Ekonomia - pojęcie

Literatura



D. Begg, S. Fischer, R. Dornbusch,

Mikroekonomia, Warszawa 2006



D. Begg, S. Fischer, R. Dornbusch,

Makroekonomia, Warszawa 2006



R. Milewski (red.), Podstawy

ekonomii, Warszawa 2002,



R. Milewski (red.), Elementarne

zagadnienia ekonomii, Warszawa

2004,

Internet



www.nbportal.pl: „Ekonomia

wokół nas”



http://biznes.onet.pl



http://firma.onet.pl



http://podatki.onet.pl



http://banki.onet.pl i in.



akty prawne



poradniki



forum

Ekonomia - pojęcie



gr.

oikos

– dom,

nomos

– prawo;



nauka badająca społeczny proces

gospodarowania;



jest podzielona na różne szkoły i

kierunki;



współcześnie główny nurt badań

ekonomicznych obejmuje:



mikroekonomię,



makroekonomię,



ekonomię międzynarodową.

Ekonomia jako nauka -

specyfika

•

niejednolity i szybko zmieniający się

przedmiot badań,

•

świadomie, bądź nieświadomie

przyjęte hierarchie wartości u

podstaw wszystkich teorii

ekonomicznych,

•

wykorzystywanie różnorodnych

metod badawczych.

Mikroekonomia

•

Jest najbardziej spójnym

działem ekonomii, ze względu

na aparat i metody badawcze;

•

Bada gospodarstwa domowe,

przedsiębiorstwa oraz

funkcjonowanie struktur

rynkowych

Makroekonomia



Bada gospodarkę jako całość, jak

również współzależności między takimi

agregatami jak:



dochód narodowy, konsumpcja,

inwestycje, oszczędności,

zatrudnienie, budżet państwa, bilans

płatniczy,



Dąży do wykrycia prawidłowości ich

zmian i określenia optymalnej

polityki gospodarczej.

Cele polityki

makroekonomicznej



Produkcja

- wysoki poziom bezwzględny, jak i w

stosunku do potencjału

- wysoka stopa wzrostu



Zatrudnienie

- wysoki poziom zatrudnienia

- niski poziom bezrobocia przymusowego



Inflacja – stabilność poziomu cen przy

swobodnej grze sił rynkowych



Bilanse wymiany z zagranicą

- równowaga eksportu i importu

- stabilność kursu waluty

Narzędzia polityki

makroekonomicznej



Polityka fiskalna

- wydatki publiczne

- podatki



Polityka monetarna – kontrola podaży pieniądza

wywierająca wpływ na stopy procentowe



Polityka dochodowa – od swobodnego

kształtowania relacji płac i cen do środków

kontroli



Stosunki międzynarodowe

- polityka handlu zagranicznego

- interwencjonizm w stosunku do kursów

walutowych

Makroekonomia -

kierunki



neokeynesizm

neokeynesizm,



nowa klasyczna makroekonomia,

 wymienione kierunki różnicuje:

 ocena zdolności regulacji rynkowej do

zapewnienia gospodarce stanu równowagi,

 podejście do roli państwa w gospodarce,

 ekonomiści starsi związani są z

keynesizmem,

 ekonomiści młodsi są zwolennikami

liberalizmu

Ekonomiki branżowe

Stosują narzędzia badawcze

ukształtowane przez ekonomię oraz
narzędzia wyspecjalizowane, do
badania relatywnie wąskich dziedzin,
charakteryzujących się dużą specyfiką.



Przykłady:

 ekonomika produkcji, pracy, transportu,

rolnictwa, edukacji, ochrony środowiska i
in.

Ekonomia – sposoby

uprawiania

Ekonomia pozytywna – poszukuje

odpowiedzi na pytanie „jak jest?”

Ekonomia normatywna -

poszukuje odpowiedzi na pytanie
„ jak być powinno?”

Polityka gospodarcza - praktyczne

zastosowanie osiągnięć ekonomii

Zasada ekonomii



zasada gospodarowania – wymóg

szukania optymalnego stosunku

między skwantyfikowanymi

nakładami

a efektami;



obejmuje:



zasadę oszczędności,



zasadę wydajności.

Gospodarka narodowa



Całokształt zasobów oraz działalności

prowadzonej w sferze produkcji,

podziału, obiegu i konsumpcji dóbr i

usług w danym kraju;



System trwałych powiązań

ekonomicznych między gospodarkami

narodowymi różnych krajów, włączający

je w ogólnoświatowy proces produkcji i

wymiany to – gospodarka światowa.

Gospodarka rynkowa



Typ gospodarki, w którym dominującym

regulatorem procesów gospodarczych jest

rynek. Jej funkcjonowanie opisuje model

konkurencji doskonałej, zakładający m. in., że:



rynki osiągają równowagę wskutek dostosowywania

się podaży i popytu,



ceny nie zależą od dostawców i odbiorców, lecz od

relacji popytu i podaży,



wszystkie ceny czynników produkcji (płaca, procent,

renta) są kształtowane na rynkach,



konkurencja w tym modelu polegała na obniżaniu

kosztów.

Obieg okrężny w

gospodarce

Rynek dóbr i usług

Rynek zasobów

Dobra i usługi

Płace rządowe

Podatki

Rządowe dobra i usługi

Rzą

Rządowe dobra i usługi

Podatki

Płace

Praca i in. zasoby

Pła
ce

Praca i inne zasoby

Dochody
gospodarstw

Praca i inne
zasoby

Dochód
przedsiębior
stw

Przedsiębiorstwa

Przedsiębiorstwa
Produkcja dóbr
i usług

Gospodarstwa
Domowe
Właściciele
zasobów

Wydatki
gospodar
stw

Dobra i
usługi

Konkurencja –

współzawodnictwo

(łac. concurrentia)



Proces, w którym uczestnicy rynku dążąc

do realizacji swych interesów, starają się

przedstawić oferty korzystniejsze od

innych ze względu na: cenę, jakość,

warunki dostawy itp.czynniki, wpływające

na decyzję zawarcia transakcji.



Formy konkurencji i jej nasilenie zależą

od struktur rynkowych, w których

działają konkurenci.

Formy konkurencji

Konkurencja doskonała:

•

Popyt i podaż są rozdrobnione – żaden

z producentów i konsumentów nie ma

wpływu na wysokość ceny,

•

Nie występują bariery wejścia i

wyjścia z gałęzi,

•

Istnieje doskonały przepływ

informacji, dzięki któremu mogą być

podejmowane optymalne decyzje.

PKB – metody obliczania



Produkt krajowy brutto (PKB) to

syntetyczna miara wartości produkcji

wytworzonej w gospodarce w ciągu roku



Trzy metody obliczania:



metoda sumowania wartości produktów

wytworzonych w kraju,



metoda sumowania dochodów powstających przy

jego wytwarzaniu,



metoda sumowania wydatków ponoszonych na

zakup wytworzonych produktów

PKB w cenach rynkowych

i cenach czynników produkcji

PKB

w cenach rynk.

= C + I + G + X, gdzie:



C – wydatki na krajowe dobra konsumpcyjne,



I – wydatki na krajowe dobra inwestycyjne,



G – wydatki rządowe na wytwarzane w kraju

dobra finalne z wyłączeniem płatności

transferowych,



X – eksport netto, tj. różnica między

eksportem i importem.

PKB

w cenach czyn. prod. =

PKB

w cenach rynk.

– podatki

pośrednie + subsydia =



dochodów czynników

produkcji

PNB

•

Produkt narodowy brutto - to miara

łącznych dochodów osiąganych przez

obywateli danego kraju, niezależnie od

miejsca świadczenia usług przez czynniki

produkcji.

•

PNB jest równy PKB powiększonemu o

dochody netto z tytułu własności za

granicą:

PNB

w cenach cz.prod.

= PKB

w cenach cz.prod.

+ dochody

netto z tytułu własności za granicą

PNN

•

Produkt narodowy netto

(dochód narodowy) stanowi

różnicę między PNB a

amortyzacją:

PNN

w cenach cz.prod.

= dochód

narodowy (Y) =

= PNB

w cenach cz.prod.

- amortyzacja

Przedsiębiorstwo

Model

ekonomiczny



przedsiębiorstwo

jest bytem

ekonomicznym,

przetwarzającym

nakłady na wyniki

i wytwarzającym

dochód

Model finansowy

Model finansowy


przedsiębiorstwo

stanowi zasób

kapitału, który

przekształcony w

strumienie finansowe

ma ten zasób

kapitału pomnażać,

podwyższając

wartość

przedsiębiorstwa

Przedsiębiorstwo

Model

produkcyjny



przedsiębiorstwo to

urządzenie służące

do transformacji

zasobów i zasileń

wejściowych w

produkty o

określonej wartości

użytkowej

Model

organizacyjny



przedsiębiorstwo

jest organizacją

o swoistych

cechach, która

musi być

zarządzana

Przedsiębiorca

•

osoba zajmująca się

działalnością gospodarczą, która

odkrywa potencjalnie ryzykowne

możliwości, organizuje i

kieruje przedsięwzięciami,

mającymi produkcyjny charakter

(zob. D.R. Kamerschen, R. B. Mc Kenzie, C.

Nardinelli: Ekonomia)

Definicja przedsiębiorcy:



przedsiębiorca jest twórcą koncepcji

firmy;



odpowiada na pytania: co

produkować, jak i dla kogo;



jest zatem odkrywcą okazji (pomysł);



zawiera wiązki kontraktów z

dostawca-mi zasobów, ponosi

wyłączne ryzyko.

Cechy przedsiębiorcy

wg M. Cassona

•

przedsiębiorca to konkretna osoba,

a nie zespół,

•

podejmuje decyzje stale, a nie od

czasu do czasu,

•

decyzje te są kluczowe, gdyż dotyczą

rzadkich zasobów,

•

koordynacja jest pojmowana jako

dynamiczny proces alokacji rzadkich

zasobów, ze względu na zysk.

Proces zmian

organizacyjnych

Elementy procesu zmian

Otoczenie

Potencjał organizacyjny

Proces zmian

Przezwyciężanie oporu wobec zmian

Wizjonerskie przywództwo

Destabilizacja status quo

Aktywne komunikowanie się

Wybór właściwego momentu

Realizacja zmian

Wzmacnianie zmian

Budowanie kultury zmian

Diagnoza – strategia -

restrukturyzacja

Diagno
za

Zasoby

Finans
e

Rynek

Czas

Wykonaw
cy

Misja

Strategia

długotermin
owa

Projekt
działań
doraźnych

Prioryte
ty

Zasoby

Rynek

Finans
e

Luka
operacyj
na

Luka
strategic
zna

Działani
a
realizują
ce
strategi
ę

Zasoby

Rynek

Finans
e

Działani
a
naprawc
ze

Strategia

Program
restrukturyz
acji

Plan
restrukturyz
acji

Jakie są problemy
i możliwości
przedsiębiorstwa?

Jak usunąć problemy
i
wykorzystać okazje?

Co
zmienić?

Kto i kiedy
ma to
zrobić?

Restrukturyzacja przedsiębiorstwa

Operacyjna

Marketingowa

Zasobów

Organizacji

i zarządzania

Majątku

Zatrudnienia

Techn.-technol.

Reorientacja

rynkowa

Restruktur.

produktowa

Zmiany

marketingu mix

Finansowa

Struktury

aktywów

Struktury

organizacji

Struktury
własności

Struktury

kapitałowej

Rozwojowa

Naprawcza

Własności
owa

Document Outline