Tasiemiec 

nieuzbrojony

Kosmopolityczny, pasożytuje w 

jelicie cienkim człowieka, który jest 
jego ŻYWICIELEM OSTATECZNYM!

Prewalencja T. saginata zwiększa się 

mimo kontroli weterynaryjnej. 
Wiąże się to przede wszystkim z 
rozpowszechnionym zwyczajem 
jedzenia surowego lub 
półsurowego mięsa wołowego.

Szczególnie wysoki odsetek 

osób zarażonych notuje się 

w środowiskach pasterskich, 

charakteryzujących się 

bliskim kontaktem z bydłem.

Ogniska o szerszym 

epidemicznym zasięgu 

rejestrowano w dużych 

fermach miejskich. 

Dojrzały tasiemiec jest 

barwy 
jasnokremowej. 
Osiąga 4-25 m 
długości (zazwyczaj 
ok. 12 m) i 5-11 mm 
szerokości.

Skoleks jest gruszkowaty, średnicy ok. 2 mm, 

zaopatrzony w 4 silnie umięśnione 
PRZYSSAWKI. 

Brak ryjka oraz haczyków. 

Strobila liczy 1000-2000 

proglotydów. 

* Pierwsze z nich są bez 

narządów płciowych, 
znajdują się tuż za szyjką i 
cechują się szerokością 
większą od długości. 

Kolejne proglotydy są 

niemal kwadratowe. Mają 

gonady. Najpierw pojawiają 

się proglotydy „męskie” z 

pęcherzykami jądrowymi 

(protandria).

Kolejne proglotydy zawierają rozwinięte gonady 

żeńskie. Nazywamy je „rozrodczymi”. Są one 
hermafrodytyczne.

 

Na bocznych krawędziach 

proglotydów znajdują się zatoki 

płciowe widoczne jako kwadratowe 

wzniesienie z wgłębieniem pośrodku. 

Liczba pierwotnych 

bocznych 
odgałęzień 
głównego pnia 
macicy jest ważną 
cechą 
rozpoznawczą 
gatunku. Tasiemiec 
nieuzbrojony ma ich 
po każdej stronie 
15-35 (przeciętnie 
18). 

JAJO = KOMÓRKA 

ROZRODCZA ŻEŃSKA 
ZAPŁODNIONA W OOTYPIE 
+ PLEMNIK (RÓŻNEGO 
POCHODZENIA)

 

Zygota jest otoczona komórkami 

żółtnikowymi dostarczającymi 
jej substancji odżywczych. 
Niemal natychmiast przystępuje 
do podziałów. 

ZARODEK  ONKOSFERA 

(przekształcenie w macicy)

Onkosfera ma 3 pary haków oraz 2 osłonki 

(powstające z makromerów zarodka)

Osłonka zewnętrzna charakteryzuje się 

luźniejszym utkaniem, zaopatrzona na 
biegunach w filamenty. Jest utworzona z 
zaledwie kilku komórek dlatego łatwo odpada. 

Po odpadnięciu zewnętrznej osłonki 

powstaje tzw. 

EMBRIOFOR

, przez 

który rozumiemy onkosferę oraz 

otaczającą go jedną osłonkę. 

Zamiennie używany jest także 

termin 

JAJO INWAZYJNE

. Odznacza 

się ono dużą odpornością na 

czynniki abiotyczne środowiska.

 

JAJO INWAZYJNE

Larwa może rozwijać się w 

różnych gatunkach żywicieli 

pośrednich. Najważniejsze 

epidemiologicznie jest 

bydło, lecz rolę żywiciela 

pośredniego mogą pełnić 

owce, kozy, renifery, itp.

Zakażenie odbywa się per os, 

postaciami inwazyjnymi dla 

człowieka – WĄGRAMI, które 

przekształcają się w jelicie cienkim 

po 2-3 miesiącach w dojrzałego 

tasiemca nieuzbrojonego. 

-

Napadowe bóle brzucha (u 1/3 pacjentów tzw. 
bóle głodowe)

-

Nudności

-

Upośledzenie łaknienia

-

Obniżenie aktywności ruchowej

-

Napięcie powłok brzucha

-

U dzieci często wzmożona perystaltyka jelit



Zmniejszenie ogólnej kondycji



Uczucie osłabienia



Zaburzenia snu i pamięci



Naprzemiennie biegunki i zaparcia



Rzadko długotrwałe biegunki, niedokrwistość, 

pokrzywka, czasem niedrożność jelit, zatkane 
przewody żółciowe lub trzustkowe.



Identyfikacja proglotydów poruszających się w 

świeżym kale



Wykrywanie jaj inwazyjnych (takie same jak u 

T. solium)



Test ELISA (wykrywanie w kale swoistych 

antygenów tasiemca – koproantygeny)



Sanitarne badanie mięsa w rzeźniach i z uboju 

gospodarczego



Zaniechanie spożywania surowego mięsa



Ochrona pastwisk przed zanieczyszczeniem 

jajami tasiemca

MROŻENIE (-10stopni C) i SOLANKA 20-25% 

zabija większość larw po 5 dniach.

TEMPERATURA >70 stopni C zabija wągry po 5 

minutach!



Prazykwantel



Niklozamid



Albendazol lub Mebendazol – uniemożliwiają 

pasożytom przyswajanie glukozy. Nie stosuje 

się u dzieci do 3 rż i u kobiet w ciąży 

(prawdopodobne działanie teratogenne)



Mepakryna – rzadziej, nie stosuje się jej u 

osób > 60rż, z zabudzeniami psychotycznymi, 

chorobami wątroby, łuszczycą i porfirią.