Ginące 

zawody

            Praca  towarzyszy  człowiekowi  od  początku  dziejów, 
jest  elementem  otaczającej  nas  rzeczywistości  i  jako  taka 
podlega  ewolucji.  Zmiany  dotyczące  wykonywanych  przez 
nas  zawodów  są  zazwyczaj  skutkiem  gospodarczej 
działalności  człowieka,  rozwoju  cywilizacji,  kultury  i 
technologii. Z tego powodu niektóre jeszcze nie tak dawno 
popularne  i  chętnie  wykonywane  zawody  obecnie  są  tak 
rzadkie  jak  chronione  gatunki  zwierząt  lub  roślin.  Te 
„ginące 

gatunki” 

najczęściej 

dotyczą 

zawodów 

rzemieślniczych.
      Przypomnijmy sobie niektóre z nich :

Bednarz

Rzemieślnik zajmujący się wytwarzaniem naczyń 

drewnianych techniką klepkową m.in.: beczki, kadzie, 

konewki, kufle. Naczynia wyrabiane były  z drewna 

sosnowego, świerkowego, olszowego, lipowego, dębowego.

Druciarz

Wędrowny rzemieślnik zajmujący się naprawą sprzętu 

gospodarstwa domowego i wyrobem drobnych 

przedmiotów domowego użytku z  drutu np. łapki na myszy.

Flisak

Przedstawiciel grupy zawodowej zajmującej się dawniej w 

Polsce flisem, czyli rzecznym spławem (transportem) 

towarów. Z reguły byli to chłopi zamieszkujący nadrzeczne 

wsie, dla których spław był dodatkowym, sezonowym 

zajęciem. Z biegiem czasu wytworzyli oni swoje własne 

obyczaje i słownictwo.

Garbarz

Stary zawód, który rozwinął się dość gwałtownie w XV wieku. 

Garbarze garbowali (zmiękczali) skóry, oczyszczali je z 

tłuszczu  i włosia a następnie farbowali.

Garncarz

Osoba wytwarzająca ceramiczne naczynia i przedmioty 

codziennego użytku.

Introligato

r

Rzemieślnik zajmujący się ręcznym oprawianiem różnych 

wydawnictw oraz zdobieniem opraw ( dziś głównie 

zabytkowych).

  Kaletnik

Rzemieślnik wytwarzający drobną galanterię skórzaną, m.in.: 

paski, torebki, portfele. 

Kołodziej

Rzemieślnik zajmujący się wyrobem wozów i części do 

nich.

Kowal

Praca kowala polega na tworzeniu ( wykonywaniu) 

przedmiotów  z metalu np. kociołki, podkowy, gwoździe, 

narzędzia, a także broni palnej. Kowal pracuje w warsztacie 

zwanym kuźnią.

Krzykacz (klikon)

Osoba ogłaszająca różne informacje  na specjalne okazje. 

Dawniej funkcja klikona oznaczała również powtarzanie tłumowi 

na wiecach tego,  co obwieszczał przywódca. Klikon pełnił 

funkcję dzisiaj spełnianą przez sprzęt nagłaśniający.

 

Kuśnierz

Osoba zajmująca się wytwarzaniem wyrobów futrzanych       

           ( kożuchy, serdaki, czapki, rękawice). Tradycyjnie 

kuśnierz sam wyprawiał skóry  a wyroby szył i zdobił 

ręcznie.

Ludwisarz

Rzemieślnik odlewający z brązu, miedzi, mosiądzu lub spiżu 

dzwony, lufy do dział, posągi, świeczniki i przedmioty 

codziennego użytku.

Lutnik

Rzemieślnik zajmujący się wytwarzaniem, renowacją              

          i rekonstrukcją instrumentów smyczkowych.

Młynarz

Rzemieślnik zajmujący się  przerobem ziarna na mąkę , kaszę    

          i inne produkty spożywcze.

Parasolnik

Osoba trudniąca się naprawą parasoli. Kiedy nie pada 

zapomina się o nim.

Płatnerz

Rzemieślnik wykonujący zbroje płytowe dla ludzi i koni oraz 

elementy towarzyszące zbroi, a także metalową białą broń.

Pszczelarz 

( Barciarz)

Osoba zajmująca się pracą w pasiece lub barci, przy 

pszczołach.

Rymarz

Rzemieślnik wytwarzający uprzęże konne, siodła, akcesoria 

jeździeckie  oraz skórzane pasy pędne. 

Snycerz

Rzemieślnik specjalizujący się w rzeźbieniu w drewnie.           

        Do rzeźbienia używa specjalnych dłut, poobijanych 

knyplem.

Szewc

Osoba naprawiająca i tworząca obuwie. Atrybutami szewca są: 

szpilarek (ostra szpila z rękojeścią), szydło (ostra szpila z 

rękojeścią, przy ostrzu szpili otwór na nitkę), szczecina, dratwa, 

cęgi, kopyta                   i młotek.

Szkutnik

Rzemieślnik zajmujący się wytwarzaniem, konserwowaniem    

    i naprawianiem łodzi.

Węglarz

Człowiek trudniący się wypalaniem węgla drzewnego w 

mielerzach – specjalnych kopcach ziemnych, w których drewno 

poddawane jest procesowi  rozkładowej destylacji prowadzonej 

w temperaturze  około 800°C. 

Wikliniarz

Osoba zajmująca się przygotowaniem wikliny do produkcji         

         i wyrobem różnego rodzaju przedmiotów z wikliny.

Zdun

Rzemieślnik zajmujący się budową i naprawą pieców 

( kaflowych, kuchennych, chlebowych, pieco – kominków, 

kominków).

Zegarmistrz

Rzemieślnik zajmujący się głównie naprawą zegarów  i 

zegarków , który  także uczestniczy w projektowaniu i 

testowaniu nowych typów czasomierzy.

Opracowała:

Anna Mrozińska 

Zespół Szkół Szpitalnych 

w Szczecinie