Zaburzenia
naczynioruchowe
Jacek Mikosiński
Zaburzenia
naczynioruchowe
Jacek Mikosiński
Definicja
Nieprawidłowy przepływ przez
kończynę wskutek czynnościowej
zmiany średnicy światła naczynia
1 - połączenie tętniczo-żylne
2 - arteriola
3 - wenula
4 - materiola
5 - naczynie włosowate
6 - zwieracz przedwłośniczkowy
Schemat mikrokrążenia
Czynniki wpływające na
przepływ
1 Tętniczki i metarteriole reagują :
nerwowe
humuralne
metaboliczne
2 Zwieracz przedwłośniczkowy reaguje:
aminy katecholowe
polipeptydy
histamina
serotonina
kwas mlekowy
ph
Możliwości przepływu
Kurcz tętniczek metarterioli skóra blada
chłodna
Rozszerzenie tętniczek i metarterioli skóra
zaczerwieniona i ucieplona.
Kurcz tętniczek i metarterioli i otwarcie
zwieracza przedwłośniczkowego - skóra sina ,
chłodna
Otwarcie połączenia tęninczo –żylnego skóra
ciepła , żyły nadmiernie wypełnione
Postacie kliniczne
Fenomen Raynauda
Samorodna sinica kończyn dolnych
Siność siateczkowata
Bolesna czerwienica kończyn dolnych
Nadmierna potliwość
Choroba wibracyjna
Zmiany wywołane działaniem zimna
Fenomen Raynauda - 1862
Napadowe niedokrwienie palców rąk
pod wpływem zimna -1932 Allen i Brown
Choroba Raynauda
– napadowe
niedokrwienie bez uchwytnej przyczyny
Zespół Raynauda
napadowe
niedokrwienie w przebiegu innych
chorób
Fenomen Raynauda 5-10 %
Patofizjologia :
Rola układu współczulnego-
pierwotne
zmiany w ośrodkach współczulnych.
Stałe drażnienie nerwów rdzeniowych
Teoria hormonalna
– nadmierne wydzielanie
adrenaliny przez część rdzenna nadnerczy
Teoria reologiczna
– zwiększona agregacja płytek,
leukocytów , zwiększona lepkość osocza i
uwalnianie :Tromboksanu A2 serotoniny,
leukotreiny i wolnych rodników
Przebieg fenomenu
Raynauda
Faza I-
syncope localis – palce obu
rąk są blade zdrętwiałe i nieczułe
Faza II
- sinica – zespól zamartwicy
Faza III –
zaczerwienienie skóry,
zwiększone ucieplenie i uczucie
bolesnego tętnienia
Rozpoznanie
charakter napadowy pod wpływem
zimna, podniet psychicznych
próba oziębieniowa
młode kobiety
symetryczność napadów - obie
kończyny.
Zespół Raynauda
Choroby organiczne tętnic
Choroby serca
– z niską frakcja wyrzutową
Choroby przemiany materii
: cukrzyca, guz
chromochłonny nadnerczy, niedoczynność
tarczycy.
Choroby układu nerwowego
: zapalenie
nerwów obwodowych , zapalenie przednich
rogów rdzenia ,wypadanie jądra
galaretowatego
Zespół Raynauda
Choroby krwi
; czerwienica ,
białaczka , szpiczak mnogi
Zatrucia metalami ciężkimi
: ołów ,
arsen tal, chlorek winylu
Leki
- ergotamina
Choroby tkanki łącznej-
sklerodermia
Zespół Raynauda leczenie
Profilaktyka
- unikanie działania zimna, wilgoci
- zakaz palenia tytoniu
Leczenie zachowawcze
- Nitrocard
- Nifedypina
- PGE2
Zespół Raynauda leczenie
Leczenie operacyjne
sympatektomia piersiowa wskazania:
bardzo częste i długotrwale napady
uniemożliwiające pracę w pomieszczeniu
zamkniętym
ból spoczynkowy niedokrwienny palców
występowanie nadmiernej potliwości
Acrocyanosis – samorodna
sinica
Młode kobiety
- ręce, golenie maja
zabarwienie sinopurpurowe. Po wpływem
ciepła barwa zmienia się na czerwoną.
Patofizjologia
- kurcz tętniczek skóry –
zwolnienie przepływu- nadmierne
uwolnienie tlenu- skóra sinopurpurowa
Leczenie
– psychoterapia lub ewentualnie
sympatektomia piersiowa
Livedo reticularis – sinica
mamrmurkowata
Sine pręgi tworzące siateczkę – wskutek
rozszerzenia włośniczek i żył na
kończynach i tułowiu
Postać samoistna
Postać objawowa- choroby naczyniowo
sercowe ,nadciśnienie tętnicze,
krioglobulinemia, niewydolność krążenia
Zmiany nasilają się po wpływem zimna
Erythromelagia
Bolesna czerwienica kończyn
Pierwotna – o nieznanej etiologi
Wtórna: HA, DM. czerwienica prawdziwa
choroby mieloproliferacyjne, w liszaju
twardzinowym, SM.
Patofizjologia nadwrażliwość włókien
czuciowych na ból i rozciąganie
Objawy Ból po lekkim dotknięciu lub zmianie
temperatury
Leczenie : Oziębienie , Kwas acetylosalicylowy,
Efedryna , Propranolol , Epinefryna
Hyperhidrosis
Nadmierna potliwość
Leczenie dermatologiczne
Sympatektomia piersiowa
Choroba wibracyjna
Zmiany początkowe
: drętwienie palców
podczas pracy oraz w nocy niezależnie od
działania zimna
Zmiany dystroficzne
kości - przejaśnienia w
kościach nadgarstka i nasadach kości długich
Zmiany nieodwracalne
wyrosła kostne ,
torbielowate przejaśnienia, przerost błony
środkowej tętniczek, zakrzepica tętnic palców
Leczenie-
zmiana pracy , leki rozszerzające
naczynia
Zmiany wywołane działaniem
zimna
Kurcz drobnych naczyń obwodowych
Zwiększenie lepkości krwi
Zwolnienie przepływu krwi i agregacja
płytek
Uszkodzenie układu enzymatycznego
komórki
Uszkodzenie przepuszczalności błon
komórkowych
Zmiany wywołane działaniem
zimna - objawy
Chorzy chodzą „ na kłodach z drewna”
Skóra trupio blada zimna, wilgotna,
marmurkowata
Zaburzenia czucia
Po ogrzaniu : obrzęk , pęcherze martwica
Późne objawy: palący ból, nadmierne pocenie
nadwrażliwość na zimno, zmiany zakrzepowo
zatorowe zesztywnienie stawów
Leczenie Leki rozszerzające naczynia , hamujące
krzepnięcie ,SL
Sympatektomia
Powoduje rozszerzenie naczyń a
także znosi prawidłową kurczliwość
występującą pod wpływem rożnych
bodźców zewnętrznych i
wewnętrznych,
Hamuje wydzielanie gruczołów
potowych
Sympatektomia schemat
układu współczulnego
1-mięsień poprzecznie prążkowany
2-gruczoł potowy
3-mieszek włosowy
4-tętniczka obwodowa
5-rdzeń kręgowy
6-ramię łączące szare
7-zwój współczulny
8-ramię łączące białe
włókna dośrodkowe
włókna ruchowe
włókna współczulne
przedzwojowe
włókna współczulne
pozazwojowe
Sympatektomia piersiowa
dostępy
Nadobojczykowy
Sposobem Smithwicka
Przezopłucnowy
Widetorakoskopia
Sympatektomia
nadobojczykowa
Sympatektomia Smithwicka
zwój gwiaździsty
II zwój piersiowy
III zwój piersiowy
Sympatektomia piersiowa
Sympatektomia
wideotorakoskopia
film
Zespoły uciskowe
Zespół górnego otworu klatki
piersiowej
Zespół cieśni nadgarstka
Zespół usiedlenia tętnicy
podkolanowej
Zespół ciasnoty przedziałów
powięziowych
Zespół górnego otworu klatki
piersiowej
Definicja
- wszystkie zaburzenia
wywołane uciskiem na naczynia i
nerwy kończyny górnej od szyi do
dołu pachowego.
Zespół górnego otworu klatki
piersiowej
Zespół żebra szyjnego
Zespół mięśnia pochyłego przedniego
Zespól nadmiernego odwiedzenia
Zespół mięśnia piersiowego mniejszego
Zespół głowy kości ramiennej
Zespół złamanego obojczyka
Wysiłkowa zakrzepica żyły pachowej
Zespół górnego otworu klatki
piersiowej objawy
Objawy neurologiczne
Drętwienie , mrowienie
Bóle ręki
Zaburzenia czucia
Osłabienie siły mięśniowej
Zaniki mięśni
Zespół górnego otworu klatki
piersiowej objawy
Objawy tętnicze
Ostre niedokrwienie- zator
przedramienia lub palców
Objaw fenomenu Raynauda
Oziębienie
Objaw chromania podczas pracy
Zespół górnego otworu klatki
piersiowej objawy
Objawy żylne
Zakrzepica żyły pachowej lub
podobojczykowej - z typowymi objawami
Okresowe obrzęki i sinienie ręki
Zgrubienie palców utrudniające ruchy
precyzyjne
Poszerzenie żył powierzchownych
Zespół górnego otworu klatki
piersiowej rozpoznanie
Próba Adsona
Próba żołnierska
Próba nadmiernego odwiedzenia
kończyny
Próba z uniesioną kończyna górna
Próba Adsona
Próba nadmiernego
odwiedzenia
Arterigrafia w czasie próby z
uniesioną kończyną
Zespół górnego otworu klatki
piersiowej różnicowanie
Dyskopatia szyjnego odcinka kręgosłupa
Zmiany zwyrodnieniowe szyjnego odcinka
kręgosłupa
Neuropatia nerwu łokciowego
Zespół kanału nadgarstka
Zapalenie ścięgien i pochewek maziowych
Zmiany zapalne i zwyrodniające stawu
ramiennego i łokciowego
Zapalenie mięśni
Fenomen Raynauda
Organiczne choroby tętnic
Zespół górnego otworu klatki
piersiowej leczenie
Wycięcie pierwszego żebra
Wycięcie żebra szyjnego
Przecięcie m. pochyłego przedniego
Przecięcie przyczepu m. piersiowego
mniejszego
Sympatektomia piersiowa
Operacja naprawcza tętnicy podobojczykowej
Trombektomia żyły pachowej
Zespół górnego otworu klatki
piersiowej leczenie - zespolenie żyły
szyjnej zewnętrznej z żyłą pachową
Zespół górnego otworu klatki piersiowej
leczenie- przecięcie mięśnia pochyłego
przedniego
Zespół cieśni kanału
nadgarstka
Definicja Zespół ten jest
następstwem zaburzeń prawidłowych
stosunków między objętością
struktur przebiegających przez kanał
nadgarstka a pojemnością
przestrzeni tego kanału Głównie
ucisk na
nerw pośrodkowy
Zespół cieśni kanału
nadgarstka
Objawy:
Sztywność poranna palców
Obrzęk palców
Zaburzenia czucia
Zanik kłębu kciuka
Zespół cieśni kanału
nadgarstka
Próby
Phalena
maksymalnie zgina się rękę w nadgarstku na 30 s
objawy
Tinela- Hoffmana-
przy opukiwaniu pośrodkowego
występują parestezje
Test ucisku na kanał nadgarstka -
ucisk 150
mmHG przez 30 s powoduje objawy
Badanie elektroneurograficzne –
przewodnictwo nerwu na poziomie
nadgarstka
Zespół cieśni kanału
nadgarstka
Leczenie :
Zachowacze: fizykoterapia ,
niesterydowe leki p/zaplne
Operacyjne
Zespół cieśni kanału
nadgarstka
a-cięcie według Krika-Watsona
b-cięcie według Tanzera
c-cięcie według Kremera
Zespół cieśni kanału
nadgarstka
Zespół usiedlenia tętnicy
podkolanowej
Definicja - ucisk na tętnice
podkolanową
Zespół usiedlenia tętnicy
podkolanowej
Eytiopatogeneza
Typ I-
głowa przyśrodkowa brzuchatego łydki
m. Brzuchatego łydki łączy się z kłykciem
przyśrodkowym bardziej centralnie i dlatego
tętnica podkolanowa biegnie zewnętrznie
Typ II-
głowa mięśnia brzuchatego łydki ma
przyczep prawidłowy ale tętnica
podkolanowa biegnie zewnętrznie
Zespół usiedlenia tętnicy
podkolanowej
Typ III
tętnica podkolanowa uciska
dodatkowy przyczep mięśnia
brzuchatego łydki
Typ IV
– przyczep mięśnia
podkolanowego zajmuje miejsce
tętnicy podkolanowej , która biegnie
zewnętrznie
Zespół usiedlenia tętnicy
podkolanowej
Objawy :
Chromanie przestankowe u młodych
ludzi
Dobre tętno w spoczynku
Brak tętna po próbie chodzenia lub
grzbietowym zgięciu stopy
Zespół usiedlenia tętnicy
podkolanowej
Rozpoznanie : Arterigrafia
Bardziej przyśrodkowy przebieg tętnicy
podkolanowej .
Zwężenie lub niedrożność tętnicy
podkolanowej
Tętniakowate pozazwężeniowe poszerzenie
tętnicy podkolanowej
Brak przepływu przez tętnicę podkolanową w
czasie silnego zgięcia stopy
Zespół usiedlenia tętnicy
podkolanowej leczenie
Zespół usiedlenia tętnicy
podkolanowej leczenie
Zespół usiedlenia tętnicy
podkolanowej
Leczenie
Przecięcie przyczepu głowy
przyśrodkowej mięśnia brzuchatego
łydki
Operacja naprawcza tetnicy
podkolanowej
Zespół ciasnoty przedziałów
powięziowych goleni
Stopień ciasnoty zależy od masy
mięśniowej
Współistnienia obrażenia żył
Duża utrata krwi
przednia powierzchniowa
boczna strzałkowa
tylna głęboka
tylna
powierzchowna
Zespół ciasnoty przedziałów
powięziowych
Fasciotmia wskazania
Fasciotmia wskazania
Obrzęk mięśni stwierdzony podczas
zabiegu
Stężenie mięśni
Niepełna drożność tętnic obwodowych
Współistniejące obrażenia żył
Rozległe obrażenia tkanek miękkich
Przedłużony wstrząs