Regulacja krążenia

                                Bartłomiej Gąsior

Kontrola krążenia krwi w 

organizmie kontrolowana jest 

za pomocą dwóch efektorów:



Mieśnie gładkie i komórki mięśniowe 

gładkie w ścianach naczyń 

krwionośnych



Mięsień sercowy

Maja one dwa ośrodki: sercowy i 

naczynioruchowy

Ośrodek sercowy



Przyspieszenie częstości skurczów serca 

prowadzi do zwiększenia  pojemności 

minutowej serca i do zwyżki ciśnienia 

tętniczego w zbiorniku tętniczym (ośrodek 

przyspieszający prace serca)



Zmniejszenie częstości skurczów daje 

zazwyczaj zmniejszenie pojemności 

minutowej serca i obniżenie ciśnienia 

tętniczego w zbiorniku tętniczym (ośrodek 

zmniejszający prace serca)

Ośrodek rdzeniowy 

przyspieszający akcje 

serca



Znajduje się w rogach bocznych Rdzenia 

Kręgowego w cz. piersiowej w segmentach 

Th1- Th5



Neurony ośrodka wysyłają impulsy do 

serca we włóknach przedzwojowych do 

zwojów pnia współczulnego i zwojów 

współczulnych szyjnych



Komorki ze zwojów współczulnych do serca 

przez włókna Cs- zazwojowe współczulne



Uwalniana jest noradrenalina 

przyspieszająca akcje serca

Ośrodek zwalniający prace 

serca



Znajduje się w Rdzeniu Przedłużonym i 

stanowią go neurony należące do jadra 

grzbietowego nerwu błędnego



Neurony jadra włóknami eferentnymi 

biegną do serca w nerwach błędnych, 

włóknami typu B i przywspółczulnymi 

komórek zazwojowych znajdujących się w 

sercu i zwalniają jego prace



Komorki zazwojowe wydzielają 

acetylocholinę która działa spowalniająco

U człowieka ośrodek zwalniający prace 

serca wykazuje stałą przewagę nad 

przyspieszającym! 

Wyłączenie obu ośrodków powoduje w 

spoczynku wzrost częstotliwości skurczów 

serca  z 1,2 do 1,7Hz czyli z 72 do 100 na 

minute

Oba ośrodki stanowią 

drogę końcową wspólną 

dla impulsacji biegnącej:

1)

 Z kory mózgu i podwzgórza

2)

 Z receptorów w układzie sercowo- 

naczyniowym

z kory mózgu i podwzgórza biegną 

impulsy nerwowe do ośrodków 

sercowych za pośrednictwem neuronów 

tworu siatkowatego

Zmiana częstości skurczów 

następuje się pod 

wpływem:

1)

 Odruch Bainbridge'a- polega na 

przyspieszeniu skurczów serca w 

odpowiedzi na szybkie wypełnienie krwią 

dużego zbiornika żylnego

2)

 Odruch Bezolda-Jarischa- z 

chemoreceptorów naczyń wieńcowych 

serce zwalnia swoja prace wskutek 

podrażnienia receptorów w naczyniach 

wieńcowych przez weratrynę lub nikotynę

Ośrodek naczynioruchowy



Mięśnie gładkie naczyń oporowych zmieniają 

naczyniowy opór przepływu krwi.



Skurcz mięśni zwiększa opór i zmniejsza 

przepływ krwi z układu tętniczego do żylnego, 

zwiększając ciśnienie tętnicze. Rozkurcz działa 

przeciwnie .



Mechanizm ten kontrolowany ogólnie jest na 

drodze nerwowej i humoralnej i miejscowo 

na drodze autoodruchów i odruchów 

aksonalnych

   oraz miejscowych czynników humoralnych 

naczyniozwężających i naczyniorozszerzających



 Dzieli się na dwie czesci- presyjna i 

depresyjna 

Część presyjna ośrodka



Część presyjna ośrodka naczynioruchowego ma za 

zadanie podnoszenie ciśnienia tętniczego.



Jej neurony znajdują się na dnie komory IV w 

rdzeniu przedłużonym a ich aksony docierają do 

neuronów współczulnych rogów bocznych rdzenia 

kręgowego. Ich aksony jako włókna 

naczyniozwężające kończą się na mięśniówce 

gładkiej naczyń, uwalniają NA, a ta utrzymuje ją w 

stałym napięciu.

Część presyjna pobudzana jest 

przez:



Korę mozgu i układ limbiczny



Ośrodek oddechowy



Impulsy z baroreceptorów 

chemoreceptorów i 

mechanoreceptorowy

Część depresyjna osrodka



Część depresyjna ma za zadanie   zwiększenie 

odpływu krwi ze zbiornika tętniczego i obniżenie w 

nim ciśnienia.



Jej neurony znajdują się obok presyjnego, bardziej 

przyśrodkowo, a ich aksony także kończą się na tych 

samych neuronach rogów bocznych rdzenia 

kręgowego.



Uwalniają Ach, która hamuje aktywność neuronów 

zmniejszając ich funkcję presyjną.



Prekapilary rozszerzają się, opór maleje, więcej krwi 

odpływa do zbiornika żylnego, ciśnienie tętnicze 

maleje.

Część depresyjna 

pobudzana jest przez:



Impulsacje z baroreceptorów



Małą prężność CO2 w krwi 

tętniczej

Odruchowa regulacja 

czynności układu krążenia



polega na uruchamianiu odruchów przy 

udziale typowego łuku odruchowego.



Rozpoczynają się one zawsze od pobudzenia 

mechano- lub chemoreceptorów.



Początek łuków, czyli receptory, mogą się 

znajdować w sercu lub w naczyniach.



Najważniejszym odruchem z serca jest 

odruch Bainbridge’a. 

Efekt odruchu sprowadza się do 

składowej sercowej i 

naczyniowej

.



Składowa sercowa polega na 

odruchowym pobudzeniu włókien n. 

błędnego i zwolnienie rytmu i 

zmniejszeniu kurczliwości serca.



Składowa naczyniowa polega na 

zahamowaniu tonicznej czynności 

współczulnych włókien zwężających 

naczynia.

Ostatecznym efektem jest zmniejszenie 

tętniczego ciśnienia krwi.

Dziękuję za uwagę!