ASTMA OSKRZELOWA
ASTMA OSKRZELOWA
Dr n. med. Krzysztof
Dr n. med. Krzysztof
Gutkowski
Gutkowski
ASTMA OSKRZELOWA
ASTMA OSKRZELOWA
Dr n. med. Krzysztof
Dr n. med. Krzysztof
Gutkowski
Gutkowski
Astma oskrzelowa
Astma oskrzelowa
= dychawica oskrzelowa
= dychawica oskrzelowa
•
Definicja:
Definicja:
jest to odwracalna
jest to odwracalna
niedrożność dróg oddechowych o
niedrożność dróg oddechowych o
różnym nasileniu, występująca w
różnym nasileniu, występująca w
następstwie zapalenia i
następstwie zapalenia i
nadwrażliwości oskrzeli. Głównym
nadwrażliwości oskrzeli. Głównym
objawem astmy oskrzelowej jest
objawem astmy oskrzelowej jest
napadowa duszność.
napadowa duszność.
Astma oskrzelowa
Astma oskrzelowa
•
Występowanie:
Występowanie:
choroba występuje
choroba występuje
najczęściej u dzieci. Największą
najczęściej u dzieci. Największą
zapadalność stwierdzono w Szkocji i nowej
zapadalność stwierdzono w Szkocji i nowej
Zelandii, najmniejszą we Wschodniej
Zelandii, najmniejszą we Wschodniej
Europie i w Azji.
Europie i w Azji.
•
Choroba występuje 2x częściej u mężczyzn.
Choroba występuje 2x częściej u mężczyzn.
•
U chorych po 45 roku życia najczęstsza jest
U chorych po 45 roku życia najczęstsza jest
astma poinfekcyjna natomiast u dzieci i
astma poinfekcyjna natomiast u dzieci i
młodzieży przeważa czysta postać astmy
młodzieży przeważa czysta postać astmy
alergicznej.
alergicznej.
Astma oskrzelowa
Astma oskrzelowa
•
Etiologia:
Etiologia:
•
1. Astma uczuleniowa- alergiczna, może
1. Astma uczuleniowa- alergiczna, może
być spowodowana alergenami
być spowodowana alergenami
środowiskowymi
środowiskowymi
lub
lub
alergenami w miejscu
alergenami w miejscu
pracy
pracy
( choroba zawodowa).
( choroba zawodowa).
•
2. Astma nieuczuleniowa- może być
2. Astma nieuczuleniowa- może być
spowodowana zakażeniem, substancjami
spowodowana zakażeniem, substancjami
drażniącymi, refluksem żołądkowo-
drażniącymi, refluksem żołądkowo-
przełykowym, wysiłkiem tzw. astma
przełykowym, wysiłkiem tzw. astma
wysiłkowa,
wysiłkowa,
•
3. Postacie mieszane
3. Postacie mieszane
Astma oskrzelowa
Astma oskrzelowa
•
Czynniki genetyczne:
Czynniki genetyczne:
•
Choroby atopowe ( astma oskrzelowa,
Choroby atopowe ( astma oskrzelowa,
alergiczny nieżyt nosa i atopowe
alergiczny nieżyt nosa i atopowe
zapalenie skóry) występują rodzinnie i
zapalenie skóry) występują rodzinnie i
cechują się dziedziczoną autosomalnie
cechują się dziedziczoną autosomalnie
dominująco skłonnością do nadmiernego
dominująco skłonnością do nadmiernego
wytwarzania IgE. Jeżeli chorobę atopową
wytwarzania IgE. Jeżeli chorobę atopową
stwierdza się u obojga rodziców to
stwierdza się u obojga rodziców to
prawdopodobieństwo wystąpienia
prawdopodobieństwo wystąpienia
choroby u dziecka wynosi 40-50%.
choroby u dziecka wynosi 40-50%.
Astma oskrzelowa
Astma oskrzelowa
•
Patogeneza:
Patogeneza:
•
Zasadniczą rolę w patogenezie astmy
Zasadniczą rolę w patogenezie astmy
oskrzelowej ogrywa odczyn zapalny błony
oskrzelowej ogrywa odczyn zapalny błony
śluzowej oskrzeli, w którym uczestniczą
śluzowej oskrzeli, w którym uczestniczą
komórki tuczne, limfocyty T, granulocyty
komórki tuczne, limfocyty T, granulocyty
kwasochłonne i mediatory zapalenia.
kwasochłonne i mediatory zapalenia.
•
Zasadniczą rolę odgrywa odczyn alergiczny
Zasadniczą rolę odgrywa odczyn alergiczny
typu I. Polega on na połączeniu IgE ze
typu I. Polega on na połączeniu IgE ze
swoistym alergenem co wyzwala degranulację
swoistym alergenem co wyzwala degranulację
komórek tucznych z uwolnieniem mediatorów
komórek tucznych z uwolnieniem mediatorów
zapalenia takich jak: histamina, leukotrieny i
zapalenia takich jak: histamina, leukotrieny i
bradykinina. Substancje te powodują skurcz
bradykinina. Substancje te powodują skurcz
oskrzeli, obrzęk błony śluzowej i nadmierne
oskrzeli, obrzęk błony śluzowej i nadmierne
wydzielanie lepkiego śluzu.
wydzielanie lepkiego śluzu.
Astma oskrzelowa
Astma oskrzelowa
•
Patogeneza c.d.:
Patogeneza c.d.:
Czynniki wywołujące ostry napad astmy:
Czynniki wywołujące ostry napad astmy:
•
1. Ekspozycja na antygen, wdychanie substancji
1. Ekspozycja na antygen, wdychanie substancji
drażniących,
drażniących,
•
2. Wysiłek fizyczny – astma wysiłkowa,
2. Wysiłek fizyczny – astma wysiłkowa,
ewentualnie
ewentualnie
zimne powietrze,
zimne powietrze,
•
3. Wirusowe zakażenia układu oddechowego
3. Wirusowe zakażenia układu oddechowego
•
4. Leki wywołujące astmę – kwas
4. Leki wywołujące astmę – kwas
acestylosalicylowy, B-adrenolityki,
acestylosalicylowy, B-adrenolityki,
parasympatykomimetyki
parasympatykomimetyki
•
5. Niewłaściwe leczenie
5. Niewłaściwe leczenie
Astma oskrzelowa
Astma oskrzelowa
•
Objawy kliniczne.:
Objawy kliniczne.:
•
Wiodącym objawem jest napadowo
Wiodącym objawem jest napadowo
pojawiająca się duszność ze świstem
pojawiająca się duszność ze świstem
wydechowym.
wydechowym.
•
Występuje męczący kaszel
Występuje męczący kaszel
•
Wymuszona pozycja siedząca chorego z
Wymuszona pozycja siedząca chorego z
aktywnym udziałem pomocniczych mięśni
aktywnym udziałem pomocniczych mięśni
oddechowych – przedłużony wydech
oddechowych – przedłużony wydech
•
Przyspieszona akcja serca
Przyspieszona akcja serca
•
Osłuchowo nad polami płucnymi świsty,
Osłuchowo nad polami płucnymi świsty,
furczenia i rzężenia
furczenia i rzężenia
Astma oskrzelowa
Astma oskrzelowa
•
Leczenie.:
Leczenie.:
1. Przyczynowe
1. Przyczynowe
•
Próby eliminacji alergenów i odczulania
Próby eliminacji alergenów i odczulania
•
Unikanie i konsekwentne leczenie zakażeń
Unikanie i konsekwentne leczenie zakażeń
2. Objawowe
2. Objawowe
•
leczenie przeciwzapalne –
leczenie przeciwzapalne –
glikokorykosteroidy podawane na drodze
glikokorykosteroidy podawane na drodze
wziewnej, doustnej i dożylnej
wziewnej, doustnej i dożylnej
•
Leki rozszerzające oskrzela
Leki rozszerzające oskrzela
•
Leki stabilizujące komórki tuczne i leki
Leki stabilizujące komórki tuczne i leki
przeciwuczuleniowe
przeciwuczuleniowe
DZIĘKUJĘ ZA UWAGĘ
DZIĘKUJĘ ZA UWAGĘ
Piękno jest wszędzie –
Piękno jest wszędzie –
jawi się naszym oczom,
jawi się naszym oczom,
a one tak często go nie dostrzegają
a one tak często go nie dostrzegają
Auguste Rodin
Auguste Rodin
