background image

ROZWÓJ A 
KSZTAŁTOWANI
E SIĘ 
OSOBOWOŚCI

background image

ROZWÓJ 
SPOŁECZNY

background image
background image

SOCJALIZACJA

-> poprzez zabawę 

(zabawa w role, 
samodzielnie 
ustalane reguły)

->kontakty z 

rówieśnikami

-> dziecięce 

przyjaźnie

-> zachowania 

prospołeczne

-> negatywne 

zachowania

-> 7 r.ż. trudności w 

dłuższym 
przebywaniu w 
klasie, ale szybka 
adaptacja

-> społeczne 

interakcje

-> grupy równieśnicze

PRZEDSZKOLNY

MŁODSZY SZKOLNY

background image

STADIA ROZWOJU 

ZABAWY:

-> samotna
-> w grupie, jako obserwator
-> naśladując rówieśnika, w zabawie 

równoległej

-> zabawy zespołowe /koniec wieku 

przedszkolnego/ (wspólny cel i plan działania)

-> zabawy tematyczne – wymagają 

umiejętności współpracy z innymi (tj. 
negocjowania i kompromisu)

background image
background image

STADIA SPOŁECZNYCH 

INTERAKCJI

1)

Podporządkowywanie się – początkowo 
dziecko ocenia swoich rówieśników, na 
podstawie opinii społecznych autorytetów

2)

Różnicowanie osób będących źródłem 
autorytetu – porównywanie ich między sobą

3)

Tendencje do uzgadniania treści swej 
świadomości z przewidywanymi 
oczekiwaniami innych

4)

Stopniowa internalizacja wzorców kontroli 
czynności, będących skutkiem uświadamiania 
sobie przez dziecko zarówno własnych 
zachowań, jak i ich kontroli stosownie do 
wymagań

background image

ROLE GRUPY RÓWIEŚNICZEJ:

-

OPINIA KOLEGÓW

-

SWOISTE NIEWOLNICTWO W ZAKRESIE 
PODPORZĄDKOWYWANIA SIĘ NORMOM I 
OCENOM KOLEGÓW

-

SOCJALIZACJA PRZEZ RÓWIEŚNIKÓW – 
GŁÓWNIE SZKOŁA

-

WPŁYW SPOŁECZNY (poprzez 
naśladownictwo, modelowanie, identyfikację)

-

W klasie – (na początku) brak zdolności do 
ujmowania siebie z perspektywy podmiotu i 
jednocześnie jednego z uczniów w klasie)

background image
background image

PRZYJAŹŃ

-> przyjaciel, jako 

partner zabawy 
(dzielą się 
zabawkami, 
przebywają ze sobą)

-> trwałość preferencji: 

towarzysz zabawy

-> zwykle nietrwała
-> 

JEDNOKIERUNKOWE 

ASYSTOWANIE

-> 6-8 r.ż. 

PARTNERSTWO, 
WSPÓŁDZIAŁANIE

-> 9-12 r.ż. PRZYJAŹŃ  

i wymiana 
wynikająca z 
wzajemnego 
porozumienia

PRZEDSZKOLNY

MŁODSZY SZKOLNY

background image
background image

MŁODSZY SZKOLNY – 

AKCEPTACJA RÓWIEŚNIKÓW!!!

Pozycja zajmowana w klasie

Akceptacja ze strony grupy

Atrakcyjność

Ocena

Wyróżnianie się w jakiejś dziedzinie

SPOŁECZNE ISTNIENIE DZIECKA

background image

3 I 4 STADIUM ROZWOJU EMPATII, 

WG. HOFFMANA

STADIUM 3: dzięki językowi dziecko może 

empatyzować z ludźmi, którzy wyrażają w sposób 
delikatny swoje uczucia, jak i z ludźmi nieobecnymi; 
informacje pochodzące z opowieści czy z telewizji 
skłaniają dzieci do empatyzowania z ludźmi, których 
nigdy nie spotkały

STADIUM 4: (6-9 r.ż.), dzieci nie tylko dostrzegają, że 

inni ludzie mają własne przeżycia, lecz także 
zauważają, że wiążą się z większym doświadczeniem; 
zaczynają skupiać się na ogólnych możliwościach 
innych osób, ich władzy, chorobach, ale jeszcze nie 
na ich przeżyciach; są świadome, ze inne osoby są 
zdolne do emaptyzowania z grupą osób i mogą 
zajmować się polityką czy pracą społeczną, 

background image

NEGATYWNE ZACHOWANIA 

DZIECKA: AGRESJA

Młodszy szkolny                                 

Przedszkolny

Agresja instrumentalna

Agresja wroga

background image

OSOBOWOŚĆ 
DZIECKA

background image
background image

OSOBOWOŚĆ DZIECKA

-

Identyfikacja płci

-

Samokontrola

-

Obraz własnej osoby

-

Samoocena 

-

Własna 
podmiotowość

-

Uczuciowość wyższa

-

Różnicowanie się 
struktur 
poznawczych

-

Samosocjalizacja

-

Dziecięce koncepcje 
świata społecznego

PRZEDSZKOLNY

MŁODSZY SZKOLNY

background image

IDENTYFIKACJA PŁCI

-> ustalanie TOŻSAMOŚCI PŁCIOWEJ przypada 

na wiek PRZEDSZKOLNY

-> procesy warunkujące:
     - różnicowanie i integracja – Freud
     - obserwacja i naśladowanie – Bandura
     - poznanie – Kohleberg
     - kombinacja ww.

background image

ZDOLNOŚĆ DO 

SAMOKONTROLI

-

Czyli działania zgodnie z oczekiwaniami 
autorytetów, nawet w sytuacji braku 
zewnętrznej kontroli

-

Powstrzymywanie się od: (E. Macoby)

    1) natychmiastowego działania
    2) ujawnienia emocji
    3) szybkiego wyprowadzania wniosków 
    4) dokonywania wyborów bez rozważania 

sytuacji

-

W 4 r. ż. Świadoma kontrola intensywności 
swoich emocji; 4-6 r.ż. planowanie swoich 
działań, bez odnoszenia sukcesu

-  5-10 r.ż. wzrasta rozwaga w odpowiadaniu na 

pytania, ale wydłuża się czas odpowiedzi 

background image

-

Problem z odraczaniem gratyfikacji:

-

W sytuacji wyboru między zjedzeniem 
małego cukierka natychmiast lub dużego, ale 
następnego dnia: 

-

a) dzieci przedszkolne w większości 
preferowały natychmiastowe otrzymanie 
małego cukierka

-

b) dzieci w 12 r.ż. zwykle oczekiwały na 
większy

background image

ROZWÓJ OBRAZU WŁASNEJ 

OSOBY

-

imię, posiadane rzeczy, codzienne 
zachowania

-

Używanie określenia „to moje” /ale nie jest to 
wyraz samolubstwa, a znakiem wytyczania 
granic między „ja” a „inni”

-

SAMOOCENA: dzieci przed 7 r.ż. Nie różnicują 
kompetencji w poszczególnych dziedzinach 
aktywności; często oceniają swoje zdolności 
bardzo wysoko, nie doceniając trudności 
rozwiązywanych zadań

background image

MŁODSZY SZKOLNY:

Dzieci stają się świadome swych stanów 
emocjonalnych i ich wpływu na zachowanie -> 
SAMOKONTROLA

Umiejętność wyrażania emocji

11-12 r.ż. Dziecko potrafi ukrywać swe przeżycia 
przed otoczeniem

Rozwój uczuciowości związanej z pełnionymi 
rolami, a więc aspiracje i pasje poznawcze, 
wzrost znaczenia satysfakcji z dobrze 
wykonanej pracy lub ze spełnienia normy, 
zazdrość o sukces i inne uczucia wywołane 
rywalizacją

Kształtowanie się zainteresowań

background image

WZÓR ZACHOWANIA A

/Wpływ środków masowego przekazu/

Wzór zachowania A reprezentuje tendencję 
so ekstremalnego zaangażowania podmiotu 
w nieustanne zmagania o panowanie nad 
sytuacją, osiąganie najlepszych wyników i w 
rywalizację;

background image

KSZTAŁTOWANIE SIĘ PRZEKONAŃ I 

POSTAW:

Powstawanie uogólnionych przekonań na 
temat rzeczywistości i swojego w niej miejsca

Dziecięce koncepcje świata społecznego, w 
tym „teorie” zjawisk ekonomicznych, które 
konstruowane po części indywidualnie, po 
części adaptowane z dostępnych dzieciom 
źródeł

Wpływ kultury polega na tym, że dostarcza 
ona dzieciom określonych kategorii, a także 
reguł selekcji, interpretacji oraz przetwarzania 
informacji na temat określonych zjawisk czy 
zdarzeń społecznych.

background image

Document Outline