zm.).

(Dz. U. Nr 89. póz. 589 z późn. zm.).

Uprawnienia PIP 

Uprawnienia PIP 

Państwowa Inspekcja Pracy jest 

Państwowa Inspekcja Pracy jest 

organem powołanym do sprawowania 

organem powołanym do sprawowania 

nadzoru i kontroli przestrzegania prawa 

nadzoru i kontroli przestrzegania prawa 

pracy, w szczególności przepisów i 

pracy, w szczególności przepisów i 

zasad bezpieczeństwa i higieny pra cy, 

zasad bezpieczeństwa i higieny pra cy, 

a także przepisów dotyczących 

a także przepisów dotyczących 

legalności zatrudnienia i innej pracy 

legalności zatrudnienia i innej pracy 

zarobkowej w zakre sie określonym w 

zarobkowej w zakre sie określonym w 

ustawie.

ustawie.

Uprawnienia PIP w razie 

Uprawnienia PIP w razie 

stwierdzenia naruszenia przepisów

stwierdzenia naruszenia przepisów

 

 

W razie stwierdzenia naruszenia przepisów prawa pracy lub 

W razie stwierdzenia naruszenia przepisów prawa pracy lub 

przepisów dotyczących legalno ści zatrudnienia właściwe organy 

przepisów dotyczących legalno ści zatrudnienia właściwe organy 

Państwowej Inspekcji Pracy są uprawnione odpowiednio do:

Państwowej Inspekcji Pracy są uprawnione odpowiednio do:

1.  nakazania usunięcia stwierdzonych uchybień w ustalonym 

1.  nakazania usunięcia stwierdzonych uchybień w ustalonym 

terminie w przypadku, gdy naruszenie dotyczy przepisów i zasad 

terminie w przypadku, gdy naruszenie dotyczy przepisów i zasad 

bezpieczeństwa i higieny pracy;

bezpieczeństwa i higieny pracy;

2.  nakazania:

2.  nakazania:

a) wstrzymania prac lub działalności, gdy naruszenie powoduje 

a) wstrzymania prac lub działalności, gdy naruszenie powoduje 

bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia pracowników lub 

bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia pracowników lub 

innych osób wykonujących te prace lub prowadzących działalność,

innych osób wykonujących te prace lub prowadzących działalność,

b) skierowania do innych prac pracowników lub innych osób 

b) skierowania do innych prac pracowników lub innych osób 

dopuszczonych do pracy wbrew obowiązującym przepisom przy 

dopuszczonych do pracy wbrew obowiązującym przepisom przy 

pracach wzbronionych, szkodliwych lub niebezpiecznych albo 

pracach wzbronionych, szkodliwych lub niebezpiecznych albo 

pracowników lub innych osób dopuszczonych do pracy przy 

pracowników lub innych osób dopuszczonych do pracy przy 

pracach niebezpiecznych, jeżeli pracownicy ci lub osoby nie 

pracach niebezpiecznych, jeżeli pracownicy ci lub osoby nie 

posiadają odpowiednich kwalifikacji - nakazy w tych sprawach 

posiadają odpowiednich kwalifikacji - nakazy w tych sprawach 

podlegają natychmiastowemu wykonaniu;

podlegają natychmiastowemu wykonaniu;

3.

3.

nakazania wstrzymania eksploatacji maszyn i urządzeń w 

nakazania wstrzymania eksploatacji maszyn i urządzeń w 

sytuacji, gdy ich eksploatacja powoduje bezpośrednie 

sytuacji, gdy ich eksploatacja powoduje bezpośrednie 

zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi - nakazy w tych 

zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi - nakazy w tych 

sprawach podlegają natychmiastowemu wykonaniu;

sprawach podlegają natychmiastowemu wykonaniu;

4.

4.

zakazania wykonywania pracy lub prowadzenia działalności w 

zakazania wykonywania pracy lub prowadzenia działalności w 

miejscach, w których stan warunków pracy stanowi 

miejscach, w których stan warunków pracy stanowi 

bezpośrednie zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi – nakazy 

bezpośrednie zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi – nakazy 

w tych sprawach podlegają natychmiastowemu wykonaniu;

w tych sprawach podlegają natychmiastowemu wykonaniu;

5.

5.

nakazania, w przypadku stwierdzenia, że stan bezpieczeństwa 

nakazania, w przypadku stwierdzenia, że stan bezpieczeństwa 

i higieny pracy zagraża życiu lub zdrowiu pracowników lub 

i higieny pracy zagraża życiu lub zdrowiu pracowników lub 

osób fizycznych wykonujących pracę na innej podstawie niż

osób fizycznych wykonujących pracę na innej podstawie niż

stosunek pracy, w tym osób wykonujących na własny 

stosunek pracy, w tym osób wykonujących na własny 

rachunek działalność gospodarczą, zaprzestania prowadzenia 

rachunek działalność gospodarczą, zaprzestania prowadzenia 

działalności bądź działalności określonego rodzaju;

działalności bądź działalności określonego rodzaju;

6.

6.

nakazania ustalenia, w określonym terminie, okoliczności i 

nakazania ustalenia, w określonym terminie, okoliczności i 

przyczyn wypadku;

przyczyn wypadku;

7.

7.

nakazania pracodawcy wypłaty należnego 

nakazania pracodawcy wypłaty należnego 

wynagrodzenia za pracę, a także innego 

wynagrodzenia za pracę, a także innego 

świadczenia przysługującego pracownikowi 

świadczenia przysługującego pracownikowi 

- nakazy w tych sprawach podlegają 

- nakazy w tych sprawach podlegają 

natychmiastowemu wykonaniu;

natychmiastowemu wykonaniu;

8.

8.

skierowania wystąpienia, w razie 

skierowania wystąpienia, w razie 

stwierdzenia innych naruszeń niż 

stwierdzenia innych naruszeń niż 

wymienione w pkt 1-7 - o ich usunięcie, a 

wymienione w pkt 1-7 - o ich usunięcie, a 

także o wyciągnięcie konsekwencji w 

także o wyciągnięcie konsekwencji w 

stosunku do osób winnych.

stosunku do osób winnych.

Właściwe organy Państwowej Inspekcji Pracy są uprawnione 

Właściwe organy Państwowej Inspekcji Pracy są uprawnione 

do nakazania pracodawcy umieszczenia pracownika w 

do nakazania pracodawcy umieszczenia pracownika w 

ewidencji pracowników wykonujących prace w szczególnych 

ewidencji pracowników wykonujących prace w szczególnych 

warunkach lub o szczególnym charakterze, o której mowa w 

warunkach lub o szczególnym charakterze, o której mowa w 

art. 41 ust. 4 pkt 2 ustawy z 19 grudnia 2008 r. o emeryturach 

art. 41 ust. 4 pkt 2 ustawy z 19 grudnia 2008 r. o emeryturach 

pomostowych, wykreślenia go z ewidencji oraz do 

pomostowych, wykreślenia go z ewidencji oraz do 

sporządzenia korekty dokonanego wpisu w tej ewidencji.

sporządzenia korekty dokonanego wpisu w tej ewidencji.

W postępowaniu przed organami Państwowej Inspekcji Pracy 

W postępowaniu przed organami Państwowej Inspekcji Pracy 

w sprawach nieuregulowanych w ustawie bądź w przepisach 

w sprawach nieuregulowanych w ustawie bądź w przepisach 

wydanych na jej podstawie, albo w przepisach szczególnych, 

wydanych na jej podstawie, albo w przepisach szczególnych, 

stosuje się przepisy ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks 

stosuje się przepisy ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks 

postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r. 

postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r. 

Nr 98, póz. 1071 z późn. zm.).

Nr 98, póz. 1071 z późn. zm.).

Zadania PIP

Zadania PIP

 

 

Do zadań Państwowej Inspekcji Pracy należy:

Do zadań Państwowej Inspekcji Pracy należy:

1)

1)

nadzór i kontrola przestrzegania przepisów prawa 

nadzór i kontrola przestrzegania przepisów prawa 

pracy, w szczególności przepisów i zasad 

pracy, w szczególności przepisów i zasad 

bezpieczeństwa i higieny pracy, przepisów 

bezpieczeństwa i higieny pracy, przepisów 

dotyczących stosunku pracy, wynagrodzenia za 

dotyczących stosunku pracy, wynagrodzenia za 

pracę i innych świadczeń wynikających ze stosunku 

pracę i innych świadczeń wynikających ze stosunku 

pracy, czasu pracy, urlopów, uprawnień pracowników 

pracy, czasu pracy, urlopów, uprawnień pracowników 

związanych z rodzicielstwem, zatrudniania 

związanych z rodzicielstwem, zatrudniania 

młodocianych i osób niepełnosprawnych;

młodocianych i osób niepełnosprawnych;

2)

2)

kontrola przestrzegania przepisów bezpieczeństwa i 

kontrola przestrzegania przepisów bezpieczeństwa i 

higieny pracy przy projektowaniu budowy, 

higieny pracy przy projektowaniu budowy, 

przebudowy i modernizacji zakładów pracy oraz 

przebudowy i modernizacji zakładów pracy oraz 

stanowiących ich wyposażenie maszyn i innych 

stanowiących ich wyposażenie maszyn i innych 

urządzeń technicznych oraz technologii; 

urządzeń technicznych oraz technologii; 

3) 

3) 

kontrola legalności zatrudnienia, innej pracy zarobkowej, 

kontrola legalności zatrudnienia, innej pracy zarobkowej, 

wykonywania działalności oraz kontrola przestrzegania 

wykonywania działalności oraz kontrola przestrzegania 

obowiązku:

obowiązku:

a)

a)

informowania powiatowych urzędów pracy o zatrudnieniu 

informowania powiatowych urzędów pracy o zatrudnieniu 

bezrobotnego lub powierzeniu mu wykonywania innej pracy 

bezrobotnego lub powierzeniu mu wykonywania innej pracy 

zarobkowej,

zarobkowej,

b)

b)

informowania powiatowych urzędów pracy przez 

informowania powiatowych urzędów pracy przez 

bezrobotnych o podjęciu zatrudnienia, innej pracy 

bezrobotnych o podjęciu zatrudnienia, innej pracy 

zarobkowej lub działalności,

zarobkowej lub działalności,

c)

c)

opłacania składek na Fundusz Pracy,

opłacania składek na Fundusz Pracy,

d)

d)

dokonania wpisu do rejestru agencji zatrudnienia 

dokonania wpisu do rejestru agencji zatrudnienia 

działalności, której prowadzenie jest uzależnione od 

działalności, której prowadzenie jest uzależnione od 

uzyskania wpisu do tego rejestru,

uzyskania wpisu do tego rejestru,

e)

e)

prowadzenia agencji zatrudnienia zgodnie z warunkami 

prowadzenia agencji zatrudnienia zgodnie z warunkami 

określonymi w przepisach o promocji zatrudnienia i 

określonymi w przepisach o promocji zatrudnienia i 

instytucjach rynku pracy;

instytucjach rynku pracy;

4)

4)

kontrola legalności zatrudnienia, innej pracy zarobkowej oraz wykonywania 

kontrola legalności zatrudnienia, innej pracy zarobkowej oraz wykonywania 

pracy przez

pracy przez

cudzoziemców;

cudzoziemców;

5)

5)

uczestnictwo w przejmowaniu do eksploatacji wybudowanych lub 

uczestnictwo w przejmowaniu do eksploatacji wybudowanych lub 

przebudowanych obiektów budowlanych albo ich części w zakresie 

przebudowanych obiektów budowlanych albo ich części w zakresie 

ustalonym w odrębnych przepisach;

ustalonym w odrębnych przepisach;

6)

6)

kontrola wyrobów wprowadzanych do obrotu pod względem spełniania 

kontrola wyrobów wprowadzanych do obrotu pod względem spełniania 

przez nie wymagań

przez nie wymagań

dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy, określonych w odrębnych 

dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy, określonych w odrębnych 

przepisach;

przepisach;

7)

7)

podejmowanie działań polegających na zapobieganiu i eliminowaniu 

podejmowanie działań polegających na zapobieganiu i eliminowaniu 

zagrożeń w środowisku pracy, a w szczególności:

zagrożeń w środowisku pracy, a w szczególności:

a)

a)

badanie i analizowanie okoliczności i przyczyn wypadków przy pracy oraz 

badanie i analizowanie okoliczności i przyczyn wypadków przy pracy oraz 

kontrola stosowania środków zapobiegających tym wypadkom,

kontrola stosowania środków zapobiegających tym wypadkom,

b)

b)

analizowanie przyczyn chorób zawodowych oraz kontrola stosowania 

analizowanie przyczyn chorób zawodowych oraz kontrola stosowania 

środków zapobiegających tym chorobom,

środków zapobiegających tym chorobom,

c)

c)

inicjowanie prac badawczych w dziedzinie przestrzegania prawa pracy, a w 

inicjowanie prac badawczych w dziedzinie przestrzegania prawa pracy, a w 

szczególności

szczególności

bezpieczeństwa i higieny pracy,

bezpieczeństwa i higieny pracy,

d)

d)

inicjowanie przedsięwzięć w sprawach ochrony pracy w rolnictwie 

inicjowanie przedsięwzięć w sprawach ochrony pracy w rolnictwie 

indywidualnym,

indywidualnym,

e)

e)

udzielanie porad i informacji technicznych służących eliminowaniu 

udzielanie porad i informacji technicznych służących eliminowaniu 

zagrożeń dla życia

zagrożeń dla życia

i zdrowia pracowników, a także porad i informacji w zakresie 

i zdrowia pracowników, a także porad i informacji w zakresie 

przestrzegania prawa pracy;

przestrzegania prawa pracy;

8)

8)

współdziałanie z organami ochrony środowiska w zakresie 

współdziałanie z organami ochrony środowiska w zakresie 

kontroli przestrzegania przez pracodawców przepisów o 

kontroli przestrzegania przez pracodawców przepisów o 

przeciwdziałaniu zagrożeniom dla środowiska;

przeciwdziałaniu zagrożeniom dla środowiska;

9)

9)

kontrola przestrzegania wymagań bezpieczeństwa i higieny 

kontrola przestrzegania wymagań bezpieczeństwa i higieny 

pracy, określonych w ustawie z 22 czerwca 2001 r. o 

pracy, określonych w ustawie z 22 czerwca 2001 r. o 

organizmach genetycznie zmodyfikowanych (Dz. U. z 2007 

organizmach genetycznie zmodyfikowanych (Dz. U. z 2007 

r. Nr 36, póz. 233);

r. Nr 36, póz. 233);

9a) 

9a) 

kontrola ewidencji pracowników wykonujących prace w 

kontrola ewidencji pracowników wykonujących prace w 

szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, o 

szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, o 

której mowa w art. 41 ust. 4 pkt 2 ustawy z 19 grudnia 2008 

której mowa w art. 41 ust. 4 pkt 2 ustawy z 19 grudnia 2008 

r. o emeryturach pomostowych (Dz. U. Nr 237, póz. 1656);

r. o emeryturach pomostowych (Dz. U. Nr 237, póz. 1656);

10)

10)

opiniowanie projektów aktów prawnych z zakresu prawa 

opiniowanie projektów aktów prawnych z zakresu prawa 

pracy;

pracy;

11)

11)

prawo wnoszenia powództw, a za zgodą osoby 

prawo wnoszenia powództw, a za zgodą osoby 

zainteresowanej - uczestnictwo w postępowaniu 

zainteresowanej - uczestnictwo w postępowaniu 

przed sądem pracy, w sprawach o ustalenie 

przed sądem pracy, w sprawach o ustalenie 

istnienia stosunku pracy,

istnienia stosunku pracy,

12)

12)

wydawanie i cofanie zezwoleń w przypadkach, o 

wydawanie i cofanie zezwoleń w przypadkach, o 

których mowa w art. 304S k.p.;

których mowa w art. 304S k.p.;

13)

13)

udzielanie na pisemny wniosek osoby 

udzielanie na pisemny wniosek osoby 

zainteresowanej informacji o minimalnych 

zainteresowanej informacji o minimalnych 

warunkach zatrudnienia pracowników, określonych 

warunkach zatrudnienia pracowników, określonych 

w dziale drugim, rozdziale II k.p.;

w dziale drugim, rozdziale II k.p.;

14)

14)

współpraca z urzędami państw członkowskich Unii 

współpraca z urzędami państw członkowskich Unii 

Europejskiej odpowiedzialnymi za nadzór nad 

Europejskiej odpowiedzialnymi za nadzór nad 

warunkami pracy i zatrudnienia pracowników, 

warunkami pracy i zatrudnienia pracowników, 

polegająca na:

polegająca na:

Organy PIP 

Organy PIP 

Organami Państwowej Inspekcji Pracy 

Organami Państwowej Inspekcji Pracy 

są;

są;

1.

1.

Główny Inspektor Pracy,

Główny Inspektor Pracy,

2.

2.

okręgowi inspektorzy pracy;

okręgowi inspektorzy pracy;

3.

3.

inspektorzy pracy. 

inspektorzy pracy. 

Zakres działania i 

Zakres działania i 

uprawnienia inspektora 

uprawnienia inspektora 

pracy

pracy

 

 

►

Inspektorzy pracy działają w ramach właściwości 

Inspektorzy pracy działają w ramach właściwości 

terytorialnej okręgowych inspektoratów pracy.

terytorialnej okręgowych inspektoratów pracy.

►

Postępowanie kontrolne inspektora pracy ma na celu 

Postępowanie kontrolne inspektora pracy ma na celu 

ustalenie stanu faktycznego w zakresie przestrzegania 

ustalenie stanu faktycznego w zakresie przestrzegania 

prawa pracy, w szczególności przepisów oraz zasad 

prawa pracy, w szczególności przepisów oraz zasad 

bezpieczeństwa i higieny pracy, a także przepisów 

bezpieczeństwa i higieny pracy, a także przepisów 

dotyczących legalności zatrudnienia tudzież 

dotyczących legalności zatrudnienia tudzież 

udokumentowanie dokonanych ustaleń.

udokumentowanie dokonanych ustaleń.

►

Główny Inspektor Pracy może wyznaczyć inspektora 

Główny Inspektor Pracy może wyznaczyć inspektora 

pracy do przeprowadzenia określonych kontroli i 

pracy do przeprowadzenia określonych kontroli i 

stosowania środków prawnych na obszarze działania 

stosowania środków prawnych na obszarze działania 

innego okręgowego inspekto ratu pracy, a także poza 

innego okręgowego inspekto ratu pracy, a także poza 

terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, gdzie stosunek 

terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, gdzie stosunek 

pracy podlega przepisom polskiego prawa pracy.

pracy podlega przepisom polskiego prawa pracy.

W toku postępowania kontrolnego 

W toku postępowania kontrolnego 

inspektor pracy ma prawo:

inspektor pracy ma prawo:

1.

1.

swobodnego wstępu na teren oraz do obiektów i pomieszczeń podmiotu 

swobodnego wstępu na teren oraz do obiektów i pomieszczeń podmiotu 

kontrolowanego;

kontrolowanego;

2.

2.

przeprowadzania oględzin obiektów, pomieszczeń, stanowisk pracy, maszyn i 

przeprowadzania oględzin obiektów, pomieszczeń, stanowisk pracy, maszyn i 

urządzeń

urządzeń

oraz przebiegu procesów technologicznych i pracy;

oraz przebiegu procesów technologicznych i pracy;

3.

3.

żądania od podmiotu kontrolowanego oraz od wszystkich pracowników lub osób, 

żądania od podmiotu kontrolowanego oraz od wszystkich pracowników lub osób, 

które są

które są

lub były zatrudnione, albo które wykonują lub wykonywały pracę na jego rzecz na 

lub były zatrudnione, albo które wykonują lub wykonywały pracę na jego rzecz na 

innej pod 

innej pod 

stawie niż stosunek pracy, w tym osób wykonujących na własny rachunek 

stawie niż stosunek pracy, w tym osób wykonujących na własny rachunek 

działalność gospodarczą, pisemnych i ustnych informacji w sprawach objętych 

działalność gospodarczą, pisemnych i ustnych informacji w sprawach objętych 

kontrolą oraz wzywania i przesłuchiwania tych osób w związku z przeprowadzaną 

kontrolą oraz wzywania i przesłuchiwania tych osób w związku z przeprowadzaną 

kontrola;

kontrola;

4.

4.

żądania okazania dokumentów dotyczących budowy, przebudowy lub 

żądania okazania dokumentów dotyczących budowy, przebudowy lub 

modernizacji oraz

modernizacji oraz

uruchomienia zakładu pracy, planów i rysunków technicznych, dokumentacji 

uruchomienia zakładu pracy, planów i rysunków technicznych, dokumentacji 

technicznej

technicznej

i technologicznej, wyników ekspertyz, badań i pomiarów dotyczących produkcji 

i technologicznej, wyników ekspertyz, badań i pomiarów dotyczących produkcji 

bądź innej

bądź innej

działalności podmiotu kontrolowanego, jak również dostarczenia mu próbek 

działalności podmiotu kontrolowanego, jak również dostarczenia mu próbek 

surowców i materiałów używanych, wytwarzanych lub powstających w toku 

surowców i materiałów używanych, wytwarzanych lub powstających w toku 

produkcji, w ilości niezbędnej do przeprowadzenia analiz lub badań, gdy mają one 

produkcji, w ilości niezbędnej do przeprowadzenia analiz lub badań, gdy mają one 

związek 

związek 

z 

z 

przeprowadzaną kontrolą;

przeprowadzaną kontrolą;

5.

5.

żądania przedłożenia akt osobowych i wszelkich dokumentów 

żądania przedłożenia akt osobowych i wszelkich dokumentów 

związanych z wykonywaniem pracy przez pracowników lub osoby 

związanych z wykonywaniem pracy przez pracowników lub osoby 

świadczące pracę na innej 4 podstawie niż stosunek pracy;

świadczące pracę na innej 4 podstawie niż stosunek pracy;

6.

6.

zapoznania się z decyzjami wydanymi przez inne organy kontroli i 

zapoznania się z decyzjami wydanymi przez inne organy kontroli i 

nadzoru nad warunkami pracy oraz ich realizacją;

nadzoru nad warunkami pracy oraz ich realizacją;

7.

7.

utrwalania przebiegu i wyników oględzin, o których wyżej mowa, 

utrwalania przebiegu i wyników oględzin, o których wyżej mowa, 

za pomocą aparatu i i środków technicznych służących do 

za pomocą aparatu i i środków technicznych służących do 

utrwalania obrazu lub dźwięku;

utrwalania obrazu lub dźwięku;

8.

8.

wykonywania niezbędnych dla celów kontroli odpisów lub 

wykonywania niezbędnych dla celów kontroli odpisów lub 

wyciągów z dokumentów również zestawień i obliczeń 

wyciągów z dokumentów również zestawień i obliczeń 

sporządzanych na podstawie dokumentów, a w razie potrzeby

sporządzanych na podstawie dokumentów, a w razie potrzeby

żądania ich od podmiotu kontrolowanego;

żądania ich od podmiotu kontrolowanego;

9.

9.

sprawdzania tożsamości osób wykonujących pracę lub 

sprawdzania tożsamości osób wykonujących pracę lub 

przebywających na terenie podmiotu kontrolowanego, ich 

przebywających na terenie podmiotu kontrolowanego, ich 

przesłuchiwania i żądania oświadczeń w sprawie legalności 

przesłuchiwania i żądania oświadczeń w sprawie legalności 

zatrudnienia lub prowadzenia innej działalności zarobkowej;

zatrudnienia lub prowadzenia innej działalności zarobkowej;

10.

10.

korzystania z pomocy biegłych i specjalistów oraz akredytowanych 

korzystania z pomocy biegłych i specjalistów oraz akredytowanych 

laboratoriów. 

laboratoriów. 

Inspektor pracy kontrolę przeprowadza po okazaniu 

Inspektor pracy kontrolę przeprowadza po okazaniu 

legitymacji służbowej, z następującymi 

legitymacji służbowej, z następującymi 

zastrzeżeniami

zastrzeżeniami

:

:

1)

1)

kontrolę przedsiębiorcy przeprowadza się po okazaniu legitymacji 

kontrolę przedsiębiorcy przeprowadza się po okazaniu legitymacji 

służbowej i upoważnienia do jej przeprowadzenia;

służbowej i upoważnienia do jej przeprowadzenia;

2)

2)

upoważnienie do przeprowadzania kontroli u przedsiębiorcy 

upoważnienie do przeprowadzania kontroli u przedsiębiorcy 

powinno zawierać następujące dane:

powinno zawierać następujące dane:

•

wskazanie podstawy prawnej przeprowadzenia kontroli,

wskazanie podstawy prawnej przeprowadzenia kontroli,

•

oznaczenie organu kontroli,

oznaczenie organu kontroli,

•

imię i nazwisko, stanowisko służbowe osoby upoważnionej do 

imię i nazwisko, stanowisko służbowe osoby upoważnionej do 

przeprowadzenia kontroli

przeprowadzenia kontroli

oraz numer jej legitymacji służbowej,

oraz numer jej legitymacji służbowej,

•

określenie zakresu przedmiotowego kontroli,

określenie zakresu przedmiotowego kontroli,

•

oznaczenie podmiotu objętego kontrolą,

oznaczenie podmiotu objętego kontrolą,

•

wskazanie dary rozpoczęcia i przewidywanego terminu 

wskazanie dary rozpoczęcia i przewidywanego terminu 

zakończenia kontroli,

zakończenia kontroli,

•

podpis osoby udzielającej upoważnienia, z podaniem zajmowanego 

podpis osoby udzielającej upoważnienia, z podaniem zajmowanego 

stanowiska lub funkcji;,

stanowiska lub funkcji;,

•

h) pouczenie kontrolowanego podmiotu o jego prawach i 

h) pouczenie kontrolowanego podmiotu o jego prawach i 

obowiązkach, i) datę i miejsce wystawienia upoważnienia.

obowiązkach, i) datę i miejsce wystawienia upoważnienia.

Obowiązki kontrolowanego 

Obowiązki kontrolowanego 

wobec inspektora 

wobec inspektora 

Podmiot kontrolowany ma obowiązek:

Podmiot kontrolowany ma obowiązek:

►

zapewnić inspektorowi pracy warunki i środki 

zapewnić inspektorowi pracy warunki i środki 

niezbędne do sprawnego przeprowadzenia kontroli, a 

niezbędne do sprawnego przeprowadzenia kontroli, a 

w szczególności niezwłocznie przedstawić żądane 

w szczególności niezwłocznie przedstawić żądane 

dokumenty i materiały, zapewnić terminowe 

dokumenty i materiały, zapewnić terminowe 

udzielanie informacji przez pracowników lub osoby, 

udzielanie informacji przez pracowników lub osoby, 

które są lub byty zatrudnione, albo które wykonują lub 

które są lub byty zatrudnione, albo które wykonują lub 

wykonywały pracę na jego rzecz na innej podstawie 

wykonywały pracę na jego rzecz na innej podstawie 

niż stosunek pracy, w tym osoby wykonujące na 

niż stosunek pracy, w tym osoby wykonujące na 

własny rachunek działalność gospodarczą;

własny rachunek działalność gospodarczą;

►

udostępnić urządzenia techniczne oraz, w miarę 

udostępnić urządzenia techniczne oraz, w miarę 

możliwości, oddzielne pomieszczenie z odpowiednim 

możliwości, oddzielne pomieszczenie z odpowiednim 

wyposażeniem.

wyposażeniem.

►

Inspektor pracy, przystępując do sprawdzenia 

Inspektor pracy, przystępując do sprawdzenia 

tożsamości osób wykonujących pracę lub 

tożsamości osób wykonujących pracę lub 

przebywających na terenie podmiotu kontrolowanego, 

przebywających na terenie podmiotu kontrolowanego, 

jest obowiązany okazać legitymację służbową w taki 

jest obowiązany okazać legitymację służbową w taki 

sposób, aby osoba ta mogła odczytać i zanotować jego 

sposób, aby osoba ta mogła odczytać i zanotować jego 

dane osobowe. 

dane osobowe. 

►

Podczas wykonywania czynności kontrolnych inspektor 

Podczas wykonywania czynności kontrolnych inspektor 

pracy oraz pracownicy nadzorujący czynności kontrolne, 

pracy oraz pracownicy nadzorujący czynności kontrolne, 

podinspektorzy pracy, biegli i specjaliści uczestniczący 

podinspektorzy pracy, biegli i specjaliści uczestniczący 

w kontroli na podstawie imiennego upoważnienia, 

w kontroli na podstawie imiennego upoważnienia, 

wydanego odpowiednio przez Głównego Inspektora 

wydanego odpowiednio przez Głównego Inspektora 

Pracy lub okręgowego inspektora pracy, są zobowiązani 

Pracy lub okręgowego inspektora pracy, są zobowiązani 

do przestrzegania przepisów bezpieczeństwa i higieny 

do przestrzegania przepisów bezpieczeństwa i higieny 

pracy, przepisów przeciwpożarowych oraz przepisów o 

pracy, przepisów przeciwpożarowych oraz przepisów o 

ochronie informacji niejawnych.

ochronie informacji niejawnych.

Ustalenia kontroli dokumentowane są w formie protokołu. 

Ustalenia kontroli dokumentowane są w formie protokołu. 

W wyniku ustaleń dokonanych w toku kontroli inspektor pracy wydaje 

W wyniku ustaleń dokonanych w toku kontroli inspektor pracy wydaje 

decyzje:

decyzje:

1)

1)

nakazania usunięcia stwierdzonych uchybień w ustalonym terminie w 

nakazania usunięcia stwierdzonych uchybień w ustalonym terminie w 

przypadku, gdy na 

przypadku, gdy na 

ruszenie dotyczy przepisów i zasad bezpieczeństwa i higieny pracy;

ruszenie dotyczy przepisów i zasad bezpieczeństwa i higieny pracy;

2)

2)

nakazania:

nakazania:

a)

a)

wstrzymania prac lub działalności, gdy naruszenie powoduje 

wstrzymania prac lub działalności, gdy naruszenie powoduje 

bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia pracowników lub innych 

bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia pracowników lub innych 

osób wykonujących te prace lub prowadzących działalność,

osób wykonujących te prace lub prowadzących działalność,

b)

b)

skierowania do innych prac pracowników lub innych osób 

skierowania do innych prac pracowników lub innych osób 

dopuszczonych do pracy wbrew obowiązującym przepisom przy 

dopuszczonych do pracy wbrew obowiązującym przepisom przy 

pracach wzbronionych, szkodliwych lub niebezpiecznych albo

pracach wzbronionych, szkodliwych lub niebezpiecznych albo

pracowników lub innych osób dopuszczonych do pracy przy pracach 

pracowników lub innych osób dopuszczonych do pracy przy pracach 

niebezpiecznych, jeżeli pracownicy ci lub osoby nie posiadają 

niebezpiecznych, jeżeli pracownicy ci lub osoby nie posiadają 

odpowiednich kwalifikacji (nakazy w tych sprawach podlegają 

odpowiednich kwalifikacji (nakazy w tych sprawach podlegają 

natychmiastowemu wykonaniu); 

natychmiastowemu wykonaniu); 

3)

3)

nakazania wstrzymania eksploatacji maszyn i urządzeń w 

nakazania wstrzymania eksploatacji maszyn i urządzeń w 

sytuacji, gdy ich eksploatacja powoduje bezpośrednie 

sytuacji, gdy ich eksploatacja powoduje bezpośrednie 

zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi - nakazy w tych 

zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi - nakazy w tych 

sprawach podlegają natychmiastowemu wykonaniu;

sprawach podlegają natychmiastowemu wykonaniu;

4)

4)

zakazania wykonywania pracy lub prowadzenia działalności 

zakazania wykonywania pracy lub prowadzenia działalności 

w miejscach, w których stan warunków pracy sianowi 

w miejscach, w których stan warunków pracy sianowi 

bezpośrednie zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi - nakazy

bezpośrednie zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi - nakazy

w tych sprawach podlegają natychmiastowemu wykonaniu;

w tych sprawach podlegają natychmiastowemu wykonaniu;

5)

5)

nakazania ustalenia, w określonym terminie, okoliczności i 

nakazania ustalenia, w określonym terminie, okoliczności i 

przyczyn wypadku;

przyczyn wypadku;

6)

6)

nakazania pracodawcy wypłaty należnego wynagrodzenia 

nakazania pracodawcy wypłaty należnego wynagrodzenia 

za pracę, a także innego świadczenia przysługującego 

za pracę, a także innego świadczenia przysługującego 

pracownikowi - nakazy w tych sprawach podlegają 

pracownikowi - nakazy w tych sprawach podlegają 

natychmiastowemu wykonaniu.

natychmiastowemu wykonaniu.

Wystąpienie Inspektora 

Wystąpienie Inspektora 

pracy

pracy

 

 

W razie stwierdzenia innych naruszeń niż wyżej 

W razie stwierdzenia innych naruszeń niż wyżej 

wymienione Inspektor pracy kieruje wystąpienia 

wymienione Inspektor pracy kieruje wystąpienia 

o ich usunięcie, a także o wyciągnięcie 

o ich usunięcie, a także o wyciągnięcie 

konsekwencji w stosunku do osób winnych.

konsekwencji w stosunku do osób winnych.

Inspektor pracy ma ponadto prawo:

Inspektor pracy ma ponadto prawo:

►

wnoszenia powództw, a za zgodą osoby 

wnoszenia powództw, a za zgodą osoby 

zainteresowanej - uczestniczyć w postępowaniu

zainteresowanej - uczestniczyć w postępowaniu

przed sądem pracy w sprawach o ustalenie 

przed sądem pracy w sprawach o ustalenie 

istnienia stosunku pracy;

istnienia stosunku pracy;

►

podejmować inne działania, jeżeli prawo lub 

podejmować inne działania, jeżeli prawo lub 

obowiązek ich podjęcia wynika z odrębnych

obowiązek ich podjęcia wynika z odrębnych

przepisów.

przepisów.

►

Środki prawne, o których wyżej 

Środki prawne, o których wyżej 

mowa,dotyczące terenowych jednostek 

mowa,dotyczące terenowych jednostek 

organizacyjnych podmiotu kontrolowanego, 

organizacyjnych podmiotu kontrolowanego, 

inspektor pracy kieruje do tego podmiotu, bez 

inspektor pracy kieruje do tego podmiotu, bez 

względu na swoją właściwość terytorialną.

względu na swoją właściwość terytorialną.

►

Jeżeli usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości 

Jeżeli usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości 

nie wymaga decyzji pracodawcy, a także gdy 

nie wymaga decyzji pracodawcy, a także gdy 

nie można inaczej uniknąć niebezpieczeństwa 

nie można inaczej uniknąć niebezpieczeństwa 

zagrażającego życiu lub zdrowiu pracowników, 

zagrażającego życiu lub zdrowiu pracowników, 

decyzje inspektora pracy wydaje się osobie 

decyzje inspektora pracy wydaje się osobie 

kierującej tą jednostką.

kierującej tą jednostką.

Inspektor pracy jest obowiązany zawiadomić o 

Inspektor pracy jest obowiązany zawiadomić o 

naruszeniu przepisów prawa właściwe organy, 

naruszeniu przepisów prawa właściwe organy, 

a w szczególności:

a w szczególności:

►

Zakład Ubezpieczeń Społecznych - o 

Zakład Ubezpieczeń Społecznych - o 

naruszeniu przepisów w zakresie ubezpieczeń 

naruszeniu przepisów w zakresie ubezpieczeń 

społecznych;

społecznych;

►

urząd kontroli skarbowej - o naruszeniu 

urząd kontroli skarbowej - o naruszeniu 

przepisów prawa podatkowego;

przepisów prawa podatkowego;

►

Policję lub Straż Graniczną - o naruszeniu 

Policję lub Straż Graniczną - o naruszeniu 

przepisów o cudzoziemcach.

przepisów o cudzoziemcach.

►

Okręgowy inspektor pracy niezwłocznie 

Okręgowy inspektor pracy niezwłocznie 

powiadamia marszałka właściwego województwa 

powiadamia marszałka właściwego województwa 

o przypadkach naruszenia warunków prowadzenia 

o przypadkach naruszenia warunków prowadzenia 

agencji zatrudnienia określonych w przepisach o 

agencji zatrudnienia określonych w przepisach o 

promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy.

promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy.

►

Okręgowy inspektor pracy niezwłocznie 

Okręgowy inspektor pracy niezwłocznie 

powiadamia właściwego starostę o stwierdzonych 

powiadamia właściwego starostę o stwierdzonych 

przypadkach naruszenia przez bezrobotnego lub 

przypadkach naruszenia przez bezrobotnego lub 

przez podmiot kontrolowany przepisów o promocji 

przez podmiot kontrolowany przepisów o promocji 

zatrudnienia i instytucjach rynku pracy.

zatrudnienia i instytucjach rynku pracy.

Nadzór nad PIP - Rada 

Nadzór nad PIP - Rada 

Ochrony Pracy

Ochrony Pracy

 

 

►

Państwowa Inspekcja Pracy (PIP) jest 

Państwowa Inspekcja Pracy (PIP) jest 

instytucją państwową podległą Sejmowi. 

instytucją państwową podległą Sejmowi. 

Nadzór nad PIP w zakresie określonym w 

Nadzór nad PIP w zakresie określonym w 

ustawie sprawuje Rada Ochrony Pracy (ROP). 

ustawie sprawuje Rada Ochrony Pracy (ROP). 

Rada Ochrany Pracy działa przy Sejmie RP.

Rada Ochrany Pracy działa przy Sejmie RP.

►

Zgodnie z ustawą o PIP - Rada Ochrony 

Zgodnie z ustawą o PIP - Rada Ochrony 

Pracy, jest organem nadzoru w sprawach 

Pracy, jest organem nadzoru w sprawach 

dotyczących przestrzegania prawa pracy, w 

dotyczących przestrzegania prawa pracy, w 

tym bezpieczeństwa i higieny pracy, a także 

tym bezpieczeństwa i higieny pracy, a także 

legalności zatrudnienia oraz działalności 

legalności zatrudnienia oraz działalności 

Państwowej Inspekcji Pracy.

Państwowej Inspekcji Pracy.

Państwowa Inspekcja 

Państwowa Inspekcja 

Sanitarna 

Sanitarna 

►

Państwowa Inspekcja Sanitarna 

Państwowa Inspekcja Sanitarna 

funkcjonuje zgodnie z ustawą z 14 

funkcjonuje zgodnie z ustawą z 14 

marca 1965 r. o Państwo wej Inspekcji 

marca 1965 r. o Państwo wej Inspekcji 

Sanitarnej (tekst jedn. Dz. U. 

Sanitarnej (tekst jedn. Dz. U. 

z 

z 

2006 r. 

2006 r. 

Nr 122. poz. 851 z późn. z

Nr 122. poz. 851 z późn. z

m.).

m.).

Zadania i zakres działania PIS 

Zadania i zakres działania PIS 

Państwowa Inspekcja Sanitarna (PIS) jest organem 

Państwowa Inspekcja Sanitarna (PIS) jest organem 

nadzoru państwowego realizującym z dania z zakresu 

nadzoru państwowego realizującym z dania z zakresu 

zdrowia publicznego, w szczególności poprzez 

zdrowia publicznego, w szczególności poprzez 

sprawowanie nadzoru nad warunkami:

sprawowanie nadzoru nad warunkami:

1.

1.

higieny środowiska;

higieny środowiska;

2.

2.

higieny pracy w zakładach pracy,

higieny pracy w zakładach pracy,

3.

3.

higieny radiacyjnej;

higieny radiacyjnej;

4.

4.

higieny procesów nauczania i wychowania;

higieny procesów nauczania i wychowania;

5.

5.

higieny wypoczynku i rekreacji;

higieny wypoczynku i rekreacji;

6.

6.

zdrowotnymi żywności, żywienia i przedmiotów 

zdrowotnymi żywności, żywienia i przedmiotów 

użytku;

użytku;

7.

7.

higieniczno-sanitarnymi, jakie powinien spełniać 

higieniczno-sanitarnymi, jakie powinien spełniać 

personel medyczny, sprzęt oraz pomieszczenia, w 

personel medyczny, sprzęt oraz pomieszczenia, w 

których są udzielane świadczenia zdrowotne.

których są udzielane świadczenia zdrowotne.

►

Działania te mają na celu ochronę zdrowia 

Działania te mają na celu ochronę zdrowia 

ludzkiego przed niekorzystnym wpływem 

ludzkiego przed niekorzystnym wpływem 

szkodliwości i uciążliwości środowiskowych, 

szkodliwości i uciążliwości środowiskowych, 

zapobieganie powstawaniu chorób, w tym 

zapobieganie powstawaniu chorób, w tym 

chorób zakaźnych i zawodowych.

chorób zakaźnych i zawodowych.

►

Wykonywanie powyższych zadali polega na 

Wykonywanie powyższych zadali polega na 

sprawowaniu zapobiegawczego i bieżącego 

sprawowaniu zapobiegawczego i bieżącego 

nadzoru sanitarnego oraz prowadzeniu 

nadzoru sanitarnego oraz prowadzeniu 

działalności zapobiegawczej i 

działalności zapobiegawczej i 

przeciwepidemicznej w zakresie chorób 

przeciwepidemicznej w zakresie chorób 

zakaźnych i innych chorób powodowanych 

zakaźnych i innych chorób powodowanych 

warunkami środowiska, a także na prowadzeniu 

warunkami środowiska, a także na prowadzeniu 

działalności oświatowo-zdrowotnej.

działalności oświatowo-zdrowotnej.

Zapobiegawczy nadzór sanitarny

Zapobiegawczy nadzór sanitarny

 

 

Do zakresu działania PIS w dziedzinie zapobiegawczego nadzoru 

Do zakresu działania PIS w dziedzinie zapobiegawczego nadzoru 

sanitarnego należy w szczególności:

sanitarnego należy w szczególności:

1.

1.

uzgadnianie projektów planów zagospodarowania przestrzennego 

uzgadnianie projektów planów zagospodarowania przestrzennego 

województwa, miejscowych planów zagospodarowania 

województwa, miejscowych planów zagospodarowania 

przestrzennego, studium uwarunkowań i kierunków 

przestrzennego, studium uwarunkowań i kierunków 

zagospodarowania przestrzennego gminy oraz ustalanie warunków 

zagospodarowania przestrzennego gminy oraz ustalanie warunków 

zabudowy i zagospodarowania terenu pod względem wymagań 

zabudowy i zagospodarowania terenu pod względem wymagań 

higienicznych i zdrowotnych;

higienicznych i zdrowotnych;

2.

2.

uzgadnianie dokumentacji projektowej pod względem wymagań 

uzgadnianie dokumentacji projektowej pod względem wymagań 

higienicznych i zdrowotnych dotyczących:

higienicznych i zdrowotnych dotyczących:

3.

3.

budowy oraz zmiany sposobu użytkowania obiektów budowlanych, 

budowy oraz zmiany sposobu użytkowania obiektów budowlanych, 

statków morskich, żeglugi śródlądowej i powietrznych,

statków morskich, żeglugi śródlądowej i powietrznych,

4.

4.

nowych materiałów i procesów technologicznych przed ich 

nowych materiałów i procesów technologicznych przed ich 

zastosowaniem w produkcji lub budownictwie;

zastosowaniem w produkcji lub budownictwie;

5.

5.

uczestniczenie w dopuszczeniu do użytku obiektów budowlanych, 

uczestniczenie w dopuszczeniu do użytku obiektów budowlanych, 

statków morskich, żeglugi śródlądowej i powietrznych oraz 

statków morskich, żeglugi śródlądowej i powietrznych oraz 

środków komunikacji lądowej;

środków komunikacji lądowej;

6.

6.

inicjowanie przedsięwzięć oraz prac badawczych w dziedzinie 

inicjowanie przedsięwzięć oraz prac badawczych w dziedzinie 

zapobiegania negatywnym wpływom czynników i zjawisk 

zapobiegania negatywnym wpływom czynników i zjawisk 

fizycznych, chemicznych i biologicznych na zdrowie ludzi. 

fizycznych, chemicznych i biologicznych na zdrowie ludzi. 

Bieżący nadzór 

Bieżący nadzór 

sanitarny

sanitarny

 

 

►

Do zakresu działania PIS w dziedzinie bieżącego nadzoru 

Do zakresu działania PIS w dziedzinie bieżącego nadzoru 

sanitarnego należy kontrola prze strzegania przepisów 

sanitarnego należy kontrola prze strzegania przepisów 

określających wymagania higieniczne i zdrowotne, w 

określających wymagania higieniczne i zdrowotne, w 

szczególności do tyczących:

szczególności do tyczących:

1.

1.

higieny środowiska, a zwłaszcza wody do spożycia, czystości 

higieny środowiska, a zwłaszcza wody do spożycia, czystości 

powietrza atmosferycznego, gleby, wód i innych elementów 

powietrza atmosferycznego, gleby, wód i innych elementów 

środowiska w zakresie ustalonym w odrębnych przepisach;

środowiska w zakresie ustalonym w odrębnych przepisach;

2.

2.

utrzymania należytego stanu higienicznego nieruchomości, 

utrzymania należytego stanu higienicznego nieruchomości, 

zakładów pracy, instytucji, obiektów i urządzeń użyteczności 

zakładów pracy, instytucji, obiektów i urządzeń użyteczności 

publicznej, ulic oraz osobowego i towarowego transportu 

publicznej, ulic oraz osobowego i towarowego transportu 

kolejowego, drogowego, lotniczego i morskiego;

kolejowego, drogowego, lotniczego i morskiego;

3.

3.

warunków produkcji, transportu, przechowywania i sprzedaży 

warunków produkcji, transportu, przechowywania i sprzedaży 

żywności oraz warunków żywienia zbiorowego;

żywności oraz warunków żywienia zbiorowego;

4.

4.

nadzoru nad jakością zdrowotną żywności; 

nadzoru nad jakością zdrowotną żywności; 

5)

5)

warunków zdrowotnych produkcji i obrotu przedmiotami użytku, 

warunków zdrowotnych produkcji i obrotu przedmiotami użytku, 

materiałami i wyrobami przeznaczonymi do kontaktu z żywnością, 

materiałami i wyrobami przeznaczonymi do kontaktu z żywnością, 

kosmetykami oraz innymi wyrobami mogącymi mieć wpływ na zdrowie 

kosmetykami oraz innymi wyrobami mogącymi mieć wpływ na zdrowie 

ludzi;

ludzi;

6)

6)

warunków zdrowotnych środowiska pracy, a zwłaszcza zapobiegania 

warunków zdrowotnych środowiska pracy, a zwłaszcza zapobiegania 

powstawaniu chorób zawodowych i innych chorób związanych z 

powstawaniu chorób zawodowych i innych chorób związanych z 

warunkami pracy,

warunkami pracy,

7)

7)

higieny pomieszczeń i wymagań w stosunku do sprzętu używanego w 

higieny pomieszczeń i wymagań w stosunku do sprzętu używanego w 

szkołach i innych placówkach oświatowo-wychowawczych, szkołach 

szkołach i innych placówkach oświatowo-wychowawczych, szkołach 

wyższych oraz w ośrodkach wypoczynku;

wyższych oraz w ośrodkach wypoczynku;

8)

8)

higieny procesów nauczania;

higieny procesów nauczania;

9)

9)

przestrzegania przez osoby wprowadzające (oraz przez użytkowników) 

przestrzegania przez osoby wprowadzające (oraz przez użytkowników) 

substancje lub preparaty chemiczne do obrotu na terytorium 

substancje lub preparaty chemiczne do obrotu na terytorium 

Rzeczypospolitej Polskiej obowiązków wynikających z ustawy z 11 

Rzeczypospolitej Polskiej obowiązków wynikających z ustawy z 11 

stycznia 2001 r. o substancjach i preparatach chemicznych (Dz. U.Nr 11. 

stycznia 2001 r. o substancjach i preparatach chemicznych (Dz. U.Nr 11. 

póz. 84 z póżn. zm.);

póz. 84 z póżn. zm.);

10)

10)

przestrzegania przez podmioty wprowadzające do obrotu tzw. prekursory 

przestrzegania przez podmioty wprowadzające do obrotu tzw. prekursory 

kategorii 2 i 3 obowiązków wynikających z ustawy z 29 lipca 2005 r. o 

kategorii 2 i 3 obowiązków wynikających z ustawy z 29 lipca 2005 r. o 

przeciwdziałaniu narkomanii 

przeciwdziałaniu narkomanii 

(Dz. 

(Dz. 

U. Nr 179, póz. 1485 z póżn. zm.), 

U. Nr 179, póz. 1485 z póżn. zm.), 

określającego zasady nadzorowania handlu prekursorami narkotyków 

określającego zasady nadzorowania handlu prekursorami narkotyków 

pomiędzy wspólnotą a państwami trzecimi.

pomiędzy wspólnotą a państwami trzecimi.

Organizacja i struktura PIS 

Organizacja i struktura PIS 

Państwowa Inspekcja Sanitarna jest centralnym 

Państwowa Inspekcja Sanitarna jest centralnym 

organem administracji rządowej podległym 

organem administracji rządowej podległym 

Ministrowi Zdrowia. Zadania PIS wykonują 

Ministrowi Zdrowia. Zadania PIS wykonują 

następujące organy.

następujące organy.

1.

1.

Główny Inspektor Sanitarny;

Główny Inspektor Sanitarny;

2.

2.

państwowy wojewódzki inspektor sanitarny.

państwowy wojewódzki inspektor sanitarny.

3.

3.

państwowy powiatowy inspektor sanitarny,

państwowy powiatowy inspektor sanitarny,

4.

4.

państwowy graniczny inspektor sanitarny dla 

państwowy graniczny inspektor sanitarny dla 

obszarów przejść granicznych drogowych, 

obszarów przejść granicznych drogowych, 

kolejowych, lotniczych, rzecznych i morskich, 

kolejowych, lotniczych, rzecznych i morskich, 

portów lotniczych i morskich oraz jednostek 

portów lotniczych i morskich oraz jednostek 

pływających na obszarze wód terytorialnych.

pływających na obszarze wód terytorialnych.

Urząd Dozoru Technicznego

Urząd Dozoru Technicznego

 

 

►

Uprawnienia i zakres działania Urzędu Dozoru 

Uprawnienia i zakres działania Urzędu Dozoru 

Technicznego określa ustawa z 21 grudnia 2000 r, 

Technicznego określa ustawa z 21 grudnia 2000 r, 

o dozorze technicznym (Dz. U. Nr 122, póz. 1321 

o dozorze technicznym (Dz. U. Nr 122, póz. 1321 

z późn. zm.) oraz rozporządzenia wykonawcze.

z późn. zm.) oraz rozporządzenia wykonawcze.

►

W ustawie zostały zdefiniowane (przytoczone 

W ustawie zostały zdefiniowane (przytoczone 

niżej) najważniejsze pojęcia ułatwiające 

niżej) najważniejsze pojęcia ułatwiające 

zrozumienie istoty i zakresu działania dozoru 

zrozumienie istoty i zakresu działania dozoru 

technicznego oraz jego struktury organizacyjnej. 

technicznego oraz jego struktury organizacyjnej. 

►

Dozór techniczny - to określone ustawą działania, 

Dozór techniczny - to określone ustawą działania, 

wykonywane przez jednostki dozoru 

wykonywane przez jednostki dozoru 

technicznego, zmierzające  do zapewnienia 

technicznego, zmierzające  do zapewnienia 

bezpiecznego  funkcjonowania  urządzeń  

bezpiecznego  funkcjonowania  urządzeń  

technicznych.

technicznych.

Urządzenia techniczne - to urządzenia, które mogą stwarzać 

Urządzenia techniczne - to urządzenia, które mogą stwarzać 

zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzkiego oraz mienia i 

zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzkiego oraz mienia i 

środowiska wskutek:

środowiska wskutek:

a)

a)

rozprężenia cieczy lub gazów znajdujących się pod ciśnieniem 

rozprężenia cieczy lub gazów znajdujących się pod ciśnieniem 

różnym od atmosferycznego;

różnym od atmosferycznego;

b)

b)

wyzwolenia energii potencjalnej lub kinetycznej przy 

wyzwolenia energii potencjalnej lub kinetycznej przy 

przemieszczaniu ludzi lub ładunków w ograniczonym zasięgu;

przemieszczaniu ludzi lub ładunków w ograniczonym zasięgu;

c)

c)

rozprzestrzeniania się materiałów niebezpiecznych podczas 

rozprzestrzeniania się materiałów niebezpiecznych podczas 

ich magazynowania lub transportu.

ich magazynowania lub transportu.

Warunki techniczne dozoru technicznego - to ustalone na 

Warunki techniczne dozoru technicznego - to ustalone na 

podstawie ustawy przez właściwych ministrów wymagania, 

podstawie ustawy przez właściwych ministrów wymagania, 

jakim powinny odpowiadać urządzenia techniczne.

jakim powinny odpowiadać urządzenia techniczne.

Jednostki dozoru technicznego - to Urząd Dozoru Technicznego 

Jednostki dozoru technicznego - to Urząd Dozoru Technicznego 

oraz specjalistyczne jednostki dozoru technicznego.

oraz specjalistyczne jednostki dozoru technicznego.

Specjalistyczne jednostki dozoru technicznego - to Transportowy 

Specjalistyczne jednostki dozoru technicznego - to Transportowy 

Dozór Techniczny i Wojskowy Dozór Techniczny.

Dozór Techniczny i Wojskowy Dozór Techniczny.

Organizacja i zakres działania 

Organizacja i zakres działania 

UDT 

UDT 

►

Urząd Dozoru Technicznego, zwany dalej „UDT" jest 

Urząd Dozoru Technicznego, zwany dalej „UDT" jest 

państwową osobą prawną. 

państwową osobą prawną. 

►

Siedzibą UDT jest miasto stołeczne Warszawa. 

Siedzibą UDT jest miasto stołeczne Warszawa. 

►

UDT podlega ministrowi ds. gospodarki, który w 

UDT podlega ministrowi ds. gospodarki, który w 

drodze rozporządzenia nadaje UDT statut. 

drodze rozporządzenia nadaje UDT statut. 

►

Statut określa w szczególności: strukturę 

Statut określa w szczególności: strukturę 

organizacyjną UDT, siedziby jego oddziałów 

organizacyjną UDT, siedziby jego oddziałów 

terenowych i zasady udzielania pełnomocnictw. 

terenowych i zasady udzielania pełnomocnictw. 

►

Organem Urzędu Dozoru Technicznego jest Prezes, 

Organem Urzędu Dozoru Technicznego jest Prezes, 

powoływany i odwoływany przez Ministra 

powoływany i odwoływany przez Ministra 

Gospodarki. Prezes kieruje UDT i reprezentuje go na 

Gospodarki. Prezes kieruje UDT i reprezentuje go na 

zewnątrz. Wiceprezesa UDT powołuje i odwołuje, na 

zewnątrz. Wiceprezesa UDT powołuje i odwołuje, na 

wniosek Prezesa UDT, Minister Gospodarki.

wniosek Prezesa UDT, Minister Gospodarki.

►

Urząd Dozoru Technicznego wykonuje swoje 

Urząd Dozoru Technicznego wykonuje swoje 

zadania przy pomocy oddziałów terenowych UDT. 

zadania przy pomocy oddziałów terenowych UDT. 

►

Oddziałami UDT kierują dyrektorzy, powoływani i 

Oddziałami UDT kierują dyrektorzy, powoływani i 

odwoływani przez Prezesa UDT. 

odwoływani przez Prezesa UDT. 

►

UDT i podległe mu oddziały wykonują dozór 

UDT i podległe mu oddziały wykonują dozór 

techniczny nad urządzeniami technicznymi 

techniczny nad urządzeniami technicznymi 

objętymi ustawą, z wyłączeniem urządzeń 

objętymi ustawą, z wyłączeniem urządzeń 

podlegających dozorowi technicznemu 

podlegających dozorowi technicznemu 

specjalistycznych jednostek dozoru technicznego.

specjalistycznych jednostek dozoru technicznego.

Do zakresu działania Urzędu Dozoru 

Do zakresu działania Urzędu Dozoru 

Technicznego należy:

Technicznego należy:

 

 

1.

1.

nadzór i kontrola przestrzegania przepisów o dozorze technicznym, 

nadzór i kontrola przestrzegania przepisów o dozorze technicznym, 

a także przepisów i zasad z zakresu bezpieczeństwa techniki, 

a także przepisów i zasad z zakresu bezpieczeństwa techniki, 

dotyczących urządzeń technicznych;

dotyczących urządzeń technicznych;

2.

2.

wykonywanie dozoru technicznego nad urządzeniami technicznymi, 

wykonywanie dozoru technicznego nad urządzeniami technicznymi, 

w zakresie określonym ustawą;

w zakresie określonym ustawą;

3.

3.

wydawanie decyzji w sprawach wynikających z wykonywania 

wydawanie decyzji w sprawach wynikających z wykonywania 

dozoru technicznego;

dozoru technicznego;

4.

4.

szkolenie pracowników dozoru technicznego;

szkolenie pracowników dozoru technicznego;

5.

5.

prowadzenie ewidencji eksploatowanych urządzeń technicznych;

prowadzenie ewidencji eksploatowanych urządzeń technicznych;

6.

6.

współpraca ze specjalistycznymi jednostkami dozoru technicznego 

współpraca ze specjalistycznymi jednostkami dozoru technicznego 

w zakresie wykonywania dozoru technicznego;

w zakresie wykonywania dozoru technicznego;

7.

7.

inicjowanie działalności normalizacyjnej, współudział w 

inicjowanie działalności normalizacyjnej, współudział w 

opracowywaniu lub opracowywanie projektów warunków 

opracowywaniu lub opracowywanie projektów warunków 

technicznych dozoru technicznego oraz norm określających zasady 

technicznych dozoru technicznego oraz norm określających zasady 

i warunki bezpiecznej pracy urządzeń technicznych;

i warunki bezpiecznej pracy urządzeń technicznych;

8.

8.

analizowanie przyczyn i skutków uszkodzeń urządzeń technicznych 

analizowanie przyczyn i skutków uszkodzeń urządzeń technicznych 

oraz stała ocena stopnia zagrożenia stwarzanego przez te 

oraz stała ocena stopnia zagrożenia stwarzanego przez te 

urządzenia;

urządzenia;

9)

9)

inicjowanie przedsięwzięć oraz prac badawczych w zakresie bezpiecznej 

inicjowanie przedsięwzięć oraz prac badawczych w zakresie bezpiecznej 

pracy urządzeń technicznych oraz prowadzenie w tym zakresie badań 

pracy urządzeń technicznych oraz prowadzenie w tym zakresie badań 

diagnostycznych i wykonywanie ekspertyz;

diagnostycznych i wykonywanie ekspertyz;

10)

10)

inicjowanie działalności mającej na celu podnoszenie zawodowych 

inicjowanie działalności mającej na celu podnoszenie zawodowych 

kwalifikacji wytwórców oraz użytkowników w zakresie bezpiecznej pracy 

kwalifikacji wytwórców oraz użytkowników w zakresie bezpiecznej pracy 

urządzeń technicznych;

urządzeń technicznych;

11)

11)

popularyzowanie zagadnień związanych z bezpieczną pracą urządzeń 

popularyzowanie zagadnień związanych z bezpieczną pracą urządzeń 

technicznych oraz organizowanie doradztwa w tym zakresie;

technicznych oraz organizowanie doradztwa w tym zakresie;

12)

12)

współpraca międzynarodowa w zakresie zagadnień dotyczących 

współpraca międzynarodowa w zakresie zagadnień dotyczących 

bezpiecznej pracy urządzeń technicznych;

bezpiecznej pracy urządzeń technicznych;

13)

13)

współpraca z instytucjami polskimi i zagranicznymi w zakresie działań 

współpraca z instytucjami polskimi i zagranicznymi w zakresie działań 

zmierzających do harmonizacji przepisów dozoru technicznego z 

zmierzających do harmonizacji przepisów dozoru technicznego z 

wymaganiami Unii Europejskiej;

wymaganiami Unii Europejskiej;

14)

14)

uzgadnianie programów szkolenia osób obsługujących i konserwujących 

uzgadnianie programów szkolenia osób obsługujących i konserwujących 

urządzenia techniczne;

urządzenia techniczne;

15)

15)

sprawowanie kwalifikacji osób wytwarzających, naprawiających, 

sprawowanie kwalifikacji osób wytwarzających, naprawiających, 

modernizujących, obsługujących i konserwujących urządzenia 

modernizujących, obsługujących i konserwujących urządzenia 

techniczne oraz osób wykonujących badania nieniszczące;

techniczne oraz osób wykonujących badania nieniszczące;

16)

16)

certyfikowanie systemów jakości dotyczących urządzeń technicznych;

certyfikowanie systemów jakości dotyczących urządzeń technicznych;

17)

17)

występowanie z wnioskami o zmianę wysokości opłat za czynności 

występowanie z wnioskami o zmianę wysokości opłat za czynności 

jednostek dozoru technicznego.

jednostek dozoru technicznego.

Rodzaje urządzeń technicznych podlegających 

Rodzaje urządzeń technicznych podlegających 

dozorowi technicznemu

dozorowi technicznemu

►

Dozorowi technicznemu podlegają urządzenia 

Dozorowi technicznemu podlegają urządzenia 

techniczne w toku ich projektowania, 

techniczne w toku ich projektowania, 

wytwarzania, w tym wytwarzania materiałów i 

wytwarzania, w tym wytwarzania materiałów i 

elementów, naprawy i modernizacji, obrotu oraz 

elementów, naprawy i modernizacji, obrotu oraz 

eksploatacji. 

eksploatacji. 

►

Przepisów ustawy nie stosuje się do urządzeń 

Przepisów ustawy nie stosuje się do urządzeń 

technicznych, nad którymi są prowadzone prace 

technicznych, nad którymi są prowadzone prace 

naukowo-badawcze oraz górniczych szybowych 

naukowo-badawcze oraz górniczych szybowych 

urządzeń wyciągowych oraz urządzeń 

urządzeń wyciągowych oraz urządzeń 

technicznych w podziemnych wyrobiskach 

technicznych w podziemnych wyrobiskach 

zakładów górniczych.

zakładów górniczych.

►

Rodzaje urządzeń technicznych 

Rodzaje urządzeń technicznych 

podlegających dozorowi technicznemu 

podlegających dozorowi technicznemu 

określa rozporządzenie Rady Ministrów 

określa rozporządzenie Rady Ministrów 

z 

z 

16 lipca 2002 r. w sprawie rodzajów 

16 lipca 2002 r. w sprawie rodzajów 

urządzeń technicznych podlegających 

urządzeń technicznych podlegających 

dozorowi technicznemu (Dz. U. Nr 120, 

dozorowi technicznemu (Dz. U. Nr 120, 

póz. 1021 z poźn. zm.).

póz. 1021 z poźn. zm.).

Dozór techniczny nad urządzeniami 

Dozór techniczny nad urządzeniami 

technicznymi jest wykonywany w 

technicznymi jest wykonywany w 

formie:

formie:

►

dozoru technicznego pełnego;

dozoru technicznego pełnego;

►

dozoru technicznego ograniczonego;

dozoru technicznego ograniczonego;

►

dozoru technicznego uproszczonego.

dozoru technicznego uproszczonego.

Decyzja o wstrzymaniu 

Decyzja o wstrzymaniu 

eksploatacji urządzenia 

eksploatacji urządzenia 

►

W przypadku nieprzestrzegania przez eksploatującego 

W przypadku nieprzestrzegania przez eksploatującego 

przepisów o dozorze technicznym, a także w razie 

przepisów o dozorze technicznym, a także w razie 

stwierdzenia zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzkiego oraz 

stwierdzenia zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzkiego oraz 

mienia i środowiska organ właściwej jednostki dozoru 

mienia i środowiska organ właściwej jednostki dozoru 

technicznego wydaje decyzję o wstrzymaniu eksploatacji 

technicznego wydaje decyzję o wstrzymaniu eksploatacji 

urządzenia.

urządzenia.

►

Jeżeli urządzenie dopuszczone do obrotu stwarza zagrożenie 

Jeżeli urządzenie dopuszczone do obrotu stwarza zagrożenie 

dla życia lub zdrowia ludzkiego oraz mienia i środowiska, 

dla życia lub zdrowia ludzkiego oraz mienia i środowiska, 

organ właściwej jednostki dozoru technicznego wydaje decyzję 

organ właściwej jednostki dozoru technicznego wydaje decyzję 

o wycofaniu tego urządzenia z obrotu i wstrzymaniu jego 

o wycofaniu tego urządzenia z obrotu i wstrzymaniu jego 

wytwarzania. 

wytwarzania. 

►

Decyzja o wycofaniu urządzenia technicznego z obrotu z ww. 

Decyzja o wycofaniu urządzenia technicznego z obrotu z ww. 

przyczyn jest podawana do publicznej wiadomości w formie 

przyczyn jest podawana do publicznej wiadomości w formie 

komunikatu w środkach masowego przekazu.

komunikatu w środkach masowego przekazu.

►

Ponowne dopuszczenie do eksploatacji urządzeń może 

Ponowne dopuszczenie do eksploatacji urządzeń może 

nastąpić po przeprowadzeniu badań i wydaniu decyzji 

nastąpić po przeprowadzeniu badań i wydaniu decyzji 

zezwalającej na eksploatację urządzenia.

zezwalającej na eksploatację urządzenia.

Ważne !

Ważne !

►

Eksploatujący urządzenie techniczne 

Eksploatujący urządzenie techniczne 

jest obowiązany niezwłocznie 

jest obowiązany niezwłocznie 

zawiadomić organ właściwej jednostki 

zawiadomić organ właściwej jednostki 

dozoru technicznego o każdym 

dozoru technicznego o każdym 

niebezpiecznym uszkodzeniu 

niebezpiecznym uszkodzeniu 

urządzenia lub nieszczęśliwym 

urządzenia lub nieszczęśliwym 

wypadku związanym z jego 

wypadku związanym z jego 

eksploatacją.

eksploatacją.

Import urządzeń technicznych 

Import urządzeń technicznych 

podlegających dozorowi technicznemu

podlegających dozorowi technicznemu

 

 

►

Importer urządzeń technicznych oraz materiałów i elementów 

Importer urządzeń technicznych oraz materiałów i elementów 

stosowanych do wytwarzania, naprawy lub modernizacji tych 

stosowanych do wytwarzania, naprawy lub modernizacji tych 

urządzeń jest obowiązany do uprzedniego uzgodnienia 

urządzeń jest obowiązany do uprzedniego uzgodnienia 

wymagań technicznych z organem właściwej jednostki dozoru 

wymagań technicznych z organem właściwej jednostki dozoru 

technicznego, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej. 

technicznego, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej. 

►

Warunkiem dopuszczenia do obrotu, w rozumieniu Kodeksu 

Warunkiem dopuszczenia do obrotu, w rozumieniu Kodeksu 

celnego, urządzeń technicznych podlegających dozorowi 

celnego, urządzeń technicznych podlegających dozorowi 

technicznemu, wyprodukowanych za granicą, jest dołączenie 

technicznemu, wyprodukowanych za granicą, jest dołączenie 

do zgłoszenia celnego potwierdzenia dokonania uzgodnienia, 

do zgłoszenia celnego potwierdzenia dokonania uzgodnienia, 

o którym wyżej mowa. 

o którym wyżej mowa. 

►

W przypadku niespełnienia tego wymogu, organ celny cofa 

W przypadku niespełnienia tego wymogu, organ celny cofa 

natychmiast urządzenie za granicę lub nakazuje powrotny 

natychmiast urządzenie za granicę lub nakazuje powrotny 

wywóz urządzenia albo może nakazać zniszczenie urządzenia.

wywóz urządzenia albo może nakazać zniszczenie urządzenia.

Wykonywanie czynności 

Wykonywanie czynności 

dozoru technicznego

dozoru technicznego

 

 

►

Czynności dozoru technicznego wykonują pracownicy jednostek dozoru 

Czynności dozoru technicznego wykonują pracownicy jednostek dozoru 

technicznego, zwani dalej „inspektorami", na podstawie upoważnienia 

technicznego, zwani dalej „inspektorami", na podstawie upoważnienia 

wydanego przez organ właściwej jednostki dozoru technicznego oraz 

wydanego przez organ właściwej jednostki dozoru technicznego oraz 

legitymacji służbowej. Czynności dozoru technicznego w jednostkach 

legitymacji służbowej. Czynności dozoru technicznego w jednostkach 

organizacyjnych Policji, Straży Granicznej, Państwowej Straży Pożarnej i 

organizacyjnych Policji, Straży Granicznej, Państwowej Straży Pożarnej i 

Urzędu Ochrony Państwa wykonują inspektorzy, którzy na podstawie 

Urzędu Ochrony Państwa wykonują inspektorzy, którzy na podstawie 

odrębnych przepisów są uprawnieni do dostępu do informacji 

odrębnych przepisów są uprawnieni do dostępu do informacji 

niejawnych.

niejawnych.

►

Czynności dozoru technicznego inspektorzy wykonują u projektujących i 

Czynności dozoru technicznego inspektorzy wykonują u projektujących i 

wytwarzających urządzenia techniczne, a także wytwarzających 

wytwarzających urządzenia techniczne, a także wytwarzających 

materiały i elementy stosowane do ich wytwarzania, naprawy lub 

materiały i elementy stosowane do ich wytwarzania, naprawy lub 

modernizacji oraz eksploatujących, naprawiających i modernizujących te 

modernizacji oraz eksploatujących, naprawiających i modernizujących te 

urządzenia, zwanych dalej „przedsiębiorcami", u których są wykonywane 

urządzenia, zwanych dalej „przedsiębiorcami", u których są wykonywane 

czynności dozoru technicznego.

czynności dozoru technicznego.

►

Przedsiębiorca, u którego są wykonywane czynności dozoru 

Przedsiębiorca, u którego są wykonywane czynności dozoru 

technicznego, jest obowiązany zapewnić warunki do sprawnego ich 

technicznego, jest obowiązany zapewnić warunki do sprawnego ich 

wykonania oraz, na żądanie inspektora, przedstawić do kumenty i udzielić 

wykonania oraz, na żądanie inspektora, przedstawić do kumenty i udzielić 

informacji koniecznych do prawidłowego wykonania tych czynności. 

informacji koniecznych do prawidłowego wykonania tych czynności. 

►

Inspektor nie podlega przeszukaniu przewidzianemu w wewnętrznych 

Inspektor nie podlega przeszukaniu przewidzianemu w wewnętrznych 

regulaminach przedsiębiorcy.

regulaminach przedsiębiorcy.

Inspektor jest uprawniony do:

Inspektor jest uprawniony do:

1.

1.

wstępu za okazaniem upoważnienia i legitymacji służbowej, 

wstępu za okazaniem upoważnienia i legitymacji służbowej, 

bez potrzeby uzyskiwania przepustki, do pomieszczeń i 

bez potrzeby uzyskiwania przepustki, do pomieszczeń i 

obiektów, w których znajdują się urządzenia techniczne;

obiektów, w których znajdują się urządzenia techniczne;

2.

2.

swobodnego poruszania się w łych pomieszczeniach i 

swobodnego poruszania się w łych pomieszczeniach i 

obiektach, chyba że odrębne przepisy stanowią inaczej;

obiektach, chyba że odrębne przepisy stanowią inaczej;

3.

3.

dostępu do urządzeń technicznych;

dostępu do urządzeń technicznych;

4.

4.

żądania od przedsiębiorcy udzielania niezbędnych informacji i 

żądania od przedsiębiorcy udzielania niezbędnych informacji i 

przedstawienia koniecznych dokumentów oraz wyników 

przedstawienia koniecznych dokumentów oraz wyników 

badań;

badań;

5.

5.

przeprowadzania w wyznaczonych terminach badań, prób i 

przeprowadzania w wyznaczonych terminach badań, prób i 

pomiarów oraz innych czynności potrzebnych do ustalenia 

pomiarów oraz innych czynności potrzebnych do ustalenia 

stanu urządzenia technicznego, prawidłowości jego 

stanu urządzenia technicznego, prawidłowości jego 

eksploatacji, naprawy lub modernizacji, a także prawidłowości 

eksploatacji, naprawy lub modernizacji, a także prawidłowości 

wykonania określonych materiałów i elementów stosowanych 

wykonania określonych materiałów i elementów stosowanych 

do wytwarzania, naprawy lub modernizacji urządzenia 

do wytwarzania, naprawy lub modernizacji urządzenia 

technicznego;

technicznego;

6.

6.

wydawania zaleceń technicznych.

wydawania zaleceń technicznych.

►

Czynności dozoru technicznego inspektorzy wykonują w obecności 

Czynności dozoru technicznego inspektorzy wykonują w obecności 

przedsiębiorcy lub osoby upoważnionej przez przedsiębiorcę.

przedsiębiorcy lub osoby upoważnionej przez przedsiębiorcę.

►

Przedsiębiorca, u którego są wykonywane czynności dozoru 

Przedsiębiorca, u którego są wykonywane czynności dozoru 

technicznego, jest obowiązany zapewnić warunki do sprawnego ich 

technicznego, jest obowiązany zapewnić warunki do sprawnego ich 

wykonania oraz. na żądanie inspektora, przedstawić dokumenty i 

wykonania oraz. na żądanie inspektora, przedstawić dokumenty i 

udzielić informacji koniecznych do prawidłowego wykonania tych 

udzielić informacji koniecznych do prawidłowego wykonania tych 

czynności. Inspektorzy są obowiązani do przestrzegania przepisów w 

czynności. Inspektorzy są obowiązani do przestrzegania przepisów w 

zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy obowiązujących u 

zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy obowiązujących u 

przedsiębiorcy, który w celu sprawnego przeprowadzenia czynności 

przedsiębiorcy, który w celu sprawnego przeprowadzenia czynności 

dozom technicznego jest obowiązany zapewnić inspektorowi 

dozom technicznego jest obowiązany zapewnić inspektorowi 

bezpieczne warunki pracy przez umożliwienie mu bezpiecznego 

bezpieczne warunki pracy przez umożliwienie mu bezpiecznego 

dostępu do badanego urządzenia technicznego, w szczególności 

dostępu do badanego urządzenia technicznego, w szczególności 

spowodowanie wstrzymania, w bezpośrednim otoczeniu badanego 

spowodowanie wstrzymania, w bezpośrednim otoczeniu badanego 

urządzenia, prac budowlanych, montażowych, remontowych i innych, 

urządzenia, prac budowlanych, montażowych, remontowych i innych, 

mogących zagrażać bezpieczeństwu inspektora.

mogących zagrażać bezpieczeństwu inspektora.

►

Czynności dozoru technicznego inspektorzy wykonują w obecności 

Czynności dozoru technicznego inspektorzy wykonują w obecności 

pracodawcy lub osoby upoważnionej przez pracodawcę.

pracodawcy lub osoby upoważnionej przez pracodawcę.

Inspektor ma prawo odmówić wykonania czynności 

Inspektor ma prawo odmówić wykonania czynności 

dozoru technicznego w przypadku wystąpienia 

dozoru technicznego w przypadku wystąpienia 

niewłaściwych warunków do ich przeprowadzenia, a 

niewłaściwych warunków do ich przeprowadzenia, a 

w szczególności:

w szczególności:

1.

1.

niedostatecznego stanu przygotowania urządzenia 

niedostatecznego stanu przygotowania urządzenia 

technicznego do badania;

technicznego do badania;

2.

2.

niewłaściwego oświetlenia lub występowania oparów 

niewłaściwego oświetlenia lub występowania oparów 

utrudniających widoczność;

utrudniających widoczność;

3.

3.

przekroczenia dopuszczalnych stężeń i natężeń 

przekroczenia dopuszczalnych stężeń i natężeń 

czynników szkodliwych dla zdrowia w środowisku 

czynników szkodliwych dla zdrowia w środowisku 

pracy lub dopuszczalnej granicy niskich i wysokich 

pracy lub dopuszczalnej granicy niskich i wysokich 

temperatur.

temperatur.

Przepisy karne

Przepisy karne

 

 

Kto dopuszcza do eksploatacji urządzenie techniczne:

Kto dopuszcza do eksploatacji urządzenie techniczne:

►

bez otrzymania decyzji organu właściwej jednostki dozoru 

bez otrzymania decyzji organu właściwej jednostki dozoru 

technicznego o dopuszczeniu urządzenia do eksploatacji lub 

technicznego o dopuszczeniu urządzenia do eksploatacji lub 

obrotu;

obrotu;

►

wbrew decyzji organu właściwej jednostki dozoru technicznego o 

wbrew decyzji organu właściwej jednostki dozoru technicznego o 

wstrzymaniu eksploatacji lub wycofaniu z obrotu urządzenia 

wstrzymaniu eksploatacji lub wycofaniu z obrotu urządzenia 

technicznego,

technicznego,

►

podlega grzywnie albo karze ograniczenia wolności.

podlega grzywnie albo karze ograniczenia wolności.

Tej samej karze podlega ten, kto przerabia urządzenie techniczne 

Tej samej karze podlega ten, kto przerabia urządzenie techniczne 

bez zgody organu właściwej jednostki dozoru technicznego.

bez zgody organu właściwej jednostki dozoru technicznego.

Kto uniemożliwia lub utrudnia wykonywanie czynności inspektora 

Kto uniemożliwia lub utrudnia wykonywanie czynności inspektora 

lub nie wykonuje obowiązku zawiadomienia organu właściwej 

lub nie wykonuje obowiązku zawiadomienia organu właściwej 

jednostki dozoru technicznego o niebezpiecznym uszkodzeniu 

jednostki dozoru technicznego o niebezpiecznym uszkodzeniu 

urządzenia technicznego lub nieszczęśliwym wypadku związanym 

urządzenia technicznego lub nieszczęśliwym wypadku związanym 

z eksploatacją urządzenia technicznego, podlega karze grzywny. 

z eksploatacją urządzenia technicznego, podlega karze grzywny. 

Państwowa Straż Pożarna

Państwowa Straż Pożarna

 

 

►

Państwowa Straż Pożarna (PSP) jest zawodową, 

Państwowa Straż Pożarna (PSP) jest zawodową, 

umundurowaną i wyposażoną w specjalistyczny 

umundurowaną i wyposażoną w specjalistyczny 

sprzęt formacją, przeznaczoną do walki z 

sprzęt formacją, przeznaczoną do walki z 

pożarami, klęskami żywiołowymi i innymi 

pożarami, klęskami żywiołowymi i innymi 

miejscowymi zagrożeniami. PSP jest główną 

miejscowymi zagrożeniami. PSP jest główną 

służbą realizującą zadania w ramach krajowego 

służbą realizującą zadania w ramach krajowego 

systemu ratowniczo-gaśniczego.

systemu ratowniczo-gaśniczego.

►

Zadania 

Zadania 

PSP oraz jej 

PSP oraz jej 

struktura organizacyjna i 

struktura organizacyjna i 

kompetencje zostały 

kompetencje zostały 

określone w ustawie z 

określone w ustawie z 

24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej 

24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej 

(Dz. U. z 2006 r. Nr 96, póz, 667 z późn, zm.).

(Dz. U. z 2006 r. Nr 96, póz, 667 z późn, zm.).

Zadania PSP

Zadania PSP

 

 

Do podstawowych zadań Państwowej Straży Pożarnej 

Do podstawowych zadań Państwowej Straży Pożarnej 

należy.

należy.

►

rozpoznawanie zagrożeń pożarowych i innych 

rozpoznawanie zagrożeń pożarowych i innych 

miejscowych zagrożeń;

miejscowych zagrożeń;

►

organizowanie i prowadzenie akcji ratowniczych w 

organizowanie i prowadzenie akcji ratowniczych w 

czasie pożarów, klęsk żywiołowych lub likwidacji 

czasie pożarów, klęsk żywiołowych lub likwidacji 

miejscowych zagrożeń;

miejscowych zagrożeń;

►

wykonywanie pomocniczych, specjalistycznych 

wykonywanie pomocniczych, specjalistycznych 

czynności ratowniczych w czasie klęsk żywiołowych 

czynności ratowniczych w czasie klęsk żywiołowych 

lub likwidacji miejscowych zagrożeń przez inne służby 

lub likwidacji miejscowych zagrożeń przez inne służby 

ratownicze;

ratownicze;

►

kształcenie kadr dla potrzeb Państwowej Straży 

kształcenie kadr dla potrzeb Państwowej Straży 

Pożarnej i innych jednostek ochrony przeciwpożarowej 

Pożarnej i innych jednostek ochrony przeciwpożarowej 

oraz powszechnego systemu ochrony ludności;

oraz powszechnego systemu ochrony ludności;

►

nadzór nad przestrzeganiem przepisów przeciwpożarowych;

nadzór nad przestrzeganiem przepisów przeciwpożarowych;

►

prowadzenie prac naukowo-badawczych w zakresie ochrony 

prowadzenie prac naukowo-badawczych w zakresie ochrony 

przeciwpożarowej oraz ochrony ludności;

przeciwpożarowej oraz ochrony ludności;

►

współpraca z szefem Krajowego Centrum Informacji 

współpraca z szefem Krajowego Centrum Informacji 

Kryminalnych w zakresie niezbędnym do realizacji jego zadań 

Kryminalnych w zakresie niezbędnym do realizacji jego zadań 

ustawowych;

ustawowych;

►

współdziałanie ze strażami pożarnymi i służbami ratowniczymi 

współdziałanie ze strażami pożarnymi i służbami ratowniczymi 

innych państw oraz ich organizacjami międzynarodowymi na 

innych państw oraz ich organizacjami międzynarodowymi na 

podstawie wiążących Rzeczpospolitą Polską umów 

podstawie wiążących Rzeczpospolitą Polską umów 

międzynarodowych oraz odrębnych przepisów;

międzynarodowych oraz odrębnych przepisów;

►

realizacja innych zadań wynikających z wiążących 

realizacja innych zadań wynikających z wiążących 

Rzeczpospolitą Polską umów międzynarodowych na zasadach 

Rzeczpospolitą Polską umów międzynarodowych na zasadach 

i w zakresie w nich określonych.

i w zakresie w nich określonych.

Struktura organizacyjna PSP 

Struktura organizacyjna PSP 

Jednostkami organizacyjnymi Państwowej Straży Pożarnej są:

Jednostkami organizacyjnymi Państwowej Straży Pożarnej są:

►

Komenda Główna;

Komenda Główna;

►

Komenda Wojewódzka;

Komenda Wojewódzka;

►

Komenda Powiatowa (miejska);

Komenda Powiatowa (miejska);

►

Szkota Główna Służby Pożarniczej oraz pozostałe szkoły,

Szkota Główna Służby Pożarniczej oraz pozostałe szkoły,

►

Jednostki Badawczo-Naukowę;

Jednostki Badawczo-Naukowę;

►

Centralne Muzeum Pożarnictwa.

Centralne Muzeum Pożarnictwa.

W skład komendy wojewódzkiej Państwowej Straży Pożarnej mogą 

W skład komendy wojewódzkiej Państwowej Straży Pożarnej mogą 

wchodzie ośrodki szkole nia.

wchodzie ośrodki szkole nia.

W skład komendy powiatowej (miejskiej) PSP wchodzą jednostki 

W skład komendy powiatowej (miejskiej) PSP wchodzą jednostki 

ratowniczo-gaśnicze. W ramach jednostek ratowniczo-gaśniczych mogą 

ratowniczo-gaśnicze. W ramach jednostek ratowniczo-gaśniczych mogą 

być wyodrębnione czasowe posterunki Państwowej Straży Pożarnej.

być wyodrębnione czasowe posterunki Państwowej Straży Pożarnej.

Centralnym organem administracji rządowej w sprawach organizacji 

Centralnym organem administracji rządowej w sprawach organizacji 

krajowego systemu ratowniczo-gaśniczego oraz ochrony 

krajowego systemu ratowniczo-gaśniczego oraz ochrony 

przeciwpożarowej jest Komendant Główny Państwowej Straży Pożarnej, 

przeciwpożarowej jest Komendant Główny Państwowej Straży Pożarnej, 

podległy ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych.

podległy ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych.

Uprawnienia organów PSP

Uprawnienia organów PSP

Kierujący działaniem ratowniczym może:

Kierujący działaniem ratowniczym może:

►

zarządzić ewakuację ludzi lub mienia;

zarządzić ewakuację ludzi lub mienia;

►

wstrzymać ruch drogowy oraz wprowadzić zakaz przebywania 

wstrzymać ruch drogowy oraz wprowadzić zakaz przebywania 

osób trzecich w rejonie działania ratowniczego;

osób trzecich w rejonie działania ratowniczego;

►

przejąć w użytkowanie na czas niezbędny do działania 

przejąć w użytkowanie na czas niezbędny do działania 

ratowniczego nieruchomości i ruchomości, środki transportu, 

ratowniczego nieruchomości i ruchomości, środki transportu, 

sprzęt, ujęcia wody, inne środki gaśnicze, także przedmioty i 

sprzęt, ujęcia wody, inne środki gaśnicze, także przedmioty i 

urządzenia przydatne w działaniu ratowniczym.

urządzenia przydatne w działaniu ratowniczym.

Kierujący działaniem ma prawo żądać niezbędnej pomocy od 

Kierujący działaniem ma prawo żądać niezbędnej pomocy od 

instytucji, organizacji, przedsiębiorców, osób fizycznych oraz 

instytucji, organizacji, przedsiębiorców, osób fizycznych oraz 

ma prawo odstąpić w trakcie działania ratowniczego od zasad 

ma prawo odstąpić w trakcie działania ratowniczego od zasad 

działania uznanych powszechnie za bezpieczne.

działania uznanych powszechnie za bezpieczne.

Strażacy w ramach czynności kontrolno-rozpoznawczych, w 

Strażacy w ramach czynności kontrolno-rozpoznawczych, w 

przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów 

przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów 

przeciwpożarowych mają prawo do nakładania grzywny w 

przeciwpożarowych mają prawo do nakładania grzywny w 

drodze mandatu karnego.

drodze mandatu karnego.

Strażakowi jednostki ochrony przeciwpożarowej, a także członkowi 

Strażakowi jednostki ochrony przeciwpożarowej, a także członkowi 

ochotniczej straży pożarnej, który w związku z udziałem w 

ochotniczej straży pożarnej, który w związku z udziałem w 

działaniach ratowniczych lub ćwiczeniach doznał uszczerbku na 

działaniach ratowniczych lub ćwiczeniach doznał uszczerbku na 

zdrowiu poniósł szkodę w mieniu przysługuje:

zdrowiu poniósł szkodę w mieniu przysługuje:

►

jednorazowe odszkodowanie w razie doznania stałego lub 

jednorazowe odszkodowanie w razie doznania stałego lub 

długotrwałego uszczerbku na zdrowiu;

długotrwałego uszczerbku na zdrowiu;

►

renta z tytułu całkowitej lub częściowej niezdolności do pracy;

renta z tytułu całkowitej lub częściowej niezdolności do pracy;

►

odszkodowanie z tytułu szkody w mieniu.

odszkodowanie z tytułu szkody w mieniu.

Z ochrony przewidzianej w Kodeksie karnym dla funkcjonariuszy 

Z ochrony przewidzianej w Kodeksie karnym dla funkcjonariuszy 

publicznych korzystają:

publicznych korzystają:

►

upoważnieni do prowadzenia czynności kontrolno-

upoważnieni do prowadzenia czynności kontrolno-

rozpoznawczych;

rozpoznawczych;

►

strażacy jednostek ochrony przeciwpożarowej i członkowie OSP 

strażacy jednostek ochrony przeciwpożarowej i członkowie OSP 

biorący udział w działaniu ratowniczym lub wykonujący inne 

biorący udział w działaniu ratowniczym lub wykonujący inne 

zadania związane z ochroną ppoż.;

zadania związane z ochroną ppoż.;

►

osoby fizyczne, które zostały zobowiązane do udziału w działaniu 

osoby fizyczne, które zostały zobowiązane do udziału w działaniu 

ratowniczym.

ratowniczym.

Nadzór nad przestrzeganiem przepisów 

Nadzór nad przestrzeganiem przepisów 

przeciwpożarowych

przeciwpożarowych

 

 

W celu rozpoznawania zagrożeń, realizacji nadzoru nad przestrzeganiem 

W celu rozpoznawania zagrożeń, realizacji nadzoru nad przestrzeganiem 

przepisów przeciwpożarowych oraz przygotowania do działań 

przepisów przeciwpożarowych oraz przygotowania do działań 

ratowniczych Państwowa Straż Pożarna przeprowadza czynności kontrolno-

ratowniczych Państwowa Straż Pożarna przeprowadza czynności kontrolno-

rozpoznawcze oraz ćwiczenia. 

rozpoznawcze oraz ćwiczenia. 

Czynności kontrolno-rozpoznawcze są przeprowadzane na podstawie:

Czynności kontrolno-rozpoznawcze są przeprowadzane na podstawie:

►

rocznego planu czynności kontrolno-rozpoznawczych;

rocznego planu czynności kontrolno-rozpoznawczych;

►

zgłoszenia zakładu o zwiększonym albo dużym ryzyku wystąpienia awarii 

zgłoszenia zakładu o zwiększonym albo dużym ryzyku wystąpienia awarii 

przemysłowej;

przemysłowej;

►

zlecenia starosty,

zlecenia starosty,

►

polecenia sądu, prokuratora lub Najwyższej Izby Kontroli;

polecenia sądu, prokuratora lub Najwyższej Izby Kontroli;

►

zgłoszenia obiektu, dla którego przepisy prawa wymagają opinii lub 

zgłoszenia obiektu, dla którego przepisy prawa wymagają opinii lub 

zajęcia przez organy Państwowej Straży Pożarnej stanowiska w zakresie 

zajęcia przez organy Państwowej Straży Pożarnej stanowiska w zakresie 

ochrony przeciwpożarowej;

ochrony przeciwpożarowej;

►

 

 

zawiadomienia wójta, burmistrza lub prezydenta miasta o powstaniu 

zawiadomienia wójta, burmistrza lub prezydenta miasta o powstaniu 

zagrożenia życia lub zdrowia, o niebezpieczeństwie powstania szkód 

zagrożenia życia lub zdrowia, o niebezpieczeństwie powstania szkód 

majątkowych w znacznych rozmiarach li naruszenia środowiska;

majątkowych w znacznych rozmiarach li naruszenia środowiska;

►

wystąpienia istotnych nowych okoliczności wykresie stanu bezpieczeństwa 

wystąpienia istotnych nowych okoliczności wykresie stanu bezpieczeństwa 

na terenie działania komendy powiatowej (miejskiej) Państwowej Straży 

na terenie działania komendy powiatowej (miejskiej) Państwowej Straży 

Pożarnej.

Pożarnej.

Czynności kontrolno-rozpoznawcze są przeprowadzane w zakresie:

Czynności kontrolno-rozpoznawcze są przeprowadzane w zakresie:

►

kontroli przestrzegania przepisów przeciwpożarowych;

kontroli przestrzegania przepisów przeciwpożarowych;

►

oceny zgodności z wymaganiami ochrony przeciwpożarowej rozwiązań 

oceny zgodności z wymaganiami ochrony przeciwpożarowej rozwiązań 

technicznych zastosowanych w obiekcie budowlanym;

technicznych zastosowanych w obiekcie budowlanym;

►

oceny zgodności wykonania obiektu budowlanego z projektem budowlanym;

oceny zgodności wykonania obiektu budowlanego z projektem budowlanym;

►

ustalenia spełniania wymogów bezpieczeństwa w zakładzie stwarzającym 

ustalenia spełniania wymogów bezpieczeństwa w zakładzie stwarzającym 

zagrożenie

zagrożenie

wystąpienia poważnej awarii przemysłowej;

wystąpienia poważnej awarii przemysłowej;

►

rozpoznawania możliwości i warunków prowadzenia działań ratowniczych przez 

rozpoznawania możliwości i warunków prowadzenia działań ratowniczych przez 

jednostki

jednostki

ochrony przeciwpożarowej;

ochrony przeciwpożarowej;

►

rozpoznawania innych miejscowych zagrożeń;

rozpoznawania innych miejscowych zagrożeń;

►

wstępnego ustalania nieprawidłowości, które przyczyniły się do powstania pożaru 

wstępnego ustalania nieprawidłowości, które przyczyniły się do powstania pożaru 

oraz

oraz

okoliczności jego rozprzestrzeniania;

okoliczności jego rozprzestrzeniania;

►

zbierania informacji niezbędnych do wykonania analizy poważnej awarii 

zbierania informacji niezbędnych do wykonania analizy poważnej awarii 

przesyłowej i formułowania zaleceń dla prowadzącego zakład.

przesyłowej i formułowania zaleceń dla prowadzącego zakład.

►

Prawo do wykonywania czynności kontrolno-rozpoznawczych mają strażacy 

Prawo do wykonywania czynności kontrolno-rozpoznawczych mają strażacy 

upoważnieni przez właściwego komendanta PSP. 

upoważnieni przez właściwego komendanta PSP. 

►

Czynności kontrolne mogą być wykonywane po doręczeniu kontrolowanemu 

Czynności kontrolne mogą być wykonywane po doręczeniu kontrolowanemu 

upoważnienia do przeprowadzenia tych czynności

upoważnienia do przeprowadzenia tych czynności

.

.

Inspekcja Ochrony 

Inspekcja Ochrony 

Środowiska

Środowiska

 

 

►

Ochrona środowiska - to podjęcie lub 

Ochrona środowiska - to podjęcie lub 

zaniechanie działań, umożliwiających 

zaniechanie działań, umożliwiających 

zachowanie lub przywracanie równowagi 

zachowanie lub przywracanie równowagi 

przyrodniczej. 

przyrodniczej. 

►

Środowisko natomiast jest określane jako ogół 

Środowisko natomiast jest określane jako ogół 

elementów przyrodniczych, w tym także 

elementów przyrodniczych, w tym także 

przekształconych w wyniku działalności 

przekształconych w wyniku działalności 

człowieka, a w szczególności obejmuje 

człowieka, a w szczególności obejmuje 

powierzchnię ziemi, kopaliny, wody, powietrze, 

powierzchnię ziemi, kopaliny, wody, powietrze, 

zwierzęta i rośliny, krajobraz oraz klimat.

zwierzęta i rośliny, krajobraz oraz klimat.

Ochrona środowiska polega w 

Ochrona środowiska polega w 

szczególności na:

szczególności na:

►

racjonalnym kształtowaniu 

racjonalnym kształtowaniu 

środowiska i gospodarowaniu 

środowiska i gospodarowaniu 

zasobami środowiska zgodnie z 

zasobami środowiska zgodnie z 

zasadą zrównoważonego rozwoju;

zasadą zrównoważonego rozwoju;

►

przeciwdziałaniu zanieczyszczeniom;

przeciwdziałaniu zanieczyszczeniom;

►

przywracaniu elementów 

przywracaniu elementów 

przyrodniczych do stanu właściwego.

przyrodniczych do stanu właściwego.

Organizacja i zadania IOŚ

Organizacja i zadania IOŚ

 

 

►

Organem państwowego nadzoru i kontroli 

Organem państwowego nadzoru i kontroli 

ochrony środowiska jest Inspekcja Ochrony 

ochrony środowiska jest Inspekcja Ochrony 

Środowiska.

Środowiska.

►

Organizację cele i zasady działania oraz 

Organizację cele i zasady działania oraz 

uprawnienia Inspekcji Ochrany Środowiska 

uprawnienia Inspekcji Ochrany Środowiska 

określa ustawa z 20 lipca 1991 r. o Inspekcji 

określa ustawa z 20 lipca 1991 r. o Inspekcji 

Ochrony Środowiska (Dz. U. z 2007 r. Nr 44, póz. 

Ochrony Środowiska (Dz. U. z 2007 r. Nr 44, póz. 

287 z późn. zm.). 

287 z późn. zm.). 

►

Po wejściu w życie ustawy o IOŚ powstała 

Po wejściu w życie ustawy o IOŚ powstała 

jednolita, dwuinstancyjna instytucja ds. kontroli i 

jednolita, dwuinstancyjna instytucja ds. kontroli i 

badania stanu środowiska, podległa Ministrowi 

badania stanu środowiska, podległa Ministrowi 

Środowiska.

Środowiska.

Do zadań Inspekcji Ochrony 

Do zadań Inspekcji Ochrony 

Środowiska należy:

Środowiska należy:

 

 

1.

1.

kontrola przestrzegania przepisów o ochronie środowiska i racjonalnym 

kontrola przestrzegania przepisów o ochronie środowiska i racjonalnym 

użytkowaniu zasobów przyrody;

użytkowaniu zasobów przyrody;

2.

2.

kontrola przestrzegania decyzji ustalających warunki korzystania ze 

kontrola przestrzegania decyzji ustalających warunki korzystania ze 

środowiska oraz za 

środowiska oraz za 

kresu, częstotliwości i sposobu prowadzenia pomiarów wielkości emisji;

kresu, częstotliwości i sposobu prowadzenia pomiarów wielkości emisji;

3.

3.

kontrola zawartości siarki w ciężkim oleju opałowym stosowanym w 

kontrola zawartości siarki w ciężkim oleju opałowym stosowanym w 

instalacjach energetycznego spalania paliw oraz w oleju do silników 

instalacjach energetycznego spalania paliw oraz w oleju do silników 

statków żeglugi śródlądowej;

statków żeglugi śródlądowej;

4.

4.

udział w postępowaniu dotyczącym lokalizacji inwestycji, w tym 

udział w postępowaniu dotyczącym lokalizacji inwestycji, w tym 

zakładów przemysłowych;

zakładów przemysłowych;

5.

5.

udział w przekazywaniu do użytku obiektów lub instalacji realizowanych 

udział w przekazywaniu do użytku obiektów lub instalacji realizowanych 

jako przedsięwzięcie mogące znacząco oddziaływać na środowisko;

jako przedsięwzięcie mogące znacząco oddziaływać na środowisko;

6.

6.

kontrola eksploatacji instalacji i urządzeń chroniących środowisko przed 

kontrola eksploatacji instalacji i urządzeń chroniących środowisko przed 

zanieczyszczeniem;

zanieczyszczeniem;

7.

7.

podejmowanie decyzji wstrzymujących działalność prowadzoną z 

podejmowanie decyzji wstrzymujących działalność prowadzoną z 

naruszeniem wymagań

naruszeniem wymagań

związanych z ochroną Środowiska lub naruszeniem warunków 

związanych z ochroną Środowiska lub naruszeniem warunków 

korzystania ze środowiska;

korzystania ze środowiska;

8.

8.

współdziałanie w zakresie ochrony środowiska z innymi organami 

współdziałanie w zakresie ochrony środowiska z innymi organami 

kontrolnymi (jak PIP

kontrolnymi (jak PIP

i PIS), organami ścigania i wymiaru sprawiedliwości oraz organami 

i PIS), organami ścigania i wymiaru sprawiedliwości oraz organami 

administracji państwowej i rządowej, samorządu terytorialnego i obrony 

administracji państwowej i rządowej, samorządu terytorialnego i obrony 

cywilnej, a także organizacjami społecznymi i opiekunami społecznymi

cywilnej, a także organizacjami społecznymi i opiekunami społecznymi

;

;

10)

10)

organizowanie i koordynowanie państwowego monitoringu środowiska, prowadzenie 

organizowanie i koordynowanie państwowego monitoringu środowiska, prowadzenie 

badań jakości środowiska, obserwacji i oceny jego stanu oraz zachodzących w nim 

badań jakości środowiska, obserwacji i oceny jego stanu oraz zachodzących w nim 

zmian;

zmian;

11)

11)

opracowywanie i wdrażanie metod analityczno-badawczych i kontrolno-pomiarowych;

opracowywanie i wdrażanie metod analityczno-badawczych i kontrolno-pomiarowych;

12)

12)

inicjowanie działań tworzących warunki zapobiegania poważnym awariom oraz 

inicjowanie działań tworzących warunki zapobiegania poważnym awariom oraz 

usuwania ich skutków i przywracania środowiska do stanu właściwego;

usuwania ich skutków i przywracania środowiska do stanu właściwego;

13)

13)

kontrola przestrzegania przepisów o opakowaniach i odpadach opakowaniowych;

kontrola przestrzegania przepisów o opakowaniach i odpadach opakowaniowych;

14)

14)

kontrola przestrzegania przepisów o obowiązkach przedsiębiorców w zakresie 

kontrola przestrzegania przepisów o obowiązkach przedsiębiorców w zakresie 

gospodarowania niektórymi odpadami oraz o opłacie produktowej i opłacie 

gospodarowania niektórymi odpadami oraz o opłacie produktowej i opłacie 

depozytowej;

depozytowej;

15)

15)

nadzór i kontrola w zakresie postępowania z substancjami kontrolowanymi oraz z 

nadzór i kontrola w zakresie postępowania z substancjami kontrolowanymi oraz z 

produktami, urządzeniami i instalacjami zawierającymi te substancje;

produktami, urządzeniami i instalacjami zawierającymi te substancje;

16)

16)

kontrola przestrzegania przepisów i uzyskanych na ich podstawie zezwoleń, z 

kontrola przestrzegania przepisów i uzyskanych na ich podstawie zezwoleń, z 

wyłączeniem kontroli laboratoryjnej, w zakresie postępowania z organizmami 

wyłączeniem kontroli laboratoryjnej, w zakresie postępowania z organizmami 

genetycznie zmodyfikowanymi;

genetycznie zmodyfikowanymi;

17)

17)

kontrola wyrobów wprowadzonych do obrotu lub oddanych do użytku, podlegających 

kontrola wyrobów wprowadzonych do obrotu lub oddanych do użytku, podlegających 

ocenie zgodności w zakresie spełniania przez nie zasadniczych lub innych wymagań 

ocenie zgodności w zakresie spełniania przez nie zasadniczych lub innych wymagań 

dotyczących ochrony środowiska, określonych w przepisach odrębnych;

dotyczących ochrony środowiska, określonych w przepisach odrębnych;

18)

18)

weryfikacja rocznych raportów, o których mowa w ustawie z 22 grudnia 2004 r. o 

weryfikacja rocznych raportów, o których mowa w ustawie z 22 grudnia 2004 r. o 

handlu uprawnieniami do emisji do powietrza gazów cieplarnianych i innych substancji 

handlu uprawnieniami do emisji do powietrza gazów cieplarnianych i innych substancji 

{Dz. U. Nr 281. póz. 2784);

{Dz. U. Nr 281. póz. 2784);

19)

19)

wykonywanie 

wykonywanie 

zadań 

zadań 

określonych w ustawie z 29 czerwca 2007 r. o międzynarodowym 

określonych w ustawie z 29 czerwca 2007 r. o międzynarodowym 

przemieszczaniu odpadów (Dz. U. Nr 191, póz. 1956);

przemieszczaniu odpadów (Dz. U. Nr 191, póz. 1956);

20)

20)

kontrola przestrzegania przepisów o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji;

kontrola przestrzegania przepisów o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji;

21)

21)

kontrola przestrzegania przepisów 

kontrola przestrzegania przepisów 

ustawy z 29 lipca 2005 r. o zużytym sprzęcie 

ustawy z 29 lipca 2005 r. o zużytym sprzęcie 

elektrycznym i elektronicznym (Dz. U. Nr 180. póz. 1495);

elektrycznym i elektronicznym (Dz. U. Nr 180. póz. 1495);

22)

22)

wykonywanie innych zadań określonych odrębnymi przepisami.

wykonywanie innych zadań określonych odrębnymi przepisami.

Organy IOŚ  

Organy IOŚ  

Zadania Inspekcji Ochrony Środowiska 

Zadania Inspekcji Ochrony Środowiska 

wykonują: Główny Inspektor Ochrony 

wykonują: Główny Inspektor Ochrony 

Środowiska oraz wojewodowie przy 

Środowiska oraz wojewodowie przy 

pomocy wojewódzkich inspektorów 

pomocy wojewódzkich inspektorów 

ochrony środowiska jako kierowników 

ochrony środowiska jako kierowników 

wojewódzkiej inspekcji ochrony 

wojewódzkiej inspekcji ochrony 

środowiska, wchodzącej w skład 

środowiska, wchodzącej w skład 

zespolonej administracji wojewódzkiej.

zespolonej administracji wojewódzkiej.

►

Upoważniony do kontroli inspektor lOŚ jest uprawniony do 

Upoważniony do kontroli inspektor lOŚ jest uprawniony do 

poruszania się po terenie nieruchomości, obiektu lub ich części 

poruszania się po terenie nieruchomości, obiektu lub ich części 

oraz środków transportu, bez potrzeby uzyskiwania przepustki oraz 

oraz środków transportu, bez potrzeby uzyskiwania przepustki oraz 

nie podlega rewizji osobistej przewidzianej w regulaminie 

nie podlega rewizji osobistej przewidzianej w regulaminie 

wewnętrznym kontrolowanej jednostki organizacyjnej; natomiast 

wewnętrznym kontrolowanej jednostki organizacyjnej; natomiast 

podlega on przepisom bezpieczeństwa i higieny pracy 

podlega on przepisom bezpieczeństwa i higieny pracy 

obowiązującym w kontrolowanej jednostce organizacyjnej.

obowiązującym w kontrolowanej jednostce organizacyjnej.

►

Kierownik kontrolowanej jednostki organizacyjnej oraz 

Kierownik kontrolowanej jednostki organizacyjnej oraz 

kontrolowana osoba fizyczna, z zachowaniem przepisów o 

kontrolowana osoba fizyczna, z zachowaniem przepisów o 

tajemnicy państwowej i służbowej oraz o zakwaterowaniu sił 

tajemnicy państwowej i służbowej oraz o zakwaterowaniu sił 

zbrojnych, obowiązani są umożliwić inspektorowi przeprowadzenie 

zbrojnych, obowiązani są umożliwić inspektorowi przeprowadzenie 

kontroli, a w szczególności umożliwić dokonanie ww. czynności.

kontroli, a w szczególności umożliwić dokonanie ww. czynności.

►

Wojewódzki inspektor ochrony środowiska może wystąpić z 

Wojewódzki inspektor ochrony środowiska może wystąpić z 

wnioskiem do właściwego miejscowo komendanta Policji o pomoc, 

wnioskiem do właściwego miejscowo komendanta Policji o pomoc, 

jeżeli jest to niezbędne do przeprowadzenia czynności kontrolnych. 

jeżeli jest to niezbędne do przeprowadzenia czynności kontrolnych. 

Komendant Policji jest obowiązany do zapewnienia inspektorowi 

Komendant Policji jest obowiązany do zapewnienia inspektorowi 

pomocy w toku wykonywania przez niego czynności kontrolnych.

pomocy w toku wykonywania przez niego czynności kontrolnych.

►

W razie stwierdzenia, że działanie lub 

W razie stwierdzenia, że działanie lub 

zaniechanie kierownika jednostki 

zaniechanie kierownika jednostki 

organizacyjnej, jej pracownika lub innej osoby 

organizacyjnej, jej pracownika lub innej osoby 

fizycznej wyczerpuje znamiona przestępstwa 

fizycznej wyczerpuje znamiona przestępstwa 

przeciwko środowisku, organy IOŚ kierują do 

przeciwko środowisku, organy IOŚ kierują do 

organu powołanego do ścigania przestępstw 

organu powołanego do ścigania przestępstw 

zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa, 

zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa, 

dołączając dowody dokumentujące podejrzenie. 

dołączając dowody dokumentujące podejrzenie. 

►

W sprawach o wykroczenia przeciwko 

W sprawach o wykroczenia przeciwko 

środowisku organom IOŚ przysługuje 

środowisku organom IOŚ przysługuje 

uprawnienie oskarżyciela publicznego także 

uprawnienie oskarżyciela publicznego także 

wtedy, gdy wniosek o ukaranie za wykroczenie 

wtedy, gdy wniosek o ukaranie za wykroczenie 

złożył inny uprawniony oskarżyciel. 

złożył inny uprawniony oskarżyciel. 

Organy Inspekcji Ochrony środowiska mogą zwrócić się do 

Organy Inspekcji Ochrony środowiska mogą zwrócić się do 

każdego organu administracji państwowej i rządowej oraz 

każdego organu administracji państwowej i rządowej oraz 

organu samorządu terytorialnego o udzielenie informacji lub 

organu samorządu terytorialnego o udzielenie informacji lub 

udostępnienie dokumentów i danych związanych z ochroną 

udostępnienie dokumentów i danych związanych z ochroną 

środowiska. W razie stwierdzenia nieprawidłowości w zakresie 

środowiska. W razie stwierdzenia nieprawidłowości w zakresie 

ochrony środowiska w działalności ww. organów, organy IOŚ 

ochrony środowiska w działalności ww. organów, organy IOŚ 

kierują wystąpienie, którego treścią może być w szczególności 

kierują wystąpienie, którego treścią może być w szczególności 

wniosek o:

wniosek o:

►

wszczęcie postępowania administracyjnego;

wszczęcie postępowania administracyjnego;

►

dopuszczenie do udziału w toczącym się postępowaniu.

dopuszczenie do udziału w toczącym się postępowaniu.

W przypadku skierowania wystąpienia organom IOŚ przysługują 

W przypadku skierowania wystąpienia organom IOŚ przysługują 

prawa strony w postępowaniu administracyjnym i 

prawa strony w postępowaniu administracyjnym i 

postępowaniu przed sądem administracyjnym. 

postępowaniu przed sądem administracyjnym. 

►

Inspekcja Ochrony Środowiska współdziała 

Inspekcja Ochrony Środowiska współdziała 

w wykonywaniu czynności kontrolnych z 

w wykonywaniu czynności kontrolnych z 

innymi organami kontroli, w tym z 

innymi organami kontroli, w tym z 

Państwową Inspekcją Sanitarną, Państwową 

Państwową Inspekcją Sanitarną, Państwową 

Inspekcją Pracy i Państwową Strażą 

Inspekcją Pracy i Państwową Strażą 

Pożarną, organami administracji 

Pożarną, organami administracji 

państwowej i rządowej, organami 

państwowej i rządowej, organami 

samorządu  terytorialnego,  organami   

samorządu  terytorialnego,  organami   

obrony  cywilnej  oraz  organizacjami  

obrony  cywilnej  oraz  organizacjami  

społecznymi. 

społecznymi. 

Współdziałanie to obejmuje w szczególności:

Współdziałanie to obejmuje w szczególności:

1.

1.

rozpatrywanie wniosków o przeprowadzenie kontroli, 

rozpatrywanie wniosków o przeprowadzenie kontroli, 

składanych przez organy jednostek samorządu terytorialnego;

składanych przez organy jednostek samorządu terytorialnego;

2.

2.

przekazywanie właściwym organom administracji państwowej 

przekazywanie właściwym organom administracji państwowej 

i rządowej oraz organom samorządu terytorialnego informacji 

i rządowej oraz organom samorządu terytorialnego informacji 

o wynikach kontroli przeprowadzonych przez Inspekcję 

o wynikach kontroli przeprowadzonych przez Inspekcję 

Ochrony Środowiska; 

Ochrony Środowiska; 

3.

3.

wymianę informacji o wynikach kontroli;

wymianę informacji o wynikach kontroli;

4.

4.

wymianę z organami celnymi i Strażą Graniczną informacji 

wymianę z organami celnymi i Strażą Graniczną informacji 

związanych ze sprowadzaniem do kraju towarów, których 

związanych ze sprowadzaniem do kraju towarów, których 

wwóz jest zakazany lub ograniczony ze względu na ochronę 

wwóz jest zakazany lub ograniczony ze względu na ochronę 

środowiska;

środowiska;

5.

5.

współpracę ze Strażą Graniczną w wykonywaniu kontroli w 

współpracę ze Strażą Graniczną w wykonywaniu kontroli w 

strefie nadgranicznej;

strefie nadgranicznej;

6.

6.

współpracę z organami Państwowej Straży Pożarnej w zakresie 

współpracę z organami Państwowej Straży Pożarnej w zakresie 

przeciwdziałania poważnym awariom.

przeciwdziałania poważnym awariom.

►

Organy IOŚ koordynują działalność 

Organy IOŚ koordynują działalność 

państwowego monitoringu środowiska, 

państwowego monitoringu środowiska, 

którego celem jest monitorowanie 

którego celem jest monitorowanie 

głównych elementów środowiska, z 

głównych elementów środowiska, z 

uwzględnieniem zobowiązań 

uwzględnieniem zobowiązań 

międzynarodowych wynikających z umów i 

międzynarodowych wynikających z umów i 

konwencji wiążących Rzeczpospolitą Polską, 

konwencji wiążących Rzeczpospolitą Polską, 

dla potrzeb oceny skuteczności działań 

dla potrzeb oceny skuteczności działań 

podejmowanych w skali kraju, regionu lub 

podejmowanych w skali kraju, regionu lub 

lokalnie na rzecz ochrony środowiska.

lokalnie na rzecz ochrony środowiska.

►

Organy administracji rządowej oraz 

Organy administracji rządowej oraz 

samorządowej, prowadzące rejestry, wykazy, 

samorządowej, prowadzące rejestry, wykazy, 

pomiary, analizy i obserwacje stanu 

pomiary, analizy i obserwacje stanu 

środowiska, są obowiązane do nieodpłatnego 

środowiska, są obowiązane do nieodpłatnego 

udostępniania danych o stanie środowiska 

udostępniania danych o stanie środowiska 

uzyskanych w trakcie ich działalności dla 

uzyskanych w trakcie ich działalności dla 

potrzeb państwowego monitoringu 

potrzeb państwowego monitoringu 

środowiska. Informacje o środowisku i jego 

środowiska. Informacje o środowisku i jego 

ochronie na obszarze województwa objęte 

ochronie na obszarze województwa objęte 

państwowym monitoringiem Środowiska są 

państwowym monitoringiem Środowiska są 

gromadzone przez wojewódzkich inspek torów 

gromadzone przez wojewódzkich inspek torów 

ochrony Środowiska i przekazywane 

ochrony Środowiska i przekazywane 

Głównemu Inspektorowi Ochrony Środowiska.

Głównemu Inspektorowi Ochrony Środowiska.

Wykonywanie zadań dotyczących 

Wykonywanie zadań dotyczących 

poważnych awarii

poważnych awarii

 

 

►

Poważna awaria - to zdarzenie, szczególności 

Poważna awaria - to zdarzenie, szczególności 

emisja, pożar lub eksplozja, powstałe w trakcie 

emisja, pożar lub eksplozja, powstałe w trakcie 

procesu przemysłowego, magazynowania lub 

procesu przemysłowego, magazynowania lub 

transportu, w których występuje jedna lub

transportu, w których występuje jedna lub

więcej niebezpiecznych substancji, 

więcej niebezpiecznych substancji, 

prowadzących do natychmiastowego powstania 

prowadzących do natychmiastowego powstania 

zagrożenia życia lub zdrowia ludzi albo 

zagrożenia życia lub zdrowia ludzi albo 

środowiska, lub powstania takiego zagrożenia z 

środowiska, lub powstania takiego zagrożenia z 

opóźnieniem. 

opóźnieniem. 

►

Natomiast poważna awaria przemysłowa - to 

Natomiast poważna awaria przemysłowa - to 

poważna awaria w zakładzie.

poważna awaria w zakładzie.

►

Do emisji, pożaru lub eksplozji może dojść przy 

Do emisji, pożaru lub eksplozji może dojść przy 

stosowaniu substancji niebezpiecznych, które 

stosowaniu substancji niebezpiecznych, które 

w ustawie zostały zdefiniowane jako jedna lub 

w ustawie zostały zdefiniowane jako jedna lub 

więcej substancji albo mieszanina substancji, 

więcej substancji albo mieszanina substancji, 

które ze względu na swoje właściwości 

które ze względu na swoje właściwości 

chemiczne, biologiczne lub promieniotwórcze 

chemiczne, biologiczne lub promieniotwórcze 

mogą, w razie nieprawidłowego obchodzenia 

mogą, w razie nieprawidłowego obchodzenia 

się z nimi, spowodować zagrożenie życia lub 

się z nimi, spowodować zagrożenie życia lub 

zdrowia ludzi, albo środowiska; substancją 

zdrowia ludzi, albo środowiska; substancją 

niebezpieczną może być surowiec, produkt, 

niebezpieczną może być surowiec, produkt, 

półprodukt, odpad, a także substancja 

półprodukt, odpad, a także substancja 

powstała w wyniku awarii.

powstała w wyniku awarii.

W zakresie przeciwdziałania poważnym awariom do IOŚ 

W zakresie przeciwdziałania poważnym awariom do IOŚ 

należy;

należy;

►

kontrola podmiotów, których działalność może 

kontrola podmiotów, których działalność może 

stanowić przyczynę powstania poważnej awarii;

stanowić przyczynę powstania poważnej awarii;

►

prowadzenie szkoleń dla organów administracji oraz 

prowadzenie szkoleń dla organów administracji oraz 

ww. podmiotów;

ww. podmiotów;

►

badanie przyczyn powstawania oraz sposobów 

badanie przyczyn powstawania oraz sposobów 

likwidacji skutków poważnych awarii dla środowiska;

likwidacji skutków poważnych awarii dla środowiska;

►

prowadzenie rejestru zakładów, których działalność 

prowadzenie rejestru zakładów, których działalność 

może być przyczyną wystąpienia poważnej awarii, w 

może być przyczyną wystąpienia poważnej awarii, w 

tym zakładów o zwiększonym ryzyku wystąpienia 

tym zakładów o zwiększonym ryzyku wystąpienia 

awarii i o dużym ryzyku wystąpienia awarii w 

awarii i o dużym ryzyku wystąpienia awarii w 

rozumieniu przepisów o ochronie Środowiska.

rozumieniu przepisów o ochronie Środowiska.

Przepisy karne 

Przepisy karne 

►

Karze aresztu, ograniczenia wolności lub grzywny 

Karze aresztu, ograniczenia wolności lub grzywny 

podlega ten, kto w wyznaczonym terminie nie 

podlega ten, kto w wyznaczonym terminie nie 

informuje organu IOŚ o zakresie wykonania 

informuje organu IOŚ o zakresie wykonania 

zarządzeń pokontrolnych albo o przeprowadzeniu 

zarządzeń pokontrolnych albo o przeprowadzeniu 

postępowania służbowego lub innego przewidzianego 

postępowania służbowego lub innego przewidzianego 

prawem postępowania przeciw osobom winnym 

prawem postępowania przeciw osobom winnym 

dopuszczenia do uchybień, albo kto niezgodnie z 

dopuszczenia do uchybień, albo kto niezgodnie z 

prawdą informuje organ IOŚ o wykonaniu zarządzeń 

prawdą informuje organ IOŚ o wykonaniu zarządzeń 

pokontrolnych lub przeprowadzeniu postępowania 

pokontrolnych lub przeprowadzeniu postępowania 

służbowego lub innego przewidzianego prawem. 

służbowego lub innego przewidzianego prawem. 

►

Postępowanie w powyższych sprawach prowadzi się 

Postępowanie w powyższych sprawach prowadzi się 

na podstawie przepisów Kodeksu postępowania w 

na podstawie przepisów Kodeksu postępowania w 

sprawach o wykroczenia.

sprawach o wykroczenia.

Nadzór budowlany 

Nadzór budowlany 

Strukturę organizacji służb nadzoru budowlanego określa art. 60 ust. 2 ustawy 

Strukturę organizacji służb nadzoru budowlanego określa art. 60 ust. 2 ustawy 

z 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, póz. 1118 z późn. 

z 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, póz. 1118 z późn. 

zm.). 

zm.). 

Zgodnie z treścią tego przepisu zadania nadzoru budowlanego wykonują 

Zgodnie z treścią tego przepisu zadania nadzoru budowlanego wykonują 

następujące organy:

następujące organy:

►

powiatowy inspektor nadzoru budowlanego;

powiatowy inspektor nadzoru budowlanego;

►

wojewoda przy pomocy wojewódzkiego inspektora nadzoru budowlanego jako 

wojewoda przy pomocy wojewódzkiego inspektora nadzoru budowlanego jako 

kierownika

kierownika

wojewódzkiego nadzoru budowlanego, wchodzącego w skład zespolonej 

wojewódzkiego nadzoru budowlanego, wchodzącego w skład zespolonej 

administracji wojewódzkiej;

administracji wojewódzkiej;

►

Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego.

Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego.

Na podstawie odrębnych przepisów sprawowany jest nadzór budowlany w 

Na podstawie odrębnych przepisów sprawowany jest nadzór budowlany w 

dziedzinie górnictwa.

dziedzinie górnictwa.

Wskazanie w art. 80 ust. 2 wojewody, jako wykonującego zadania nadzoru 

Wskazanie w art. 80 ust. 2 wojewody, jako wykonującego zadania nadzoru 

budowlanego, jest w istocie określeniem dotyczącym organizacji wojewódzkiej 

budowlanego, jest w istocie określeniem dotyczącym organizacji wojewódzkiej 

administracji zespolonej, a nie kompetencji. 

administracji zespolonej, a nie kompetencji. 

Organem administracji publicznej - w rozumieniu Kodeksu postępowania 

Organem administracji publicznej - w rozumieniu Kodeksu postępowania 

administracyjnego - faktycznie realizującym zadania nadzoru budowlanego 

administracyjnego - faktycznie realizującym zadania nadzoru budowlanego 

jest wojewódzki inspektor nadzoru budowlanego.

jest wojewódzki inspektor nadzoru budowlanego.

Kompetencje organów nadzoru 

Kompetencje organów nadzoru 

budowlanego 

budowlanego 

Organem nadzoru budowlanego l instancji jest co do zasady powiatowy inspektor nadzoru

Organem nadzoru budowlanego l instancji jest co do zasady powiatowy inspektor nadzoru

budowlanego. Są jednak takie rodzaje inwestycji, dla których w l instancji występuje 

budowlanego. Są jednak takie rodzaje inwestycji, dla których w l instancji występuje 

wojewódzki inspektor nadzoru budowlanego. Podział kompetencji jest odzwierciedleniem 

wojewódzki inspektor nadzoru budowlanego. Podział kompetencji jest odzwierciedleniem 

właściwości dla udzielania pozwolenia na budowę. Jeśli pozwolenie wydaje starosta, to 

właściwości dla udzielania pozwolenia na budowę. Jeśli pozwolenie wydaje starosta, to 

właściwy w l instancji jest powiatowy inspektor nadzoru budowlanego, natomiast 

właściwy w l instancji jest powiatowy inspektor nadzoru budowlanego, natomiast 

wojewódzki inspektor nadzoru budowlanego jest właściwy dla spraw, w których pozwolenie 

wojewódzki inspektor nadzoru budowlanego jest właściwy dla spraw, w których pozwolenie 

na budowę wydaje

na budowę wydaje

wojewoda. Są to wymienione w art. 82 ust. 3 ustawy - Prawo budowlane sprawy obiektów

wojewoda. Są to wymienione w art. 82 ust. 3 ustawy - Prawo budowlane sprawy obiektów

i robót budowlanych:

i robót budowlanych:

►

usytuowanych na terenie pasa technicznego, portów i przystani morskich, morskich wód

usytuowanych na terenie pasa technicznego, portów i przystani morskich, morskich wód

wewnętrznych, morza terytorialnego i wyłącznej strefy ekonomicznej, a także na innych

wewnętrznych, morza terytorialnego i wyłącznej strefy ekonomicznej, a także na innych

terenach przeznaczonych do utrzymania ruchu i transportu morskiego;

terenach przeznaczonych do utrzymania ruchu i transportu morskiego;

►

hydrotechnicznych piętrzących, upustowych, regulacyjnych, melioracji podstawowych oraz

hydrotechnicznych piętrzących, upustowych, regulacyjnych, melioracji podstawowych oraz

kanałów i innych obiektów służących kształtowaniu zasobów wodnych i korzystaniu

kanałów i innych obiektów służących kształtowaniu zasobów wodnych i korzystaniu

z nich, wraz z obiektami towarzyszącymi;

z nich, wraz z obiektami towarzyszącymi;

►

dróg publicznych krajowych i wojewódzkich wraz 

dróg publicznych krajowych i wojewódzkich wraz 

z 

z 

obiektami i urządzeniami służącymi

obiektami i urządzeniami służącymi

utrzymaniu tych dróg i transportu drogowego oraz sytuowanymi w granicach pasa 

utrzymaniu tych dróg i transportu drogowego oraz sytuowanymi w granicach pasa 

drogowego sieciami uzbrojenia terenu - niezwiązanymi z użytkowaniem drogi, a w 

drogowego sieciami uzbrojenia terenu - niezwiązanymi z użytkowaniem drogi, a w 

odniesieniu

odniesieniu

do dróg ekspresowych i autostrad - wraz z obiektami i urządzeniami obsługi podróżnych,

do dróg ekspresowych i autostrad - wraz z obiektami i urządzeniami obsługi podróżnych,

pojazdów i przesyłek;

pojazdów i przesyłek;

►

usytuowanych na obszarze kolejowym;

usytuowanych na obszarze kolejowym;

►

lotnisk cywilnych wraz z obiektami i urządzeniami towarzyszącymi;

lotnisk cywilnych wraz z obiektami i urządzeniami towarzyszącymi;

►

usytuowanych na terenach zamkniętych.

usytuowanych na terenach zamkniętych.

►

Wojewódzki inspektor nadzoru budowlanego jest 

Wojewódzki inspektor nadzoru budowlanego jest 

organem wyższego stopnia - w rozumieniu

organem wyższego stopnia - w rozumieniu

Kodeksu postępowania administracyjnego - w 

Kodeksu postępowania administracyjnego - w 

stosunku do powiatowego inspektora nadzoru

stosunku do powiatowego inspektora nadzoru

budowlanego. 

budowlanego. 

►

Taka sama zależność zachodzi pomiędzy 

Taka sama zależność zachodzi pomiędzy 

Głównym Inspektorem Nadzoru Budowlanego, a 

Głównym Inspektorem Nadzoru Budowlanego, a 

wojewódzkim inspektorem nadzoru 

wojewódzkim inspektorem nadzoru 

budowlanego.

budowlanego.

►

W sprawach nadzoru budowlanego Główny 

W sprawach nadzoru budowlanego Główny 

Inspektor Nadzoru Budowlanego jest centralnym 

Inspektor Nadzoru Budowlanego jest centralnym 

organem administracji rządowej.

organem administracji rządowej.

Obowiązki i uprawnienia 

Obowiązki i uprawnienia 

nadzoru budowlanego 

nadzoru budowlanego 

►

Dla wprowadzenia w zakres działań nadzoru 

Dla wprowadzenia w zakres działań nadzoru 

budowlanego należy najpierw przypomnieć, że 

budowlanego należy najpierw przypomnieć, że 

ustawa - Prawo budowlane przewiduje dla jej 

ustawa - Prawo budowlane przewiduje dla jej 

wykonywania dwa rodzaje administracji. 

wykonywania dwa rodzaje administracji. 

►

Jest to administracja architektoniczno-budowlana i 

Jest to administracja architektoniczno-budowlana i 

nadzór budowlany. Podział zadań w uproszczeniu 

nadzór budowlany. Podział zadań w uproszczeniu 

wygląda w ten sposób, że poza nielicznymi, 

wygląda w ten sposób, że poza nielicznymi, 

szczególnymi przypadkami, działania administracji 

szczególnymi przypadkami, działania administracji 

architektoniczno-budowlanej kończą się z chwilą 

architektoniczno-budowlanej kończą się z chwilą 

udzielenia pozwolenia na budowę. 

udzielenia pozwolenia na budowę. 

►

Wszystko co potem, czyli przebieg budowy, oddanie 

Wszystko co potem, czyli przebieg budowy, oddanie 

obiektu do użytkowania i jego eksploatacja to już 

obiektu do użytkowania i jego eksploatacja to już 

domena nadzoru budowlanego.

domena nadzoru budowlanego.

Jako wspólne podstawowe obowiązki administracji 

Jako wspólne podstawowe obowiązki administracji 

architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego ustawa 

architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego ustawa 

wskazuje nadzór i kontrolę nad przestrzeganiem przepisów 

wskazuje nadzór i kontrolę nad przestrzeganiem przepisów 

prawa budowlanego, a w szczególności:

prawa budowlanego, a w szczególności:

►

zgodności zagospodarowania terenu z miejscowymi planami 

zgodności zagospodarowania terenu z miejscowymi planami 

zagospodarowania przestrzennego oraz wymaganiami 

zagospodarowania przestrzennego oraz wymaganiami 

ochrony środowiska;

ochrony środowiska;

►

warunków bezpieczeństwa ludzi i mienia w rozwiązaniach 

warunków bezpieczeństwa ludzi i mienia w rozwiązaniach 

przyjętych w projektach budowlanych, przy wykonywaniu 

przyjętych w projektach budowlanych, przy wykonywaniu 

robót budowlanych oraz utrzymywaniu obiektów 

robót budowlanych oraz utrzymywaniu obiektów 

budowlanych;

budowlanych;

►

zgodności rozwiązań architektoniczno-budowlanych 

zgodności rozwiązań architektoniczno-budowlanych 

z 

z 

przepisami techniczno-budowlanymi oraz zasadami wiedzy 

przepisami techniczno-budowlanymi oraz zasadami wiedzy 

techniczne;

techniczne;

►

właściwego wykonywania samodzielnych funkcji technicznych;

właściwego wykonywania samodzielnych funkcji technicznych;

►

stosowania wyrobów budowlanych.

stosowania wyrobów budowlanych.

►

Do wspólnych zadań należy także 

Do wspólnych zadań należy także 

wydawanie decyzji administracyjnych 

wydawanie decyzji administracyjnych 

oraz kontrola w zakresie posiadania 

oraz kontrola w zakresie posiadania 

przez osoby wykonujące samodzielne 

przez osoby wykonujące samodzielne 

funkcje techniczne w budownictwie 

funkcje techniczne w budownictwie 

wymaganych uprawnień do pełnienia 

wymaganych uprawnień do pełnienia 

tych funkcji oraz ich właściwego 

tych funkcji oraz ich właściwego 

wykonywania.

wykonywania.

►

W celu wykonywania zadań nadzór budowlany 

W celu wykonywania zadań nadzór budowlany 

został wyposażony w niezbędne uprawnienia 

został wyposażony w niezbędne uprawnienia 

upoważniające organ nadzoru budowlanego 

upoważniające organ nadzoru budowlanego 

lub osoby działające z jego upoważnienia do 

lub osoby działające z jego upoważnienia do 

wstępu do obiektu budowlanego oraz na teren 

wstępu do obiektu budowlanego oraz na teren 

budowy i zakładu pracy. 

budowy i zakładu pracy. 

►

Oznacza to, że powiatowy inspektor nadzoru 

Oznacza to, że powiatowy inspektor nadzoru 

budowlanego w każdym czasie (również bez 

budowlanego w każdym czasie (również bez 

wcześniejszego zawiadomienia) może 

wcześniejszego zawiadomienia) może 

przeprowadzić kontrolę budowy, a także 

przeprowadzić kontrolę budowy, a także 

kontrolę np. dawno wybudowanego budynku 

kontrolę np. dawno wybudowanego budynku 

lub jego części.

lub jego części.

Od uczestników procesu budowlanego, właściciela lub zarządcy 

Od uczestników procesu budowlanego, właściciela lub zarządcy 

obiektu budowlanego, organy nadzoru budowlanego mogą 

obiektu budowlanego, organy nadzoru budowlanego mogą 

żądać informacji i udostępnienia dokumentów:

żądać informacji i udostępnienia dokumentów:

►

związanych z prowadzeniem robót budowlanych, 

związanych z prowadzeniem robót budowlanych, 

przekazywaniem obiektu budowlanego do użytkowania, 

przekazywaniem obiektu budowlanego do użytkowania, 

utrzymaniem i użytkowaniem obiektu budowlanego;

utrzymaniem i użytkowaniem obiektu budowlanego;

►

świadczących o dopuszczeniu wyrobu budowlanego do obrotu 

świadczących o dopuszczeniu wyrobu budowlanego do obrotu 

albo jednostkowego zastosowania do obrotu.

albo jednostkowego zastosowania do obrotu.

Ponadto organy nadzoru budowlanego w ranie powstania 

Ponadto organy nadzoru budowlanego w ranie powstania 

uzasadnionych wątpliwości co do jakości wyrobów 

uzasadnionych wątpliwości co do jakości wyrobów 

budowlanych lub robót budowlanych, a także stanu 

budowlanych lub robót budowlanych, a także stanu 

technicznego obiektu budowlanego, mogą nałożyć na 

technicznego obiektu budowlanego, mogą nałożyć na 

uczestnika procesu budowlanego, właściciela lub zarządcę 

uczestnika procesu budowlanego, właściciela lub zarządcę 

obiektu budowlanego, obowiązek dostarczenia w określonym 

obiektu budowlanego, obowiązek dostarczenia w określonym 

terminie odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz. 

terminie odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz. 

Koszty ocen i ekspertyz ponosi osoba zobowiązana. 

Koszty ocen i ekspertyz ponosi osoba zobowiązana. 

Ingerencja organów nadzoru 

Ingerencja organów nadzoru 

budowlanego może dotyczyć czterech 

budowlanego może dotyczyć czterech 

sfer działania związanych z:

sfer działania związanych z:

►

budową;

budową;

►

przystąpieniem do użytkowania 

przystąpieniem do użytkowania 

obiektu budowlanego;

obiektu budowlanego;

►

użytkowaniem obiektu budowlanego;

użytkowaniem obiektu budowlanego;

►

katastrofą budowlanką.

katastrofą budowlanką.

Przystąpienie do 

Przystąpienie do 

użytkowania obiektu 

użytkowania obiektu 

budowlanego

budowlanego

 

 

►

Po zakończeniu budowy niezbędne jest 

Po zakończeniu budowy niezbędne jest 

zawiadomienie organu nadzoru 

zawiadomienie organu nadzoru 

budowlanego lub uzyskanie 

budowlanego lub uzyskanie 

pozwolenia na użytkowanie. 

pozwolenia na użytkowanie. 

Utrzymanie obiektu 

Utrzymanie obiektu 

budowlanego

budowlanego

 

 

►

Właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany 

Właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany 

użytkować obiekt budowlany w sposób zgodny z jego przeznaczeniem 

użytkować obiekt budowlany w sposób zgodny z jego przeznaczeniem 

i wymaganiami ochrony środowiska, oraz utrzymywać w należytym 

i wymaganiami ochrony środowiska, oraz utrzymywać w należytym 

stanie technicznym i estetycznym nie dopuszczając do nadmiernego 

stanie technicznym i estetycznym nie dopuszczając do nadmiernego 

pogorszenia jego właściwości użytkowych i sprawności technicznej.

pogorszenia jego właściwości użytkowych i sprawności technicznej.

►

Obowiązek szczególnej dbałości dotyczy obiektów zaliczonych do 

Obowiązek szczególnej dbałości dotyczy obiektów zaliczonych do 

grupy tzw. podwyższonego ryzyka. Dwukrotnej kontroli okresowej w 

grupy tzw. podwyższonego ryzyka. Dwukrotnej kontroli okresowej w 

ciągu roku podlegają budynki o powierzchni zabudowy powyżej 2000 

ciągu roku podlegają budynki o powierzchni zabudowy powyżej 2000 

m

m

2

2

 i innych obiektów o powierzchni dachu powyżej 1000 m

 i innych obiektów o powierzchni dachu powyżej 1000 m

2

2

. 

. 

►

Niewątpliwie odpowiedni stan techniczny obiektu będącego miejscem 

Niewątpliwie odpowiedni stan techniczny obiektu będącego miejscem 

pracy ma bezpośredni wpływ na bezpieczeństwo i higienę pracy. 

pracy ma bezpośredni wpływ na bezpieczeństwo i higienę pracy. 

Również nad dopełnieniem tych obowiązków czuwa nadzór budowlany. 

Również nad dopełnieniem tych obowiązków czuwa nadzór budowlany. 

►

Podmiot odpowiedzialny za stan techniczny może zostać np. 

Podmiot odpowiedzialny za stan techniczny może zostać np. 

zobowiązany do wykonania niezbędnych napraw obiektu i to z 

zobowiązany do wykonania niezbędnych napraw obiektu i to z 

równoczesnym zakazem użytkowania do czasu usunięcia 

równoczesnym zakazem użytkowania do czasu usunięcia 

nieprawidłowości. 

nieprawidłowości. 

►

Decyzja o zakazie użytkowania może być również ogłoszona ustnie i 

Decyzja o zakazie użytkowania może być również ogłoszona ustnie i 

podlega natychmiastowemu wykonaniu.

podlega natychmiastowemu wykonaniu.

►

Do kompetencji nadzoru budowlanego należy także 

Do kompetencji nadzoru budowlanego należy także 

orzekanie o opróżnieniu budynku przeznaczonego na 

orzekanie o opróżnieniu budynku przeznaczonego na 

pobyt ludzi, a grożącego zawaleniem oraz nakaz 

pobyt ludzi, a grożącego zawaleniem oraz nakaz 

rozbiórki nieużytkowanego lub niewykończonego 

rozbiórki nieużytkowanego lub niewykończonego 

obiektu nie nadającego się do remontu, odbudowy lub 

obiektu nie nadającego się do remontu, odbudowy lub 

wykończenia. Konieczność bezzwłocznego usunięcia 

wykończenia. Konieczność bezzwłocznego usunięcia 

niebezpieczeństwa dla ludzi lub mienia upoważnia 

niebezpieczeństwa dla ludzi lub mienia upoważnia 

nadzór budowlany do zastosowania niezbędnych 

nadzór budowlany do zastosowania niezbędnych 

środków zabezpieczających na koszt właściciela lub 

środków zabezpieczających na koszt właściciela lub 

zarządcy obiektu budowlanego.

zarządcy obiektu budowlanego.

►

Ingerencja organów nadzoru budowlanego będzie miała 

Ingerencja organów nadzoru budowlanego będzie miała 

miejsce również przypadku samowoInej zmiany sposobu 

miejsce również przypadku samowoInej zmiany sposobu 

użytkowania obiektu budowlanego, tj. zgodnie z 

użytkowania obiektu budowlanego, tj. zgodnie z 

ustawową definicją - podjęcia bądź zaniechania w 

ustawową definicją - podjęcia bądź zaniechania w 

obiekcie budowlanym lub jego części działalności 

obiekcie budowlanym lub jego części działalności 

zmieniającej warunki: bezpieczeństwa pożarowego, 

zmieniającej warunki: bezpieczeństwa pożarowego, 

powodziowego, pracy, zdrowotne, higieniczno-sanitame. 

powodziowego, pracy, zdrowotne, higieniczno-sanitame. 

ochrony środowiska bądź wielkość lub układ obciążeń.

ochrony środowiska bądź wielkość lub układ obciążeń.

Wyższy Urząd Górniczy

Wyższy Urząd Górniczy

 

 

►

Zadania Wyższego Urzędu Górniczego 

Zadania Wyższego Urzędu Górniczego 

wynikają z potrzeby realizacji 

wynikają z potrzeby realizacji 

podstawowych praw człowieka: do ochrony 

podstawowych praw człowieka: do ochrony 

życia i zdrowia, do bezpiecznych i 

życia i zdrowia, do bezpiecznych i 

higienicznych warunków pracy w górnictwie. 

higienicznych warunków pracy w górnictwie. 

►

Stanowi wypełnienie obowiązku 

Stanowi wypełnienie obowiązku 

prowadzenia przez władze publiczne polityki 

prowadzenia przez władze publiczne polityki 

zapewniającej bezpieczeństwo ekologiczne 

zapewniającej bezpieczeństwo ekologiczne 

współczesnemu i przyszłym pokoleniom.

współczesnemu i przyszłym pokoleniom.

Organizacja i zakres 

Organizacja i zakres 

działalności WUG

działalności WUG

 

 

►

Zgodnie z ustawą z 4 lutego 1994 r. - Prawo 

Zgodnie z ustawą z 4 lutego 1994 r. - Prawo 

geologiczne i górnicze (Dz. U. z 2005 r. Nr 228, póz, 

geologiczne i górnicze (Dz. U. z 2005 r. Nr 228, póz, 

1947 z późn. zm.), Prezes Wyższego Urzędu 

1947 z późn. zm.), Prezes Wyższego Urzędu 

Górniczego jest centralnym organem administracji 

Górniczego jest centralnym organem administracji 

państwowej w zakresie górniczego nadzoru i kontroli. 

państwowej w zakresie górniczego nadzoru i kontroli. 

►

Swoje zadania wykonuje przy pomocy Wyższego 

Swoje zadania wykonuje przy pomocy Wyższego 

Urzędu Górniczego, działającego pod jego 

Urzędu Górniczego, działającego pod jego 

bezpośrednim kierownictwem. 

bezpośrednim kierownictwem. 

►

Prezesa WUG powołuje Prezes Rady Ministrów na 

Prezesa WUG powołuje Prezes Rady Ministrów na 

wniosek ministra właściwego ds. administracji 

wniosek ministra właściwego ds. administracji 

publicznej. Kadencja Prezesa Wyższego Urzędu 

publicznej. Kadencja Prezesa Wyższego Urzędu 

Górniczego trwa 5 lat. Wiceprezesów WUG powołuje i 

Górniczego trwa 5 lat. Wiceprezesów WUG powołuje i 

odwołuje minister ds. administracji publicznej na 

odwołuje minister ds. administracji publicznej na 

wniosek Prezesa WUG.

wniosek Prezesa WUG.

Zakres działania organów 

Zakres działania organów 

WUG

WUG

►

Organy nadzoru górniczego sprawują nadzór i 

Organy nadzoru górniczego sprawują nadzór i 

kontrolę nad ruchem a w szczególności w zakresie:

kontrolę nad ruchem a w szczególności w zakresie:

►

bezpieczeństwa i higieny pracy oraz 

bezpieczeństwa i higieny pracy oraz 

bezpieczeństwa pożarowego; 

bezpieczeństwa pożarowego; 

►

ratownictwa górniczego;

ratownictwa górniczego;

►

gospodarki złożami kopalin w procesie ich 

gospodarki złożami kopalin w procesie ich 

wydobywania;

wydobywania;

►

ochrony środowiska, w tym zapobiegania szkodom;

ochrony środowiska, w tym zapobiegania szkodom;

►

budowy i likwidacji zakładu górniczego, w tym 

budowy i likwidacji zakładu górniczego, w tym 

rekultywacji gruntów i zagospodarowania terenów 

rekultywacji gruntów i zagospodarowania terenów 

po działalności górniczej.

po działalności górniczej.

Ponadto organy nadzoru górniczego kontrolują 

Ponadto organy nadzoru górniczego kontrolują 

wykonywanie przez przedsiębiorców obowiązków 

wykonywanie przez przedsiębiorców obowiązków 

dotyczących ochrony środowiska, określonych w 

dotyczących ochrony środowiska, określonych w 

przepisach prawa ochrony środowiska oraz w 

przepisach prawa ochrony środowiska oraz w 

decyzjach ustalających warunki użytkowania 

decyzjach ustalających warunki użytkowania 

środowiska w związku z ruchem zakładów górniczych. 

środowiska w związku z ruchem zakładów górniczych. 

Organy nadzoru górniczego wydają, w drodze decyzji 

Organy nadzoru górniczego wydają, w drodze decyzji 

administracyjnej:

administracyjnej:

►

zezwolenia na oddanie do ruchu w zakładzie 

zezwolenia na oddanie do ruchu w zakładzie 

górniczym określonych obiektów, maszyn i urządzeń;

górniczym określonych obiektów, maszyn i urządzeń;

►

pozwolenia na używanie środków strzałowych oraz 

pozwolenia na używanie środków strzałowych oraz 

zezwolenia na przechowywanie i używanie sprzętu 

zezwolenia na przechowywanie i używanie sprzętu 

strzałowego w zakładach górniczych.

strzałowego w zakładach górniczych.

►

Organy nadzoru górniczego sprawują 

Organy nadzoru górniczego sprawują 

nadzór i kontrolę nad podmiotami 

nadzór i kontrolę nad podmiotami 

zawodowo trudniącymi się 

zawodowo trudniącymi się 

wykonywaniem czynności ratownictwa 

wykonywaniem czynności ratownictwa 

górniczego oraz jednostkami 

górniczego oraz jednostkami 

organizacyjnymi szkolącymi 

organizacyjnymi szkolącymi 

pracowników zakładu górniczego, w 

pracowników zakładu górniczego, w 

zakresie przestrzegania przez te 

zakresie przestrzegania przez te 

podmioty obowiązujących je przepisów.

podmioty obowiązujących je przepisów.

Uprawnienia organów nadzoru 

Uprawnienia organów nadzoru 

górniczego

górniczego

 

 

Przy wykonywaniu nadzoru i kontroli pracownikom 

Przy wykonywaniu nadzoru i kontroli pracownikom 

organów nadzoru górniczego przysługuje prawo:

organów nadzoru górniczego przysługuje prawo:

1.

1.

wstępu do zakładów górniczych, siedzib, obiektów i 

wstępu do zakładów górniczych, siedzib, obiektów i 

urządzeń podmiotów zawodowo trudniących się 

urządzeń podmiotów zawodowo trudniących się 

wykonywaniem czynności ratownictwa górniczego 

wykonywaniem czynności ratownictwa górniczego 

oraz siedzib, obiektów i urządzeń jednostek 

oraz siedzib, obiektów i urządzeń jednostek 

organizacyjnych trudniących się szkoleniem 

organizacyjnych trudniących się szkoleniem 

pracowników układu górniczego;

pracowników układu górniczego;

2.

2.

dostępu do niezbędnych informacji, urządzeń i 

dostępu do niezbędnych informacji, urządzeń i 

dokumentów;

dokumentów;

3.

3.

żądania udzielania wyjaśnień w zakresie uprawnień 

żądania udzielania wyjaśnień w zakresie uprawnień 

organów nadzoru górniczego wynikających z ustawy.

organów nadzoru górniczego wynikających z ustawy.