background image

Dachy i pokrycia

Dachy i pokrycia

Wykonali:

Wykonali:

background image

Dach

Dach

 – górna (najwyższa) część budynku, 

 – górna (najwyższa) część budynku, 

mająca za zadanie przykrycie i osłanianie go 

mająca za zadanie przykrycie i osłanianie go 

przed wpływami atmosferycznymi. Składa się 

przed wpływami atmosferycznymi. Składa się 

z konstrukcji nośnej i pokrycia. Konstrukcja 

z konstrukcji nośnej i pokrycia. Konstrukcja 

dachu w budynkach o średniej wielkości jest 

dachu w budynkach o średniej wielkości jest 

zazwyczaj wykonana z belek drewnianych 

zazwyczaj wykonana z belek drewnianych 

przy większych odległościach pomiędzy 

przy większych odległościach pomiędzy 

ścianami zewnętrznymi stosuje się 

ścianami zewnętrznymi stosuje się 

konstrukcje stalowe, żelbetowe lub z drewna 

konstrukcje stalowe, żelbetowe lub z drewna 

klejonego 

klejonego 

background image

Główne części dachu

Główne części dachu

kalenica 

kalenica 

kosz nazywany krawędzią koszową 

kosz nazywany krawędzią koszową 

połać dachowa 

połać dachowa 

okap 

okap 

background image

Kalenica

Kalenica

 - najwyższa część dachu utworzona na 

 - najwyższa część dachu utworzona na 

przecięciu połaci dachowych 

przecięciu połaci dachowych 

Kosz dachu

Kosz dachu

 - krawędź wklęsła powstała na 

 - krawędź wklęsła powstała na 

przecięciu dwóch połaci dachowych wzdłuż tzw. 

przecięciu dwóch połaci dachowych wzdłuż tzw. 

linii koszowej. 

linii koszowej. 

Połać dachowa

Połać dachowa

 - określenie poszczególnych 

 - określenie poszczególnych 

górnych powierzchni dachu 

górnych powierzchni dachu 

Okap

Okap

 - dolna, pozioma krawędź dachu, zwykle 

 - dolna, pozioma krawędź dachu, zwykle 

wysunięta przed płaszczyznę elewacji. 

wysunięta przed płaszczyznę elewacji. 

background image

Konstrukcja nośna

Konstrukcja nośna

Konstrukcja nośna dachu to te 

Konstrukcja nośna dachu to te 

elementy, które przenoszą ciężar 

elementy, które przenoszą ciężar 

dachu na ściany budynku. W 

dachu na ściany budynku. W 

budynkach tradycyjnych konstrukcję 

budynkach tradycyjnych konstrukcję 

nośną dachu stanowi więźba 

nośną dachu stanowi więźba 

dachowa, której funkcję w budynkach 

dachowa, której funkcję w budynkach 

większych wykonują wiązary stalowe 

większych wykonują wiązary stalowe 

(kratownice) lub elementy żelbetowe 

(kratownice) lub elementy żelbetowe 

background image

Elementy więźby:

Elementy więźby:

krokwie

krokwie

 – belki biegnące równolegle do kierunku nachylenia 

 – belki biegnące równolegle do kierunku nachylenia 

połaci dachowej i dźwigające obciążenie z połaci; opierają się na 

połaci dachowej i dźwigające obciążenie z połaci; opierają się na 

ścianach zewnętrznych i (w miarę potrzeby) na płatwiach, 

ścianach zewnętrznych i (w miarę potrzeby) na płatwiach, 

płatwie

płatwie

 – belki poziome, biegnące równolegle do kalenicy dachu, 

 – belki poziome, biegnące równolegle do kalenicy dachu, 

stanowiące podpory dla krokwi, oparte na słupkach, 

stanowiące podpory dla krokwi, oparte na słupkach, 

murłaty

murłaty

 – belki poziome leżące na murze (za ich pośrednictwem 

 – belki poziome leżące na murze (za ich pośrednictwem 

opiera się krokwie na ścianach murowanych lub betonowych), 

opiera się krokwie na ścianach murowanych lub betonowych), 

słupki

słupki

 – elementy pionowe przenoszące obciążenie od płatwi na 

 – elementy pionowe przenoszące obciążenie od płatwi na 

strop, 

strop, 

łaty

łaty

 – elementy pomocnicze, stanowiące część rusztu służącego 

 – elementy pomocnicze, stanowiące część rusztu służącego 

do zamocowania pokrycia dachowego; przybija się je do kontrłat 

do zamocowania pokrycia dachowego; przybija się je do kontrłat 

lub bezpośrednio do krokwi, prostopadle do nich, a równolegle do 

lub bezpośrednio do krokwi, prostopadle do nich, a równolegle do 

okapu, 

okapu, 

kontrłaty

kontrłaty

 – elementy pomocnicze, służące do utworzenia pustki 

 – elementy pomocnicze, służące do utworzenia pustki 

wentylacyjnej pod pokryciem; przybija się je równolegle do krokwi 

wentylacyjnej pod pokryciem; przybija się je równolegle do krokwi 

(bezpośrednio lub na deskowaniu) 

(bezpośrednio lub na deskowaniu) 

background image

Rodzaje więźby:

Rodzaje więźby:

 

 

więźba krokwiowa

więźba krokwiowa

składa się z wiązarów 

składa się z wiązarów 

krokwiowych; krokwie mają tylko dwa 

krokwiowych; krokwie mają tylko dwa 

oparcia: w kalenicy, jako złącze krokwi i na 

oparcia: w kalenicy, jako złącze krokwi i na 

murłacie ułożonej na ścianie zewnętrznej 

murłacie ułożonej na ścianie zewnętrznej 

background image

  

  

Krokwiowo-jętkowa 

Krokwiowo-jętkowa 

– 

– 

składa się z wiązarów, 

składa się z wiązarów, 

w których każdą parę krokwi usztywnia się 

w których każdą parę krokwi usztywnia się 

dodatkową rozporą, tzw. jętką; konstrukcję 

dodatkową rozporą, tzw. jętką; konstrukcję 

taką stosuje się gdy rozpiętość dachu w 

taką stosuje się gdy rozpiętość dachu w 

świetle ścian zewnętrznych wynosi od 5,0 

świetle ścian zewnętrznych wynosi od 5,0 

do 7,5 m 

do 7,5 m 

background image

Płatwiowo-kleszczowa

Płatwiowo-kleszczowa

 – składa się z 

 – składa się z 

wiązarów głównych (pełnych) ustawionych w 

wiązarów głównych (pełnych) ustawionych w 

odstępach 3-5 m; oraz wiązarów pustych 

odstępach 3-5 m; oraz wiązarów pustych 

rozmieszczonych co 0,8-1,2 m.

rozmieszczonych co 0,8-1,2 m.

 

 

  

  

background image

 

 

Płatwiowo-jętkowa

Płatwiowo-jętkowa

 – konstrukcja, w której 

 – konstrukcja, w której 

jętki podpiera się płatwiami – belkami 

jętki podpiera się płatwiami – belkami 

podłużnymi, które oparte są na słupach

podłużnymi, które oparte są na słupach

 

 

background image

Rodzaje dachów (ze względu 

Rodzaje dachów (ze względu 

na kształt): 

na kształt): 

dach czterospadowy 

dach czterospadowy 

background image

dach dwuspadowy 

dach dwuspadowy 

background image

dach pulpitowy 

dach pulpitowy 

background image

dach mansardowy 

dach mansardowy 

dach naczółkowy 

dach naczółkowy 

dach półszczytowy 

dach półszczytowy 

dach namiotowy 

dach namiotowy 

dach wieżowy 

dach wieżowy 

dach kopulasty 

dach kopulasty 

dach hełmowy 

dach hełmowy 

dach pogrążony

dach pogrążony

background image
background image

Pokrycia dachowe

Pokrycia dachowe

 – zewnętrzna warstwa dachu, 

 – zewnętrzna warstwa dachu, 

narażona na działanie warunków atmosferycznych. 

narażona na działanie warunków atmosferycznych. 

Pokrycia można wykonać zarówno materiałów 

Pokrycia można wykonać zarówno materiałów 

naturalnych oraz sztucznych

naturalnych oraz sztucznych

 

 

Naturalne pokrycia dachowe

Naturalne pokrycia dachowe

gont drewniany

gont drewniany

 - to deszczułki w kształcie klina mają 

 - to deszczułki w kształcie klina mają 

one długości 40-60 cm, szerokości 6-10 cm i grubości 

one długości 40-60 cm, szerokości 6-10 cm i grubości 

1,5 cm 

1,5 cm 

wióry osikowe

wióry osikowe

 - to cienkie ok. 0,5 cm płaty długości 

 - to cienkie ok. 0,5 cm płaty długości 

30-60 cm i szerokości 6-8 cm. Jeśli wióry są dobrze 

30-60 cm i szerokości 6-8 cm. Jeśli wióry są dobrze 

ułożone i zaimpregnowane, ich trwałość wynosi ok. 40 

ułożone i zaimpregnowane, ich trwałość wynosi ok. 40 

lat 

lat 

dranica - pokrycie z desek drewnianych o większej 

dranica - pokrycie z desek drewnianych o większej 

długości 

długości 

background image

strzecha - pokrycie znane od wieków, a obecnie 

strzecha - pokrycie znane od wieków, a obecnie 

stosowane w udoskonalonej wersji – zabezpieczonej 

stosowane w udoskonalonej wersji – zabezpieczonej 

środkami ogniochronnymi. 

środkami ogniochronnymi. 

słoma – podstawowy materiał używany dawniej na wsi 

słoma – podstawowy materiał używany dawniej na wsi 

do budowy strzechy 

do budowy strzechy 

trzcina - materiał naturalny, służący do wykonania 

trzcina - materiał naturalny, służący do wykonania 

strzechy, 

strzechy, 

łupek - to rodzaj naturalnej kamiennej dachówki, od 

łupek - to rodzaj naturalnej kamiennej dachówki, od 

setek lat stosowanej do krycia dachów. 

setek lat stosowanej do krycia dachów. 

background image

Sztuczne pokrycia dachowe

Sztuczne pokrycia dachowe

dachówka - pokrycie układane z elementów ceramicznych 

dachówka - pokrycie układane z elementów ceramicznych 

lub cementowych, popularny w tradycyjnym budownictwie 

lub cementowych, popularny w tradycyjnym budownictwie 

blacha dachowa - blacha miedziana lub stalowa 

blacha dachowa - blacha miedziana lub stalowa 

ocynkowana, niekiedy dodatkowo powlekana tworzywem 

ocynkowana, niekiedy dodatkowo powlekana tworzywem 

sztucznym. dmianą blachy dachowej jest blacha trapezowa 

sztucznym. dmianą blachy dachowej jest blacha trapezowa 

oraz blachodachówka.

oraz blachodachówka.

gont bitumiczny (dachówka bitumiczna) - to pasy 

gont bitumiczny (dachówka bitumiczna) - to pasy 

modyfikowanej papy asfaltowej, powycinane w prostokąty, 

modyfikowanej papy asfaltowej, powycinane w prostokąty, 

trójkąty, trapezy, sześciokąty 

trójkąty, trapezy, sześciokąty 

papa - pokrycie stosowane na dachy o małym spadku i 

papa - pokrycie stosowane na dachy o małym spadku i 

stropodachy 

stropodachy 

nylon dekarski - pokrycie dachowe stworzone na bazie 

nylon dekarski - pokrycie dachowe stworzone na bazie 

elastycznych polimerów. 

elastycznych polimerów. 


Document Outline