background image

1

BEZPRZYRZĄDOWE

I PRZYRZĄDOWE SPOSOBY 

WENTYLACJI

Marek Krawczyk

Katedra Anestezjologii i Intensywnej 
Terapii 

Uniwersytetu Medycznego w Łodzi

background image

2

B – breathing

(oddech zastępczy)

background image

3

Wskazania do prowadzenia 

Wskazania do prowadzenia 

wentylacji zastępczej

wentylacji zastępczej

Brak lub niewydolność samoistnej czynności 
oddechowej (BLS, ALS)

Ostra niewydolność oddechowa 

Przed planową intubacją 

U niemowląt czynność serca poniżej 100 
uderzeń na minutę 

background image

4

Wskazania do prowadzenia 

Wskazania do prowadzenia 

wentylacji zastępczej

wentylacji zastępczej

Bradypnoe <8/min (u dorosłych), 

Tachypnoe >35/min (u dorosłych), 

sinica centralna (zasinienie okolic ust), 

duszność  i  uruchomienie  dodatkowych  mięśni 
oddechowych

płytki i nieregularny oddech,

background image

5

Ostra niewydolność 

Ostra niewydolność 

oddechowa

oddechowa

PaO

2

<50 mmHg przy FiO

2

=1,0 ,

PaCO

2

>50 mmHg 

background image

6

Ostra niewydolność 

Ostra niewydolność 

oddechowa

oddechowa

  urazy czaszki, mózgu i rdzenia kręgowego

  infekcje,

  wstrząs,

 odma opłucnowa,

 aspiracja płynów,

 przedawkowanie niektórych leków i zatrucia,

 ostra i przewlekła niewydolność krążenia.

background image

7

Pulsoksymetria

Pulsoksymetria

background image

8

Sinica (cyanosis)

Sinica (cyanosis)

background image

9

Bezprzyrządowe sposoby 

wentylacji

Bezprzyrządowe sposoby 

wentylacji

•  

Metoda usta-usta

• Metoda usta-nos

• Metoda usta-usta i 
nos

background image

10

Podstawy wentylacji 

Podstawy wentylacji 

bezprzyrządowej

bezprzyrządowej

zastępowana jest jedna faza oddechu – 

   wdech za pomocą wtłaczania powietrza pod 

ciśnieniem do dróg oddechowych

wydech jest spowodowany siłami sprężystości 
klatki piersiowej

powietrze wydychane – wdmuchiwane 
ratowanemu ma wystarczające stężenie tlenu 
dla wykonania skutecznego BLS  

background image

11

Podstawy fizjologiczne sztucznego 

Podstawy fizjologiczne sztucznego 

oddychania

oddychania

•zastępowana 
jest tylko jedna 
faza cyklu 
oddechowego: 
wdech

•wydech 
następuje 
dzięki siłom 
sprężystości 
klatki 
piersiowej

background image

12

Skład gazowy powietrza

Skład gazowy powietrza

składnik  Powietrze 

wdechowe 

Powietrze 

wydechowe 

Powietrze 

pęcherzykowe 

O

2

 

20,79 

15,3 

13,2 

CO

2

 

0,04 

4,2 

5,2 

N

2

 

78,42 

74,3 

75,4 

H

2

0,75 

6,2 

6,2 

 

 

background image

13

Metoda usta-nos

Metoda usta-nos

pierwsza metoda z wyboru zapewniająca 
lepsze uszczelnienie między ustami ratownika 
a nosem ratowanego

mniejsze ciśnienia w czasie wentylacji- 
zapobiega rozdęciu żołądka i  wymiotom 
(regurgitacjia)

background image

14

Metoda usta - nos

Metoda usta - nos

udrożnić drogi oddechowe unosząc żuchwę i 

przyciskając ją do szczęki

kciukiem docisnąć wargę dolną do górnej w celu 

uszczelnienia zaciśniętej szpary ust ratowanego

swoimi ustami objąć nozdrza zewnętrzne 

ratowanego 

po wdmuchnięciu powietrza otworzyć usta 

ratowanego tak aby mógł on dokonać wydechu  

background image

15

Metoda usta-usta

Metoda usta-usta

wykonywana gdy przewody nosowe są 
zatkane

udrożnić drogi oddechowe i utrzymywać ich 
drożność

zacisnąć otwory nosowe kciukiem i palcem 
wskazującym jednej ręki

wdmuchiwać powietrze około 1 sekundę 
obserwując unoszenie się klatki piersiowej

oddalić usta od ust ratowanego pozwalając 
na wydech ratowanego 

background image

16

Oddech zastępczy usta - usta

Oddech zastępczy usta - usta

background image

17

Metoda usta-usta i nos

Metoda usta-usta i nos

metoda z wyboru u noworodków, niemowląt    
         i małych dzieci

po udrożnieniu dróg oddechowych szczelnie 
objąć ustami usta i nos dziecka

powietrze wdmuchiwać ostrożnie pamiętając 
o odpowiednio małej objętości oddechowej 
dzieci

background image

18

Częstość wentylacji

Częstość wentylacji

Pacjent 

Częstość oddechu  

(oddechy na minutę)

 

Dorosły 

: 10-12 

Dziecko > 2 roku życia 

: 12-20 

Niemowlę od 6 miesiąca 

życia, dziecko do 2 r.ż. 

: 20 

Noworodek i niemowlę do 

6 m.ż. 

: 30 

 

 

background image

19

Zalecana objętość wdmuchiwanego 

Zalecana objętość wdmuchiwanego 

powietrza

powietrza

Dorośli i większe dzieci: około 6-7 ml/kg 

noworodki: około 5-8 ml/kg

u dorosłych około 500-600 ml/wdech

u dzieci około 400 ml/wdech

background image

20

Zasady wentylacji u dzieci

Zasady wentylacji u dzieci

u noworodków, niemowląt i małych dzieci 
metoda z wyboru usta-usta i nos

  (stosunkowo duży język, dzieci oddychają 

głównie nosem)

wykonać 5 początkowych wdechów

powietrze wdmuchiwać od 1 do 1,5 sekundy 
zgodnie z podaną w tabeli częstością dla 
wieku  

(resuscytacja noworodków - do 60 

oddechów/minutę)

background image

21

Najczęstsze błędy popełniane 

Najczęstsze błędy popełniane 

podczas sztucznej wentylacji

podczas sztucznej wentylacji

niewłaściwe udrożnienie dróg oddechowych lub 
nie trzymanie drożności dróg oddechowych w 
trakcie całego cyklu wentylacji

zbyt mała lub nadmierna objętość powietrza 
wdmuchiwanego

zbyt szybkie wdmuchiwanie powietrza

wypełnienie żołądka powietrzem (regurgitacja)

niewłaściwa częstość wentylacji

background image

22

Uwagi praktyczne

Uwagi praktyczne

w razie możliwości zastosuj jednorazowe maseczki 

do resuscytacji aby uniknąć zakażeń krzyżowych

mimo urazu kręgosłupa szyjnego wyprostuj głowę 

ratowanego delikatnie tak aby udrożnić drogi 

oddechowe do uzyskania pożądanego efektu

mimo urazu potylicy należy ułożyć chorego na wznak 

- zabezpiecz ranę przed ułożeniem chorego

przy wentylacji usta-usta może dojść do rozdęcia 

żołądka uniemożliwiającego dalszą wentylację

: głowę 

pacjenta umieścić nisko, odwrócić na bok i wykonać 

delikatny ucisk między pępkiem a mostkiem 

background image

23

SPOSOBY WENTYLACJI

SPOSOBY WENTYLACJI

PRZYRZĄDOWE

PRZYRZĄDOWE

SPOSOBY WENTYLACJI

SPOSOBY WENTYLACJI

PRZYRZĄDOWE

PRZYRZĄDOWE

• wentylacja za pomocą worka 
samorozprężalnego

• użycie rurki resuscytacyjnej

• wentylacja usta-maska

• wentylacja z użyciem rurki z 
kołnierzem

• wentylacja workiem z zastawką i 
maską 
   z anestetycznym układem 
oddechowym

• zastosowanie wentylacji mechanicznej 

background image

24

Podstawy wentylacji przyrządowej

Podstawy wentylacji przyrządowej

wentylacja własnym powietrzem zapewnia 
FiO

2

 w zakresie 0,15-0,18 i P

A

O

2

 do 80 mmHg 

z umiarkowaną hiperkapnią ok. 55 mmHg 

stąd konieczność jak najszybszego przejścia 
na wentylację przyrządową z podażą tlenu 
FiO

2

 1,0

background image

25

Wentylacja za pomocą worka 

Wentylacja za pomocą worka 

samorozprężalnego

samorozprężalnego

Nie zastosowanie 100% podaży tlenu jest 
błęde medycznym,

Użycie rezerwuaru tlenowego zwiększa 
stężenie tlenu w mieszaninie wdechowej
z FiO

2

 0,6 do FiO

2

 0,9

background image

26

Wentylacja workiem 

Wentylacja workiem 

samorozprężalnym

samorozprężalnym

Dla dorosłych worki o pojemności 1600 ml z 
przepływem tlenu od 10 do 30 l/min 

dla dzieci 450-500 ml z przepływem tlenu nie 
mniej niż 10 l/min

uważa się że worki dla noworodków 250 ml 
nie zapewniają właściwej wentylacji- 
wskazane 450ml

background image

27

Uwagi praktyczne

Uwagi praktyczne

unikaj zbyt wysokich przepływów - może to 
spowodować nadmuchanie żołądka i regurgitację

przy nieszczelności maski twarzowej można objąć ją 
dwoma rękoma a drugi ratownik może naciskać worek

do utrzymania drożności dróg oddechowych przydatne 
są rurki ustno-gardłowe i nosowo-gardłowe

worek zapasowy powinien być wypełniony w czasie 
wszystkich faz wentylacji w celu zapewnienia 
maksymalnego stężenia tlenu w powietrzu 
wdmuchiwanym

background image

28

Uwagi praktyczne

Uwagi praktyczne

u chorego oddychającego samodzielnie dostosować 
częstość wyciskania powietrza z worka oddechowego 
tak, aby zbiegała się w czasie z wdechami chorego 
(oddech wspomagany co 2-3 oddechy własne chorego)

u chorego z tachypnoe oddechy wspomagane stosować 
na przemian z jego własnymi 

oddech wspomagany wymaga kontroli pH, pCO

2

 i pO

2

 we 

krwi pacjenta

każdy pacjent wentylowany workiem samorozprężalnym 
powinien mieć założony pomiar SpO

2

background image

29

Uwagi praktyczne

Uwagi praktyczne

intubacja dotchawicza jest optymalną metodą 
utrzymania drożności dróg oddechowych: 
umożliwia podaż 100% tlenu, zabezpiecza 
przed zachłyśnięciem, pozwala na 
monitorowanie ETCO

2

 i dzięki temu właściwą 

częstość oddechu, umożliwia podaż właściwej 
objętości oddechowej i ocenę podatności 
układu oddechowego ratowanego

background image

30

Przeciwskazania do prowadzenia 

Przeciwskazania do prowadzenia 

wentylacji za pomocą worka 

wentylacji za pomocą worka 

samorozprężalnego

samorozprężalnego

Przepuklina rozworu przełykowego

podejrzenie o występowanie u chorego 
zwrotnego zarzucania treści pokarmowej 
(czynnego lub biernego)

konieczność powstrzymania się od zabiegów 
w obrębie głowy i szyi chorego

przetoka tchawiczo-przełykowa

złamanie chrząstek tchawicy lub ich rozdarcie 

background image

31

Przeciwskazania do prowadzenia 

Przeciwskazania do prowadzenia 

wentylacji za pomocą worka 

wentylacji za pomocą worka 

samorprężalnego- cd

samorprężalnego- cd

Złamania kości twarzy lub jej inne 
uszkodzenia urazowe

ciężkie uszkodzenia powłok skórnych

chory z pełnym żołądkiem

Powikłania i ich zwalczanie:

• ostra rozstrzeń żołądka wymaga założenia zgłębnika 
nosowo-żołądkowego w celu jego odbarczenia

• wymioty

background image

32

Oddech maska-usta

Oddech maska-usta

metoda skuteczniejsza niż źle wykonywana wentylacja 
workiem z zastawką i maską

maskę przycisnąć kciukami i palcami wskazującymi oby 
rąk do twarzy ratowanego, palcami środkowym i 
czwartym obu rąk trzymać żuchwę, palce małe na 
kącie żuchwy

w razie możliwości podłączyć przepływ tlenu 8-10 l/min

można zastosować rurkę ustno-gardłową lub nosowo-
garłową do udrożnienia i podtrzymania drożności 
górnych dróg oddechowych

background image

33

Wentylacja z użyciem rurki 

Wentylacja z użyciem rurki 

resuscytacyjnej

resuscytacyjnej

Wprowadź delikatnie wybrany koniec rurki do ust 
pacjenta zgodnie z zasadami umieszczania rurki 
ustno-gardłowej

popraw drożność dróg oddechowych podciągając 
żuchwę, zaciśnij nozdrza kciukiem i palcem 
wskazującym, zaciśnij usta ratowanego wokół rurki

wdmuchuj powietrze zgodnie z zasadami wentylacji 
usta-usta 

u pacjenta przytomnego lub zamroczonego rurka 
może wywołać kurcz krtani i wymioty

background image

34

Wentylacja workiem z zastawką 

Wentylacja workiem z zastawką 

i maską z anestetycznym układem 

i maską z anestetycznym układem 

oddechowym

oddechowym

zastawka bezzwrotna

blaza z podłączonym regulowanym przepływem tlenu    
    do 30 l/min

maksymalne ciśnienie do 30 cm H

2

O

wentylacja za pomocą maski twarzowej o odpowiednim 
rozmiarze lub lepiej przez rurkę intubacyjną

różne układy anestetyczne

zastosowanie wyłącznie przez przeszkolony personel

background image

35

W e n ty la c ja  m e c h a n ic z n a

re s p ira to re m

re s u s c y ta c y jn y m

w e n ty la c ja  m e c h a n ic z n a

re s p ira to re m

s ta c jo n a rn y m

w e n ty la c ja  m e c h a n ic z n a

u rz ą d e n ie m

n a p ę d z a n y m  tle n e m

W e n ty la c ja

M e c h a n ic z n a

background image

36

Wentylacja respiratorem 

Wentylacja respiratorem 

resuscytacyjnym

resuscytacyjnym

szeroki zakres objętości oddechowych i częstości 
oddechu właściwych dla dorosłych i dzieci

stężenie tlenu regulowane zastawką od 45% do 100%

zastawka PEEP

własna sprężarka umożliwiająca pracę bez butli z 
tlenem

zasilanie z sieci i z akumulatorów

zastawka nadmiarowa i układ oczyszczający

wskaźnik ciśnienia w drogach oddechowych 

background image

37

Wskazówki praktyczne

Wskazówki praktyczne

objętość oddechowa około 10 ml/kg

wentylacja minutowa u dorosłych 100-120 ml/kg, 

    u dzieci 180-200 ml/kg

stosunek I:E u dorosłych 1:2, u dzieci 1:1

PEEP do 5 cm H

2

O

w czasie reanimacji podawać 100% tlenu; w innych 
przypadkach dostosować stężenie tlenu do stanu 
pacjenta, lecz nie mniej niż 30%

ciśnienie wdechu maksymalnie 30 cm H

2

O- ryzyko 

barotraumy

background image

38

Wentylacja urządzeniami 

Wentylacja urządzeniami 

napędzanymi tlenem

napędzanymi tlenem

napędzane przepływem tlenu z gniazda tlenowego lub z 
butli z tlenem

możliwe podawanie wyłącznie 100% tlenu

ręcznie ustawiane parametry z niewielką możliwością 
regulacji

wysokie ryzyko inflacji żołądka przy wentylacji na maskę

wysokie ryzyko barotraumy przy wentylacji przez rurkę 
intubacyjną

maksymalny przepływ tlenu w celu zminimalizowania 
w.w. zagrożeń to 40 l/min

obecnie nie polecana metoda wentylacji

background image

39

background image

40


Document Outline