background image

 

 

Kolana koślawe 

               Agnieszka Kruszewska-

Senk

Anna Wolańska

background image

 

 

genu valgum

background image

 

 

Kolana koślawe (

łac.

 genu valgum) - 

wada kończyn dolnych, w której odstęp 
między przyśrodkowymi kostkami, 
mierzony przy zwartych i wyprostowanych 
kolanach jest większy niż 4-5 cm. Kolano 
koślawe stanowi trwałe odchylenie osi 
podudzia względem osi uda na zewnątrz.

 

background image

 

 

• U prawidłowo zbudowanego człowieka 

stojącego na wyprostowanych nogach 

przyśrodkowe powierzchnie kolan oraz kostki 

przyśrodkowe powinny się stykać. Jeśli udo 

nie przechodzi prosto w goleń, lecz powstaje 

między nimi kąt ze szczytem zwróconym do 

wewnątrz, mówimy o kolanach koślawych. 

Kąt wyznaczany przez długą oś uda i goleni 

jest zmienny w ciągu życia.

background image

 

 

Przy tej wadzie staw kolanowy traci swoją 
zwartość, istnieje predyspozycja do 
zwichnięcia rzepki. W bardziej 
zaawansowanych przypadkach chód jest 
niepewny, kołyszący, istnieje skłonność do 
krzyżowania kolan i obwodzenia.

 

background image

 

 

Koślawość kolan jest wadą wrodzoną. 
Pojawia się dopiero kilka miesięcy po 
rozpoczęciu przez dziecko chodzenia

background image

 

 

Kolana koślawe najczęściej występują u 
dzieci o budowie astenicznej, częściej 
występują u dziewcząt niż u chłopców, co 
związane jest z szerszą miednicą, którą 
posiadają dziewczęta.

 

background image

 

 

Gdy wada jest zaawansowana, chód 
dziecka jest niepewny i niezgrabny, 
kolana krzyżują się, wada ta pociąga za 
sobą inne schorzenia, a mianowicie 
płaskostopie, może dojść również do 
skrzywienia kręgosłupa, następuje to 
wtedy, gdy schorzenie jest jednostronne.

background image

 

 

   Zniekształcenie jest bardziej wyraźne, gdy 

dziecko stoi, ponieważ nogi poddają się 

całemu ciężarowi ciała, tym bardziej, że 

osłabione są ich mięśnie i więzadła. Gdy 

wada jest zaawansowana, chód dziecka 

jest niepewny i niezgrabny, kolana 

krzyżują się, wada ta pociąga za sobą inne 

schorzenia, a mianowicie płaskostopie, 

może dojść również do skrzywienia 

kręgosłupa, następuje to wtedy, gdy 

schorzenie jest jednostronne. Koślawość 

kolan jest wadą wrodzoną. Pojawia się 

dopiero kilka miesięcy po rozpoczęciu 

przez dziecko chodzenia. 

background image

 

 

• Maksymalna fizjologiczna koślawość kolan 

występuje między 3 i 4r.ż., zaś prawidłowe 

ukształtowanie stawu można ocenić około 

6r.ż. Najczęstszą przyczyną koślawości jest 

uraz. Złamania bliższej części piszczeli i 

dalszego końca kości udowej, powodujące 

uszkodzenie płytki wzrostowej, stwarzają 

ryzyko kątowego zagięcia. Koślawość kolan 

powstać także może w następstwie 

osteodystrofii pochodzenia nerkowego, w 

porażeniu mózgowym, w przebiegu 

mielodysplazji lub polio. 

background image

 

 

   U dzieci powyżej 10r.ż., z kątem udowo-

piszczelowym przekraczającym 15-20° i 

odległością między kostkami 

przyśrodkowymi złączonych razem goleni 

przekraczającą 8cm, samoistna korekcja 

jest mało prawdopodobna i dlatego 

wykonywana jest korekcja operacyjna.

background image

 

 

Można wyróżnić kilka objawów koślawości 
kolan w zależności od stopnia 
występowania tej wady. Zniekształcenie 
jest bardziej wyraźne, gdy dziecko stoi, 
ponieważ nogi poddają się całemu 
ciężarowi ciała, tym bardziej, że osłabione 
są ich mięśnie i więzadła.

 

background image

 

 

Choroba Heinego-Medina- „Polio” - wirusowa choroba zakaźna wywoływana przez 
wirus polio (wirus zapalenia rogów przednich rdzenia kręgowego) Wywoływana 
jest przez wirusy atakujące neurony ruchowe rdzenia, a także pnia mózgu, co 
powoduje porażenie mięśni klatki piersiowej umożliwiających oddychanie po 
czym następuje niewydolność oddechowa Choroba atakuje głównie dzieci, 
dlatego nazywana jest także porażeniem dziecięcym.

Za główne czynniki doprowadzające do 
powstania kolan koślawych zaliczyć 
należy krzywicę w okresie niemowlęcym, 
a poza tym złamania lub urazy stawu 
kolanowego oraz porażenia mięśni po 
chorobie Heinego-Medina*

background image

 

 

Kolana koślawe mogą występować 
wtórnie po kolanach szpotawych, 
płaskostopiu, skrzywieniach kręgosłupa 
lub po zwichnięciu stawów biodrowych.

background image

 

 

Korekcja koślawości
Leczenie zachowawcze jest uzależnione 
od przyczyny i stopnia zaawansowania 
wady.
Dziecko, które ma skłonności do 
koślawości kolan:
1. Nie powinno długo chodzić ani stać w 
rozkroku.
2. Nie może w czasie zabawy przebywać 
w siadzie klęcznym między piętami, z 
podudziami i stopami skierowanymi na 
zewnątrz.

background image

 

 

   
   3. Powinno jak najczęściej siedzieć w tzw. 

siadzie skrzyżnym („po turecku”).
4. Powinno zredukować nadwagę (jeśli 
istnieje).
5. Może stosować wkładki lub obuwie z 
podwyższonym obcasem po stronie 
wewnętrznej, ale tylko przy zaleceniu 
przez lekarza

.

background image

 

 

• Leczenie 

Dziecko wykazujące skłonność do koślawości 

stawów kolanowych powinno nosić buciki 

zaopatrzone w obcasy Thomasa, unikać długiego 

stania, zwłaszcza w rozkroku i długich marszów. 

Dziecku należy dobierać takie zajęcia i ćwiczenia, 

które będą eliminowały działanie ciężaru ciała na 

stawy kolanowe, a jednocześnie zapewniały mu 

właściwy rozwój mięśni (pływanie, jazda na 

rowerze, gimnastyka przyrządowa). Dzieci z 

zaawansowaną koślawością powinny być leczone 

pod ścisłym nadzorem ortopedy.

background image

 

 

• Zalecenia: gimnastyka korekcyjna, 

pływanie kraulem, jazda na rowerze, 
masaż klasyczny, terapia manualna.

• Przeciwwskazania: łyżwiarstwo, jada 

na nartach technikami kątowymi 
(pług, łuk) 

background image

 

 

• KOLANA KOŚLAWE 

• Celem ćwiczeń korekcyjnych jest wzmocnienie głowy 

przyśrodkowej mięśnia czworogłowego , mięśnia 

krawieckiego, smukłego, półścięgnistego, półbłoniastego i 

pasma biodrowo – piszczelowego . Ponadto ważną rolę 

odgrywa nauka poprawnego stania i chodu . Stosuje się 

także ćwiczenia redresyjne . 

• Wskazania : 

• - ćw . wzmacniające mięśnie rozciągnięte , rozciąganie 

mięśni zbyt przykurczonych , 

• - odciążenie kończyn w czasie dnia , ograniczenie pozycji 

stojących na lekcji wf , jazda na rowerze , pływanie kraulem 

• - nauka prawidłowego chodu , prawidłowego ustawiania i 

obciążania stóp , 

• - stosowanie ćw. przeciw płaskostopiu , likwidacja nadwagi . 

background image

 

 

• 1. Pw – postawa zasadnicza. R – marsz na zew. 

krawędziach stóp, palce zgięte podeszwowo 

( wszystkie dotykają podłoża ) . 

• 2. Pw – siad skrzyżny RR w bok lub na karku . R – 

przejście do stania bez pomocy rąk . 

• 3. Pw – stanie w małym rozkroku, dłonie oparte na 

zew. stronie kolan. R – rozpychanie kolan . 

• 4. Pw – siad prosty . R – ( ćwiczenie 

izometryczne ) napinanie mięśnia czworogłowego 

z palpacyjną kontrolą – próba maksym. korekcji 

osi kończyn . 

background image

 

 

• 5. Pw – siad ugięty, kolana rozchylone na zew. ,podeszwy 

stóp stykają się ze sobą . R – opad T w przód z 

równoczesnym ugięciem RR w stawach łokciowych i 

chwytem dłońmi stóp – łokcie szeroko rozstawione szeroko 

rozpychają kolana . 

• 6. Pw – leżenie przodem, RR pod czołem . R- ,, nożyce 

pionowe” NN z maksym. wyprostem kończyn dolnych . 

• 7. Pw – leżenie tyłem, NN ugięte w stawach kolanowych, 

między stopami piłka (podeszwy i palce stóp całą 

powierzchnią przylegają do piłki ! ), RR wyprostowane w 

górze. R – na 1-przenos piłki w tył za głowę i chwyt piłki 

dłońmi, na 2-powrót do leżenia T z NN ugiętymi w stawach 

kolanowych, na 3- skłon T w przód z RR wyciągniętymi 

przed siebie- włożenie piłki między stopy, na 4 – powrót do 

Pw . 9 

• 8. Pw – post. zasadnicza piłka między kolanami . R – 

podskoki trzymając piłkę między kolanami .


Document Outline