background image

 

 

 

 

Edukacja gerontologiczna  w działaniach pielęgniarki

Edukacja gerontologiczna  w działaniach pielęgniarki

Rewitalizacja człowieka starego

Rewitalizacja człowieka starego

,,Dodać życia do lat, 

,,Dodać życia do lat, 

a nie lat do życia”

a nie lat do życia”

background image

 

 

 

 

Pomyślne starzenie (successful aging)

Pomyślne starzenie (successful aging)

Rowe, Kahn 1987 r.

Rowe, Kahn 1987 r.

To optymalny przebieg starzenia, który cechuje:

To optymalny przebieg starzenia, który cechuje:

brak chorób;

brak chorób;

pozytywne zachowania zdrowotne;

pozytywne zachowania zdrowotne;

minimalne deficyty fizjologiczne, psychologiczne 

minimalne deficyty fizjologiczne, psychologiczne 

                 i społeczne, przypisywane wiekowi 

                 i społeczne, przypisywane wiekowi 

chronologicznemu 

chronologicznemu 

background image

 

 

 

 

Czynniki warunkujące 

Czynniki warunkujące 

pomyślne starzenie:

pomyślne starzenie:

wykształcenie;

wykształcenie;

pozostawanie w związku małżeńskim;

pozostawanie w związku małżeńskim;

sytuacja materialna;

sytuacja materialna;

pozytywna samoocena stanu zdrowia;

pozytywna samoocena stanu zdrowia;

utrzymywanie sprawności;

utrzymywanie sprawności;

zachowanie idealnej masy ciała;

zachowanie idealnej masy ciała;

właściwa dieta;

właściwa dieta;

aktywność i uprawianie ćwiczeń fizycznych;

aktywność i uprawianie ćwiczeń fizycznych;

wsparcie emocjonalne;

wsparcie emocjonalne;

satysfakcja z obecnego życia;

satysfakcja z obecnego życia;

utrzymywanie autonomii i kontroli nad własnym życiem.

utrzymywanie autonomii i kontroli nad własnym życiem.

background image

 

 

 

 

Profilaktyka gerontologiczna

Profilaktyka gerontologiczna

     

     

jest nauką oraz kompleksową i wielokierunkową 

jest nauką oraz kompleksową i wielokierunkową 

działalnością praktyczną, której celem jest zapewnienie 

działalnością praktyczną, której celem jest zapewnienie 

fizjologicznej starości człowieka i uchronienie go przed 

fizjologicznej starości człowieka i uchronienie go przed 

atrybutami starości patologicznej.

atrybutami starości patologicznej.

     

     

Profilaktyka gerontologiczna skupia się na czynnikach 

Profilaktyka gerontologiczna skupia się na czynnikach 

hamujących i przyspieszających proces starzenia.

hamujących i przyspieszających proces starzenia.

background image

 

 

 

 

Czynniki przyspieszające starość patologiczną

Czynniki przyspieszające starość patologiczną

zmniejszenie aktywności ruchowej;

zmniejszenie aktywności ruchowej;

niewłaściwe odżywianie;

niewłaściwe odżywianie;

stosowanie używek;

stosowanie używek;

zanieczyszczenia środowiska naturalnego;

zanieczyszczenia środowiska naturalnego;

nieoczekiwana zmiana warunków życia i otoczenia;

nieoczekiwana zmiana warunków życia i otoczenia;

osamotnienie (utrata bliskiej osoby, niemożność 

osamotnienie (utrata bliskiej osoby, niemożność 

opuszczenia domu);

opuszczenia domu);

izolacja społeczna;

izolacja społeczna;

pogorszenie sytuacji materialnej;

pogorszenie sytuacji materialnej;

nadmiar wolnego czasu;

nadmiar wolnego czasu;

monotonia, nuda, pustka;

monotonia, nuda, pustka;

niewłaściwa postawa wobec starości;

niewłaściwa postawa wobec starości;

background image

 

 

 

 

c.d. czynników przyspieszających starość 

c.d. czynników przyspieszających starość 

patologiczną

patologiczną

niezaspokojenie potrzeb uczuciowych;

niezaspokojenie potrzeb uczuciowych;

niemożność samodzielnego określenia celów i możliwości 

niemożność samodzielnego określenia celów i możliwości 

ich realizacji;

ich realizacji;

poczucie nieprzydatności, niemożności działania na rzecz 

poczucie nieprzydatności, niemożności działania na rzecz 

innych.

innych.

background image

 

 

 

 

Czynniki hamujące proces starzenia

Czynniki hamujące proces starzenia

aktywność ruchowa;

aktywność ruchowa;

racjonalny tryb życia;

racjonalny tryb życia;

racjonalne odżywianie;

racjonalne odżywianie;

optymalizacja masy ciała;

optymalizacja masy ciała;

odnowa biologiczna;

odnowa biologiczna;

leczenie uzdrowiskowe;

leczenie uzdrowiskowe;

ergoterapia;

ergoterapia;

farmakoterapia;

farmakoterapia;

stosowanie zaopatrzenia ortopedycznego;

stosowanie zaopatrzenia ortopedycznego;

rehabilitacja;

rehabilitacja;

psychoterapia.

psychoterapia.

background image

 

 

 

 

Kierunki profilaktyki starości

Kierunki profilaktyki starości

Profilaktyka pierwotna – adresowana do dzieci, młodzieży  

Profilaktyka pierwotna – adresowana do dzieci, młodzieży  

                 w zakresie kształtowania zachowań 

                 w zakresie kształtowania zachowań 

prozdrowotnych, promowania starości jako naturalnego 

prozdrowotnych, promowania starości jako naturalnego 

okresu  życia i sprawnie realizowanej polityce zdrowotnej; 

okresu  życia i sprawnie realizowanej polityce zdrowotnej; 

Profilaktyka wtórna  - adresowana do ludzi dojrzałych do 

Profilaktyka wtórna  - adresowana do ludzi dojrzałych do 

okresu wczesnej starości – dotyczy kontynuowania działań 

okresu wczesnej starości – dotyczy kontynuowania działań 

prozdrowotnych z okresu dzieciństwa, młodości, 

prozdrowotnych z okresu dzieciństwa, młodości, 

zapobieganie nieodwracalnym powikłaniom chorób, 

zapobieganie nieodwracalnym powikłaniom chorób, 

wczesnej diagnostyki chorób, zapobieganie izolacji 

wczesnej diagnostyki chorób, zapobieganie izolacji 

społecznej, bierności

społecznej, bierności

background image

 

 

 

 

c.d. profilaktyki starości wczesnej   i późnej 

c.d. profilaktyki starości wczesnej   i późnej 

wg. B. Żakowskiej - Wachelko

wg. B. Żakowskiej - Wachelko

WIEK – 65-

WIEK – 65-

74

74

CEL –

CEL –

 ZAPOBIEGANIE 

 ZAPOBIEGANIE 

NIEODWRACALNYM 

NIEODWRACALNYM 

ZMIANOM CHOROBOWYM, 

ZMIANOM CHOROBOWYM, 

HIPOKINEZJI, IZOLACJI, 

HIPOKINEZJI, IZOLACJI, 

UZALEZNIANIU OD 

UZALEZNIANIU OD 

OTOCZENIA

OTOCZENIA

METODA

METODA

 – WCZESNE, 

 – WCZESNE, 

WIELOKIERUNKOWE 

WIELOKIERUNKOWE 

ROZPOZNAWANIE, 

ROZPOZNAWANIE, 

LECZENIE

LECZENIE

PSYCHOLOGICZNE 

PSYCHOLOGICZNE 

PRZYGOTOWANIE DO 

PRZYGOTOWANIE DO 

STAROŚCI, STYMULOWANIE 

STAROŚCI, STYMULOWANIE 

AKTYWNOŚCI LUB JEJ 

AKTYWNOŚCI LUB JEJ 

RACJONALNE 

RACJONALNE 

OGRANICZANIE

OGRANICZANIE

WIEK 75 I 

WIEK 75 I 

WIĘCEJ

WIĘCEJ

CEL

CEL

 –ZASPOKAJANIE 

 –ZASPOKAJANIE 

POTRZEB ZDROWTNYCH    

POTRZEB ZDROWTNYCH    

          I ŻYCIOWYCH W 

          I ŻYCIOWYCH W 

MIEJSCU ZAMIESZKANIA, 

MIEJSCU ZAMIESZKANIA, 

ZGODNIE            Z 

ZGODNIE            Z 

OCZEKIWANIAMI 

OCZEKIWANIAMI 

CZŁOWIEKA STAREGO

CZŁOWIEKA STAREGO

METODA –

METODA –

LECZENIE 

LECZENIE 

OBJAWOWE, 

OBJAWOWE, 

SPECJALISTYCZNE, 

SPECJALISTYCZNE, 

WIELOKIERUNKOWE, 

WIELOKIERUNKOWE, 

KOMPENSACJA STRAT            

KOMPENSACJA STRAT            

         W SFERZE 

         W SFERZE 

SOMATYCZNEJ, 

SOMATYCZNEJ, 

PSYCHICZNEJ I SPOŁECZNEJ

PSYCHICZNEJ I SPOŁECZNEJ

background image

 

 

 

 

Profilaktyka starości – sfera biologiczna

Profilaktyka starości – sfera biologiczna

kształtowanie nawyków w zakresie 

kształtowanie nawyków w zakresie 

regularnego 

regularnego 

uprawiania sportu, rekreacji;

uprawiania sportu, rekreacji;

dbałość o higienę osobistą;

dbałość o higienę osobistą;

zachowanie jak największej sprawności dla 

zachowanie jak największej sprawności dla 

zapewnienia samodzielności;

zapewnienia samodzielności;

zachowanie dobrego stanu zdrowia dla 

zachowanie dobrego stanu zdrowia dla 

przedłużenia aktywnego życia;

przedłużenia aktywnego życia;

przejawianie zachowań prozdrowotnych np. brak 

przejawianie zachowań prozdrowotnych np. brak 

nałogów

nałogów

background image

 

 

 

 

Profilaktyka starości – sfera psychiczna

Profilaktyka starości – sfera psychiczna

prezentowanie ,,zdrowego egoizmu” (postawa 

prezentowanie ,,zdrowego egoizmu” (postawa 

asertywna);

asertywna);

pozytywny obraz własnej przyszłości;

pozytywny obraz własnej przyszłości;

niwelowanie obaw i leku przed własną starością;

niwelowanie obaw i leku przed własną starością;

akceptacja starości jako naturalnej fazy i 

akceptacja starości jako naturalnej fazy i 

twórczej kontynuacji życia;

twórczej kontynuacji życia;

samoakceptacja;

samoakceptacja;

afirmacja życia

afirmacja życia

background image

 

 

 

 

Profilaktyka strości – sfera intelektualna

Profilaktyka strości – sfera intelektualna

kształtowanie, kontynuowanie, rozbudowanie 

kształtowanie, kontynuowanie, rozbudowanie 

zainteresowań;

zainteresowań;

kreatywny wymiar czasu wolnego;

kreatywny wymiar czasu wolnego;

unikanie jałowej intelektualnie starości (ryzyko 

unikanie jałowej intelektualnie starości (ryzyko 

demencji)

demencji)

uprawianie ,,gimnastyki umysłowej”;

uprawianie ,,gimnastyki umysłowej”;

background image

 

 

 

 

Profilaktyka starości – sfera społeczna

Profilaktyka starości – sfera społeczna

obalanie negatywnych stereotypów starości;

obalanie negatywnych stereotypów starości;

wdrożenie/utrzymywanie aktywności społecznej;

wdrożenie/utrzymywanie aktywności społecznej;

angażowanie się w działalność klubów, związków 

angażowanie się w działalność klubów, związków 

itp.

itp.

utrzymywanie więzi rodzinnych i kontaktów 

utrzymywanie więzi rodzinnych i kontaktów 

towarzyskich;

towarzyskich;

przyjmowanie nowych ról społecznych;

przyjmowanie nowych ról społecznych;

zapobieganie osamotnieniu, izolacji społecznej;

zapobieganie osamotnieniu, izolacji społecznej;

podtrzymywanie poczucia przydatności, 

podtrzymywanie poczucia przydatności, 

użyteczności

użyteczności

background image

 

 

 

 

Profilaktyka starości –                           

Profilaktyka starości –                           

wymiar ekonomiczny

wymiar ekonomiczny

gromadzenie oszczędności, ubezpieczenia 

gromadzenie oszczędności, ubezpieczenia 

społeczne;

społeczne;

zapewnienie godziwych warunków własnej 

zapewnienie godziwych warunków własnej 

egzystencji;

egzystencji;

unikanie uzależnienia od innych osób;

unikanie uzależnienia od innych osób;

samodzielne podejmowanie decyzji;

samodzielne podejmowanie decyzji;

stwarzanie warunków do realizacji marzeń

stwarzanie warunków do realizacji marzeń

background image

 

 

 

 

Rewitalizacja

Rewitalizacja

,,Jedni są wiecznie 

,,Jedni są wiecznie 

młodzi

młodzi

Inni wiecznie 

Inni wiecznie 

starzy

starzy

To kwestia 

To kwestia 

charakteru

charakteru

A nie 

A nie 

kalendarzy….”

kalendarzy….”

Jan Sztandynger

Jan Sztandynger

background image

 

 

 

 

REWITALIZACJA

REWITALIZACJA

    

    

To wielokierunkowe działania mające na 

To wielokierunkowe działania mające na 

celu ogólne usprawnianie, wzmacnianie i 

celu ogólne usprawnianie, wzmacnianie i 

ożywienie organizmu człowieka starego. 

ożywienie organizmu człowieka starego. 

    

    

W ich wyniku uzyskuje się poprawę stanu 

W ich wyniku uzyskuje się poprawę stanu 

zdrowia i czynności wszystkich narządów.

zdrowia i czynności wszystkich narządów.

background image

 

 

 

 

Metody rewitalizacji

Metody rewitalizacji

podawanie sprawdzonych, skutecznych leków (może 

podawanie sprawdzonych, skutecznych leków (może 

przyczyniać się do dużej poprawy samopoczucia, 

przyczyniać się do dużej poprawy samopoczucia, 

przypływu energii);

przypływu energii);

dietoterapia – zrównoważona dieta oparta na pokarmach 

dietoterapia – zrównoważona dieta oparta na pokarmach 

naturalnych, niekonserwowanych, warzywach, owocach;

naturalnych, niekonserwowanych, warzywach, owocach;

kinezyterapia – (rehabilitacja za pomocą ćwiczeń 

kinezyterapia – (rehabilitacja za pomocą ćwiczeń 

fizycznych);

fizycznych);

ergoterapia (rehabilitacja pracą), terapia zajęciowa;

ergoterapia (rehabilitacja pracą), terapia zajęciowa;

psychoterapia – rozwijanie zainteresowań np. UTW;

psychoterapia – rozwijanie zainteresowań np. UTW;

inne sposoby o korzystnym wpływie na psychikę

inne sposoby o korzystnym wpływie na psychikę

Miejsca rewitalizacji: dom , szpital, uzdrowiska

Miejsca rewitalizacji: dom , szpital, uzdrowiska

background image

 

 

 

 

Uniwersytety Trzeciego Wieku (UTW)

Uniwersytety Trzeciego Wieku (UTW)

forma kształcenia ustawicznego seniorów

forma kształcenia ustawicznego seniorów

pierwszy uniwersytet powstał we Francji w 1973 r., został 

pierwszy uniwersytet powstał we Francji w 1973 r., został 

utworzony przez profesora nauk społecznych Pierre

utworzony przez profesora nauk społecznych Pierre

Yellasa;

Yellasa;

pierwszy UTW w Polsce powstał w 1975 r. w Warszawie 

pierwszy UTW w Polsce powstał w 1975 r. w Warszawie 

dzięki inicjatywie Haliny Szwartz;

dzięki inicjatywie Haliny Szwartz;

obecnie w Polsce jest ok. 1

obecnie w Polsce jest ok. 1

10

10

 UTW, które zrzeszają 25 tys. 

 UTW, które zrzeszają 25 tys. 

słuchaczy

słuchaczy

 

 

w Polsce UTW zostały utworzone w strukturach uczelni 

w Polsce UTW zostały utworzone w strukturach uczelni 

wyższych, powołane przez stowarzyszenia 

wyższych, powołane przez stowarzyszenia 

popularnonaukowe, inne (np.działające w bibliotekach, 

popularnonaukowe, inne (np.działające w bibliotekach, 

ośrodkach pomocy społecznej)

ośrodkach pomocy społecznej)

Międzynarodowe Stowarzyszenie Uniwersytetów Trzeciego 

Międzynarodowe Stowarzyszenie Uniwersytetów Trzeciego 

Wieku skupia UTW z całego świata promując edukację 

Wieku skupia UTW z całego świata promując edukację 

osób starych;

osób starych;

background image

 

 

 

 

Uniwersytet Trzeciego Wieku                    

Uniwersytet Trzeciego Wieku                    

    we Włocławku

    we Włocławku

działa przy Centrum Kształcenia Ustawicznego we 

działa przy Centrum Kształcenia Ustawicznego we 

Włocławku

Włocławku

powołany został 20.12.2005 r. z inicjatywy 

powołany został 20.12.2005 r. z inicjatywy 

Prezydenta Miasta, Centrum Kształcenia 

Prezydenta Miasta, Centrum Kształcenia 

Ustawicznego, Zarządu Rejonowego Polskiego 

Ustawicznego, Zarządu Rejonowego Polskiego 

Komitetu Pomocy Społecznej

Komitetu Pomocy Społecznej

deklaracje wsparcia WUTW złożyli przedstawiciele 

deklaracje wsparcia WUTW złożyli przedstawiciele 

sześciu włocławskich szkół wyższych

sześciu włocławskich szkół wyższych

2008 r. – 500 słuchaczy między 50-60r.ż.

2008 r. – 500 słuchaczy między 50-60r.ż.

WUTW posiada własna stronę internetową 

WUTW posiada własna stronę internetową 

www.wloclawek.utw.pl

www.wloclawek.utw.pl

raz w miesiącu ukazuje się pismo wewnętrzne 

raz w miesiącu ukazuje się pismo wewnętrzne 

Rady Słuchaczy WUTW - ,,Wieści jesieni”

Rady Słuchaczy WUTW - ,,Wieści jesieni”

background image

 

 

 

 

 

 

Kujawsko-Dobrzyński UTW

Kujawsko-Dobrzyński UTW

utworzony w 2009r. przy WSHE we 

utworzony w 2009r. przy WSHE we 

Włocławku;

Włocławku;

5.11.2009r. – pierwsza inauguracja 

5.11.2009r. – pierwsza inauguracja 

roku akademickiego

roku akademickiego

background image

 

 

 

 

Uniwersytety Trzeciego Wieku

Uniwersytety Trzeciego Wieku

Cel UTW – poprawa jakości życia poprzez 

Cel UTW – poprawa jakości życia poprzez 

kształcenie

kształcenie

UTW dążą do: pobudzania zainteresowań ludzi 

UTW dążą do: pobudzania zainteresowań ludzi 

starych, zaspokojenie aspiracji, budzenia postaw 

starych, zaspokojenie aspiracji, budzenia postaw 

aktywnego stosunku do poznanych treści, 

aktywnego stosunku do poznanych treści, 

pomocy               w racjonalnym spędzaniu 

pomocy               w racjonalnym spędzaniu 

wolnego czasu, p/działania osamotnieniu, 

wolnego czasu, p/działania osamotnieniu, 

ułatwianie kontaktów z instytucjami, ośrodkami, 

ułatwianie kontaktów z instytucjami, ośrodkami, 

aktywizowanie do pomocy innym.

aktywizowanie do pomocy innym.


Document Outline